T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/825 Esas
KARAR NO: 2022/353
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/12/2021
KARAR TARİHİ: 29/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...’nun işletmesi Davacı Müvekkili Şirket tarafından yürütüldüğünü, Davalı-Borçlu şirkete ait ..., ..., ... plakalı araçlar ile 06.04.2017-07.10.2020 tarihleri arasında çeşitli zamanlarda ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkili Şirketçe; Davalı-Borçlu Şirket aleyhine ... 29. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 07.09.2021 tarihinde icra takibi başlatıldığını, Davalı-Borçlu Şirkete ödeme emri 15.09.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak Davalı-Borçlu-Şirketin, “borcun tamamına,faize,faiz oranına, ve her türlü ferilerine” itiraz ettiğini, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, Davalı-Borçlu Şirketin itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapılmış olduğundan, taraflarınca süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığını, davalı-borçlu şirketin “borcun tamamına, faize, faiz oranına, ve her türlü ferilerine” ilişkin itirazlarının hukuki mesnetten yoksun olduğunu, davalı-borçlunun borcun tamamına yönelik itirazlarının asılsız olduğunu, Davalı-Borçlu Şirketin Kendi İhmal ve Kusurunun Sonuçlarından Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirketi Sorumlu Tutmaya Çalışması Kabul Edilemez Nitelikte olduğunu, Davalı-Borçlu Şirkete ait ..., ..., ... plakalı araçlarca, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’e ait Otoyol’dan 06.04.2017-07.10.2020 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, Davalı-Borçlu Şirkete ait araçların Otoyol’u kullandığı anlarda HGS hesaplarının müsait olmadığını, takdir edileceği üzere HGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak Davalı-Borçlu Şirketin sorumluluğunda olduğunu, bununla birlikte Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, benzer şekilde KGM ve Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket tarafından yapılan ilanlar da vatandaşa yeterli bilgilendirmeyi sağlamadığını, bu durumda ücretli otoyolları kullanan Davalı-Borçlu Şirket HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, Davalı-Borçlu Şirketin kendi ihmal ve kusurunun neticesini Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’e yüklemeye çalışmasının kabul edilemez nitelikte olduğunu, ayrıca Davacı-Alacaklı Müvekkili şirketçe, Davalı-Borçlu Şirkete ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığını ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “Ürün karalistede /Ürün bakiyesi yetersiz /” sonucu ile döndüğü anlaşıldığını, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının OGS/HGS etiketinden geçiş ücreti çekilemediğini ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiğini, yapılacak olan hesaplamayla da görüleceği üzere Müvekkili Şirket kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirdiğini ve cezai yaptırım uyguladığını, Ücret Ödemeden Geçiş Yaptığı Tespit Edilen Araç Sahiplerine İlişkin Tesis Edilen İşlemler, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’a Uygun Şekilde Yürütüldüğünü, Bu Kapsamda Başvuranın Yaptığı İhlalli Geçişlerle İlgili Ceza Uygulanması Hukuka Uygun olduğunu, ... işletiminden sorumlu olan Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket, köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine ilişkin işlemleri, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Hizmetleri Hakkında Kanun’a (“6001 Sayılı Kanun”) uygun şekilde yürüttüğünü, ihlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebildiğini, dosya kapsamındaki ihlalli geçiş tarihlerinde cezalar hakkında sorgulama yapılabilecek ve Müvekkili Şirket’e ödeme yapılabilecek kanalların açık olduğunu, ... Bankası, ... Bankası web sitesi ve mobil uygulamalar üzerinden hem sorgulama hem de Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’e sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtasıyla ödeme yapılabildiğini, bundan bağımsız olarak Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’in gerek 6001 sayılı Kanun uyarınca gerekse de başkaca ilgili mevzuat kapsamında ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine, ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığını, dolayısıyla Davacı-Alacaklı Müvekkilinin uyguladığı tüm işlemlerin mevzuata ve hakkaniyete uygun olduğunun açıkça görüldüğünü, davalı-borçlunun icra takibine konu faize , faiz oranına, borcun tüm ferilerine (KDV alacağına) yönelik itirazlarının da mesnetsiz olduğunu, Davalı-Borçlu Şirket Mesleği/Ticari İşi Gereği Ücretli Otoyolu Kullanmakta Olup, Araçlar Ticari Amaçla Kullanıldığını, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 3. Maddesinde Ticari İş; “Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller” olarak tanımlandığını, Davalı-Borçlu Şirket ..., ..., ...plakalı ticari kullanım niteliği bulunan aracı ile 06.04.2017-07.10.2020 tarihleri arasında mesleki ve ticari faaliyetini gerçekleştirdiği sırada, işletme hakkı Davacı-Alacaklı Müvekkili Şirket’e devredilen otoyoldaki serbest geçiş bölgelerinden ücret ödenmeksizin takibe konu edilen ihlalli geçişleri yaptığını, Davalı-Borçlu hakkında ... 29.İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %16,75 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü haklarını saklı tutularak talepte bulunulduğunu, söz konusu yasa maddesi gereğince; arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi, TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı üzerinden istenebildiğini, Ticari işlerde uygulanan avans faiz oranı, 3095 sayılı Yasa'nın 2 nci maddesi hükmüne göre değişken bir özellik taşıdığını, her ne kadar Davalı-Borçlunun temerrüde düştüğü tarih itibariyle Merkez Bankası'nın kısa vadeli kredilere uyguladığı avans faiz oranı %9,75 ise de bu oranın, takip tarihi sonrasında huzurdaki davanın açılış tarihi öncesinde 19.12.2020 tarihinden itibaren %16,75 olarak belirlendiğini, İİK md.67/2 uyarınca icra inkar tazminatı şartları oluşmuş olup, davalı- borçlu şirket aleyhine alacak ile birlikte en az %20 icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini beyanla davanın kabulü ile Davalı-Borçlunun ... 29. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptali ile, takibin “7144 sayılı Kanun’un 18 inci maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında geçiş ücretine uygulanan gecikme cezasının “dört katı” ile avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak devamına, Davalı-Borçlu Şirketin İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin Davalı-Borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Dava dilekçesi ve ekleri davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davalı tarafından herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
... 29. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı icra dosyası, meydana gelen ihlalli geçişlere ilişkin ihlalli geçiş listesi ve kamera kayıtlarından alınan görüntüler, provizyon sorgularını içeren tablo celp edilmiş incelenmiştir.
Dava, ticari hizmet sözleşmesinden kaynaklanan köprü ve otoyol ücretlerinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili 27/04/2022 tarihli beyan dilekçesi ile, davalı borçlunun ... 29. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı takip dosyasına yönelik tüm dosya borcunu ödediğini, icra dosyasının infazen kapatıldığını, bu sebeple davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini, ancak huzurdaki dava açıldıktan sonra icra dosyası borcu tümüyle ödendiğinden icra inkar tazminatı, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
.. 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilip incelendiğinde; gerçekten de davalı borçlunun eldeki dava açıldıktan sonra 22/04/2022 tarihinde tüm dosya borcunu kapak hesabı yaptırarak icra müdürlüğüne ödediği tespit edilmiştir.
Davacı vekilinin beyanı ve icra dosyasındaki ödeme kayıtları birlikte değerlendirildiğinde; eldeki dava açıldıktan sonra davalı borçlunun, borcun tamamını icra dosyasına ödediği, dosyanın infazen kapatıldığı ve davanın konusuz kaldığı noktasında duraksama yoktur.
Yapılan açıklamalar karşısında, davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından esas hakkında karar verilemesine yer olmadığına dair kararı vermek gerekmiştir.
Bilindiği üzere, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder. (HMK 331/1).
Davalı borçlunun icra takibine itiraz ettikten sonra takibe konu borcun tümünü ödemek suretiyle işbu davanın açılmasına sebebiyet verdiiği ve davanın açıldığı tarih itibariyle davacının haklı olduğuna kanaat getirildiğinden davacı vekilinin 27/04/2022 tarihli talep dilekçesi de nazara alınarak yargılama giderinin, arabuluculuk masrafının ve vekalet ücretinin davalı taraf aleyhine yükletilmesine, ayrıca İİK 67.maddesindeki yasal koşullar oluştuğundan alacağın likit ve muayyen olması ve davalı borçlunun itirazının haksızlığına karar verildiğinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine (Y. 19. HD. 2017/4726 E., 2019/5144 K.; Y. 23. HD. 2015/6398 E., 2016/5134 K.) karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere);
1-Davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından esas hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Alacağın likit ve muayyen olduğu anlaşılmakla asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile eksik kalan bakiye 21,40 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 59,30 TL peşin harç ile posta ve tebligat masrafı 31,50 TL olmak üzere toplam 90,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 6. ve 13/1.2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekalet ücretinin dava miktarını geçmemek ve ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce davanın konusuz kalması sebebiyle yarı oranında belirlenen 129,09 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalıdan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-HMK 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde re'sen ilgili tarafa veya vekillerine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.29/04/2022
Katip
e-imza *
Hakim
e-imza *