T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/519 Esas
KARAR NO: 2022/203
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/08/2021
KARAR TARİHİ: 16/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe numarası ile sigortalanmış olan ...'na ait ... plakalı aracın, 20/06/2020 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı araca çarptığını ve araçta değer kaybı meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkiline ait ... plakalı aracında meydana gelen değer kaybının bağımsız eksper ... tarafından 10.000,00 TL olarak tespit edildiğini, somut olayda Hazine Müsteşarlığı Sigortacılık Genel Müdürlüğünce 23.09.2010 tarihinde yayınlanan ...nolu sektör duyurusu uyarınca; bağımsız eksper tarafından araçta oluşan değer kaybı bedelinin tespiti yapıldığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı alacağının tazmini amacıyla 30.12.2020 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna...sayılı dosya ile başvuruda bulunduklarını, 02/06/2021 tarih ve ... Sayılı karar ile dosyadan el çekilmesine karar verildiğini, işbu sebeple huzurdaki davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, her ne kadar bağımsız eksper tarafından değer kaybı bedeline ilişkin bir tespitte bulunulmuşsa da, yargılama sırasında celp edilecek belge, resim ve sair deliller doğrultusunda yaptırılacak bilirkişi incelemesi sonrasında hasar onarım alacağı miktarının belirlenebilir hale geleceğini beyan ile, belirsiz alacak davası niteliğindeki işbu davada, alacağın belirgin hale gelmesini müteakip artırım hakkı ile fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla, şimdilik kaza sebebiyle oluşan (değer kaybı) alacağın şimdilik 100,00 TL'sinin ticari işlerde uygulanan en yüksek temerrüt faiz oranı üzerinden ve kaza tarihinden, kabul görülmez ise ihtar tarihinden itibaren işletilecek en yüksek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazminini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın, müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numarasıyla Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası yapılmış bulunan ...plakalı araç ile başvuran ... adına kayıtlı .. plakalı araç arasında 20/06/2020 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacı tarafın aracında oluştuğunu ileri sürdüğü değer kaybı bedelinin tazminine ilişkin olduğunu, davacının tazminat taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını, alacak miktarı belirli olduğu halde belirsiz alacak davası açmakta davacının hukuki yararı bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle geçerli olan teminat limitleri dahilinde ve sigortalının kusuru oranında sorumlu olacağını, kusur durumunun tespiti gerektiğini, davacı vekilinin talep etmekte olduğu alacak kalemlerinin miktarları dava açıldığı sırada tam ve kesin olarak belirlenebilir durumda olduğundan davanın belirsiz alacak davası yoluyla talebinde hukuki yarar bulunmadığını, davacı tarafça tek yanlı olarak alınan ekspertiz raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybının hesaplamasının zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlarına göre yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirket aleyhine avans faizine hükmedilmesinin mümkün olmadığını beyan ile, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporu tramer kayıtları, araç ruhsatı, kazaya ilişkin resimler, davacıya ait aracın hasar geçmişine ilişkin kayıtlar, poliçe ve hasar dosyası celp edilmiş incelenmiştir.
Dosya, trafik kazaları kusur ve hasar konusunda uzman Adli Bilim Uzmanı ve Yüksek Makine Mühendisi bilirkişi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 24/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak;"... 1) KUSUR YÖNÜNDEN: Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü (... plaka sayılı... marka araç sürücüsü) ...'nun %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu araç sürücüsü (... plaka sayılı ...marka/tip, 2012 model) dava dışı ...'nin kusursuz olduğu, Söz konusu kazaya ait ... SBM Kaza İhbar Nolu TRAMER kaydındaki kazaya karışan araç sürücülerinin MUTABAKATLA sonuçlanan kusur durumu değerlendirmesi dikkate alındığında; ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz (0) olduğu, diğer ... plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusurlu olarak tespit edildiği görülmüş olup, TRAMER kusur durumunun tarafımca tespit edilen kusur durumu ile uyumlu olduğu,
2) DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN:
20/06/2020 tarihinde meydana gelen olaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu ... plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Dava konusu ... plaka sayılı ... marka/tip, 2012 model araç ile ilgili "Karayolları Motorlu Araçlar Z.M.S. Sigortası Genel Şartları" tebliği ekinde yer alan tablo kullanılarak yapılan hesaplamada değer kaybı tutarı negatif değer (değer kaybı oluşmadığı) hesaplanmış ise de; (Değer Kaybı Hesaplamasında; Dava konusu ... plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km'si, kullanılmışlık durumu, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı kaza kaydının bulunduğu hususu, SBM-TRAMER sorgulamasında kayıtlarda 2.421,28 TL hasar kaydı ve parça-malzeme-işçilik kalemlerinin niteliği, 20/06/2020 tarihli kaza ile ilgili araçtaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alınarak Yargıtay Kararları* doğrultusunda değerlendirilmiştir) (*Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 14/06/2017 tarih ve 2016/13290 E.,201 7/6752 K sayılı kararı) KTK.m.90'da yer alan “ve genel şartlar"da ifadesi Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği de dikkate alınarak değer kaybı yönünden aşağıdaki yönteme göre sonuç belirlenmiş olup; Serbest Piyasa Koşullarına göre değerlendirmede, Dava konusu ... plaka sayılı ... markaltip, 2012 model araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı tarafın tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararları doğrultusunda (Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle “ayrıntıları yukarıda açıklanan nedenlerle”; serbest piyasa koşullarında 2.000,00 TL olabileceği değerlendirilmiş olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutar dikkate alındığında; ((2.000,00 TL Değer Kaybı) x %100 kusur oranı) ” 2.000,00 TL olabileceği,..." şeklinde tespit edilmiştir.
Davacı vekili bedel artırım dilekçesinde özetle ; dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hakları saklı tutarak davalıdan "belirsiz alacak davası niteliğindeki davamızda alacağımızın belirgin hale gelmesini müteakip talep artırım ve fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik, 100,00- TL değer kaybı alacağımızın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline" şeklinde tazminat talebinde bulunduklarını, iş bu talep artırım dilekçeleri ile dava dilekçesindeki talep miktarını, dosyada toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda arttırmak suretiyle ve yine fazlaya ilişkin hakları saklı tutarak; dava dilekçesinin sonuç ve istem kısmında talep ettikleri 654,00-TL alacak taleplerini bilirkişi raporu doğrultusunda, “belirsiz alacak davası niteliğindeki davamızda alacağımızın belirgin hale gelmesini müteakip talep artırım ve fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik, 2.000,00 TL değer kaybı alacağımızın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline" şeklinde talepleri arttırdıklarını beyan etmişlerdir. Bedel artırım dilekçesinin bir sureti davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi hasara dayalı değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı ...' nin ... plaka sayılı aracın maliki olduğu, dava dışı ...' na ait ... plaka sayılı aracın ZMMS sigortacısının davalı ... A.Ş. olduğu, davalı sigorta şirketine ait sigortalı araç ile davacıya ait araç arasında 20/06/2020 tarihinde çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, davacının trafik kazasında aracının hasara uğraması sebebiyle değer kaybı tazminatı isteminde bulunduğu anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere değer kaybı, doğrudan ve gerçek bir zarar olup, maddi hasarlı trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı tazminatı ZMMS sigortacısından talep edilebilir. Başka bir anlatımla değer kaybı tazminatının ZMMS sigortasının kapsamı dahilindedir.
Davaya konu trafik kazasının akabinde tarafların kendi aralarında maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenledikleri, trafik kazası tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu kabul ettiği, somut olayda sigortalı araç sürücüsünün kaza mahalli olan yerde kontrolsüz şekilde karşı yönden gelen davacıya ait sağ kesime geçerek aracının sağ arka yan kısımları ile davacıya at aracın sol ön kısımlarına çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, trafik kazasında şerit ve manevra kurallarını ihlal eden sigortalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 47/d ve 84/f madde hükümlerine aykırı hareket ettiğinden %100 oranında ve tamamen kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün ise kazanın meydana gelmesinde muhtemel alabileceği bir tedbir ya da önlem bulunmadığından kusursuz olduğu, nitekim tarafların kusura yönelik itirazları kapsamında ve eksik tahkikat yapılmaması için yüksek makine mühendisi bilirkişiden alınan kusur raporunda kusur dağılımı noktasında farklı bir değerlendirmenin bulunmadığı ve aynı yönde mütalaada bulunduğu, bu suretle davaya konu trafik kazasında sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının tespiti için aracın öncesinde karıştığı tüm kazalara ilişkin hasar kayıtlarının Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi Başkanlığından getirtildiği, akabinde yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda gerçek zarar ilkesi ve fark kriterine göre hesapalama yapılması için dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişinin 24/01/2022 tarihli raporunda ifade edildiği üzere davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının 2.000,00 TL olduğunun tespit edildiği, raporun gerekçeli, kapsamlı ve bilimsel yönden doyurucu nitelikte ve uyuşmazlığı giderici mahiyette olduğu, esasen davacı tarafından rapora karşı itirazda bulunulmadığı ve rapor doğrutusunda bedel artırım dilekçesi sunulduğu, davalı sigorta şirketi tarafından değer kaybı hesabında yeni genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğinden bahisle itirazda bulunulmuş ise de; Anayasa Mahkemesince Genel Şartların iptaline karar verildiği, dolayısıyla Genel Şartların ekinde yer alan cetvellere göre değer kaybı tazminatı hesabı yapılmasının mümkün olmadığı, bu bağlamda hesaplama yöntemine yönelik itirazın Anayasa Mahkemesinin iptal kararı nazara alındığında yerinde olmadığı, esasen bu yöndeki itirazların kök raporda kapsamlı olarak ve emsal içtihatlar da eklenerek yeterince yer verildiği ve açıklandığı, yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda değer kaybı belirlenirken aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre hesaplama yapılmasının gerektiği, nitekim hükme esas alınan raporda gerçek zarar ilkesi uyarınca fark kriteri göre değer kaybı tazminatının hesaplandığı raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla, aracın ticari araç olmaması sebebiyle avans faizine hükmedilemeyeceğinden ve temerrütün davalı sigorta şirketi bakımından kaza tarihi olarak nazara alınamayacağı karşısında davacının bedel artırım dilekçesi doğrultusunda 2.000,00 TL değer kaybı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili şeklinde davanın kabulüne karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere);
1-Davanın bedel artırım dilekçesi doğrultusunda KABULÜ ile; 2.000,00 TL değer kaybı tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Kabul edilen dava değeri (2.000,00-TL) üzerinden alınması gereken 136,62 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile eksik kalan bakiye 77,32 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 59,30 TL peşin harç, posta ve tebligat masrafı 91,60 TL, bilirkişi ücreti 900,00 TL olmak üzere toplam 1.050,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1.2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekalet ücretinin kabul edilen dava miktarını geçmemek koşulu ile belirlenen 2.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalıdan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-HMK' nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan anacak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 16/03/2022
Katip
e-imza *
Hakim
e-imza *