T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/516 Esas
KARAR NO: 2022/77
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 23/08/2019
KARAR TARİHİ: 08/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ... Ortaklığına ait ... adresindeki işyeri ... numaralı poliçesiyle davacı şirketin tarafından sigortalandığını, sigortalının beyanına, olay anından tutulan tutanağa ve ekspertiz raporuna göre 29.05.2015 tarihinde mezkur işyerinde yangın sonucunda hasar oluştuğunu, yaşanan yangın itfaiye rapaoruna göre davalının kullandığı işyerinde unutulan sigara izmariti nedeniyle meydana geldiğini, sigortalı bina yapılan ekspertiz çalışmasına göre davalının kusuruna tekabül eden 4.269,15 TL lık hasar ortaya çıktığını, ortaya çıkan zarar davacı şirket tarafından dava dışı sigortalı ... Ortaklığına ödendiğini, ödenen hasar bedeli dolayısıyla davalıdan kusur tazminat alacağı doğduğunu, bu alacağın tahsili için davalı aleyhine ... 28 İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalının vaki itirazı nedeniyle takibin durduğunu, davacı taraf olarak ... no ve 09.07.2019 tarihinde arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak 24.07.2019 tarihinde tutulan tutanakla süreç anlaşamama olarak son bulduğunu, davalının icra takibine yaptığı haksız ve mesnetsiz itirazın iptalini, takibin devamını ve alacağın tahsilini, haksız ve kötü niyetli davalı borçlu aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Kabul anlamına gelmemekle beraber sigortacının ortaya çıkan hasar bedelini rücu edebilmesi için öncelikle sigortalısına ödeme yaptığını ispat etmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte sigortacının rücu talebinde bulunabilmesi için tazminat talebinde bulunulan tarafın kusurunun varlığından söz edilebilmesi gerektiğini,
bu bağlamda, sigortacının tazminatı ödemesi durumunda kusurlu üçüncü kişiden talep hakkı doğabileceğini, davacı tarafından halefiyet ilkesi uyarınca sigortalı ... Ortaklığı’na herhangi bir ödeme yapıldığı ispatlanamadığı gibi, müvekkili’nin iddia edilen yangın hadisesiyle ne bakımdan ilişkilendirildiği veya kusurunun bulunup bulunmadığının da açıklanmadığını, gerçekleştiği iddia edilen yangın hadisesinin gerçekleştiği yer kira ilişkisi çerçevesinde ... Ortaklığı’nın kullanımına bırakıldığını ve özgülendiğini, bu bağlamda, olayın gerçekleşmesinde müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, meydana geldiği iddia olunan yangın çatı katında meydana gelmiş olup bu alan yalnızca yedek bilgisayar, dosya vb. malzemelerin depolandığı çok dar bir alan olduğunu ve bunun dışında bir kullanım alanı bulunmadığını, müvekkili davacının rücu hakkını kullanmak suretiyle, kusur tazminat alacağını talep edilebileceği taraf olmayıp sadece anılı işyerinin mülk sahibi olduğunu, buna mukabil dava tarafından sigortalısının zararını gidermeye yönelik olarak hiçbir ödeme yapılmamış olup işbu kusur tazminat alacağını neye dayanarak talep ettiği anlaşılabilir olmadığını,
nitekim, davacının davasına konu ettiği yangın raporu incelendiğinde müvekkilin kusurlu olduğuna dair bir hiçbir bulguya ulaşılamadığını, nitekim, müvekkil tarafından ... Sigorta Genel Müdürlüğü’ne yazılan yazıda açıkça müvekkilin söz konusu hasar ve yangından herhangi bir sorumluluğu bulunmadığından dolayı davacı tarafından ... Avukatlık Ortaklığı’na ödenen bedelin halefiyet hükümleri ile yapı malikinin sorumluluğu çerçevesinde müvekkile rücu edilmesinin hatalı ve hukuka aykırı olduğunu beyan etmiştir, Beyoğlu itfaiyesi’nin 30.09.2015 tarihli yangın raporunda, yangının sigara izmaritinden başladığı kanaatinin hasıl olduğunun belirtildiğini, ancak, bu konuya ilişkin olarak beyoğlu itfaiyesi ile görüşüldüğünde yetkili itfaiye memuru tarafından sözlü olarak yapılan incelemelerde kesin bir bulguya ulaşamadıklarını, bu sebeple de yangının izmaritten çıkmış olabileceği varsayımında bulunduklarını belirtildiğini, görüldüğü üzere, yangının sigara izmaritinden çıktığı iddiası yalnızca bir varsayımdan ibarettir ve yangın sebebinin tespit edilememesinden kaynaklandığını, yangın raporunda da açıkça belirtildiği üzere yangının nereden çıktığı tam olarak tespit edilemediğini, davanın pasif husumet yoluğu sebebiyle usulden reddini, hak düşürücü süre içerisinde ikame edilmeyen davanın reddini, her halükarda haksız ve hukuka aykırı olarak ikame edilen davanını esastan reddini, yargılama gideri ve vekaletin karşı taraftan tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Uyuşmazlık; davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu sigorta bedelinin davalı şirketten rücuen tahsili talebine ilişkin itirazın iptali talebinden ibarettir.
... 28. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celbedilerek incelendiğinde, davacı şirket tarafından 4.269,51-TL asıl alacak ve 421,10-TL işlemiş faiz için başlatılan ilamsız takibe davalı borçlunun süresinde itirazı üzerine takibin durdurulmuş olduğu, icra dosyası içeriğine göre borçlu tarafından tebliğ için gider avansı yatırılıp itiraz dilekçesi alacaklıya tebliğ edilmemiş olduğundan davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.
Davalı taraf; 06.01.2017 tarihinde ... isimli şirket aleyhine ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyası tahtında icra takibi başlatılmış olup; ödeme emrinde borçlu adresi olarak gösterilen adresteki ...Ltd. Şti. yetkilisi tarafından sunulan talep yazısı ile anılı adreste “...Tic. A.Ş.” isimli bir şirket bulunmadığı belirtilerek tebligat iade edilmiştir.Bunun üzerine Davacı tarafından ... Hizmetleri ve Ticaret Ltd. Şti. adına ödeme emri gönderilmiş ve bu takibe tarafımızca itiraz edildiği belirterek husumet itirazında bulunmuştur.
... 28. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celbedilerek incelendiğinde öncelikle ödeme emrinin “... Tic. A.Ş.” isimli bir şirkete gönderildiği; e borçlu adresi olarak gösterilen adresteki ... Ltd. Şti. yetkilisi tarafından sunulan talep yazısı ile anılı adreste “... A.Ş.” isimli bir şirket bulunmadığı belirtilerek tebligatın iade edilmesi üzerine; alacaklı vekilinin talebi doğrultusunda ödeme emrinin ... Ltd. Şti.'ne gönderilmesine yönelik icra müdürlüğünce 29.06.2017 tarihinde yeniden ödeme emri gönderildiği anlaşılmaktadır.
İhtilaf HMK m.124 hükmünün icra takiplerinde işletilip işletilemeceği noktasında olup; bu kapsamda Yüksek mahkeme içtihatları tahlil edilmiştir. Yargıtay 12.Hukuk Dairesinin 2016/26719 Esas, 2018/540Karar sayılı ilamında; "... HMK'nun 124/3. maddesi uyarınca maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin kabulü için karşı tarafın rızası aranmaz. Aynı maddenin 4. fıkrasında da; “dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Anılan hükmün icra takiplerinde de uygulanması gerekir.
Somut olayda; borçlunun itiraz dilekçesinde davalı olarak gösterilen ...'ın icra dosyasında alacaklı olarak gözüken ...Ltd. Şti.'nin temsilcisi olduğu, icra dosyasında alacaklının ... Tic. Ltd. Şti. olduğu, bu durumda, incelemeye konu takip dosyasında alacaklı tarafın belli olduğu ve yanlışlıkla temsilcisinin davacı gösterilmesi maddi hataya ve kabul edilebilir bir yanılgıya dayalı olup, dürüstlük kuralına da aykırı bulunmadığından, alacaklının HMK'nun 124/3-4. maddesi uyarınca taraf değişikliği yaparak bu yanlışlığı düzeltmesi mümkündür...." şeklindeki içtihat uyarınca icra dosyası kapsamında davalı tarafın doğru gösterildiği anlaşılmaktadır. (Benzer yönde (İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 2019/40 Esas, 2019/1500 Karar sayılı ilamı ve Adana Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 2018/1162 Esas, 2018/1373 Karar sayılı ilamı)
Dava dosyasının incelenmesinde de dava dilekçesinde de davalı unvanı olarak “... Tic. A.Ş.” gösterilmesine rağmen, ... Ltd. Şti. 'ne gönderildiği, bu şirket tarafından davaya cevap verildiği, dava dilekçesinde yalnızca davalı şirketin unvanın da bir harf hatası yapıldığı, bu hususun açıkça HMK m.124/3 uyarınca maddi hatadan kaynaklandığı anlaşılmakla, taraf değişikliği hususunda karşı taraf rızasının aranmayacağı ve yapılan tebligatların doğru adrese yapılarak davalı şirket tarafından davanın takip edildiği, “...Tic. A.Ş.” isimli bir şirket bulunmadığı da gözetilerek HMK m.124/3 ve usul ekonomisi gereğince ayrıca davalı taraf tarafından takip edilen davada herhangi bir taraf değişikliğine yönelik tebligat çıkarılmaksızın davanın hem icra dosyası ve hem de dava dosyasında davanın açıkça ...Ltd. Şti. Hakkında ikame edildiğinin huzurdaki davanın takibe sıkı sıkıya bağlı niteliğinden de açıkça anlaşılması karşısında davalı tarafta husumetin bulunduğu görülmekle, davanın esası hakkında değerlendirme yapılması gerekmiştir.
Dosyanın re'sen seçilecek sigortacı bilirkişiye tevdi ile, tüm dosya kapsamı ve uyuşmazlık konusu hususlarda rapor tanzim edilmesinin istenilmiş; bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 16.02.2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "1) Uyuşmazlık konusu “Yangın” hasarının, davacı nezdinde sigorta örtüsü altına alınmış ... no'lu ” İşyerim Paket Poliçesi ” ile sigorta örtüsü altın alınmış, dava dışı ... Ortaklığı” nın kiracı olarak bulunduğu ... İş Merkezi'nin kiracı olarak bulunduğu 5. Katı üstündeki çatı katında unutulan sigara izmaritinin mahaldeki âtıl kağıtları tutuşması sonucu meydana geldiği,
2) Davacının dava dışı sigortalısına ait işyerinde 29.09.2015 tarihinde meydana gelen zararın dosyaya mübrez ekspertiz raporunda tespit edilen 4.269,51 TL'nin, Yangın tarihi itibariyle piyasa rayiçlerine ve ekspertiz raporu ekinde sunulan faturalarla uyumlu olduğu, Ancak sigortalı yerin işyeri olması nedeniyle ekspertiz raporunda yer alan: ... ve ... marka monitörlere ait faturaların ekspertiz raporu ekinde bulunmadığı gibi, eksper tarafından bu cihazlara ait faturalara da rapor içeriğinde atıfta bulunulmadığı, bu faturaların sunulması hakkında takdirin muhterem Mahkemeye ait olduğu,
3) Davacının, dava dışı sigortalısının kiracı olarak kullanımında olan dairede sigara izmaritinin unutulması kaynaklı yangın nedeniyle davalıya TBK nın md.69 hükmünde herhangi bir sorumluluk atfedilemeyeceği.
Sonuç olarak işyerinde çıkan yangının duvardaki prizden başlamadığı, daireyi kiracı olarak kullanan davacının dava dışı sigortalısının personeli tarafından unutulan sigara izmaritinden başladığı dikkate alındığında,
Davacının TTK. nın m.1472 hükmünde ödediği hasar nedeniyle halef sıfatı kazanmış olsa dahi, bu hasarı sorumluluğu bulunmayan davalıdan rücuan talep edemeyeceği,Kanaatine varılmıştır. " şeklinde tespit edilmiştir. " şeklinde rapor tanzim edildiği anlaşılmıştır.
Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları beyan ve itirazlar da değerlendirilmek suretiyle, yangın raporunda mevcut bulgularla ekspertiz raporunda belirtilen bulguların karşılaştırılması, iki rapor arasındaki çelişkilerin giderilerek tarafların sorumluluğunun tespiti açısından yangının kesin çıkış nedeninin tespit edilmesi ve ayrıca tüm dosya kapsamı ile uyuşmazlık konusu hakkında rapor düzenlenmesi için dosyanın Elektrik Mühendisi ...ile Sigortacı Öğretim Görevlisi ...' tan oluşan bilirkişi heyetine tevdine karar verilmiş; bilirkişiler tarafından dosyaya sunulan 18.11.2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle ve sonuç olarak; Davalı ... Tic.Ltd.Şti.'ne kusur atfedilebilecek YETER DELİL BULUNMADIĞI görüş ve kanaatine varılması, sonucu, Davacı Sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. nin, Davalı ...Tic.Ltd.Şti.'ne, Rücu etme hakkının olmadığı kanaatine varılması neticesi, Davacı ... Sigorta A.Ş. Nin, Dava konusu, sigortalısı ...Ortaklığı, Başlangıç tarihi 06.08.2015, Bitiş tarihi 06.08.2016, Poliçe numarası ... olan İşyerim Paket Sigorta Poliçesi kapsamında, Davalı ...Tic.Ltd.Şti.'den, Sigorta Hasar Tazminatı Talebinde Bulunmasının Mümkün Olmadığı, Sonuç ve Kanaatine varıldığı, anlaşılmaktadır.
Kök rapor da bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmeler ışığından elektirk tesisatı konusunda uzman bilirkişi heyete eklenmek suretiyle denetime açık ve teknik değerlendirme alınması sağlanmıştır. Bilirkişi heyetince ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Daire Başkanlığı ...İtfaiye Müdürlüğü'nün 30/09/2015 tarihli raporunda; 5 Katlı binanın 5.katında faaliyet gösteren ofise ait asma katta mutfak olarak dizayn edilip depo olarak kullanılan yapının girişe göre sol tarafında bulunan mutfak dolapları içerisindeki kullanılmayan muhtelif eşya ve kağıt türü malzemelerin üzerinde unutulan sigara izmaritinin çevresinde bulunan malzemeleri tutuşturmasıyla yangın olayının meydana geldiği kanaati isabetli bulunmak suretiyle yapılan değerlendirme mahkememizce de uygun bulunmuştur. Dava konusu, sigortalısı ...Ortaklığı, Başlangıç tarihi 06.08.2015, Bitiş tarihi 06.08.2016, Poliçe numarası ... olan İşyerim Paket Sigorta Poliçesi kapsamında, davacının davalıdan rücu şartları oluşmadığı kanaati ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tanzimi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere);
1-Davanın reddine,
2-Alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harçtan başlangıçta peşin alınan 56,66 TL'nin mahsubu ile eksik alınan 24,04 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1,2 maddesi uyarınca belirlenen 4.690,61 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davacıdan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-HMK 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde re'sen ilgili tarafa veya vekillerine İADESİNE,
Dair, davacı ve vekilinin yüzüne karşı, verilen karar miktar itibariyle kesin olmakla açıkça okunup anlatıldı.08/02/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır