T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/135 Esas
KARAR NO : 2025/80
DAVA : Mülkiyet (Tespit İstemli)
DAVA TARİHİ : 18/02/2022
KARAR TARİHİ : 04/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet (Tespit İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... isimli şirkete ati aracın dava dışı ... Sigorta A.Ş tarafından kasko poliçesi ile teminat altına alındığını, sigortalı firmaya ait olan aracın 29/08/2009 tarihinde yaşanan kaza neticesinde aracın pert olduğunu, sigorta tazminatı olan 28/160,00 TL ... Sigorta A.Ş tarafından 29/12/2009 tarihinde sigortalı firmaya ait ... 4 Eylül Şubesi ... Bankası ... numaralı hesaba yapıldığını, davacı müvekkilinin ... Sigorta şirketine otopark hizmeti sunması sebebiyle işbu davaya konu kazaya karışmış olan aracın daha sonarsında müvekkili firmaya ait olan özel otoparka çekildiğini, aracın otoparkta bulunduğu süreçte günlük olarak hesap edilen otopark ücreti ve nakliye için yapılmış olan masraflar sebebiyle müvekkilinin sigorta firmasına karşı alacağı doğduğunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun madde 1472'de açıkça anlaşılacağı üzere sigorta firmasının sigorta tazminatını ödemesi ile sigortalının sigortalı mal üzerindeki tüm hak ve yetkilerinin sigorta firmasına geçtiğini, ...isimli şirketin 29/08/2014 tarihinde terkin yapılmış olduğunu, işbu sebeple ihya davası açma zarureti hasıl olduğunu, ihyası istenen şirketin usulsüz ve eksik tasfiye edildiğini, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesince ...Esas sayılı dosyada tarafına yetki verildiğini, 29/08/2014 tarihinde ticaret sicilinde münfesih ilanı yapılan ... Ltd. Şti isimli şirketin ihyası ile yargılama giderle ive vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafından yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu suretle iddiaların inkarı cihetine gidildiği anlaşılmıştır.
Toplanan Deliller:
... Ticaret Sicili Müdürlüğü'nden şirket ortak ve yetkilisine ait kimlik bilgileri,
... Ticaret Sicili Müdürlüğü'nden ihya tesciline ait ticaret sicili gazetesi,
... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasının tüm UYAP kayıtları,
25/02/2022 tarih, ...araca ait araç takyidat bilgisi ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alındı.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe:
Dava, davacının dava dışı sigorta şirketinden temlik aldığı gerekçesiyle, ... plaka sayılı, ... marka, kamyonet cinsi, ... şasi numaralı, beyaz renkli transit aracın davalı adına olan mülkiyetinin davacı adına tescili istemine ilişkin olup yerleşik Yargıtay uygulaması gereği trafiğe tescil işlemi idari işlem olduğundan, mahkemelerce idareyi zorlayıcı nitelikte tescil kararı verilemeyeceğinden çoğun içinde azı da vardır kuralı gereğince (Yargıtay 3.Hukuk Dairesi 31/10/2022 tarih ...Esas ...Karar, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 13/01/2022 tarih ... Esas ... Karar) davacının tescil talebi mülkiyetin davacıya ait olduğunun tespiti şeklinde değerlendirilmiştir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki somut olayda, dosyadaki bilgi ve belgelere göre davaya konu uyuşmazlığın kamyonet cinsi transit araç mülkiyetinin tespiti ve tescili isteminden kaynaklandığı, uyuşmazlığa konu aracın davacı şirket otoparkına teslim edilmesi nedeniyle tescil talebinin temelde aracın şirket faaliyetlerinde kullanılmasına dayandığı, tarafların ticari ve mesleki amaçlarla bu işlemi gerçekleştirdiği anlaşıldığından uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden Mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 29/11/2018 tarih ... Esas ... Karar, 15/02/2018 tarih ... Esas ...Karar).
Uyuşmazlığın mahiyeti itibariyle bu noktada tartışılması gereken asıl husus, araç satışları için 2918 sayılı KTK’nın 19. maddesinde düzenlenen tescilin fonksiyonu olup, bu konuda öncelikle sicile güven ilkesine değinilmesi gerekir.
Taşınırlar üzerindeki hâkimiyetin belirlenmesi yukarıda açıklandığı üzere zilyetlik yoluyla sağlanırken, taşınmazlar açısından bu belirleme tapu sicili yoluyla olur. Kanun koyucunun 4721 sayılı TMK’nın 1023. maddesinde taşınmaz mallar için açık bir şekilde öngördüğü sicile güven ilkesinin 2918 sayılı KTK’da yer almaması, başka bir anlatımla trafik kaydında yolsuz bir tescile dayanarak hareket eden kişinin iyi niyetinin mülkiyete hak kazanılması noktasında korunması hususunda 4721 sayılı TMK’nın taşınır mülkiyetine ilişkin kurallarına istisna teşkil eden bir yasal düzenlemenin mevcut olmaması karşısında trafik sicil kayıtlarının, tapu sicilinin sağladığı korumaya eşdeğer güce sahip olduğu söylenemeyecektir. Nitekim aynı ilkeler, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 05/12/2019 tarihli ve ... Esas 2019/1289 Karar sayılı ve 23/03/2021 tarihli ve... Esas ...Karar sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.
Somut uyuşmazlıkta, davacının tescil talebini dayandırdığı belge incelendiğinde, dava dışı ... Sigorta A.Ş.'nin 28/12/2020 tarihli yazısına göre, sigorta şirketine ... numaralı kasko poliçesi ile sigortalı olan ve 29/08/2009 tarihindeki kaza sonucu pert olan, ...Şirketi'ne (...) ait ...plakalı ...marka aracın tazminatı sigortalının ...Bankası ...SB. ... numaralı hesabına 29/12/2009 tarihinde 28.160,00-TL olarak ödendiğinden, aracın hak ve menfaatleri sigorta şirketine ait olduğundan ve araç 21/01/2010 tarihinde yetkilendirilen otoparka çekildiğinden tazminat ödemesinden sonra aracın üzerine gelen tedbirler nedeniyle, araç sigorta şirketi tarafından satılamadığından bahisle aracın otoparkta beklemesi nedeniyle işleyen otopark borçlarına istinaden, araç üzerindeki tüm hakların davacı ...Ltd. Şti.'ye devredildiği, bu anlamda araç ile ilgili tüm dava açma hakları ile idari işlemler hususunda, davacının yetkili olduğu hususunun belirtildiği, dava konusu aracın zilyetliğinin de rızayla davacı tarafta olduğu, öyleyse tüm hak ve yetkileri davacıya geçen araca ilişkin davacının mülkiyetin tespiti talebinde haklı olduğu değerlendirildiğinden açılan davada tespit talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Uyuşmazlığa konu olayda dava dışı sigorta şirketi ile sözleşme imzalanmış olup davalının bilmesinin mümkün olmadığı, kaldı ki davalının yasal hasım olduğu ve davanın açılmasına sebebiyet vermediği anlaşıldığından davalının yargılama gideriyle sorumlu tutulmaması, aleyhine harç hükmedilmemesi ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılarak harcın davacıya yükletilmesi gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-Davacının araç tesciline yönelik talebinin idareyi zorlayıcı nitelikte tescil kararı verilemeyeceğinden ve çoğun içinde azı da vardır kuralından hareketle tespit kararı verilmesi ile yetinilmesi gerektiğinden tescil talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
2-Dava konusu olan ...plaka sayılı, ... marka, kamyonet cinsi, ... şasi numaralı, beyaz renkli transit aracın mülkiyetinin davacı ...'ne ait olduğunun TESPİTİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL maktu karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 80,70-TL peşin harcın mahsubu ile eksik olan 534,70-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama nedeniyle yapılan 1.071,25-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,
Dair, E-duruşma ile katılan davacı vekilinin ve davalı şirket yetkilisinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 (iki) hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/02/2025
Katip ...
¸ e-imzalıdır
Hakim ...
¸ e-imzalıdır