T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/286 Esas
KARAR NO: 2020/491
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/05/2019
KARAR TARİHİ: 04/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkili ...Ticaret A.Ş.’nin davalı şirketten 42,135,81 TL cari hesap alacağının bulunduğunu, müvekkilinin bu alacağının ödenmediği için ... 2. İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyası ile davalı borçlu aleyhinde ilamsız takip başlatıldığını, davalı şirkete 08/03/2019 tarihinde tebliğ olunan ödeme emrine 13/3/2019 tarihinde “alacaklı tarafa böyle bir borcu bulunmadığından “ bahisle dosyaya itiraz edilerek takibin durdurulduğunu, bunun üzerine davacı tarafından arabuluculuk talebinde bulunulduğunu, 03/05/2019 tarihinde yapılan arabuluculuk görüşmesinde de anlaşma sağlanamadığını, borçlunun itirazında tamamen haksız ve kötüniyetli olduğunu, davalının müvekkili şirketten 42.135,81 TL' lik mal aldığını, satın alınan malların sevk irsaliyeleri ile davalıya teslim edildiğini, ancak bedelinin ödenmediğini belirterek davalının icra dairesine yapmış olduğu itirazının iptaline, takibin devamına davalının itirazının haksız ve kötüniyetli olması nedeniyle takip tutarının %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı her ne kadar ... 2.İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazın iptali amacıyla İstanbul Asliye Ticaret Mahkeme'lerinde dava ikame etmişse de davalı müvekkilinin yerleşim yerinin Küçükçekmece olmakla Küçükçekmece'de Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmaması sebebiyle Küçükçekmece sınırları içerisindeki ticari işler bağlı bulunduğu Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinde görüleceğinden davanın genel yetki kuralları çerçevesinde Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerektiğini, genel yetkili mahkemenin, davalının gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olması nedeniyle HMK. m.19 hükmüne göre ilk itirazları olan yetki itirazları gereği davanın Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini talep ettiklerini, esasa ilişkin olarak davalı müvekkilinin alacaklı görünen şirkete kanundan ya da sözleşmeden kaynaklanan usul ve yasaya uygun bir borcunun bulunmadığını, dava konusu edilen borç ve borç miktarının ihtilaflı olduğunu, davalı müvekkilinin ticari defter ve kayıtları incelendiğinde gerçek durumun ortaya çıkacağını, dava konusu edilen faturaların müvekkile tebliğ edilmediğini, davalı müvekkilinin dava konusu edilen faturalardan haberi bulunmadığını, dava dilekçesinde faturaların ve sevk irsaliyelerinin davalıya tebliğ edildiği beyan edilmiş ise de icra takibine konu faturalar ile sevk irsaliyelerinin davalıya tebliğ edilmediği gibi dava dilekçesi ekinde sunulan faturalarda davalı müvekkili şirket yetkilisinin imzasının bulunmadığını müvekkilinin borcu olmadığı faturaların niteliği, ticari evrak ve kayıtların incelenmesi ile sabit olacağını, müvekkilinin kötü niyetli olarak değil davacıya borcu bulunmadığı için icra takibine itiraz ettiğini belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddini savunmuştur.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
... 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası ile davacı tarafından dosyaya sunulan fatura ve sevk irsaliyeleri celp edilmiş, incelenmiştir.
Dava, ticari satımdan kaynaklanan cari hesap ve fatura alacaklarının tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, dava dilekçesi davalı şirkete tebliğ edildikten sonra davalı taraf kendisini bir vekille temsil ettirmiş, davalı vekili süresinde sunduğu cevap dilekçesinde usulüne uygun olarak yetki ilk itirazında bulunmuş, eldeki dava dosyası bakımından yetkili mahkemenin genel yetki kuralları uyarınca Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmiştir.
Bilindiği üzere, dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir. Ön inceleme tamamlanmadan ve gerekli kararlar alınmadan tahkikata geçilemez ve tahkikat için duruşma günü verilemez (HMK 137). Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir (HMK 138/1). Hâkim, ön inceleme duruşmasında, dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar verebilmek için gerekli görürse tarafları dinler; daha sonra, tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları tek tek tespit eder (HMK 140/1). Değinilen yasa hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, tahkikat aşamasına geçilmeden evvel davalının yetki ilk itirazı hakkında karar verilmesi gerekmektedir.
Taraflar arasında ticari satıma dayalı cari hesap ilişkisi ve fatura alacağı uyuşmazlık konusu olduğuna göre, somut olay bakımından HMK' da gösterilen kesin yetki halleri söz konusu değildir. Genel yetki kuralları uyarınca davalı şirketin yerleşim yeri adresi, hem celp edilen ticaret sicil kayıtlarından hem de dosyaya sunulan vekaletnameden görüleceği üzere ... olup, yargı çevresi itibariyle ...'de Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmadığından bağlı bulunduğu Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri yetkilidir. Taraflar arasındaki akdi ilişki bakımından HMK' nın 10. maddesindeki sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesi de kuşkusuz yetkili olup, davalı borçlu bakımından para borcunun ifasına yönelik olarak TBK 89/1. maddesi hükmü uyarınca alacaklının / davacının yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Davacının yerleşim yeri ticaret sicil kayıtları ve davacının bizatihi bildirdiği adresten görüleceği üzere Bağcılar / İstanbul olup, yetkili mahkeme Bağcılar ilçesinin yargı çevresi olarak bağlı bulunduğu Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleridir. Dava ve takip dosyası ayrı ayrı incelendiğinde; taraflar arasında çıkabilecek uyuşmazlıklara ilişkin olarak yazılı bir yetki sözleşmesi ya da yetki şartı bulunmamaktadır. Öte yandan, davalının takip dosyasında icra dairesinin yetkisine itiraz etmemesi, ileride açılması muhtemel itirazın iptali davasında Mahkemenin yetkisine itiraz etmesine engel değildir. Başka bir anlatımla, takip dosyasında icra dairesinin yetkisine itiraz edilmemesi takibin yapıldığı yer mahkemesini resen yetkili hale getirmez, bu durum sadece takip hukuku bakımından sonuç doğurur ki, davalı pekala, Mahkemenin yetkisine itirazda bulunabilir (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/6945 Esas, 2016/1011 Karar; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk dairesi 2017/758 Esas, 2017/729 Karar). Mahkememizin hem genel yetki kuralları hem de özel yetki kuralları uyarınca somut uyuşmazlık bakımından davayı görmeye yetkili olmadığı, yetkili mahkemenin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, davalının süresinde ve usulüne uygun yetki ilk itirazının kabulüne ve Mahkememizin yetkisizliğine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere); 04/11/2020
1-Davalının yetki ilk itirazının KABULÜ ile HMK 116/1-a madde yollamasıyla HMK 114 ve 115. maddeleri uyarınca davanın USULDEN REDDİNE, Mahkememizin Yetkisizliğine,
2-HMK 20.maddesi hükmüne göre kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili BAKIRKÖY (NÖBETÇİ) ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE gönderilmesine, 2 haftalık yasal süre içerisinde talepte bulunulmadığı takdirde dosyanın resen ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
3-Harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin yetkili mahkeme tarafından değerlendirilmesine,
Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.04/11/2020
Katip ...
Hakim ...