T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/432 Esas
KARAR NO: 2022/27
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/06/2021
KARAR TARİHİ: 19/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili Türkiye'nin çeşitli sektör alanlarında öncü birçok firmanın sahibi ve ticari başarılarıyla tanınan bir kişi olduğunu, müvekkili ile davalı taraf arasında tarafların ıslak imzasını havi 21.06.2011 tarihli "protokol" imzalandığını, işbu protokol gereğince ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... A.Ş.'nin tüm hisselerinin (%100'ünün) davalı tarafça davacı müvekkile satılması konusunda mutabık kaldığını, 21.06.2011 tarihli "protokol"ün 3/f maddesinde tarafların mutabakata varmış oldukları şirket devri ve şirket hisse devirlerine ilişkin ayrıca bir sözleşme ve eki niteliğinde olacak belgelerin düzenlenip muhatap ve şirket'in diğer hissedarları tarafından imza edileceği aksi halde ise "protokol"ün davacı müvekkile haklı nedenle fesih hakkı vereceği düzenlendiğini, "protokol"ün 3/g maddesi ise işbu "protokol"de "satıcı" sıfatını haiz davalının işbu protokol ile yükümlendiği edimlerini kısmen veya tamamen yerine getirmemesi halinde "alıcı" sıfatını haiz davacı müvekkilin işbu protokol sebebiyle uğrayacağı zarar ve ziyan yanında 5.000.000 $ cezai şart ödemeyi gayrikabili rücu, kabul, beyan ve taahhüt ettiğini, davaya konu 21.06.2011 tarihli "protokol" tarihinde yürürlükte bulun 818 Borçlar Kanunu m.159/1'e göre borcun yerine getirilmemesinden dolayı alacaklı hiçbir zarara uğramamış olsa bile cezai şartı talep hakkı kazanacağı düzenlenmiştir. Keza 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.179 ile de bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebileceği düzenlendiğini, müvekkili tarafından davalı tarafla imzalamış olduğu 21.06.2011 tarihli protokolün edimlerinin yerine getirilmesini beklerken davalı tarafça hiçbir somut dayanağı bulunmaksızın davaya konu protokolün yükümlülüklerine ve edimlerine aykırı davrandığını, davalı tarafa yapılan yazılı ve sözlü tüm ihtarlara rağmen davacı müvekkil ile davalı taraf arasında imzalanan 21.06.2011 tarihli "protokol" edimleri ve yükümlülükleri davalı tarafça yerine getirilmemiş olması sebebiyle öncelikle davalı tarafa karşı ... 49. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ... Esas ve ... Karar sayılı dava ile taraflar arasındaki 21.06.2011 tarihli protokol gereği ... A.Ş.'nin tüm hisselerinin davacı müvekkile satılması, işbu edimin yerine getirilmemesi halinde protokolün 3/g maddesi uyarınca 5.000.000,00-USD cezai şart kararlaştırılmış olduğu ancak hisselerin satılması ediminin davalı tarafça yerine getirilmemiş olmasından bahisle şimdilik 50.000,00-USD cezai şartın tahsili için dava açılmıştır. Sayın Mahkeme tarafından tarafların ekonomik ve sosyal durumu değerlendirilerek 25.000,00-USD'nin davalı taraftan davacı müvekkil lehine tahsiline karar verildiğini, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdindeki dosya kapsamında davacı müvekkilin cezai şarttan kaynaklı talebine ilişkin bozma sonrası ıslah olamayacağından sebep ret talebinde bulunmakla birlikte; bu husus usulü olarak davacı müvekkilin hakkını elde edemediğini esasında ise haklılığının açık göstergesi olduğundan sebep; bakiye 4.500.000 $ için işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, açıklanan nedenlerle Mahkeme nezdindeki davamızın kabulü ile bakiye 4.950.000 $ cezai şartın muaccel olduğu tarihten itibaren işleyecek TTK m.1530 kapsamında ticari temerrüt faiziyle birlikte davalı taraftan tahsili ile davacı müvekkile verilmesine, Mahkeme nezdindeki davanın .. 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile HMK m.166 gereği birleştirilmesini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Davacı vekilinin dava dilekçesinin sonuç kısmında dava değerinin 4.950.000-$ olarak belirtilmiş olup dava tevzi formunda dava esas değerinin 4.950,00-TL üzerinden harcın üzerinden hesaplandığı anlaşılmakla mahkememizin 01.09.2021 tarihli ara kararı ile ''Dava dilekçesinde belirtilen dava değerinin (davanın açılış tarihi olan 21/06/2021 günün merkez bankası kuruna göre 4.950.000-$*8,7787=43.454.565,00-TL) üzerinden Harçlar kanunun 30 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 120. Maddesi gereği 59,30-TL maktu başvuru harcı ile 742.095,34-TL peşin nispi harç toplamı olan 742.154,64-TL harçtan yatırılan 59,30-TL başvuru harcı ile 84,54-TL peşin harcın mahsubu kalan 742.010,80-TL ile dosyada yeterli gider avansı olmadığından 200,00-TL gider avansını yatırarak makbuzunu dosyamıza ibraz etmesi için davacı vekiline celse ara karar evrakının tebliğinden itibaren 1 aylık kesin süre verilmesine,'' harç yatırılmadığı takdirde dosyanın işlemden kaldırılacağının ihtar edilmesine," karar verilerek ara karar davacı vekiline tebliğ edilmiş; celse ara kararının tebliğinin ihtar yerine geçeceği bildirilmiş olup, anılan celse ara kararında davacı vekiline 06/09/2021 tarihinde elektronik tebligat ile tebliğ edildiği, davacı vekilince belirtilen harç ve masrafların yatırılmadığı anlaşılmakla dosyasının 01/09/2021 tarihli celse ara kararı gereğince belirtilen harç ve masrafların yatırılmadığı anlaşılmakla dava dosyasının 06/10/2021 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere HMK m.150 gereğince işlemden kaldırılmasına, karar verilmiştir.
492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30.maddesine göre "Muhakeme sırasında tesbit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 409 uncu maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır." hükmü uyarınca
HUMK m.409' a karşılık gelen 6100 sayılı HMK 150. maddesi "usulüne uygun şekilde davet edilmiş taraflar gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak 3 ay içinde yenilenmeyen davalar süresinin dolduğu gün itibariyle açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır." hükümlerini ihtiva etmektedir.
Davacı vekiline verilen süreye rağmen harç ikmal edilmediği takdirde Harçlar Kanunu’nun 30. maddesine göre dosyanın işlemden kaldırılacağı, işlemden kaldırma tarihinden itibaren HMK’nın 150. maddesi gereğince 3 aylık yasal süre içerisinde eksik harç ikmal edilerek davanın yenilenmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği sabit olup, İş bu dava dosyasının 11/10/2021 tarihli celse ara kararında 06/10/2021 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere dosyanın HMK.150. maddesi gereğince işlemden kaldırılmasına karar verildiği, HMK 150. maddesi uyarınca 06/10/2021 tarihinden itibaren yasal üç aylık yenileme süresinin 06/01/2022 tarihi itibariyle sona erdiği ve bu yasal süresi içinde dosyanın taraflarca yenilenmediği, açıklanan nedenler karşısında HMK 150. maddesi hükmü uyarınca davanın yasal yenileme süresinin dolduğu 06/01/2022 tarihi itibariyle açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın 492 sayılı Harçlar Kanunu m.30 atfı ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 150 maddeleri gereği AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Alınması gereken 80,70-TL harcın peşin alınan 84,54-TL harçtan mahsubu ile, fazla alınan 3,84- TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığı anlaşıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline iadesine
Dair, tarafların yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize ve bulunulan yer Asliye Ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı 19/01/2022
Katip ...
Hakim ...