T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/204 Esas
KARAR NO: 2021/940
DAVA: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ: 18/03/2020
KARAR TARİHİ: 27/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili davalı müflis, davacıya (konaklama hizmetlerinden kaynaklanan borcun ödenmesi için verdiği) 25.12.2015 keşide ve 29.12.2015 ibraz tarihli, ... Bankası A.Ş. ... numaralı ve 50.000,00 EUR tutarlı çek ile davacıya borçlu olduğunu, Çek ibrazında karşılığı olmadığından ödenmediğini, Davalının ödenmeyen çekinin tahsili için tarafımızdan girişilen ... 4. İcra Dairesinin ... Es sayılı (takip çıkış tutarı 55.245,89 EUR, 30.05.2019 tarihinde 196.867,03 TL) dosyasında takip kesinleştiğini, Kesinleşen bu alacak, ... 3. İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasına kayıt sıra no. 20 ile kaydedilmiş ise de, 09.03.2020 tarihli Sıra Cetveli ile bildirildiği üzere, İflas İdaresince tamamen reddedilmiştir. İflas İdaresinin red kararı, borçlu şirket yetkilisinin borca itirazına ve alacağın yargılamayı gerektirdiği gerekçesine dayalı olmakla, itiraz ve gerekçe gerçeklere aykırı olduğu gibi, red kararı da usul ve yasaya, hukuka aykırıdır. Davalının itirazını ve İflas İdaresinin red kararını kabul etmediklerini, Müvekkili alacağının İflas masasına ve sıra cetveline ayrı ayrı kaydına ve İİK m. 235/1 uyarınca tedbiren davacının ikinci alacaklılar toplantısına alacakları oranında katılmasına karar verilmesi talebiyle işbu davanın ikamesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle, davanın ve ihtiyati tedbir isteminin kabulü ile tedbiren (İİK m. 235/1 uyarınca) davacının ikinci alacaklılar toplantısına alacaklarının tamamı oranında katılmasını, müvekkilin alacaklarının tamamının ayrı ayrı iflas masasına ve sıra cetveline kaydını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini, her türlü yargılama giderlerinin iflas idaresi üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığının tespitine,
... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyasında SMMM Bilirkişi ... tarafından sunulan 28/12/2020 tarihli bilirkişi raporu ile özetle; ''Davacı taraf ticari defterlerinin 2014 yılının kağıt ortamında tutulduğu 2015 yılının ise E defter (elektronik defter) olduğu açılış tasdikinin kanuni süresinde tasdik ettirildiği nizami olduğu anlaşılır olduğu görülmektedir. Kapanış tasdiklerinin bulunduğu muhasebe usul ve esaslarına göre uygun tutulduğu Faturaların defterlere nizami olarak işlendiği inceleme yapmaya ve rapor tanzim etmeye elverişli olduğu görülmektedir. Müflis şirkete yapılan hizmete karşılık fatura düzenlendiği ve cari hesap şeklinde çalışıldığı çek alma tarihine kadar olan cari hesap ekstresinin ve alacağının EK 1 şekilde olduğu Buna göre davacı taraf ticari defterlerinin incelenmesi ile davacı taraf ... Aş (eski ünvanı ...Tic Aş) arasında ticari ilişkinin bulunduğu davacı tarafından ...Tic Aş faturaların düzenlendiği Müflis firma tarafından ödemeler yapıldığı 2015 yılı sonunda davacı tarafın 188.539.95 TL alacak bakiyesinin bulunduğu müflis firma tarafından 50.000 Euro tutarında Çek verildiği görülmektedir. Tarafıma verilen görev doğrultusunda davacı taraf ticari defterleri ve belgeleri yerinde incelenmiş olup; Davacı taraf kayıtlarına göre 2015 yılı sonunda müflis firma ...Tic Aş den 188.539.95 TL alacaklı olduğu müflis firmadan 50.000 Euro tutarında çek aldığı görülmektedir. Bilirkişi olarak tarafımca davacı taraf ticari defterler ve belgeleri incelenmiş olup Davacı taraf ticari defterlerinin muhasebe usul ve esaslarına uygun tutulduğu ve Davacı tarafın ticari defterlerinde ve kayıt sistemlerine göre müflis firma ile 2015 yılında ticari ilişkisinin bulunduğu çek alma tarihi olan 25.12.2015 tarihi itibari ile müflis firmadan 188.539.95 TL alacaklı olduğu tarafımca tespit edilmiştir.'' kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi heyeti SMMM ... ve Emekli İcra İflas Müdürü tarafından sunulan 08/03/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile özetle; Dosyaya mübrez belge, bilgi ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; Dava konusunun; davacının ... 3. İflas Müdürlüğü” nün ... İflas sayılı dosyasında sıra cetveline yapılan itirazının kabulü ile alacağının sıra cetveline kaydı talebinden ibaret olduğu, Müflis şirketin 2019 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu ancak Envanter defteri ibraz edilmediğinden lehine delil niteliği konusunda değerlendirme yapılamadığı, Dava konusunun davalının davacıya düzenlemiş olduğu 25.12.2015 keşide tarihli ... no.lu 50.000,00 TL tutarlı çekten kaynaklı olduğu, mezkur çekin 20.10.2015 tarihi itibari ile davalı şirket ticari defterlerinde ... Yevmiye no ile kayıtlı olduğu, mezkur çekin ödendiğine ilişkin herhangi bir kayda rastlanılmadığı gibi ödemeye ilişkin herhangi bir evrakında dosyada bulunmadığı, dava konusu çekin ibraz tarihinden takip tarihine kadar TCMB Kamu bankalarınca uygulanan en yüksek faiz oranı dikkate alınarak 52,73 Euro işlemiş faiz tutarı hesap edildiği, davacının huzurdaki davaya konu ... Bankası-... seri nolu, 25.12.2015 keşide tarihli, 29.12.2015 ibraz tarihli 50.000-EURO bedelli çekten dolayı ...4.İcra Müdürlüğünün...E.sayılı dosyasından başlattığı kesinleşmiş takibinin bulunduğu; neticeten, davacının ... 3. İflas Müdürlüğü” nün ... İflas sayılı dosyasında 196.867,03-TL. alacağının sıra cetveline (4).sırada kabulü gerekeceği'' kanaatine varılmıştır.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Dava, iflas tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline itiraz yoluyla alacağın iflas masasına kayıt kabulü talebine ilişkindir. Davanın hukuki dayanağı 2004 sayılı İİK'nun ''Sıra Cetveline İtiraz ve Neticeleri'' başlıklı 235. maddesidir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. m).Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
Somut davada, ilgili iflas müdürlüğünden İK md 223 hükmü gereği davacının sıra cetveline kayıt başvurusu hakkında verilecek kararın kendisine tebliği için masraf avansı yatırılıp yatırılmadığı ve kendisine tebligatın hangi yolla ve ne zaman yapıldığı hususunda tereddüt oluşturmayacak şekilde araştırılarak mahkemenize bilgi verilmesi istenilmiş, ... 3. İflas Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile ilgili vermiş olduğu cevabı yazıda, Davacının verilen kararı kendisine tebliğ için masraf avansı yatırmadığı, iflas dosyasında 1. Sıra cetveli 12 Mart 2020 tarihinde Yeniçağ gazetesinde, 18 Mart 2020 tarih ve 10039 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlandığı bildirilmiştir. Davanın, 18/03/2020 tarihinde yani yasal 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığının anlaşılması üzerine işin esasının incelenmesine geçilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık dayanak icra dosyasının tarafları ve takibe konu çekin içeriği gözetildiğinde bu çekin davacının ve müflis şirketin ticari defter ve kayıtlarında ne şekilde gözüktüğü, bu çeklerle ilgili tarafların lehine veya aleyhine kayıt olup olmadığı, iflas tarihi itibariyle masaya kaydı gereken alacak var ise miktarın ne olduğu noktasında toplanmaktadır.
Kayıt kabul aşamasında iflas dairesince davacının talep ettiği miktar oranında alacaklı olduğu iddiası yargılamayı gerektirdiğinden alacağın reddedildiği açıktır.
Kayıt kabul davası bilindiği üzere alacağı kısmen veya tamamen red edilen alacaklı tarafından iflas idaresine karşı açılır. Davada husumet iflas masasına yöneltilmelidir. İflas masasının temsilcisi adi tasfiyede iflas idaresi, basit tasfiyede iflas dairesi olup, somut olayda ise iflas idare memurları tarafından masa temsil olunmaktadır. İspat yükü kural olarak masaya yazdırılması gereken alacağı olduğunu iddia eden davacı alacaklı üzerindedir. Davacı alacağını genel hükümlere göre ispat etmek yükümlülüğü altındadır.
.../...Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla Asliye Hukuk Mahkemesine'ne talimat yazılarak, dosyanın mahkemenizce resen seçilecek SMMM bilirkişiye tevdi ile davacı tarafın ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış; davacı tarafın ticari defterlerinde ve kayıt sistemlerine göre müflis firma ile 2015 yılında ticari ilişkisinin bulunduğu çek alma tarihi olan 25.12.2015 tarihi itibari ile müflis firmadan 188.539.95 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Davacı tarafın ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak müflis şirketin kayıt kabul talebine esas alacak miktarı var ise ne olduğu, müflis şirketin ticari defter ve kayıtlarında tarafların lehine veya aleyhine muhasebesel veri olup olmadığı, hangi yönde veri olduğu hususlarının tek tek araştırılması, sonuç olarak kayıt kabul davasına esas miktarın tespiti amacıyla bilirkişi incelemesi yapılmasına, davacının huzurdaki davaya konu ... Bankası-.. seri nolu, 25.12.2015 keşide tarihli, 29.12.2015 ibraz tarihli 50.000-EURO bedelli çekten dolayı ... 4.İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyasından başlattığı kesinleşmiş takibinin bulunduğu; neticeten, davacının ... 3. İflas Müdürlüğü” nün ... İflas sayılı dosyasında 196.867,03-TL. alacağının sıra cetveline (4).sırada kabulü gerekeceği' şeklinde rapor tanzim edildiği görülmüştür.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun Müflisin Borçlarının Muacceliyet Kesbetmesi başlıklı 195. maddesi "Borçlunun gayri taşınır mallarının rehni suretiyle temin edilmiş olan alacaklar müstesna olmak üzere iflasın açılması müflisin borçlarını muaccel kılar. İflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ile takip masrafları anaya zammolunur. Müflisin vadesi gelmemiş faizsiz borçlarından yıllık kanuni faiz hesabıyla iskonto yapılır." şeklinde düzenlenmiştir.
Yabancı para alacaklarının iflas masasına kayıt şekli konusunda 2004 sayılı İİK'da açık bir hüküm bulunmamakla birlikte İİK'nın 198/1 maddesinde konusu para olmayan alacakların, ona eşit bir kıymette para alacağına çevrileceği öngörülmüş olup öğretide de konusu yabancı para olan alacakların anılan yasa hükümlerine göre iflasın açıldığı andaki döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek iflas masasına yazdırılacağı hususu kabul edilmiştir. (Kuru: B. İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, 2. Baskı, Ankara, sf.1244)
İİK'nın 195. maddesinde iflasın açılması ile müflisin borçlarının muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği öngörülmüş olduğuna göre, iflas tarihinde masanın aktif ve pasiflerinin aynı zamanda belirlenerek müflisin tüm alacaklılarına eşit ödeme yapılması gerekmektedir. Bunun için de yabancı para alacaklarının Türk Lirasına çevrilmesi gerekir. Yabancı para alacakları ve konusu para olmayan alacakların Türk Lirasına çevrileceği tarih ise iflas kararının verildiği tarihtir. Ayrıca, yabancı para alacağının aynen kaydı alacaklılar arasında eşitliği ön planda tutan İflas Hukuku'nun bu prensibini de zedelemiş olacaktır. Zira, iflasta imtiyazlı alacaklar İİK'nın 206. maddesinde ilk beş sırada sayılmış olup, yabancı paranın masaya aynen kaydedilmesi halinde, yabancı para alacakları lehine kanunda öngörülmeyen bir imtiyaz yaratılmış olur. Bu durumda, aynı sırada bulunan ülke parası alacaklısı ile yabancı para alacaklısı arasında eşitsizlik meydana gelecektir. Bu sonuç her sıradaki alacaklıların eşit hakka sahip olduğunu belirten İİK'nın 207. maddesine aykırılık teşkil eder. Bu durumda, mahkemece, yukarıdaki ilkeler doğrultusunda davacının müflis şirketten olan alacağının iflasın açıldığı tarihteki Merkez Bankası'nın efektif satış kuru üzerinden Türk Lirası'na çevrilerek masaya kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekmektedir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 08/05/1997 tarih ve 2756 E. 4683 K. sayılı ilamı, Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 11/03/2014 tarih ve 2013/7176 E. 2014/1802 K. sayılı, 12/05/2015 tarih ve 2014/5224 E. 2015/3582 K. sayılı, 02/06/2015 tarih ve 2014/4900 E. 2015/4147 K. sayılı emsal ilamları) (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2020/110 Esas, 2020/364 Karar sayılı ilamı)
3095 sayılı Kanuni Faiz Ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 4/a maddesinde "Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır." hükmü yer almaktadır. Temerrüt tarihinden iflas tarihine kadar Devlet Bankalarının Euro cinsinden yabancı paraya açtıkları bir yıl vadeli mevduat hesabına fiilen uyguladıkları en yüksek faiz oranları uygulanarak, iflas tarihine kadar olan faiz miktarının hesap edilmesi gerekmekte olup, bilirkişi heyetince de bu nispette bir hesaplama yapılmıştır. Bu haliyle yukarıdaki gerekçelerle, huzurdaki davaya konu ... Bankası-... seri nolu, 25.12.2015 keşide tarihli, 29.12.2015 ibraz tarihli 50.000-EURO bedelli çekten dolayı ... 4.İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyasından başlattığı kesinleşmiş takibinin bulunduğu; neticeten, davacının ... 3. İflas Müdürlüğü”nün ... İflas sayılı dosyasında 196.867,03-TL. alacağının sıra cetveline (4).sırada kabulü gerekeceği gözetilerek aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
Davanın KABULÜ ile;
1-196.867,03 TL davacı alacağının ... 3.İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasına istinaden açılan iflas masasına 4.sırada olmak üzere KAYIT VE KABULÜNE,
2-Alınması gereken harç 59,30-TL olup, peşin alınan 54,40-TL' nin mahsubu ile bakiye 4,90- TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacının yapmış olduğu 54,40-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 1.800,00-TL bilirkişi ücreti, 610,25-TL posta ve tebligat masrafı toplamından oluşan 2.410,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince taktir olunan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Fazla yatan avans var ise Adalet Bakanlığı HMK gider avansı tarifesinin 5. maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden yok ise PTT aracılığı ile adreste ödemeli gönderilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzürne karşı, davalının yokluğunda, taraflara gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 10 GÜN içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/12/2021
Katip
Hakim