T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/323 Esas
KARAR NO: 2020/635
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 03/07/2020
KARAR TARİHİ: 15/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi olduğunu, müvekkili şirketin 2016-17-18-19 yılları defter ve kayıtlarının incelenmesi esnasında, 2017 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ve Haziran ayları e-defter berat ve kayıtlarının açılmadığının şirket IT ekibi tarafından yapılan inceleme sonucu tespit edildiğini, sonrasında bağımsız ... firmasından veri kurtarma talebinde bulunulduğunu ve yapılan inceleme sonucunda 29/10/2017 tarihinde müvekkili şirkete yapılan siber saldırı sonucu verilerin hacklendiği ve ilgili verilerin kurtarılamayacağının müvekkiline bildirildiğini, konuyla alakalı Gelir İdaresi Başkanlığına başvuruda bulunulduğunu ancak talebin değerlendirilebilmesi için yetkili Asliye Ticaret Mahkemesinden zayi belgesi alınmasının gerektiğinin bildirildiğini, bu nedenlerle müvekkili şirkete ait 2017 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran ayları e-defter berat ve kayıtlarının zayi olduğunun kabulüne ve zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava, davacı şirkete ait 2017 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran ayları e-defter berat ve kayıtlarının zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
TTK'nın 64/3. Maddesinin son cümlesinde "Fiziki ortamda veya elektronik ortamda tutulan ticari defterlerin nasıl tutulacağı, defterlere kayıt zamanı, onay yenileme ile açılış ve kapanış onaylarının şekli ve esasları Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken çıkarılan tebliğle belirlenir." hükmü,
TTK'nın 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir.
Davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan 19/10/2019 tarih 30923 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 3 SIRA NO'LU ELEKTRONİK DEFTER GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO: 1)'NDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ
"7.1. e-Defter tutanlar, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-Defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini istemelidir. Mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip, zayi belgesi ile birlikte durumun Başkanlığa yazılı olarak bildirilmesi ve Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin (talep edilecek bilgi ve belgeler e-Defter Uygulama Kılavuzunda açıklanır) ibraz edilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-Defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-Defter ve berat dosyalarının e-Defter uygulaması aracılığı ile Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Başkanlık tarafından yazılı izin verilir." düzenlenmesi yapılmıştır.
TTK'nın 82/7. Maddesine uygun şekilde düzenleme yapılan anılan tebliğde e-defter veya beratlarına ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde yetkili mahkemeden zayi belgesi verilmesini istemesi gerektiği belirtilmiştir. TTK'nın 82/7. Maddesinde düzenlenen zayi belgesi verilmesi için başvuru süresi hak düşürücü süre olup bu süre içinde başvuru yapılması zorunludur.
Somut olayda, davacı Gelir İdaresi Başkanlığı'na hitaben yazdığı 06/04/2020 tarihli dilekçesinde verilerin kurtarılamadığını, e-defter veri tabanına erişim taleplerinin bulunduğunu belirtmiştir.
Davacı elektronik ortamda muhafaza ettiği e-defter beratlarına ulaşamadığını veri kurtarma merkezinden aldığı 24/03/2020 tarihli cevap ile öğrenmiş bulunmaktadır. Yasa ve tebliğ gereğince bu tarihten itibaren 15 gün içinde yetkili mahkemeye kendisine zayi belgesi verilmesi için başvurmak zorunda olan davacının iş bu davayı sürenin bitiminden sonra 03/07/2020 tarihinde açtığı anlaşılmıştır.
Davacının davasının, TTK'nın 82/7. Maddesinde öngörülen hak düşürücü süreden sonra açılmış olması nedeniyle HMK 114/2 ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin 2020/1578 Esas 2020/1225 Karar sayılı kararı)
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın süre yönünden REDDİNE,
2-Peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubuna, başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Fazla yatan avans var ise Adalet Bakanlığı HMK gider avansı tarifesinin 5. maddesine göre karar kesinleştikten sonra talep halinde elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden yok ise PTT aracılığı ile adreste ödemeli gönderilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize ve bulunulan yer Asliye Ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 15/12/2020
Katip
Hakim