T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/448 Esas
KARAR NO: 2021/180
DAVA: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 24/08/2020
KARAR TARİHİ: 19/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde ... tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... sözleşme tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, "1 ADET 2015 MODEL; SERİ NO:1; ... MARKA HUBUBAT ELEME TESİSİ" malın davalıya sözleşme hükümlerine göre teslim edildiğini, davalı sözleşme hükümlerine aykırı davrandığından ... 3. Noterliğinden .. tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek 60 günlük yasal süre içinde kira borcunun ödenmesi, aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği ve fesih süresi sonundan itibaren 3 gün içerisinde sözleşme konusu malları teslimi gerektiğinin ihtar edildiğini, işbu ihtarnamelerin kiracı şirket yetkilisine usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, davalının işbu ihtara rağmen borçlarını ödemediği gibi, kendisine yüklenen edimleri kanuni süresi içinde yerine getirmediğinden taraflar arasında imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesinin fesholduğunu, 6361 sayılı Yasanın 23. maddesi gereği finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayan müvekkili şirkete ait olduğunu, sözleşmede de yazılı olduğunu belirterek, mülkiyeti müvekkil şirkete ait finansal kiralamaya konu malların üzerindeki davalının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilerek müvekkili şirkete teslimine, sözleşmenin feshinin tespiti ile birlikte malların davacıya aynen iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Usule uygun tebligata rağmen davalı davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, kira bedeli, fer'i vb. borçların ödenmemesi-temerrüt sebebiyle finansal kiralama sözleşmesine konu malın davalıdan istirdadı istemine ilişkindir.
Taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesi imzalandığı, sözleşme gereğince sözleşme kapsamındaki malların davalıya teslim edildiği, kira vb. borcunun ödememesi üzerine sözleşmenin feshedilerek davalıya ihtar gönderildiği, ihtarın davalı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, malların davacıya teslim edilmediği hususları sabittir.
Mahkememizden verilen 23/09/2020 tarihli ara karar ile davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebi kabul edilerek %15 teminat karşılığı ile finansal kiralama sözleşmesine konu malın yed'iemin sıfatıyla ihtiyati tedbir isteyen davacıya teslimine karar verilmiştir.
Tedbir kararına itiraz üzerine 11/01/2021 tarihinde icra edilen mürafaa duruşmasında davalının itirazı değerlendirilerek, aynı tarihli ara kararla (gerekçeli ara karar yazılmak suretiyle) itiraz reddedilmiştir.
Davalı vekilince ihtiyati tedbir kararına itiraz dilekçesinde ileri sürülen mahkeme yetkisine ilk itirazı, usule uygun şekilde yasal sürede cevap dilekçesi verilerek ileri sürülmüş ilk itiraz bulunmadığından ön inceleme celse ara kararıyla reddedilmiştir.
Dava konusu malın dava tarihindeki ikinci el rayiç satış değerinin bildirilmesi gerektiğine dair ara karar üzerine davacı vekilince kıymet takdir raporu sunularak bildirilmiş, dava değerinin 85.000,00 TL olduğu anlaşılmakla eksik peşin karar harcı davacı tarafa yatırtılmıştır.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununun düzenlemesine göre; Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir (madde 24/1). Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir (Madde 31/1). Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir (Madde 32/1). Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır (Madde 33/1).
Mahkememizce resen seçilen mali bilirkişi vasıtasıyla, sözleşmede yer alan davacı defter kayıtlarının kesin delil kabul edildiğine dair delil sözleşmesi de gözetilerek, davacı ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmış ve rapor alınmıştır.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; davacı ticari defterlerinin noter tasdikleri, açılış kapanış onayları süresinde yaptırılmış ve kayıtları muhasebe esas ve usullerine uygun tutulmuş yani sahibi lehine delil teşkil eder mahiyette olduğu, davalıya sözleşme çerçevesinde teslim edilen mala ve düzenlenen ödeme planına rağmen, davalının bir kısım ödemeleri yapsa da ödeme planına uygun şekilde ödemediği 41.269,21 TL kira, 1.910,71 TL temerrüt faizi borcunun bulunduğu, davalıya ödeme için 60 gün süre verilen, aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği ve malın 3 gün içinde iade edilmesi gerektiğine dair noter ihtarının tebliğ edilmiş olduğu, borcun ödenmediği, bu nedenlerle taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin "temerrüt hali nedeniyle sözleşmenin fesih edilmesi" başlıklı 28. maddesi göz önüne alındığında sözleşmenin fesih ve malın mülkiyet sahibi davacıya iade koşullarının oluştuğu tespit edilip bildirilmiştir.
Toplanan deliller, bilirkişi raporu ve yukarıda özetlenen yasal düzenlemelere göre, taraflar arasında Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu Çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliğinde ... tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... sözleşme tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesine konu olan "1 ADET 2015 MODEL; SERİ NO:1; ... MARKA HUBUBAT ELEME TESİSİ tüm standart ekipmanları ile birlikte" malın teslim edildiği, davalının kira borçlarını ödemediği, ... 3. Noterliğinin ...tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiği, ihtarda 6361 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik ile sözleşme gereği (satın alma hakkı bulunan sözleşme nedeniyle) 60 günlük süre tanınmış olduğu, ihtarnamenin davalıya güncel Mersis adresinde tebliğ edildiği, ihtarın tebliğine rağmen borç ödenmediği gibi kiralananın da teslim edilmediği, sözleşmede davacı defter ve kayıtlarının delil kabul edileceğine dair delil sözleşmesi de bulunduğu, sözleşmenin fesih ve malın mülkiyet sahibi davacıya iadesi koşullarının oluştuğu anlaşıldığından, aşağıdaki şekilde davanın kabulüne ve finansal kiralamaya konu malın davacıya iadesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
Taraflar arasında imzalanan Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu Çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliğinde ... tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen ...sözleşme tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesine konu olan;
"1 ADET 2015 MODEL; SERİ NO:1; ... MARKA HUBUBAT ELEME TESİSİ tüm standart ekipmanları ile birlikte" ibaret malın davalıdan alınarak davacıya iadesine,
2- Mahkememizin 23/09/2020 tarihli 2020/448 E sayılı ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına,
3-Alınması gereken harç 5.806,35- TL olup, peşin alınan 853,88-TL ile tamamlama harcı 597,71-TL'nin mahsubu ile bakiye 4.354,76-TL karar ve ilâm harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan ilk dava açma gideri 908,28-TL, tamamlama harcı 597,71-TL, bilirkişi ücreti 600,00-TL, posta ve tebligat masrafı 88,00-TL olmak üzere toplam 2.193,99-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükteki AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan 11.850,00- TL nispi vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/03/2021
Katip ...
Hakim ...