T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/937 Esas
KARAR NO: 2020/102
DAVA: İtirazın İptali (Trafik Kazası Nedeniyle Sebepsiz Zenginleşme)
DAVA TARİHİ: 11/10/2018
KARAR TARİHİ: 21/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Trafik Kazası Nedeniyle Sebepsiz Zenginleşme) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiyi şirket tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın 09.03.2013 tarihinde işletilmesi sırasında oluşan kazada davalının yaralandığını, davalının müvekkili şirkete başvurusu üzerine kendisine 18.09.2014 tarihinde 16.217,00 TL ödeme yapıldığını, fakat davalının yapılan ödemeyi yeterli bulmayarak ... 11. ATM ... Esas sayılı ... Karar sayılı dosyadan dava açtığını, işbu dava dosyasından alınan bilirkişi raporunda, davalının dava konusu kaza neticesinde kalıcı işgücü kaybı olmadığının, geçici işgücü kaybının üç hafta olduğunun tespit edildiğini, alınan aktüer bilirkişi raporunda da davalı lehine hükmedilebilecek tazminat tutarının tazminat ödeme tarihi olan 18.09.2014 itibariyle 2.370,00-TL olduğu ancak müvekkil şirket tarafından davalıya 16.217,00 TL tutarında tazminat ödendiği ve bu iki bedel arasında 13.846,55 TL fark olduğunun ifade edildiğini, davalının söz konusu davayı takip etmemesi nedeniyle 2017/970 Karar sayılı kararla davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği ve kararın kesinleştiğini, raporda belirtilen davalıya fazladan ödenen 13.846,55 TL'lik bedelin iadesi için ... 8. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyadan davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ederek takibin durdurulduğunu belirterek, haksız itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın 09.03.2013 tarihinde ... plakalı araca asli ve tamamen kusurlu olarak çarpması neticesinde trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada müvekkilinin yaralandığı ve yapılan müracaat sonrası müvekkiline 18.09.2014 tarihinde 16.217,00-TL ödeme yapıldığını, işbu ödemeye müteakip ödeme yetersiz olduğu gerekçesiyle dava açılmış ise de müvekkilinin talebi doğrultusunda davanın takipsiz bırakıldığı ve mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verildiğini, bu itibarla ödemenin fazla olduğu sonucunu doğuracak bir mahkeme kararının bulunmadığını, alacağı kabul etmemek kaydıyla; talebin zamanaşımına uğradığını, davacı tarafından ilamsız icra takibi başlatılarak sebepsiz zenginleşme iddiası ile fazla ödendiği iddia edilen paranın iadesinin talep edildiğini, icra takibine karşı süresinde itiraz edilmiş olmakla müvekkilinin davacıya karşı bir borcu bulunmaması sebebiyle takibin durdurulduğunu, ödenen tazminatın, davacı tarafından aktüer hesaplama yaptırılmak suretiyle ödendiğini, o tarihteki maluliyet raporuna göre ödeme yapılmış olduğundan, müvekkilinin aldatmaya yönelik bir hareketinin bulunmadığını, davacı sigorta şirketinin kabulü doğrultusunda tazminat ödemesi alındığını, davacının iş bu kabulünden rücu ederek iade talebinde bulunmasının hukuken mümkün olmayıp, hataen ödeme söz konusu olmadığını belirterek tüm bu sebeplerle haksız davanın reddine karar verilmesine, alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasında yaralanan davalıya ZMMS şirketince ödenen işgücü kaybı zararının sebepsiz zenginleşme nedeniyle iadesi için başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
... 8. İcra Dairesi'nin ... sayılı takip dosyası getirtilerek incelenmiş, ... 11 ATM dosyasında alınan bilirkişi raporu açıklamasıyla 13.846,55 TL alacak için başlatılan ilamsız takibe davalı borçlunun süresinde itirazı üzerine takibin durdurulduğu, davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.
... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası getirtilerek incelendiğinde, davanın mahkememiz davalısı ... tarafından ... Sigorta AŞ'ne açılmış 3.000,00-TL'lik işgücü kaybı maddi tazminatı talepli açılmış belirsiz alacak davası olduğu, davada maluliyet raporu ve aktüer bilirkişi raporunun alınmış olduğu, davanın taraflarca takip edilmemesi nedeniyle işlemden kaldırma ve devamında 28.12.2017 tarihli 2017/970 sayılı kararla davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, kararın 26.04.2018 tarihinde kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin ileri sürdüğü zamanaşımı def'i, davacının sebepsiz zenginleşmeyi öğrendiği tarihin en erken ... 11 ATM'de alınan bilirkişi raporlarının kesinleşme tarihi veya 11 ATM dosyasında verilen kararın kesinleşme tarihi olabileceği, bu tarihler itibariyle TBK md 82'de düzenlenen 2 yıllık zamanaşımı süresi sona ermeden takip başlatıldığı ve İİK md 67'de düzenlenen 1 yıllık hak düşürücü süre içinde dava açıldığı anlaşıldığından reddine karar verilmiş, ... 11 ATM dosyasında alınan bilirkişi raporları bilim ve fenne, uygulanması gereken ZMMS Genel Şartlar ve ilgili yönetmeliklere uygun olduğu görülmekle, dosyamıza esas alınmasına karar verilerek taraflara tebliğ edilmiştir.
Ancak bu aşamada (taraf vekillerince de dilekçelerinde bu hususa hiç değinilmemiş olmakla) tekrar incelenen takibe itiraz dilekçesinde davalının, yetkili icra dairesinin kendi yerleşim yeri olan Diyarbakır icra daireleri olduğu bildirerek icra dairesi yetkisine de itiraz etmiş olduğu görüldüğünden, öncelikle bu yönden hukuki değerlendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilince bu hususta "davalının ... 11 ATM'de açtığı davayla bu dava arasında doğrudan bağlantı olduğundan 11 ATM dosyasının İstanbul'da açılması nedeniyle müvekkili lehine durum oluştuğu, bu nedenle takibin İstanbul icra dairesinde başlatıldığı" ileri sürülmüşse de, İİK md 50 atfıyla uygulanması gereken HMK'nın yetki hükümleri arasında böyle bir yetki kuralı bulunmamaktadır.
Dava sebepsiz zenginleşme hukuki nedenine dayalı itirazın iptali davası olup, İİK ve HMK'da bu konuda herhangi bir kesin yetki kuralı bulunmadığı, akdi ilişkiden doğan alacak olmamakla davacının kendi yerleşim yerinde takip başlatmasına dayanak bir yetki kuralının da bulunmadığı, bu nedenle HMK madde 6-genel yetki kuralı gereği davalının yerleşim yeri olan Diyarbakır icra dairelerinin takipte yetkili olduğu, sonuç itibariyle usul kurallarına uygun yetkili icra dairesinde başlatılmış takip bulunmadığından, itirazın iptali davasında yetkili icra dairesinde başlatılmış takip bulunması mahkemece her aşamada re'sen gözetilmesi gereken özel dava şartı olduğundan, davanın sözkonusu özel dava şartı yokluğu nedeniyle, HMK md 115/2 gereği usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
1-Usule uygun yetkili icra dairesinde başlatılmış takip bulunmadığından, özel dava şartı yokluğundan, davanın usulden reddine,
2-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
3-Davacı tarafından yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde davacıya iadesine,
4-Alınması gerekli 54,40-TL karar harcının peşin alınan 167,24-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 112,84-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.21/02/2020
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır