T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/108 Esas
KARAR NO: 2024/409
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/12/2019
KARAR TARİHİ: 28/05/2024
İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 2019/1123 Esas 2020/486 Karar sayılı karar ile yetkisizlik kararı verilmesi ve kararın kesinleşmesi üzerine mahkememizde görülmekte olan alacak (ticari nitelikteki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirket ile aralarındaki ticari ilişki sebebiyle sözleşme imzalandığını, davalı tarafın sözleşme hükümlerine aykırı davrandığını, davacı müvekkilinin fazladan yapmak durumunda kaldığı imalatların olduğunu, taraflar arasında 25/10/2017 tarihili sözleşmenin imzalandığını, sözleşmeye göre davalı tarafça iş yeri tesliminin 30/11/2017 tarihinde tamamlanmış şekilde davacıya müvekkili şirkete teslim edilmesi gerektiğini, davalı şirketin iş yeri tesliminin geç yaptığını, sözleşmeye aykırı olarak davrandığını, devamlı suretle ilave işler çıkarıldığından davacı müvekkilinin işlerinin uzadığını, davacı müvekkili şirketten tüm edimlerini bu sebeplerden dolayı geç olarak yerine getirdiğini, 09/08/2018 tarihinde işi tamamlayarak davalı şirkete teslim ettiklerini, fazladan çalışma yaparak işçilik maliyetlerinin artmasına neden olduğunu, davacı müvekkili şirketin sözleşme ile üstlenmiş olduğu işlerde tamamlayarak teslim etmesine rağmen davalı şirket ana işveren olan ... A.Ş ile aralarında tüm iş için hakediş yapmadıklarını, ... T. A.Ş. ...seri numaralı 59.000 TL bedelli teminat mektubunun iade edilmediğini, devamlı suretle mektubun süresinin uzatılması konusunda davacı şirketin zorlandığını, sözleşme süresinin sona erdiğini, davacı tarafça işin tam ve eksiksiz olarak tamamlandığı halde teminat mektubunun taraflarına iade edilmediğini, ticari defter ve kayıtlara göre 106.998,77 TL bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte, davalıdan alınarak davacıya ödenmesini, davalı tarafın dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte, sözleşme gereği davacı tarafça davalı tarafı verilen 59.000 TL bedeli teminat mektubunun nakde çevrilmesinin önlenmesi için tedbir konulmasına yapılacak yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yüklenilmesini ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşmeden doğan uyuşmazlıklara ilişkin davaya ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili kılındığını, davanın yetkisiz mahkemede açılması sebebiyle reddine karar verilmesine, dava açılışta eksik harç ikame edildiğini, davacı yanın davalı müvekkili şirketten hiçbir alacağının olmadığını, davacı yanın sözleşme gereği verilen süre içinde kesilen faturaya itiraz etmediğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin anahtar teslim götürü bedel nitelikli bir sözleşme olduğunu, taraflar arasındaki imzalanan mutabakatı çerçevesinde yer alan şartların oluşmaması nedeni ile teminat mektubunun davacıya iade edilmediğini, davanın yetkisizlik ve eksik harç nedenleri ile usulden reddine, mahkemenin akse kanaati olduğu taktirde mesnetten yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan Deliller:
... ve ... tarafından hazırlanan 07/07/2022 tarihli bilirkişi heyet raporu,
..., ..., ... ve ... tarafından hazırlanan 05/09/2023 tarihli bilirkişi heyet raporu,
..., ..., ...ve ... tarafından hazırlanan 07/03/2024 tarihli bilirkişi heyet ek raporu,
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Dava, davacı ile davalı arasında akdedilen 25/10/2017 tarihli sözleşme uyarınca davalı tarafın sözleşme hükümlerine aykırı davrandığı iddiasına dayalı olarak davacının fazladan yapılan işçilik alacaklarının ve cari hesap alacağının tazmini ile sözleşme uyarınca verilen teminat mektubunun iadesi talebine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta, dava dışı işveren ...Tic. A.Ş., davalı müteahhit ...A.Ş.ve davacı alt yüklenici ...Tic. Ltd. Şti. arasında 25/10/2017 tarihli sözleşme akdedildiği, sözleşmenin konusunun ... ilinde müteahhidin taahhüdü altında inşa edilecek olan proje kapsamında bulunan pasif yangın durdurucu işlerinin alt yüklenici tarafından eksiksiz ve kusursuz şekilde tamamlanarak müteahhide teslim edilmesinden ibaret olduğu, işin tamamlanma süresinin 30/11/2017 olarak belirtildiği, sözleşme bedelinin 59.000,00-TL + KDV olarak kararlaştırıldığı, davacı tarafın, dava konusu sözleşme uyarınca davalı tarafın sözleşme hükümlerine aykırı davranarak eksik iş yaptığı iddiasına dayalı olarak fazladan yapılan işçilik alacaklarının ve cari hesap alacağının tahsili ile teminat mektubunun iadesini talep ettiği, davalının iddiaların inkarı cihetine gittiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ... gün ... Esas ... Karar sayılı kararı ile Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesi'nin 16/01/2013 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamında esasları ayrıntılı şekilde açıklandığı üzere; eser sözleşmesi iş sahibinin ödemeyi taahhüt ettiği ücret karşılığında yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi ve teslim etmeyi üstlendiği iki taraf için hak doğuran ve borç yükleyen bir sözleşmedir. Eser sözleşmesinde iş sahibinin asli borcu TBK'nın 470.maddesi çerçevesinde meydana getirilen eser karşılığında bir miktar pararın ödenmesi, yüklenicinin borcu ise eseri zamanında ve ayıpsız olarak imal ve teslim etmektir.
Eser sözleşmesinde yüklenicinin ayıptan sorumluluğu TBK'nın 474 ile 478. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Yüklenicinin ayıptan sorumlu olabilmesi için eserin iş sahibine teslim edilmesi, eserin ayıplı olması, eserin iş sahibi tarafından kabul edilmemiş veya kabul edilmek zorunda olunmaması, eserin iş sahibi tarafından muayene ve ihbar külfetinin yerine getirilmiş olması, eserdeki ayıbın iş sahibinin tutumundan kaynaklanmamış olması ve son olarak ayıplı teslimden doğan hakların süresi içinde kullanılması gerekmektedir. Ayıp, teslim edilen eserde sözleşme ile kararlaştırılmış olan veya dürüstlük kuralına göre olması gereken ya da kanunun öngördüğü niteliklerin bulunmaması olarak nitelendirileceğinden ayıplı bir eserin imali ve teslimi sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediğini gösterir.
Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222.maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK m.222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK m.222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.
Dosya kapsamında, taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca davalı tarafın eksik iş yaptığı iddiasına dayalı olarak fazladan yapılan işçilik alacağı olup olmadığı, davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, sorumluluğu mevcut ise zarar miktarının ne olduğu hususlarında rapor tanzim edilmesi amacıyla dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edildiği, tanzim edilen talimat raporları, kök raporlar ve ek raporlar ile; yapılan sözleşmenin 6.1.b. ve 6.1.e. maddeleri gereği alt yükleniciye birim fiyatlarını dışında herhangi bir ödeme yapılamayacağı ve fiyat farkı talebinde bulunamayacağının öngörüldüğü, hak edişlerde fiyat farkı ödemeleri mevcut olduğu, sözleşme bitim tarihi olan 30/11/2017 ile iş bitim tarihi olan 24/12/2018 arasında geçen sürenin uzunluğu, keşif özeti ile belirlenen imalat genişliğinden farklı olarak mastik uygulanacak yerlerde farklı açıklıklar olması nedeniyle ilave imalatların yapılmış olması, hak edişler ile keşif özetinin aynı bedeller üzerinden yapılmamış olması, sözleşmenin 6.maddesine aykırı ödemelerin yapılmış olması nedeni ile davalı tarafın sözleşmeye aykırı davrandığı, imalatın sözleşme tarihiden çok ileri bir tarihe kadar devam ettiği, fazladan yapılan imalatların malzeme bedel farklarından hak edişlere kabul edilmiş olmasından dolayı işçilik alacağının doğacağını, 112.127,62-TL işçilik alacağının olduğu, sözleşme uyarınca davalının bu bedelden sorumluluğunun bulunduğu; sözleşme hükümleri gereği geçici kabul tutanağının imzalanmasının ardından teminatın %50sinin iade edileceğinin hüküm altına alındığı, garanti süresinin bitiminden sonra ise 59.000-TL bedelli teminat mektubunun iade edilmesi gerektiği; tarafların ticari defter ve kayıtlarına göre davalı tarafın davacıya cari hesap borç bakiyesinin 106.998,77-TL olduğu, mutabakat sonrasında davacı tarafından bu bedele ilişkin fatura tanzim edildiği, davalının varlığını iddia ettiği ve defterlerinde kayıtlı olan alacağa ilişkin faturanın dayanağı olmadığından varlığının ispata muhtaç olduğu ve bu itibarla dava tarihi itibariyle davacının davalı taraftan 106.998,77-TL alacaklı olduğu kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Taraf iddia ve savunmaları, tanzim edilen bilirkişi heyet kök ve ek raporları ve toplanan deliller ile, taraflar arasında akdedilen sözleşe uyarınca davacı tarafın ayıp iddiasını ispat ettiği ve fazladan yapmış olduğu işçilik alacaklarını davalıdan talep hakkı bulunduğu, yapılan hesaplamalar ile bu bedelin 11.127,62-TL olduğunun belirlendiği ve dava değerinin bu bedel üzerinden artırıldığı; tarafların ticari defter ve kayıtlarına göre davalının alacak olarak kaydettiği bedelin ispata muhtaç olduğu bu durumda davacının cari hesaptan kaynaklı 106.998,77-TL alacağı olduğu; tüm bunlarla birlikte davalı müteahhidin sözleşme yazılı şartlardan birinin gerçekleştiğini iddia ve ispat edemediği ve kesin kabulün gerçekleştiğianlaşıldığından sözleşmede yer alan madde uyarınca davacı tarafça davalıya verilen 59.000,00-TL tutarlı ... T.A.Ş. ... nolu teminat mektubunun tamamının davacıya iadesi gerektiği kanaatine varılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve takdire bağlı aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: İzah olunan gerekçelerle,
Davanın KABULÜ ile,
1-Davacının 106.998,77-TL cari hesap alacağının temerrüt tarihi olan 13/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının 112.127,62-TL ilave iş bedeli alacağının dava tarihi olan 26/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Taraflar arasında akdedilen sözleşme nedeniyle davacı tarafça davalıya verilen 59.000,00-TL tutarlı ... T.A.Ş. ... nolu teminat mektubunun davacıya iadesine,
4-Kabul edilen dava değeri (278.126,39-TL) üzerinden alınması gereken 18.998,81-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 3.535,03-TL peşin harç ve 1.252,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.787,03-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 14.221,78-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 3.535,03-TL peşin harç ve 1.252,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.787,03-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 15.997,35-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 43.718,96-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davalıdan 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
10-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 (iki) hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
Hakim ...