T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/135 Esas
KARAR NO: 2024/166
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/02/2023
KARAR TARİHİ: 28/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin kiralama sektöründe binek otomobil için uzun dönem operasyonel filo kiralama hizmeti sunduğu, ... plakalı araç seyir halinde iken davalının aracının çarpması sonucu hasar gördüğü, onarım ve tamir için 15 gün serviste kaldığı, davalının kusurundan kaynaklı meydana gelen kaza sonrasında aracını 15 gün kiralayamadığından kazanç kaybına (kira geliri) uğradığı, 21.03.2022 günü davalı ...’ın idaresindeki ... plakalı aracın müvekkili firmanın uzun dönem kiralama sözleşmesi ile kiraladığı ... plakalı araca çarpması sonucu aracın muhtelif yerlerinden hasar görmesine sebebiyet verdiği, davalı sürücünün asli kusurlu olduğu, müvekkili firmanın aracı kiralayamadığından kazanç kaybına (kira geliri) uğradığı, serviste kaldığı süre boyunca aracın kullanılamadığı, kazanç kaybının davalı taraflarca ödenmesi gerektiği, aracın onarımı ve tamiri için servise çekilerek 15 gün kira gelirinden mahrum kalınan günler için muadil bir aracın günlük kiralama bedeli esas alınarak hesaplama yapılması ve davalılardan tahsil edilmesi için huzurdaki davanın ikame edildiği, arabuluculuk yoluna başvurulduğu ve dava şartının yerine getirildiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 300,00 TL maddi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, lehe arabuluculuk taraf vekilliği vekâlet ücretine hükmedilmesine, yargılama harç ve masraf giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalılara ayrı ayrı usulüne uygun dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmiştir.
Davalı ... Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın ... otoyolu üzerinde ... yakınlarında seyir halinde bulunan ... plakalı aracın kantara girmek üzere sinyal vermesi akabinde meydana geldiği, müvekkili şirketinin araç sürücüsüne ait hiçbir kusur bulunmadığını, ... plakalı aracın doğrultu değiştirme kurallarına uygun bir biçimde kantara girmek üzere sinyal vermiş iken otoyola katılmakta olan ... plakalı araç sürücüsünün manevrayı tamamlamasını ve şerit değiştirmesini beklemediğini, takip mesafesine uymayarak sağ şeride yanaşmakta olan aracın sağ tarafından manevra yapmakta iken çarptığını, müvekkiline ait aracın sürücüsünün kullandığı aracın tır niteliğinde iki parçadan ibaret uzun bir araç olduğunu, manevra sırasında çok alan kapladığını, dikkatli ve güvenli mesafe bırakılarak yaklaşılması gerektiğini, bu hususun hayatın olağan akışı içerisinde tüm araç sürücüleri tarafından bilindiğini, sürücünün kaza öncesi gerekli kontrolleri yapıp işaretini verdiğini, diğer araç sürücüsünün yola katılım sırasında otoyolda seyir halinde bulunan araçların hız ve manevralarını takip etmediğini, önüne geçmek isterken müvekkiline ait araca sağ taraftan çarptığını, KTK 57, 84 kurallarına atıf yapılarak davacıya ait araç sürücüsünün tali yoldan ana yola katıldığını, takip mesafesine uymaksızın, aşırı hızlı ve kontrolsüz bir biçimde otoyola dahil olmaya çalıştığını, aracan herhangi bir hasara uğramadığını, basit bir işlem ile onarılabileceğini, uzun süre mahrum kalmasının söz konusu olmadığını, ... marka aracın yedek parçalarının kolayca temin edilebileceğini, 15 gün tamirde kalmasının gerçeği yansıtmadığını, fahiş bir süre olduğunu, aracın yakıt vs zorunlu giderler indirildikten sonra mahrumiyet bedellerinin tespiti gerektiğini, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'ın cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın ...otoyolu üzerinde ... yakınlarında seyir halinde bulunan ...plakalıl aracın kantara girmek üzere sinyal vermesi akabinde meydana geldiği, tarafına ait hiçbir kusur bulunmadığı, ... plakalı aracın doğrultu değiştirme kurallarına uygun bir biçimde kantara girmek üzere sinyal vermiş iken otoyola katılmakta olan ...plakalı araç sürücüsünün manevrayı tamamlamasını ve şerit değiştirmesini beklemediği, takip mesafesine uymayarak sağ şeride yanaşmakta olan aracın sağ tarafından manevra yapmakta iken çarptığı, kullandığı aracın tır niteliğinde iki parçadan ibaret uzun bir araç olduğu, manevra sırasında çok alan kapladığı, dikkatli ve güvenli mesafe bırakılarak yaklaşılması gerektiği, bu hususun hayatın olağan akışı içerisinde tüm araç sürücüleri tarafından bilindiği, kaza öncesi gerekli kontrolleri yapıp işaretini verdiği, diğer araç sürücüsünün yola katılım sırasında otoyolda seyir halinde bulunan araçların hız ve manevralarını takip etmediği, önüne geçmek isterken kullandığı araca sağ taraftan çarptığını, KTK 57, 84 kurallarına atıf yapılarak davacıya ait araç sürücüsünün tali yoldan ana yola katıldığı, takip mesafesine uymaksızın, aşırı hızlı ve kontrolsüz bir biçimde otoyola dahil olmaya çalıştığı, aracan herhangi bir hasara uğramadığı, basit bir işlem ile onarılabileceği, uzun süre mahrum kalmasının söz konusu olmadığı, ... marka aracın yedek parçalarının kolayca temin edilebileceği, 15 gün tamirde kalmasının gerçeği yansıtmadığı, fahiş bir süre olduğu, aracın yakıt vs zorunlu giderler indirildikten sonra mahrumiyet bedellerinin tespiti gerektiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
... Arabuluculuk Bürosu ... Esas sayılı arabuluculuk dosyası, dava konusu araç için kaza tarihi itibariyle geçerli olan araç kiralama sözleşmesi ve kiralama faturası, ikame araç evrakları, aracın servis kayıtları, onarım faturası, ruhsat bilglieri, maddi hasarlı kaza tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar SBM/Tramer sorguları celp edilmiş, incelenmiştir.
Dosya, trafik kazaları kusur, hasar ve kazanç kaybı konusunda uzman İ.T.Ü. Makine Fakültesi Otomotiv Birimi Öğretim Görevlisi Uzman Yüksek Mühendis ...'e tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 30/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "... 1-) Kaza tarihinde davalı ... Ltd. Şti.’ne ait ... plaka numaralı ticari çekicinin sürücüsü davalı ...’ın %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, 2-) Kaza tarihinde davacı ... A.Ş.’ye ait ... plaka numaralı hususi otomobilin sürücüsü ...’nun kusursuz olduğu, 3-) Hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında kusurlu başkaca kişi, kurum, kuruluş ve etkili faktör bulunmadığı, 4-) Kaza tarihinde davacı davacı ... A.Ş.’ye ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin onarımı için yeterli olan 10 gün boyunca mahrumiyeti nedeniyle uğranacak zararın kiralama faturalarına göre olay döneminde günlük 106,45 TL’den toplam KDV hariç 1.064,50 TL-KDV dahil 1.256,11 TL mertebesinde olduğu, tespit, hesap, sonuç, görüş ve kanaatine varılmıştır ..." şeklinde tespit edilmiştir. Denetime açık ve gerekçeli bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili 15/01/2024 tarihli ıslah dilekçesinde; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla, ıslah talebinin kabulüne, müvekkili şirketin uğramış olduğu maddi zarar olan 1.256,11 TL'nin haksız fiilin gerçekletiği tarihten itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan kazanç kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere, aracın kaza sebebiyle hasarlandığı ve tamir gördüğü süre zarfında davacı tarafça kullanılamadığı, bu durumda aracın çalışmadığı süre içinde oluşacak gelir kaybı değil, konusunda uzman makine mühendisi bilirkişi tarafından davaya konu kaza sebebiyle araçtaki hasarın giderilmesi için gereken makul onarım süresi belirlenerek kazanç kaybının hesaplanması gerekmektedir. (Yargıtay 17. HD. 2016/18131 E. 2019/7360 K.)
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; ... ili ... ilçesinde 21/03/2022 tarihinde davacı şirkete ait ... plaka sayılı araç ile davalı ... Ltd. Şti.'nin araç maliki / işleteni olduğu ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki...plaka sayılı aracın çarpışması neticesinde çift taraflı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, trafik kazasında ... plaka sayılı davalı araç sürücüsünün otoyolun orta şeridinde seyir halinde iken bağlantı yolundan gelen sürücülerin ilerlediği en sağ şeride geçmeden önce tedbirsiz ve dikkatsiz şekilde hareket ettiğinden 2918 s. KTK 84/f. maddesini ihlal ettiğinden kazada %100 oranında asli ve tamamen kusurlu olduğu, davacı şirkete ait... plaka sayılı araç sürücüsünün bağlantı yolundan otoyola katıldıktan sonra en sağ şeritte nizami şekilde ilerlediği, bu esnada kantara girmek için üzerine gelen ve kazaya neden olan ...plaka sayılı aracın sadmesine maruz kaldığından kazanın önlenmesi noktasında muhtemel alabileceği bir tedbir olmadığının kusurunun bulunmadığı, bu itibarla davalı sürücünün haksız fiil faili olarak davalı araç malikinin ise işletenin kusursuz sorumluluğu ilkesi çerçevesinde meydana gelen zarardan 2918 s. KTK 3. ve 85. maddeleri uyarınca müteselsilen sorumlu oldukları, davacı taraf kaza nedeniyle aracın onarımda kaldığı süre için aracın kiralanamaması sebebiyle kazanç kaybı tazminatı isteminde bulunduğundan mahkememizce kusur ve kazanç kaybı konusunda uzman makine mühendisi vasıtasıyla bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, İ.T.Ü.'de görevli Makine Mühendisi bilirkişiden alınan rapor çerçevesinde somut olayda hasara uğrayan aracın onarım işlemleri ve hasarlı kısımları gözetilerek makul onarım süresinin 10 gün olarak belirlendiği, ayrıca dava konusu aracın kiralık araç olduğu ve kaza tarihi itibariyle günlük 106,45 TL ile kiralandığı dosya içerisinde bulunan belgelerden anlaşılmakla KDV dahil kazanç kaybı tazminatının 1.256,11 TL olduğu, aracın makul onarım süresinin belirlenerek kazanç kaybı tazminatının hesaplamasında hukuka aykırılık bulunmadığı, esasen yerleşik içtihatların da bu yönde olduğu (Yargıtay 17. HD. 2016/13822 E. 2017/10397 K.), bu itibarla raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu, içeriği de denetlenerek mahkememizce hükme esas alındığı, davalı ... vekili her ne kadar kusura yönelik itirazlarda bulunmuş ise de; manevra ve doğrultu değiştirme kurallarına aykırı hareket eden davalı araç sürücüsünün tramer kayıtları ve bilirkişi raporundaki ayrıntılı açıklama ve gerekçe doğrultusunda itirazlarının yerinde olmadığı, kazanç kaybı tazminatının miktarının fahiş olduğu itirazının gerçek kiralama bedeli esas alınarak belirlendiğinden yerinde olmadığı, aynı şekilde davacı vekili kazanç kaybı miktarı noktasında aracın serviste geçirdiği sürenin esas alınmasını talep etmiş ise de yerleşik içtihatlar doğrultusunda aracın serviste geçirdiği sürenin değil, aksine raporda da belirtildiği üzere makul tamir süresinin belirlenmesi gerektiği, öte yandan gerçek zararın karşılanması ilkesi uyarınca somut olayda davacı şirketin dava konusu aracı kiralanması sebebiyle gerçek kira bedellerinin esas alınmasının ayrıca isabetli ve yerinde olduğu, bu itibarla taraf vekillerinin itirazlarının yerinde olmadığı anlaşılmakla, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu için hükme esas alınan 30/10/2023 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah dilekçesi de gözetilerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere );
Davacının 15/01/2024 tarihli ıslah dilekçesi doğrultusunda;
Davanın KABULÜ ile;
1-Davacıya ait ...plaka sayılı araçta meydana gelen 1.256,11 TL kazanç kaybı tazminatının kaza tarihi olan 21/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Kabul edilen dava değeri (1.256,11 TL) üzerinden alınması gereken 427,60 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 179,90 TL harcın ve 16,33 TL ıslah harcının mahsubu ile eksik kalan bakiye 231,37 TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 179,90 TL peşin harç, 16,33TL ıslah harcı, 1.750,00 TL bilirkişi ücreti ile 370,25 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 2.316,48 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' nin 13/2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekalet ücretinin kabul edilen dava miktarını geçmemek koşulu ile belirlenen 1.256,11 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalılardan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan anacak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı...Ltd. Şti. vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda, HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 28/02/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır