T.C.
İSTANBUL
ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO: 2022/40
KARAR NO : 2025/598
DAVA : MENFİ TESPİT & ALACAK & İSTİRDAT (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/01/2022
KARAR TARİHİ : 22/09/2025
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen İSTİRDAT / ALACAK / MENFİ TESPİT davası ile ALACAK karşı davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı yüklenici işveren müvekkili şirket ile davalı altyüklenici (taşeron) şirket arasında davacı işveren şirketin, dava dışı ana işveren ...'a (... A.Ş.), ... 24 Noterliğinin ... Yevmiye No.su ile... tarihinde 12.336.996,80.-TL bedelli ‘... ve ...Hattı Yapım İşi’ için akdettiği sözleşme ve ... 24 Noterliğinin ... Yevmiye No.su ile ... tarihinde 10.937.729,00-TL bedelli ‘... Doğal Gaz Boru Hattı Yapım İşi’ için akdettiği sözleşme ile taahhüt ettiği her iki işin, 'Hasarsız Muayene işleri, kaynaklı birleşimlere ait radyografik filmlerin çekilmesi, filmlerin banyo edilmesi Seviye II tarafından değerlendirilmesi ve raporların düzenlenerek kontrol elamına sunulması içermektedir' içerikli işlerin yapılması için 24.04.2018 tarihinde '...', 24.05.2018 tarihinde ‘... Yapım İşi’ için 2 (iki) adet taşeron sözleşmesi imzaladığını, sözleşmeyle birlikte cari hesap çalışıldığından davacı müvekkili şirketce davalı şirkete ileriye matuf kullanılmak üzere çekler verildiğini, nakit ödemeler yapıldığını, davalı şirket üstlendiği görev olarak sıradan bir taşeron olmayıp, her iki işin alt yüklenicisi olduğunu, davalının sorumluluğunu layıkıyla yerine getirmediğini ve arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını belirterek, a) Davalı altyüklenici şirketin ‘... Filmlerini, dava dışı işveren İdareye (...) halen bile teslim etmemesinden dolayı emanete alınmış 329.665,00TL'nin, 23.12.2020 emanete alınma tarihinden itibaren emanetin çözüleceği tarihe kadarki reeskont avans faizi karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin tahsiline, b) ‘...’nde, dava dışı işveren İdare tarafından davalı altyüklenici şirketin sorumluluğunda olmasına karşın yapmadığı işe karşılık davacı müvekkil şirket alacağından kesilen 117.480,80TL'nin, mahrum kalınan 21/05/2021 tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin tahsiline, c) ... işinde 2018 yılı 7 nolu hakediş sonrası toplam 9 adet hakedişle fazladan ödenen 9*3.500,-$ ile,... işinin 19 adet bütün hakedişlerinde 19*3.500,00-$ olmak üzere bugünkü döviz kuruyla toplamda fazla ödenen 831.113,40TL+KDV'nin dava tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin istirdatına, d) Cari hesap ekstresinde davalı şirkete toplamda ödenen 1.295.280,95TL olup, mevcut toplam hakediş tutarının 1.041.326,31TL olduğundan fazladan ödenmiş 253.954,64TL'nin, genel ödeme içinde davacı müvekkil şirket Yönetim Kurulu Başkanı ...'ın sahibi olduğu diğer şirketinden (...Tic. A.Ş.) son olarak verilen 31.12.2019 vadeli 250.000,00TL'lik ... nolu ... Bankası A.Ş. çek'i fazla ödeme yapıldığı ve ileride daha da mağduriyet yaşamamak düşüncesiyle ödenmemiş olduğundan, söz konusu 253.954,64TL'den 250.000,00TL düşülerek bakiye 53.954,64.-TL'nin (Doğrusu; 3.954,64.-TL) dava tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin istirdatına, davalı altyüklenici şirket sorumluluğunda olan '...', sorumlu olunan dava dışı işveren idareye tam ve eksiksiz teslim edilmesinin sağlanmasına, davalı altyüklenici şirket elindeki 31.12.2019 vadeli 250.000,00TL'lik ... nolu ...A.Ş. Çek'inin gelinen noktada karşılığının kalmaması nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine (Menfi Tespit) ve ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyasında bulunan anılan çekin davacı müvekkile verilmesinin sağlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekiline alacak kalemlerindeki maddi hata ve anlaşılamayan hususlarda beyanda bulunmak üzere ön inceleme duruşmasının 7, 8, 9.nolu ara kararları ile açıklamada bulunması istenmiş, davacı vekili 09.07.2022 tarihli beyan dilekçesi ile; ara kararın 7. maddesinde belirtilen konuda maddi hata yapıldığını kabul ettiklerini, bu itibarla bu talep doğrultusunda doğru dava değerinin 3.954,64TL olması gerektiğini ancak menfi tespitini istemlerinin 250.000,00-TL'lik çekle ilinti olması nedeniyle belirsizlik taşıdığından şimdilik 10.000,00-TL talep edildiğini belirterek beyanda bulunmuştur.
Karşı Davaya Cevap;
Cevap dilekçesinin yasal 15 günlük süreden sonra verilmesi nedeniyle karşı davanın ve usuli itirazların reddi gerektiğini, davalı/karşı davacı şirketin sözleşme ile üstlenilen tüm işleri eksiksiz olarak tamamladığı iddiasının, dava dışı işveren idarenin 18/08/2021 (huzurdaki asıl dava dilekçemiz EK-7 de sunulu) tarihli yazısında kanıtlı olduğu üzere, anılan işle ilgili ... filmlerinin teslim edilmemesi ile 21/05/2021 (huzurdaki asıl dava dilekçemiz EK-12 de sunulu) tarihli yazısında kanıtlı olduğu üzere, anılan işle ilgili ... işlerinin tamamlanmamasından dolayı gerçeği yansıtmadığı, hak ettikleri hakediş bedellerinin eksik ödendiği ve temerrüde düşüldüğü iddiasının; asıl davada EK-13/1 olarak sunulan 'Cari Ekstre/Ödemeler' başlıklı kayıtlarının davalı/karşı davacı şirketin itirazsız imzaladığı hakedişler karşılığı kendilerince kesilen faturalar karşılığı tutarın 1.041.326,31-TL olduğu, bu bedel karşılığında 1.045.280,95-TL ödeme yapıldığı ve böylelikle 3.954,64-TL borçlu oldukları (diğer fazla ödemeler hariç), sonuç olarak; (a) maddelerinde tek taraflı kendi kabüllerini inkar ederek 1.312.968,06-TL alacaklı olunduğu iddiasının; kendilerince itirazsız imzalanmış hakedişler karşılığı kesmiş olduğu faturalar toplam karşılığının 1.041.326,31-TL olması ile asıl davada kanıtlarıyla ortaya koyduğumuz ara hakedişlerde fazladan toplam 24 hakedişte ayrı ayrı 3.500,00-USD+KDV fazla ödeme yapıldığının kanıtlı olması karşısında toplam 4 aylık ayrı ayrı 3.500,00USD alacaklı olunduğu iddialarının gerçeği yansıtmadığını, (b) maddelerinde belirtilen 5.000,00USD hakedişlerle ödenmiş olduğu ve hakedişlere itirazları olmaması karşısında gerçeği yansıtmadığını, (c) maddelerinde belirtilen 5.000,00USD hakedişlerle ödenmiş olduğu ve hakedişlere itirazları olmaması karşısında gerçeği yansıtmadığını belirterek karşı davanın reddini istemiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı firmanın ödemenin gerçekleştiği tarihten itibaren 1 sene içerisinde istirdat talebinde bulunmadığını, hak düşürücü sürenin geçirildiğini, davacının iddia ve taleplerinin zamanaşımına uğradığını, belirsiz alacak davası açılamayacağını, davacının tüm iddialarının gerçek dışı olup, haksız menfaat teminine yönelik olduğunu, davacının sözleşme gereği üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğinden sözleşmeye aykırı davrandığından hapis haklarını kullandıklarını ve ödemezlik defi itirazında bulunduklarını, ... 28.İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyasında borçlunun dava dışı ....A.Ş. Olduğunu, davacı firmanın kendisinin taraf olmadığı icra takip dosyası ile alakalı olarak menfi tespit talebinde bulunmasında hukuki yararı olmadığını, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını, davacı firma ile 24/05/2018-24/10/2018 sözleşme süreli ... Doğalgaz Boru Hatları Yapım İşi yapım işleri ...sözleşme süreli ... Doğalgaz Boru Hatları Yapım İşi tamamlama işleri, ... sözleşme süreli ...işleri, 01/2019-12/2019 sözleşme süreli ...tamamlama işleri olmak üzere toplam 4 sözleşme imzalandığını, ... (film ve banyolama) hizmetinin (doğalgaz borularında sızıntı olup olmadığının tespiti) verilebilmesi için, davacı firma tarafından boru hatlarını döşenip, kaynak kısımlarının tamamlanması gerektiğini, bu nedenle davacı firmanın işini bitirmesini beklemek durumunda kaldıklarını, davacının kendi işlerini zamanında yetiştiremediği için müvekkili şirketin sürekli olarak iş yapmaya hazır bir şekilde bekleyerek iş kaybına uğradığını, personel ödemeleri (Maaş, SGK primleri, vergisel yükümlülükler, yemek, konaklama vs.), işin yürütümü için kullanılan ekipmanların bedeli, hammadde bedeli ve diğer sabit giderlerin müvekkili tarafından karşılandığını, bu kapsamda müvekkili tarafından sözleşme hükmü gereğince 2018 yılı Kasım ve Aralık ayları için ekip-ekipman bedeli olarak her ay ve her bir iş için ayrı ayrı aylık 3.500,00 USD bedelin hakedişe yansıtıldığını, ... filmlerininin dava dışı ...'a teslim edilmemesi nedeniyle, 329.665,00 TL'nin 23/12/2020 emanete alınarak davacının hakedişlerinden kesinti yapıldığı iddia edilmiş ise de; sözleşme gereği üstlendikleri işi süresinde eksiksiz bir şekilde tamamladıklarını, buna karşılık davacı tarafça hak ediş raporlarına ve sözleşmeye göre ödemesi gereken süre içerisinde ödemelerin yapılmadığını, hâla alacaklarının bulunduğunu, davacı şirket aleyhine ... 23. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlatmak zorunda kaldıklarını, bir kısım alacaklarını cebri icra ile tahsil ettiklerini, davacı şirketin süresi içerisinde ödeme yapmaması nedeniyle temerrüde düştüğünü, davacı tarafın ödeme yükümlülüğünü (film ve banyo temini için ödenmesi gereken tutarlar ödenmediğinden, hakediş raporları gereğince ödemesi gereken tutarları eksik ödediğinden ve sözleşme ile ödemekle yükümlü olduğu aylık ekip-ekipman bedelinin ödenmemesi nedeniyle) yerine getirmeyerek müvekkili şirkete borçlu olmasına rağmen NDT filmlerini talep etmesinin mümkün olmadığını, emanete alınan tutara yönelik uyuşmazlık davacı firma ile dava dışı ... firması arasındaki bir ihtilaf olup müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili ile dava dışı ... arasında sözleşme ilişkisi bulunmadığını, yine dava dışı ... tarafından davacı şirket alacağından kesilen 117.480,80.-TL yönünden ise; sözleşme gereği üstlendikleri işi süresinde eksiksiz bir şekilde tamamladıklarını, davacı tarafça müvekkiline hak ediş tutarları düzenli şekilde ödenmediğinden, yapılan ödemeler eksik olduğundan davacı ile 2020 yılı itibariyle yeni bir sözleşme imzalama yoluna gitmediklerini, söz konusu işin 2021 yılında yapılması talep edilen işler olup müvekkilinin sözleşmesinin 2020 yılı Ocak itibariyle sona erdiğini, işin başka bir firma tarafından yapıldığını, zira ... tarafından gönderilen yazıda belirtilen "soğuk kesme, borulama, kaynak, gaz alma işlemi, azot temini ve vana/actuator test, tamir ve bakım işlemleri" hizmeti verileceğine yönelik sözleşmede herhangi bir hüküm bulunmadığı gibi müvekkili şirketin faaliyet kapsamında da bulunmadığını, iddiaların kötü niyetli olduğunu, fazla ödenen 831.113,40TL + KDV'nin dava tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin istirdatına yönelik talep yönünden ise, müvekkili ile davacı arasında imzalanan sözleşmeler gereği işlerin başlangıcından itibaren belirlenen sürede işlerin bitmemesi durumunda (her ay ekip - ekipman bedeli olarak) aylık 3.500 USD'nin hak edişe ekleneceğinin kabul edildiğini ve hakedişlere bu bedellerin eklendiğini, davacının ... ile yapmış olduğu sözleşme kapsamında üstlenmiş olduğu yükümlülüklerini yerine getirmeyerek ödeme güçlüğüne düştüğünü, borçlarından dolayı müvekkili dışında da birçok icra takibine maruz kaldığını, iddialarının çelişkili, asılsız ve kötü niyetli olduğunu, davacının üzerine düşen yükümlülüklerini devam ettirmediği takdirde müvekkili şirket çalışanlarınca ... filmlerinin çekilmesi aşamasına gelinemediğini, müvekkilinin bu aşamaya kadar davacının işi bitirmesini beklemek durumunda kaldığını, davacı kendi işlerini zamanında yetiştiremediği için müvekkilinin sürekli olarak iş yapmaya hazır bir şekilde bekleyerek iş kaybına uğradığını, bunun sonucu olarak da personel ödemeleri (Maaş, SGK primleri, vergisel yükümlülükler, yemek, konaklama vs.), işin yürütümü için kullanılan ekipmanların bedeli, hammadde bedeli ve diğer sabit giderleri müvekkilinin karşılamak zorunda kaldığını, fazladan ödenen 253.954,64 TL'den 31.12.2019 vadeli 250.000,00 TL'lik çek bedelinin düşülerek bakiye 53.954,64 TL'nin tahsili talebine yönelik olarak; Davacı tarafça dosyaya sunulan "Cari Ekstre/Ödemeler" başlıklı Ek 13/1 de yer alan kayıtları kabul etmediklerini, davacı tarafça özellikle 250.000,00 TL çek ile ödendiğini ileri sürerek ödeme mahsubu yapmak suretiyle toplam olarak belirledikleri 1.295.280,95 TL tutarında bir ödeme bulunmadığını, söz konusu çekin iş bu dava ile ilgisi bulunmayan...A.Ş. Tarafından müvekkil şirket lehine keşide edilen çek olup, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle ödemeden mahsup edilmesinin mümkün olmadığını, davacının bu çekte herhangi bir cirosu dahi bulunmadığını, kaldı ki söz konusu çek nedeniyle başlatılan icra takibinden dolayı icra dosyasında tahsilat da yapılamadığını, davacının ödemesi gereken bedelin eksik ödendiğini, babul ve ikrar anlamına gelmemesi kaydıyla 253.954,64 TL'den 250.000,00 TL mahsup edilmesi halinde bile geriye 53.954,64 TL değil, 3.954,64 TL kalması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
Karşı Dava;
Müvekkil şirket tarafından sözleşme ile üstlenilen tüm işler eksiksiz olarak yapılmasına rağmen hak kazanmış olduğumuz hakediş tutarlarının davacı yanca eksik ödendiğini, ödeme tarihleri itibariyle davacı-karşı davalının temerrüde düştüğünü, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığından; a) 1.312.968,06 TL tutardan karşı tarafça eksik ödenen fark hak ediş bedellerinin b) ayrıca hak ediş raporu düzenlenmeyen ancak sözleşme gereği karşı tarafın ödemesi gereken 2019 yılı Mayıs ve Haziran aylarına ait her iki sözleşme için ayrı ayrı aylık 3.500,00 USD toplam 4 aylık sözleşmeden kaynaklanan alacağımıza karşılık şimdilik 10.000,00 TL'sinin temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte davacı karşı davalı taraftan tahsilini, c) 24.05.2018 başlangıç tarihli ... Doğalgaz Boru Hatları yapım işleri kapsamında sözleşmenin 2-F maddesinde düzenlenen film ve banyo temini için 5.000,00 USD bedelin ödenmediğini, şimdilik 100,00 TL'nin sözleşme imza tarihindeki dolar kuru üzerinden hesaplanmak kaydıyla temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte karşı taraftan tahsilini, d) 24.04.2018 başlangıç tarihli ... işleri kapsamında sözleşmenin 2-F maddesinde düzenlenen film ve banyo temini için 7.000,00 USD bedelin ödenmediğini, şimdilik 100,00 TL'nin sözleşme imza tarihindeki dolar kuru üzerinden hesaplanmak kaydıyla temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Uyuşmazlık Eser Sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.
Asıl Davada; eser sözleşmesinden kaynaklanan Menfi tespit, ödenen bedelin istirdat, çek istirdat ve alacak talepleri dava konusu edilmiştir
Karşı davada ise; aynı sözleşmeden kaynaklanan alacakların tahsili istemine alacak talepleri dava konusu edilmiştir.
Taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı tartışma konusu değildir.
Çözümlenmesi gereken sorun, dava konusu eser sözleşmesinden kaynaklı olarak tarafların sorumlulukları, alacak ve borç konusundaki tarafların iddiaları ve edimlerin yerine getirilip getirilmediği noktasında toplanmaktadır.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyaya sundukları deliller ile tüm dosya kapsamı ile beraber alınan bilirkişi raporları ve yapılan yargılama sonunda;
Davalı (karşı davacı) zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de sözleşme tarihlerinin 2018, dava tarihinin 13/01/2022 olduğu, TBK.nun 147/6.maddesi dikkate alındığında davalı vekilinin itirazı yerinde görülmemiştir
Davacının (Karşı Davalı) Menfi Tespit ve Çek İstirdat Talebine konu ve dava dilekçesinde belirtilen 31.12.2019 vadeli 250.000,00TL'lik ... nolu...Bankası A.Ş. Çek'in ... 2. Genel İcra Dairesinin .... (Eski kapatılan ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...) E. sayılı dosyasında icra takibine konulduğu, alacaklının davalı (karşı davacı)...A.Ş., borçlunun ...A.Ş.olduğu, takip miktarının 247.970,00.-TL asıl alacak, 17.264,49.-TL işlemiş fai, 495,94.-TL komisyon, 24.979,00.-TL çek tazminatı olmak üzere toplam 290.527,43.-TL olduğu, icra takibinde davacının (karşı davalının) taraf olmadığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında taraflarca kabul edilen ve inkar edilmeyen 4 adet sözleşme imzalandığı açıktır. Bu sözleşmeler:
a) 19.03.2018 (24.04.2018) tarihli "..." konulu sözleşme; Bu sözleşme kapsamında yapım işleri ile tamir-tie-in ve cut out hasarsız muayene işleri, kaynaklı birleşimlere ait radyografik filmlerin çekilmesi, filmlerin banyo edilmesi, Seviye II tarafından değerlendirilmesi ve raporların düzenlenerek kontrol elemanına sunulmasını içermektedir. Bu işlerin yerine getirilmesi için gereken tüm personel, ekipman, teçhizat ve sarf malzemesi Taşeron tarafından temin edilecek ve İdare ile Yüklenici onayına tabi olacaktır. İdare tarafından onaylanmayan malzemelerin kullanılmasına kesinlikle izin verilmeyecektir. Yeterli olacak kadar operatör (Seviye – I) ve radyografik faaliyetleri yürütecek, radyografik film değerlendirmesini ve raporlamayı yapacak / Seviye – II) personel iş süresinde iş yerinde bulundurulacaktır. İşin başlangıcından itibaren 6 ayda bitmemesi durumunda aylık 3.500 USD hakedişe eklenecektir. Fiyatlara %18 KDV eklenecektir. 30 günde bir yapılacak conta sayısına göre düzenlenecek Taşeron hakedişleri 30 gün içinde ödenecektir. Film ve banyo temini için 7.000 USD nakit olarak Taksan’a ödenecektir. İşe başlama:24.04.2018, İşin geçerlilik Süresi: 24.10.2018, olarak belirlenmiştir.
b) 24.05.2018 tarihli "... Doğalgaz Boru Hatları Yapım İşi" konulu sözleşme; Bu sözleşme kapsamında yapım işleri hükümleri yukarıdaki sözleşme ile aynı olup, işin başlangıcından itibaren 5 ayda bitmemesi durumunda aylık 3.500 USD hakedişe eklenecektir. Fiyatlara %18 KDV eklenecektir. 30 günde bir yapılacak conta sayısına göre düzenlenecek Taşeron hakedişleri 30 gün içinde ödenecektir. Film ve banyo temini için 5.000 USD nakit olarak Taksan’a ödenecektir. İşe Başlama: 24.05.2018, İşin geçerlilik Süresi: 24.10.2018, olarak belirlenmiştir.
c) 02.01.2019 tarihli "..." konulu sözleşme; Bu sözleşme kapsamında yapım işleri hükümleri yukarıdaki sözleşmeler ile aynı olup, Aylık Ekip Ekipman Bedeli: 3.500 USD/Ay olup fiyatlara %18 KDV eklenecektir. 30 günde bir yapılacak conta sayısına göre düzenlenecek Taşeron hakedişleri 30 gün içinde ödenecektir. İşe Başlama :01.2019, İşin geçerlilik Süresi: 12.2019, olarak belirlenmiştir.
d) 02.01.2019 tarihli "... Boru Hatları Yapım İşi Tamamlama İşi" konulu sözleşme; Bu sözleşme kapsamında yapım işleri hükümleri yukarıdaki sözleşmeler ile aynı olup, Aylık Ekip Ekipman Bedeli: 3.500 USD/Ay olup fiyatlara %18 KDV eklenecektir. 30 günde bir yapılacak conta sayısına göre düzenlenecek Taşeron hakedişleri 30 gün içinde ödenecektir. İşe Başlama: 01.2019, İşin geçerlilik Süresi: 12.2019, olarak belirlenmiştir.
Yukarıdaki 24.04.2018 ve 25.05.2018 tarihli sözleşmelerin asıl sözleşmeler, olup, 02.01.2019 tarihli sözleşmelerin asıl sözleşmelere konu yerlerle ilgili "Tamamlama işi" sözleşmeleri olduğu anlaşılmaktadır. Özü itibariye ortada iki adet iş bulunmaktadır. Birincisi "...", ikincisi de "..." dir.
Talimat yoluyla davacı (karşı davalı) ... A.Ş.'nin ticari defter ve belgeleri incelenerek rapor aldırılmıştır.
Talimat mahkemesince alınan 09.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda;
Davacının (Karşı Davalı) ibraz ettiği defter ve belgeler incelendiğinde, 2018 ve 2019 yılı ticari defterlerinin TTK.nun 64/3.maddesi gereğince açılış/kapanış tasdiklerinin yapıldığı, defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu bilirkişi tarafından tespit edilmiş, bu nedenle defterlerin sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu kabul edilmiştir.
Davalının (Karşı Davacı), davacı (Karşı Davalı) adına, sözleşme uyarınca vermiş olduğu hizmet karşılığında KDV dahil 1.041.325,70.-TL tutarında fatura düzenlemiş olduğu ve bu tutarın davacının (Karşı Davalı) kayıtlarında yer almakta olduğu, davacının (Karşı Davalı) ise davalıya (Karşı Davacı) faturalara mahsuben 1.000.636,88 TL tutarında çek ve nakit şeklinde ödeme yapmış olduğu, sonuçta; davacının (Karşı Davalı) defter kayıtlarına göre, 1.041.325,70.-TL (-) 1.000.636,88.-TL = 40.688,82.-TL davalının alacaklı gözükmekte olduğu, birleşen davada ise; ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyasında bulunan, 31.12.2019 vd. 7042214 no.lu, 250.000,00.- bedelli çekin davacı (Karşı Davalı) kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir.
Talimat yoluyla davalı (karşı davacı) ...Tic. A.Ş.'nin ticari defter ve belgeleri incelenerek rapor aldırılmıştır.
Talimat mahkemesince alınan 15.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda;
Davalının ibraz ettiği defter ve belgeler incelendiğinde, 2018 ila 2021 yılları ticari defterlerinin TTK.nun 64/3.maddesi gereğince açılış/kapanış tasdiklerinin yapıldığı, defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu bilirkişi tarafından tespit edilmiş, bu nedenle defterlerin sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu kabul edilmiştir.
Taraflar arasında ticari ilişki olduğu, ... şirketinin ...Şirketine 1.041.325,71 TL lik fatura düzenlediği ve ayrıca karşılıksız çıkan 230.000,00 TL tutarındaki çeki ... firmasına iade ettiği, ... firmasının, ... firmasından 1.318.606,87 TL lik tahsilat yaptığını ve ticari defterlerine işlediği, Taksan ...’nin Ticari defterlerine göre ... Şirketine 47.281,16 TL borçlu olduğu, ... 28. İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasında yer alan 247.970,00 TL lik çekin ...’nin hesaplarında yer alıp almadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Mahkememizce alınan 08.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda;
Teknik DeğerlendirmeYönünden: Taraflar arasında “...ve ... Doğalgaz boru yapım işi ile 24.10.2018 ve 24.05.2018 tarihli ve aynı işlerin devamı mahiyetindeki "Tamamlama İşleri" kapsamında kaynak ve ... Filmlerinin çekilmesi imalatlarının yapımı konusunda dört adet sözleşme imzalandığı, 24.10.2018 ve 24.05.2018 tarihli sözleşme kapsamındaki işlerin 2018 yılı içinde tamamlandığı, 02.01.2019 tarihli Tamamlama Sözleşmeleri imalatlarının 2019 yılı içinde tamamlandığı, asıl dosya kapsamında, davacı (Karşı Davalı) taleplerinin (raporda incelenen ve açıklanan nedenlerle) uygun olmadığı, karşı dava kapsamında, davalının (Karşı Davacı) davacı (Karşı Davalı)'dan dava tarihindeki kur esas alındığında 512.342,39 TL (Hakediş tarihi esas alındığında 379.406,77 TL) alacaklı olduğu, davalı (Karşı Davacı)'nın da elindeki ... Filmlerini davacı (Karşı Davalı)'ya vermesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Mali İnceleme Yönünden; Davacı-karşı davalının taleplerinden olan üst işveren tarafından 23.10.2020 tarihinde emanete alınan 329.655,00 TL tutarın dava tarihine kadar hesaplanan reeskont avans faizi toplam 54.573,71.-TL hesaplanmış olup, teknik bilirkişi tarafından müşterek kusurlu oldukları tespitleri kapsamında belirlenen faiz tutarının %50 ‘lik kısmı 27.286,85 TL olduğu, teknik belirlemeler neticesinde hesaplanan hakkediş bedelleri toplamının 1.310.427,27 TL olup, davalı kayıtlarında çek iade kayıtlarından sonra net ödemenin 1.088.606,87 TL davacı kayıtlarında 1.000.636,88 TL olduğu, davalı kayıtlarındaki gibi 1.088.606,87 TL ödemenin düşümü ile kalan davalı-karşı davacı alacağının 221.820,40 TL olarak hesaplandığı, 250.000 TL tutarındaki çek her iki şirket kayıtlarında mevcut olmadığı, takip talebi incelendiğinde takip alacaklısının Taksan NDT ve dosya borçlusunun Yıldırım İnşaat olarak yer aldığı, bu nedenle taraf defterlerinde kayıtlı olmayan çekin hesaplamaya dahil edilmediği, sonucuna varılmıştır.
Nitelikli Hesaplama Yönünden; Taraflar arasında yapılan sözleşmenin eser sözleşmesi olduğu, davacı asıl yüklenicinin bedel ödemede temerrüde düştüğü, davalı alt yüklenicinin kendi edimini ifadan kaçınmakta haklı olduğu ve temerrüde düşmediği yönünde görüş bildirilmiştir.
Mahkememizce alınan 27.08.2025 tarihli bilirkişi heyet EK-raporunda;
Kök raporda değişikliğe gidilecek bir durum olmadığı belirtilerek kök rapordaki görüşlerde ısrar edilmiştir.
Islah;
Davalı-Karşı Davacı vekili 23.01.2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 10.000,00.-TL tutarındaki karşı davalarını ıslah ederek "Müvekkilim şirketin, davacı-karşı davalı aleyhine açmış bulunduğumuz karşı davada, fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile karşı tarafça ödenmeyen fark hak ediş bedellerine karşılık 10.000,00 TL'nin temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalı taraftan tahsilini talep edilmiştir.
Müvekkilim şirketin huzurdaki davaya konu alacakları, 08.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporu ile hesaplanmıştır. Bilirkişi heyet raporuna itiraz ettiğimiz 23.07.2024 tarihli dilekçemizi tekrar ederiz. Sayın Bilirkişilerin 08.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporundaki aleyhimize olan hususları kabul etmiyoruz. Kabul anlamına gelmemesi kaydıyla ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 08.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporuna yapılan hesaplamalar üzerinden dava değerimizi artırmaktayız. 08.07.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda davalı-karşı davacı olan müvekkilim şirketin alacağının 221.820,40 TL olarak hesaplandığı tespit edilmiştir. davacı karşı davalı aleyhine açmış olduğumuz işbu alacağımıza ilişkin 10.000,00 TL tutarlı karşı davamızdaki bu talebimiz yönünden alacağımız kısmi olarak ıslah edilecek olup ıslah harcı yatırılacaktır.
İşbu karşı davadaki film ve banyo temini için ... ile ... İlçesi ... kapsamında talep etmiş olduğumuz alacaklarımız ile hak ediş raporu düzenlenmeyen ancak sözleşme gereği karşı tarafın ödemesi gereken 2019 yılı Mayıs ve Haziran aylarına ait her iki sözleşme için ayrı ayrı aylık 3.500,00 USD toplam 4 aylık sözleşmeden kaynaklanan alacağımız yönünden fazlaya ilişkin tüm dava ve talep haklarımız ile ıslah ve talep haklarımız ve ek dava açma haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik ıslah ve talep artırım talebinde bulunmuyoruz. " denilerek, yukarıda (a) bendi ile ilgili olarak 10.000,00.-TL tutarındaki dava değerini ve talebini 211.820,40.-TL arttırarak toplam 221.820,40.-TL'ye çıkartmış ve harcını yatırmıştır. Yukarıda ilgili bentte de açıklandığı üzere bu bentteki talep miktarı (b) bendi ile birlikte birleştirilerek 10.000,00.-TL üzerinden talep edildiği, bu nedenle söz konusu talep ikiye bölünerek ıslaha konu talebin 5.000,00.-TL olduğu anlaşılmakta ise de sonuç olarak netice-i talep 221.820,00.-TL çıkartılıp harcı yatırıldığından talep bu şekilde hükme esas alınmıştır.
DAVACI (KARŞI DAVALI) TALEPLERİ YÖNÜNDEN;
1-Davalı-karşı davacının, asıl (üst) işverene ‘... Doğal Gaz Boru Hattı Yapım İşi’ "..."ni idareye (...) teslim etmemesi nedeniyle ... tarafından hakedişten 329.665,00.-TL kesilerek emanette alındığı 23.12.2020 tarihinden beri ödenmeyen bu bedel nedeniyle reeskont avans faizi karşılığı şimdilik 10.000,00-TL faiz talebi yönünden; Teknik bilirkişi, dosyaya sunulan hakedişler ile faturaların karşılaştırılmasında özellikle 2019 yılındaki Tamamlama İşlerine ait ödemelerin eksik yapıldığı, verilen bir kısım çeklerin karşılıksız olmasından dolayı iade edildikleri, işin yapılıp bitirilmesine rağmen davacı-karşı davalının ödeme ile ilgili edimlerini tam olarak yerinde getirmediği, davalı-karşı davacının da ... işine ait ... filmlerini teslim etmemesi nedeniyle olayda tarafların müşterek kusurlu oldukları sonucuna varmıştır. Nitelikli hesaplamalar uzmanı ise farklı görüştedir. Davalı-karşı davacının ödemezlik defini ileri sürerek edimini haklı olarak ifadan kaçındığı, temerrüde düşmediği, yaşanan gecikmenin haklı bir gecikme olduğu düşüncesindedir. Mali bilirkişi de bu görüş doğrultusunda 23.10.2020 tarihinde emanete alınan 329.655,00 TL tutarın dava tarihine kadar hesaplanan reeskont avans faizi toplam tutarının 54.573,71.-TL olduğunu hesaplanmış, müşterek kusur değerlendirmesi karşısında davacı-karşı davalının talep edebileceği faiz tutarının %50 ‘lik kısmı olan 27.286,85 TL'yi talep edebileceği sonucuna varmıştır.
Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı bilirkişinin bilirkişi heyet raporunda da işaret ettiği üzere taraflar arasındaki sözleşme, davacı-karşı davalının asıl iş sahibi ... ile yaptığı sözleşmeden bağımsızdır. Taraflar arasındaki yukarıda belirtilen sözleşmelerde ... taraf değildir. Davalı-karşı davacıının ... filmlerini dava dışı idare ...'a teslim etmemesinin nedeni davacı-karşı davalının edimini yerine getirmemesidir. Bu nedenle davalı-karşı davacının hapis hakkını kullanarak ... filmlerini teslim etmemesi haklıdır. Aksi halde davalı-karşı davalıdan hem hakediş bedellerini alamaması hem de ... filmlerini teslim etmesini istemek, etmemesi halinde kusurlu olduğunu kabul etmek hakkaniyete uygun bulunmamıştır. Bu nedenle teknik bilirkişinin görüşü yerinde görülmemiş, nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişinin görüşüne iştirak edilerek söz konusu talebin (faiz) ve ... filmlerinin dava dışı idareye (...) tesliminin sağlanması taleplerinin reddi gerekmiştir.
2-Davalı-karşı davacının "..."’nde yapmadığı işe karşılık davacı-karşı davalı şirket alacağından kesilen 117.480,80TL'nin 21/05/2021 tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte tahsili istemi yönünden; Söz konusu kesintinin dayanağı dava dışı idare (...) tarafından davacı-karşı davalı firmaya yazılan 21/05/2021 tarihli yazıdan anlaşılmaktadır. Yazıda "Yine proje kapsamında firmanıza ait ilgi (c) yazı ile projenin... ve ...bölümlerinde gaz alma işlemleri ve ... ilçesi bölümünde gaz alma, soğuk kesme ve bu işlerden dolayı kaynak, ... işleri için gerekli faaliyetlerin işin aciliyetine binaen firmanız nam ve hesaplarına idaremizce yapılması talep edilmiştir...Kuruluşumuz Bölge Müdürlüğünce yaptırılan ... ilçesi bölümdeki soğuk kesme, borulama, kaynak ve ... işlemleri ile proje kapsamında gaz alma işlemi, azot temini ve vana/actuator test, tamir ve bakım işlemleri tamamlanmış olup bahsi geçen iş ve işlemlere ait bedel 117.480,80 TL'dir...işbu yazının tarafınıza tebliğ tarihinden itibaren 20 gün içinde ... hesabına ayrı ayrı yatırılması...aksi takdirde söz konusu bedellerin kuruluşumuzda bulunan ... ve... ilçesi ... işi projesine ait varsa alacaklarınızdan, alacaklarınızın yeterli kalmaması halinde teminatınızdan kesileceği..." ihtar edilmiştir. Bilirkişi heyet raporunda işaret edildiği üzere taraflar arasındaki sözleşmenin konusu kaynak yapılması, Sözleşmelerin 2.Sayfasındaki "KAPSAM" başlığı altında belirtildiği üzere...v.s.olup, yazının içeriğinde belirtilen gaz alma, soğuk kesme, borulama, azot temini, vana/actuator test, tamir ve bakım işleri davalı-karşı davalının sorumluluğunda değildir. Bu nedenle söz konusu talep yerinde görülmediğinden kabul edilmemiş, reddi gerekmiştir.
3-Davacı-karşı davalının ... işinde 2018 yılı 7 nolu hakediş sonrası toplam 9 adet hakedişle fazladan ödenen 9x3.500,-$ ile, ...işinin 19 adet bütün hakedişlerinde 19x3.500,00-$ olmak üzere bugünkü döviz kuruyla toplamda fazla ödenen 831.113,40TL+KDV'nin dava tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin istirdatı talepleri yönünden; Yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen 24.04.2018 ve 24.05 2018 tarihli sözleşmelerde işin 24.10.2018 tarihinden sonraya sarkması nedeni ile Kasım ve Aralık hakedişlerine toplamda konulan 4 x 3.500,- $ = 14.000,- $ ın sözleşmelerin 2.D maddesine uygun olduğu görülmektedir. Taraflar arasında imzalanan ve inkar edilmeyen 02.01.2019 tarihli tamamlama sözleşmelerinin her ikisinde de 2.D maddesinde; "Aylık Ekip Ekipman Bedeli : 3.500 USD/Ay" ifadesinin bulunduğu açıktır. Bu nedenle fazla ödeme bulunmadığından davacı-karşı davalının da bu talepleri yerinde görülmemiştir. Bilirkişi heyet görüşü de bu yöndedir. Davacı-karşı davalı vekilinin bu talebi de yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
4-Davalı-karşı davacı şirket elindeki 31.12.2019 vadeli 250.000,00.-TL'lik ... nolu ...Bankası A.Ş. Çek nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine (Menfi Tespit) ve ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ..E. sayılı dosyasında bulunan anılan çekin davacı-karşı davalıya verilmesi talepleri yönünden; Söz konusu çeki keşidecisi .... A.Ş., hamili davalı-karşı davacı ... Tic. A.Ş.olup, bu şirket tarafından bankaya ibraz edildiği ve yine bi şirket tarafından ... 2. Genel İcra Dairesinin ... (Eski kapatılan ... 28. İcra Müdürlüğü’nün ...) E. sayılı dosyasında icra takibine konulduğu, alacaklının davalı (karşı davacı)...Tic. A.Ş., borçlunun ... A.Ş.olduğu, takip miktarının 247.970,00.-TL asıl alacak, 17.264,49.-TL işlemiş fai, 495,94.-TL komisyon, 24.979,00.-TL çek tazminatı olmak üzere toplam 290.527,43.-TL olduğu anlaşılmaktadır. Davacı-karşı davalı şirket ne söz konusu çekte ne de icra takibinde taraf olmadığından, bu çek taraf defterlerinde de kayıtlı olmadığından bu yöndeki talepleri de yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
5-Cari hesap ekstresinde davalı şirkete toplamda ödenen 1.295.280,95TL olup, mevcut toplam hakediş tutarının 1.041.326,31TL olduğundan fazladan ödenmiş 253.954,64TL'nin, genel ödeme içinde davacı müvekkili şirket Yönetim Kurulu Başkanı ...'ın sahibi olduğu diğer şirketinden ...A.Ş.) son olarak verilen 31.12.2019 vadeli 250.000,00TL'lik .. nolu ...Bankası A.Ş. çek'i fazla ödeme yapıldığı ve ileride daha da mağduriyet yaşamamak düşüncesiyle ödenmemiş olduğundan, söz konusu 253.954,64TL'den 250.000,00TL düşülerek bakiye 53.954,64TL'nin (doğrusu, 3.954,64.-TL) dava tarihinden itibaren reeskont avans faiziyle birlikte karşılığı şimdilik 10.000,00-TL'nin istirdatı talebi yönünden; Her ne kadar dava dilekçesinde "...söz konusu 253.954,64TL'den 250.000,00TL düşülerek bakiye 53.954,64TL'nin..." tahsili denilmiş ise de burada bir maddi hata yapıldığı, doğrusunun 3.954,64.-TL olduğu daha sonradan beyan dilekçesi ile (yukarıda DAVA bölümünde açıklandığı üzere) açıklığa kavuşturulmuştur.
Tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde talimatla alınan bilirkişi raporlarından da anlaşılacağı üzere davalının (Karşı Davacı) tanzim ettiği faturaların her iki taraf kayıtlarında mevcut olduğu anlaşılmaktadır. Bu yönden taraf defterleri birbirini teyit etmektedir. Davacının (Karşı Davalı) defterlerinde çek iade sorası ödemelerin net tutarı 1.000.636,88 TL, davalının (Karşı Davacı) kayıtlarında ise çek iade kayıtları sonrası net ödemelerin 1.088.606,87 TL olarak kaydedildiği açıktır.
Teknik bilirkişi hakkediş bedelini 1.310.427,27 TL olarak hesaplamıştır. Davacının (Karşı Davalı) lehine olan ve davalı (Karşı Davacı) defter kayıtlarında davacının (Karşı Davalı) ödemesi olarak davalı (Karşı Davacı) tarafından kabul edilen 1.088.606,87 TL ödemenin düşümü ile kalan davalı (Karşı Davacı) alacağı defter kayıtlarına göre 221.820,40 TL, tamamlama işlerinde hakedişlerin hazırlanmasına rağmen kesilmeyen 10 adet fatura dikkate alındığında (aşağıda açıklanacağı üzere) karşı dava tarihi itibariyle 512.342,39.-TL (hakediş tarihindeki kur itibariyle 379.406,77.-TL) olarak hesaplanmıştır. Bu nedenle davacı (Karşı Davalı)'nın söz konusu talebi de yerinde görülmediğinden reddi gerekmiştir.
DAVALI (KARŞI DAVACI) TALEPLERİ YÖNÜNDEN;
a) Davacı tarafın dosyaya sunmuş olduğu hak ediş raporları ile kabulünde olan ve hali hazır durumda da ödenmeyen hak kazanmış oldukları 1.312.968,06 TL tutardan karşı tarafça eksik ödenen fark hak ediş bedelleri yönünden; Söz konusu talep aşağıda (b) bendindeki taleple birleştirilerek 10.000,00.-TL üzerinden kısmi dava açılmıştır. Bu nedenle bu miktar ikiye bölünerek söz konusu talep kısmi dava değeri 5.000,00.-TL olarak kabul edilmiştir.
Bu taleple ilgili olarak teknik bilirkişi hakkediş bedelini 1.310.427,27 TL olarak hesaplamıştır. Davacının (Karşı Davalı) lehine olan ve davalı (Karşı Davacı) defter kayıtlarında davacının (Karşı Davalı) ödemesi olarak davalı (Karşı Davacı) tarafından kabul edilen 1.088.606,87 TL ödemenin düşümü ile kalan davalı (Karşı Davacı) alacağı defter kayıtlarına göre 221.820,40 TL olarak Mali Müşavir bilirkişi tarafından hesaplanmıştır. Bu hesaplamaya ve tespite itibar etmemek için bir neden görülmediğinden mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Söz konusu talep kısmi dava değeri yukarıda açıklandığı üzere 5.000,00.-TL olarak kabul edilmiştir. Bu miktar üzerinden talep ıslah edildiğinden, davacı-karşı davalının temerrüde düşürüldüğüne dair bir belge sunulmadığından, 5.000,00.-TL'nin karşı dava tarihi olan 28.02.2022, kalan 216.820,40.-TL'ye ise ıslah tarihi olan 23.01.2025 tarihinden geçerli avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
b) Hakediş raporu düzenlenmeyen ancak sözleşme gereği karşı tarafın ödemesi gereken 2019 yılı Mayıs ve Haziran aylarına ait her iki sözleşme için ayrı ayrı aylık 3.500,00 USD toplam 4 aylık sözleşmeden kaynaklanan alacaklarına karşılık şimdilik 10.000,00 TL'sinin temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte davacı karşı davalı taraftan tahsili talebi yönünden;
Söz konusu talep yukarıda (a) bendindeki taleple birleştirilerek 10.000,00.-TL üzerinden kısmi dava açılmıştır. Bu nedenle bu miktar ikiye bölünerek söz konusu talep kısmi dava değeri 5.000,00.-TL olarak kabul edilmiştir.
Taraflar arasında imzalanan ve inkar edilmeyen 02.01.2019 tarihli Tamamlama İşi Sözleşmelerinin 2.D maddesinde; "Aylık Ekip Ekipman Bedeli : 3.500 USD/Ay" hükmü bulunmaktadır. Teknik bilirkişinin hakediş listesini incelendiğinde her iki işe ait Tamamlama İşlerinde Mayıs ve Haziran 2019 aylarında hakediş düzenlenmediği, hakkedişlerin düzenlenmesi halinde toplam 4 x 3.500,- $ = 14.000,-USD'nin hakedişlere girmiş olacağı, sözleşmede hakkedişlerin 30 günde bir yapılacağı hüküm altına alındığı ancak hakedişi kimin düzenleyeceği hususunda herhangi bir açıklama bulunmadığı, talebinin kabul edilmesi halinde ve karşı dava tarihindeki kurun esas alındığında alacağın (14.000,- USD x 13,8743.-TL/$=) 194.240,02 TL + KDV = 229.203,44 TL olacağı, hakedişlerin düzenlenmesi gerektiği tarihlerin esas alınması halinde ise alacak tutarının Mayıs 2019 ayı sonunda döviz kuru: 5,8806.-TL, Haziran 2019 ayı sonunda döviz kuru: 5,7741 TL olarak dikkate alındığında; Mayıs sonu itibarı ile 7.000,- $ x 5,8806 TL/$ = 41.164,20 TL + Haziran sonu itibarı ile 7.000,- $ x 5.7741 TL/$ = 40.418,70 TL olmak üzere toplamda 81.582,90 TL + KDV = 96.267,82 TL olacağı yönünde görüş bildirmiştir. Sözleşme hükümleri ve bilirkişinin hakediş konusundaki tespiti dikkate alındığında davalı (Karşı Davacı)'nın talebinin haklı olduğu, dava tarihindeki kur esas alındığında alacağının 229.203,44.-TL olduğu kabul edilmiştir.
Söz konusu talep kısmi dava değeri yukarıda açıklandığı üzere 5.000,00.-TL olarak kabul edilmiştir. Bu miktar üzerinden talep ıslah edilmediğinden, davacı-karşı davalının temerrüde düşürüldüğüne dair bir belge sunulmadığından, 5.000,00.-TL'nin karşı dava tarihi olan 28.02.2022 tarihinden geçerli avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
c) 24.05.2018 başlangıç tarihli ... Doğalgaz Boru Hatları yapım işleri kapsamında sözleşmenin 2-F maddesinde düzenlenen film ve banyo temini için 5.000,00 USD bedelin ödenmediğini, şimdilik 100,00 TL'nin sözleşme imza tarihindeki dolar kuru üzerinden hesaplanmak kaydıyla temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte karşı taraftan tahsili talebi yönünden; Taraflar arasında imzalanan ve inkar edilmeyen 24.05.2018 başlangıç tarihli ... işi sözleşmesinin 2.F maddesinde; "Film ve banyo temini için 5.000 USD nakit olarak ...’a ödenecektir.” hükmü bulunmaktadır. Teknik bilirkişi tarafından hakedişler üzerinde yapılan incelemede bu miktarın ödenmediği tespit edilmiştir. Bu ödemenin malzeme temini amaçlı yapılacak olması nedeni ile sözleşmenin hemen ardından yapılması gerekmektedir. Bilirkişinin görüşü de bu yöndedir. Buna göre davalı (Karşı Davacı)'nın talebi dikkate alındığında 24.05.2018 sözleşme tarihinde 5.000,00.-USD'ın karşılığının (5.000,00.-USD x 4,7183 TL/$=) 23.591,50.-TL + KDV = 27.837,97.-TL olduğu, davalı (Karşı Davacı)'nın alacağının da bu miktar olduğu kabul edilmiştir.
Söz konusu talep kısmi dava değeri 100,00.-TL olarak belirlenmiştir. Bu miktar üzerinden talep ıslah edilmediğinden, davacı-karşı davalının temerrüde düşürüldüğüne dair bir belge sunulmadığından, 100,00.-TL'nin karşı dava tarihi olan 28.02.2022 tarihinden geçerli avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
d) 24.04.2018 başlangıç tarihli ... ve...İlçesi Doğalgaz Boru Hatları yapım işleri kapsamında sözleşmenin 2-F maddesinde düzenlenen film ve banyo temini için 7.000,00 USD bedelin ödenmediği, şimdilik 100,00 TL'nin sözleşme imza tarihindeki dolar kuru üzerinden hesaplanmak kaydıyla temerrüt tarihlerinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte karşı taraftan tahsili talebi yönünden; Taraflar arasında imzalanan ve inkar edilmeyen 24.04.2018 başlangıç tarihli ... işi sözleşmesinin 2.F maddesinde; "Film ve banyo temini içih 7.000 USD nakit olarak Taksan'a ödenecektir." hükmü bulunmaktadır. Teknik bilirkişi tarafından Hakedişler üzerinde yapılan incelemede bu miktarın ödenmediği tespit edilmiştir. Bu ödemenin malzeme temini amaçlı yapılacak olması nedeni ile sözleşmenin hemen ardından yapılması gerekmektedir. Bilirkişinin görüşü de bu yöndedir. Buna göre davalı (Karşı Davacı)'nın talebi dikkate alındığında 24.04.2018 sözleşme tarihinde 7.000,00.-USD'ın karşılığının (7.000,00.-USD x 4,0533 TL/$ =) 28.371,10 TL + KDV - 33.480,58.-TL olduğu, davalı (Karşı Davacı)'nın alacağının da bu miktar olduğu kabul edilmiştir.
Söz konusu talep kısmi dava değeri 100,00.-TL olarak belirlenmiştir. Bu miktar üzerinden talep ıslah edilmediğinden, davacı-karşı davalının temerrüde düşürüldüğüne dair bir belge sunulmadığından, 100,00.-TL'nin karşı dava tarihi olan 28.02.2022 tarihinden geçerli avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
Sonuç Olarak;
Davacı-Karşı davalının davasının reddine karar vermek gerekmiştir
Davalı-Karşı davacının davasının kabulüne, (221.820,40.-TL (a) + 5.000,00.-TL (b) + 100,00.-TL (c) + 100,00.-TL(d) =) 227.020,40.-TL'nin davacı-karşı davalıdan alınarak davalı-karşı davacıya verilmesine, bu miktarın 10.200,00.-TL'sine karşı dava tarihi olan 28.02.2022, kalan 216.820,40.-TL'sine ise ıslah tarihi olan 23.01.2025 tarihinden geçerli avans faizi uygulanmasına karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
A-Asıl Dava Yönünden;
Davanın REDDİNE,
B-Karşı Dava Yönünden;
Davanın KABULÜNE,
227.020,40.-TL alacağın davacı-karşı davalıdan alınarak DAVALI-KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
Bu miktarın 10.200,00.-TL'sine karşı dava tarihi olan 28.02.2022, kalan 216.820,40.-TL'sine ise ıslah tarihi olan 23.01.2025 tarihinden geçerli avans faizi uygulanmasına UYGULANMASINA,
Fazlaya dair hakların SAKLI TUTULMASINA,
A-Asıl Dava Yönünden;
1-Alınması gerekli 615,40-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 5.644,55-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 5.029,15-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACI-KARŞI DAVALIYA İADESİNE,
2-Davalı-karşı davacı vekille temsil olunduğundan yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin DAVACI-KARŞI DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVALI-KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-Davacı-karşı davalı tarafça yapılan yargılama giderinin KENDİ ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4-Davalı-karşı davacı tarafça sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından BU HUSUSTA DEĞERLENDİRMEYE YER OLMADIĞINA,
5-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacı-karşı davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, KARAR KESİNLEŞTİĞİNDE İLGİLİ TARAFA İADESİNE,
B-Karşı Dava Yönünden;
1-Alınması gereken karar ve ilam harcı 15.152,55-TL olup, peşin alınan 174,19-TL + 3.617,37-TL ıslah harcın olmak üzere toplam 3.791,56-TL harcın mahsubu ile bakiye 11.360,99-TL harcın DAVACI-KARŞI DAVALIDAN TAHSİLİYLE HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
2-Davalı-karşı davacı tarafından yapılan bilirkişi ve tercüman ücreti 20.000,00-TL'den, 937,25-TL dosya masrafından oluşan 20.937,25-TL yargılama gideri ile 80,70-TL başvuru harcı, 174,19-TL peşin harç ve 3.617,37 ıslah harcı toplamı 24.809,51-TL yargılama giderinin DAVACI-KARŞI DAVALIDAN TAHSİLİYLE DAVALI-KARŞI DAVACIYATARAFA VERİLMESİNE,
3-Davacı-karşı davalı tarafından sarf edilen yargılama giderinin KENDİ ÜZERİNE BIRAKILMASINA,
4-Davalı-karşı davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 36.323,26-TL vekalet ücretinin DAVACI-KARŞI DAVALIDAN TAHSİLİYLE DAVALI-KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE,
6-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davacı-karşı davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 22/09/2025
KATİP ...
HAKİM ...