T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/186
KARAR NO: 2020/740
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 03/04/2019
KARAR TARİHİ: 31/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan istirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında; 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri kanunu çerçevesinde, ... tarih, ... tescil ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamında mülkiyeti müvekkilinde olan, 1 Adet 2017 model, ... marka, ... tipinde, ... makine seri no.lu vakumlu ... Dolum Makinası, 1 Adet 2017 model, ... no.lu ... seri no.lu KLİPS MAKİNASI, 1 Adet 2017 model, ... model no.lu ... seri no.lu ..., 1 Adet 2017 model, ... seri no.lu DİLİMLEME MAKİNASI, 1 Adet 2017 model, ... seri no.lu 1250 Lt'lik Mixzer, 1 Set 2017 Model, Komple Soğuk Hava Deposu(Hepsi 2017 Model, 1 adet ... no.lu, ... SOĞUTUCU CİHAZ-CE ..., 1 ADET ...SERİ NO.LU ... SOĞUTUCU CİHAZ-..., 100 MM'LİK 688,72 M2'LİK ... SOĞUK ODA PANELİ ...,l ADET 300 x300'lük ... SEKSİYONEL KAPl-PERSONEl GEÇİŞLİ, İADET ... KÖRÜK, 1 ADET 250x250'!ik ... YÜKLEME RAMPASI, 1 ADET 110x200'lük ... OFİS KAPISI, 1 ADET 200x200'lük ... OFİS KAPISI, İADET ... 200x250 PP ... SÜRGÜLÜ KAPI İLE BİRLİKTE KOMPLE) makine ve ekipmanlarının taraflar arasında imzalanan finansal kiralamaya konu edildiğini, davalı ve kefillerinin ödenmeyen kira borcu ve işlemiş faiz borcu için ... 48.Noterliğinin ... tarih ve ... no.lu ihtarnamesinin keşide edildiğini, sözleşmeden kaynaklanan borçlarının 60 gün içinde ödenmesini, ödenmemesi halinde iş bu ihtarname ile sözleşmenin feshedilmiş olacağını, vadesi gelmemiş borçların muaccel hale dönüşeceğinin, sözleşme konusu kiralananların 3 gün içinde müvekkili şirkete teslim edilmesi gerektiğinin, teslim edilmemesi halinde yasal yollara müracaat edileceğinin ihtar edildiğini, ancak, ihtarnamenin 13.09.2018 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen verilen süre içerisinde sözleşmeden kaynaklanan borçların ödenmediğini, sözleşmenin feshedildiğini, kiralanan malların tedbirle davalıdan alınarak, müvekkili şirkete teslimi için ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ... D. İş dosyası ile dava açıldığını ve mahkemece ihtiyati tedbir kararı verildiğini belirterek, davalının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesine sözleşemeden doğan hak ve alacaklarının saklı kalması kaydı ile mülkiyeti müvekkiline ait ve üçüncü kişilere devri mümkün olmayan taraflar arasındaki finansal kiralamaya konu makine ve ekipmanların aynen müvekkiline iadesine, ihtiyati tedbir kararının, karar kesinleşinceye kadar devamına, mahkeme masrafları ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davacının, müvekkilinden alacaklı olduğunu iddia ederek dava dilekçesinde adı geçen makinelerin iadesini talep ettiğini, davacının dava dilekçesindeki beyanlarını kabul etmediklerini, müvekkiline ait defterlerin incelenmesi neticesinde bu durumun ortaya çıkacağını ve açılan davayı kabul etmediklerini beyan ederek, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının dayandığı faturalar, dayanak belgeler özellikle ihtarnamenin içeriği, değişik iş dosyası da dikkate alındığında ihtarnamenin borçluya tebliğ durumu, tanınan ödeme süresi ve buna dair dayanak belgeler, sözleşme hükümleri ve düzenlemeler karşısında sözleşmenin feshi ile malın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dayanılan sözleşme içeriğine göre taraflar arasında finansal kiralamaya dair akdi ilişki bulunduğu, sözleşmenin yapıldığı, dosyanın taraflarının adı geçen sözleşmenin tarafları konumunda bulunduğu, malın iadesi için tedbiren talepte bulunduğu, taraflar arasındaki varlığı tartışmasız sözleşme hükümlerine göre davacı şirketin defter ve kayıtlarının münhasır delil niteliğinin olduğu tartışmasızdır.
Ayrıca dilekçelerin verilmesi aşaması tam ve eksiksiz sağlanarak davalının savunma hakkı kısıtlanmamış, ayrıca dava tarihi itibariyle malın 2.el rayiç değeri üzerinden harç eksikliği giderilmiştir.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun düzenlemesine göre; "Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir(madde 24/1). Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir(Madde 31/1). Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir(Madde 32/1). Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır(Madde 33/1). 10/6/1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu 13/02/2012 tarihi itibariyle yürürlükten kalkmıştır(Madde 52/1). Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenen finansal kiralama sözleşmeleri için bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 3226 sayılı Kanunun süreye ilişkin hükümlerinin uygulanmasına devam olunur(Geçici Madde 4/1)."
13/12/2012 tarihi itibariyle 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu yürürlüğe girmiş olup uyuşmazlığa esas sözleşme bu tarihten sonra düzenlendiğinden yukarıda açıklanan kanun hükümlerinin uygulanması gerekir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konuları ile ilgili yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarında ihtarnameye konu borç miktarının davacı aleyhine ve davalı lehine olacak şekilde eksiksiz ve vadelerinde ödendiğine dair herhangi bir kaydın mevcut olmadığı, bu yönde davacı aleyhine somutlaştırılmış bir vakıa ve delilin mevcut olmadığı,davalı-kiracının taraflar arasında imzalanmış bulunan finansal kredi sözleşme ve ekindeki ödeme planlarına uygun bir şekilde taksitlerini eksiksiz ve vadelerinde ödeyemediği,6361 Sayılı Yasanın 31.maddesi ile belirlenen “Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.”koşulunun gerçekleştiği, ayrıca finansal kredi sözleşmesi uyarınca muacceliyetin gerçekleştiği, davacı-kiralayan şirketin keşide ettiği ihtarname ile talep edilen tutarın ihtarname ile verilen 60 günlük süre içinde ödenmediği, 60 günlük sürenin dolduğu, ödemenin gerçekleşmediği, bu suretle temerrüdün oluştuğu,6361 Sayılı Yasanın 32.maddesinin;“Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir.”şeklinde olduğu, sözleşme hükümleri uyarınca,sözleşmenin feshi halinde kiralananın,tüm sökme,nakliye, nakliye sigortası,taşıma ve yükleme masrafları kiracıya ait olmak üzere kiracı tarafından kiralayana iade ve teslim edilmesi gerektiği,ihtarname ile verilen 60 günlük ödeme süresi içinde finansal kiralama işleminden kaynaklanan borcun ödenmemiş olması nedeniyle mal iade koşullarının gerçekleşmiş olduğu, ihtarname ile verilen sürenin dahi dolmuş olduğu, ödeme süresi içinde bu suretle ödemenin yapılmamış olduğu açıktır.
Esasen bu suret ile davalının birbirini takip eden vadelerle ödemelerini tam ve eksiksiz olarak zamanında yapmadığı,davalının ödemeye dair sunmuş olduğu başkaca belgenin de olmadığı,ödemelerin hangi sözleşme,hangi ürün ve hangi dönem ödemeleri ile ilgili olduğuna dair açık ve denetime elverişli bir açıklamanın da bulunmadığı,bu nedenle davalının mevcut beyanlarının davalı aleyhine oluşan hukuki durumu ortadan kaldırmaktan uzak olduğu,raporun da bu açıdan gerekçeli ve denetime elverişli olduğu sonucuna varılmıştır.
Hal böyle olunca 6361 sayılı Kanunun m.30/f.1 ve m.31/f.1 hükümlerine göre sözleşmede öngörülen sürenin dolduğu, sözleşmenin ihlali karşısında m.32 ve m.33 hükümleri gereği davalı kiracının finansal kiralama konusu malları,davacı kiralayana derhal geri vermekle yükümlü olduğu, davalının kira borcunu bir yıl içinde ve birbirini takip eden vadelerle düzenli şekilde ödemediğinin münhasır delil niteliğindeki davacı defter ve kayıtları ile anlaşıldığı,6361 sayılı Kanunun m.31/f.1 hükmünün koşullarının oluştuğu, buna mukabil davalının finansal kiralama bedelini ödemiş olduğunu HMK m.200 vd. hükümleri çerçevesinde açık,kesin ve belirli belgeler ile ispatlayamadığı,adı geçen sözleşme gereği davalı kiracının dava konusu malları kiralayana iade ve teslim etme yükümlülüğünü de yerine getirmediği,esasen davacının dahi bu konularda ikrarının bulunmadığı gibi bilakis inkarının mevcut olduğu, bu nedenle sözleşmesinin haklı olarak feshedildiği sonucuna varılmıştır.
Öte yandan 6361sayılı Kanunun m.33/f.4 hükmü gözetildiğinde kiracıya gönderilecek ihtarname tebliğ olmasa dahi İİK m.68/b hükmü gereği davacı aleyhine sonuç doğurması mümkün değildir.
Yapılan açıklamalar karşısında davacının davasının kabulüne, davacının davasının aynen kabulüne, 1 Adet 2017 model, ... marka, ... tipinde, ... makine seri no.lu vakumlu ... Dolum Makinası, 1 Adet 2017 model, ... TYPE no.lu ... seri no.lu KLİPS MAKİNASI, 1 Adet 2017 model, ... model no.lu ... seri no.lu ..., 1 Adet 2017 model, ... seri no.lu DİLİMLEME MAKİNASI, 1 Adet 2017 model, ... seri no.lu 1250 Lt'lik Mixzer, 1 Set 2017 Model, Komple Soğuk Hava Deposu(Hepsi 2017 Model, 1 adet ... seri no.lu, ... SOĞUTUCU CİHAZ-..., 1 ADET ... SERİ NO.LU ... SOĞUTUCU ..., 100 MM'LİK 688,72 M2'LİK ... SOĞUK ODA PANELİ ...,l ADET 300 x300'lük ... SEKSİYONEL KAPI-PERSONEL GEÇİŞLİ, İADET ... KÖRÜK, 1 ADET 250x250'!ik ... YÜKLEME RAMPASI, 1 ADET 110x200'lük ... OFİS KAPISI, 1 ADET 200x200'lük ... OFİS KAPISI, İADET ... 200x250 PP ... SÜRGÜLÜ KAPI İLE BİRLİKTE KOMPLE) malların tüm ekipmanları ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının aynen kabulüne,
1 Adet 2017 model, ... marka, ... tipinde, ... makine seri no.lu vakumlu KPL Dolum Makinası,
1 Adet 2017 model, ... TYPE no.lu ... seri no.lu KLİPS MAKİNASI,
1 Adet 2017 model, ... model no.lu ... seri no.lu EMULSİFİER,
1 Adet 2017 model, ... seri no.lu DİLİMLEME MAKİNASI,
1 Adet 2017 model, ... seri no.lu 1250 Lt'lik Mixer,
1 Set 2017 Model, Komple Soğuk Hava Deposu(Hepsi 2017 Model,
1 adet ... seri no.lu, ... SOĞUTUCU CİHAZ-...,
1 ADET ...SERİ NO.LU ... SOĞUTUCU CİHAZ-..., 100 MM'LİK 688,72 M2'LİK ... SOĞUK ODA PANELİ POLY-POLY,
l ADET 300 x300'lük ... SEKSİYONEL KAPI-PERSONEL GEÇİŞLİ, İADET HOERMANN KÖRÜK,
1 ADET 250x250'lik ... YÜKLEME RAMPASI,
1 ADET 110x200'lük ... OFİS KAPISI,
1 ADET 200x200'lük ... OFİS KAPISI,
1 ADET ... SÜRGÜLÜ KAPI İLE BİRLİKTE KOMPLE) malların tüm ekipmanları ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 120.908,70 TL harçtan peşin alınan 2.561,63 TL ile 23.100,00 TL ve 4.700,00 TL tamamlama harçlarının toplamı olan 30.361,60 TL'nin mahsubu ile 90.547,07 TL bakiye ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 2.561,63 TL peşin harç, 44,40 TL başvuru harcı, davacı tarafça yatırılan 23.100,00 TL ile 4.700,00 TL tamamlama harçları toplamı olan 30.406,03TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 6,40 TL vekalet harcı, 600,00 TL bilirkişi ücreti, 210,90 TL posta ve tebligat ücreti toplamı 817,30 TL'nin; ayrıca ... 9. Aliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasından verilen 26/03/2019 günlü tedbir kararında belirtilen 117,50 TL yargılama giderinin ve 606,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince 94.750,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde bakiye avansın iadesine,
Kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul BAM nezdinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin huzurunda ve oy birliği ile karar verildi.31/12/2020
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...