T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/618 Esas
KARAR NO: 2024/678
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 21/09/2023
KARAR TARİHİ: 16/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 29. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas numaralı dosyasına borçlular tarafından sunulan borca itiraz dilekçesinin haksız ve alacağın tahsilini önlemeye yönelik olduğu, ... plakalı aracın müvekkili şirkete kasko poliçesi ile sigortalı olduğu, 05.07.2022 tarihinde ... plakalı aracın geri kayması ve park halinde bulunan ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu maddi hasar meydana geldiği, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsü ...’nın %100 oranında kusurlu bulunduğu, müvekkili tarafından sigortalısına 23.733,00 TL tutarında hasar ödemesi yapılarak TTK 1472. maddesi uyarınca sigortalısının dava ve talep haklarının halefi olduğu, KTK 97. maddesi uyarınca sigorta şirketine 26.09.2022 tarihinde başvuru yapıldığı, herhangi bir ödeme yapılmadığı, dava öncesi taleplere olumlu cevap vermediği, başlatılan icra takibine herhangi bir borcu bulunmadığı belirtilerek elle tutulur bir sebep gösterilmeksizin itiraz etmesinin hukuken korunamayacağı, arabuluculuğa başvurulduğu, anlaşamama olarak sonuçlandığı diğer hususlarla birlikte belirtilerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla borçlunun ... 29. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasından gönderilen ödeme emrine karşı yaptığı haksız itirazların iptaline ve takibin aynen devamına, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderleri ile avukatlık ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir
Cevap: Dava dilekçesi ve ekleri davalılara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Davalı ... A.Ş.’nin vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımı ileri sürdüklerini, müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuruda bulunulmadığı, alacak yönünden temerrüde düşmediği, zararın ZMS poliçesi teminat kapsamı dışında olduğu, ... plakalı aracın müvekkili
şirket nezdinde ZMMS poliçesi bulunduğu, kaza tutanağı incelendiğinde sigortalı araç park halinde iken sürücüsüz şekilde geriye doğru kayması sonucu kazanın meydana geldiği, ZMS Genel Şartları A.6. maddesi uyarınca teminat dışında bırakıldığı, kusur durumunun tespiti gerektiği, ... plakalı aracın park etme kuralalrına riayet edip etmediği hususunda herhangi bir tespit yapılmadığı, zarar miktarının fahiş olduğu, yalnızca bagaj kapağının küçük bir kısmının hasar gördüğü, onarım suretiyle giderilebileceği, değişim yoluna gidildiği, parça ve işçilik bedellerinin gereğinden yüksek tutularak haksız ve kötü niyetli olarak fazla gösterildiği, hükmedilecek tazminat miktarının tespiti yargılamayı gerektirdiğinden müvekkili şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmemesi gerektiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek davanın reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacının takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ve ...’un vekili cevap dilekçesinde özetle; Haksız ve hukuka aykırı tanzim edilen davanın reddi gerektiği, davanın yetkili mahkemede açılmadığı, takibin İstanbul Anadolu Mahkemelerinde ikame edilmesi gerektiği, eylemin İstanbul ili, Kartal ilçesinde meydana geldiği, zarar görenin yerleşim yerinin bu çevrede olduğu, İstanbul Anadolu Adliyeleri yargı çevresinde gerçekleştiği, müvekkili araç sahibi ...’un sigortacısı ... A.Ş.’ye etkin ve usulüne uygun bir başvuru yapılmadığı, davalı sigorta şirketinin aracın işletilme halinde olmadığına yönelik gerçekleşen kazanın teminat dışı rizikolardan olduğu iddiasının yerinde olmadığı, kusursuz sorumluluktan kurtulmaya yönelik savunma olduğu, sigorta teminat limiti içerisinde olduğu ve tamamının kendisinden talep edilebileceği, ZMS Genel Şartları B.4.a. maddesine atıf yapıldığı, kaza tutanağında sürücü ...’nın kusurlu olduğunun belirtildiği, ancak kasti veya ağır bir kusurdan meydana geldiğine ilişkin tutanakta herhangi bir saptama söz konusu değilken davacı şirketin bu durumu ağır kusurlu olarak değerlendirmesinin kabul edilemeyeceği, rakamların likit olmadığı, yargılama gerektirdiği diğer hususlarla birlikte belirtilerek davanın reddine, talebinde haksız ve kötü niyetli olan davacının talep konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
... 29.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası, ZMMS ve Kasko sigorta poliçeleri, hasar dosyaları, ödeme belgeleri, faturalar ve bilirkişi raporu celp edilmiş incelenmiştir.
Dosya, trafik kazaları kusur ve hasar konusunda uzman İ.T.Ü. Makine Fakültesi Otomotiv Birimi Öğretim Görevlisi Uzman Yüksek Mühendis ...'e tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 22/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "... 1-) ... plaka numaralı kamyoneti bulunduğu yere park eden sürücüsü davalı ...’nın %100 (yüzde yüz) oranında tamamen asli kusurlu olduğu, ZMS (Trafik) sigortacısı davalı ... A.Ş.’nin aynı oranda ve araç başına azami 100.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı sorumluluğu bulunup bulunmadığı, sigortalı aracın işletme halinde olup olmadığı hususunun sigorta hukuku değerlendirmesine muhtaç Sayın Mahkeme’nin takdirleri olduğu, 2-) ... plaka numaralı hususi otomobili bulunduğu yere park eden sürücüsü ...’ın kusursuz olduğu, 3-) Hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında ve artmasında başkaca etkili faktör, kusurlu kişi, kurum, kuruluş bulunmadığı, 4-) Kaza tarihinde ...’a ait ... plaka ve (...) şasi numaralı hususi otomobilin olay tarihi döneminde yetkili servis ortamında ve tamamı orijinal vasıfta parçalar kullanılarak gerçekleştirilmesi mümkün onarım bedelinin iskontosuz KDV hariç 22.497,50 TL-KDV dahil 26.547,05 TL, KDV hariç 20.382,75 TL-%18 KDV dahil 24.051,64 TL olduğu, iskonto ve KDV hususunun hukuki değerlendirmelere muhtaç ve Sayın Mahkeme’nin takdiri olduğu, onarım faturalarında belirtilen ve kasko sigortacısı davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından yedek parçalarda %10 ve işçiliklerde %15 oranlarında iskontolu ödenen KDV dahil 23.733,00 TL tutarındaki onarım bedelinin daha ekonomik, zarar ve ziyandan sorumluluğu bulunanların lehine bir durum olduğu, dosya borçluları davalı taraflar tarafından yapılan itirazlar üzerine durdurulmasına karar verilen dava konusu ... 29. İcra Dairesi’nin ... Esas sayılı dosyasındaki icra takibinin de 23.733,00 TL asıl alacak tutarı üzerinden başlatıldığı ve uygun olduğu ..." şeklinde tespit edilmiştir. Denetime açık ve gerekçeli bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Dava, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödemiş olduğu hasar bedeli tazminatını TTK 1472. maddesi uyarınca davalılardan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalı ... A.Ş. icra dosyasında ödeme emrine itiraz dilekçesi ile birlikte icra müdürlüğünün yetkisine, diğer davalılar ... ve ... ise cevap dilekçesi ile birlikte her ne kadar Mahkememizin yetkisine karşı yetki ilk itirazında bulunmuş ise de; İİK 50. maddesinin atfı 6100 s. HMK 7. maddesi "Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir." hükmü uyarınca, davalı ... A.Ş.'nin yerleşim yeri Şişli / İstanbul olması sebebiyle mahkememiz yargı çevresinde kaldığından İstanbul İcra Müdürlüklerinin ve Mahkemelerinin yetkili olduğu anlaşılmakla, davalıların yetki ilk itirazlarının ayrı ayrı reddine karar verilmiştir. Öte yandan, dava konusu trafik kazasının 05/07/2022 tarihinde meydana geldiği, eldeki davanın 21/09/2023 tarihinde açıldığı, 2918 sayılı KTK 109/1. maddesi hükmü uyarınca iki yıllık zaman aşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla davalı ... A.Ş. vekilinin zaman aşımı itirazının reddine, yine dava açılmadan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığı ve hasar dosyasının açıldığı, ancak hasar dosyası açılmasına rağmen davalı sigorta şirketi tarafından tazminat ödemesinin yapılmadığı, başvurunun sürüncemede bırakıldığı anlaşılmakla, yazılı başvuru yapılmadığına yönelik dava şartı itirazının da reddine karar verilmiş, usuli itirazlardan sonra davanın esasının incelenmesine geçilmiştir.
Hemen belirtmek gerekir ki, davalı ... A.Ş. teminat dışı hal savunmasında bulunmuş, ZMMS sigortalı ... plaka aracın park halinde olması sebebiyle işletilme halinde olmadığını beyan ederek hasarın poliçe teminat dışında olduğunu belirtmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.1-1 maddesine göre sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, KTK'ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Genel Şartların "Teminat Dışında Kalan Haller" başlığını taşıyan A.6 maddesinin a bendinde ise, işletilme halinde olmayan araçların sebep olacağı zararlar, teminat kapsamı dışında bırakılmıştır. Ne var ki, somut olayda ... plakalı aracın eğimli yoldan kayarak park halindeki araca çarpması nedeniyle kaza meydana gelmiş olup, sigortalı aracın işletilme halinde olduğu anlaşılmıştır. Nitekim, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi ... E. ... K. sayılı emsal ilamında: "...Somut olayda, davalının zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu araç, yol kenarında park ettikten sonra kapıyı aniden açması sebebiyle dava dışı sürücünün kullandığı elektrikli bisiklette yolcu olan davacıya çarparak yaralamıştır. Yukarıda açıklanan hukuki ve maddi vakalar karşısında sigortalı aracın işletilme halinde olduğunun kabulü gerekir. Açıklanan nedenlerle davalıya ait aracın zorunlu mali sorumluluk sigortasının sorumluluğu cihetine gidilmesi gerekirken, sigorta şirketi hakkında davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir..." şeklinde durum vurgulanmıştır. Açıklanan nedenlerle, davalı sigorta şirketinin teminat dışı hal savunmalarına itibar edilmemiştir.
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; ... plaka sayılı aracın 30/01/2022 - 30/01/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından kasko sigorta sözleşmesi sigortalandığı, poliçe süresinde iken ve 05/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı ... A.Ş. ZMMS sigortacısı olduğu, davalı ...'a ait ve davalı ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sigortalı ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, işbu kaza neticesinde davacı sigorta şirketi tarafından eksper incelemesi sonucunda dava dışı sigortalıya 18/10/2022 tarihinde 23.733,00 TL hasar bedelinin ödendiği, davacının 6102 s. TTK 1472.maddesi hükmü uyarınca ödediği hasar bedeli tazminatının davalılardan rücusunu talep ettiği, taraflar arasında anlaşmalı şekilde tutulan 05/07/2022 tarihli kaza tespit tutanağı uyarınca ... plaka sayılı aracın geri geri kayarak arkasında park halinde bulunan ... plaka sayılı araca çarpmak suretiyle kazanın meydana geldiği, mahkememizce kusur ve hasar yönünden bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, makine mühendisi bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 22/06/2024 tarihli raporda vurgulandığı üzere; ... plaka sayılı araç sürücüsünün eğimli olan yolda emniyetli şekilde aracını park etmemesi, el frenini işler durumda bırakmaması, ön tekerleklerin kaymayı önler şekilde çevrilmemesi ve gerekirse lastiklerin arkasına sabitlemek adına takoz vb. cisim koymaması sebebiyle aracın eğimli yolun aşağısına doğru kaymasına sebebiyet verdiğinden 2918 s.Karayolları Trafik Kanunun 47/d, 117/b, 118.maddelerini ihlal ettiğinden davalı ...'nın %100 oranında asli ve tamamen kusurlu olduğu, park halinde olan ... plaka sayılı araç sürücüsünün ise eğimli yoldan aşağıya kayan aracın sadmesine maruz kaldığından alması muhtemel bir tedbir bulunmadığından kusurunun bulunmadığı, makine mühendisi bilirkişi tarafından hasar bedelinin orijinal parçalar kullanılmak suretiyle iskontosuz ve KDV dahil gerçek zararın 26.547,05 TL olarak hesaplandığı, ancak davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına 23.733,00 TL ödeme yapıldığından taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek vaki zararın piyasa rayiçlerine uygun ve kadri maruf bir zarar olduğu, makine mühendisi bilirkişinin kusur ve hasar bedeli yönünden ibraz ettiği 22/06/2024 tarihli bilirkişi raporunun ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu, bu nedenle mahkememizce içeriği de denetlenerek hükme esas alındığı, bu çerçevede kazaya kusuruyla sebebiyet veren araç sürücüsünün, kusursuz sorumluluğu esası gereğince araç maliki / işleten davalılar ... ve ...'un, yine sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri dahilinde olan zarardan ZMMS sigortacısı davalı ... A.Ş. nin 2918 s. KTK 3. ve 85. maddeleri uyarınca müteselsilen sorumlu oldukları anlaşılmakla davanın kabulü ile davalıların ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yönelik yapmış oldukları itirazın iptali ile, takibin kaldığı yerden aynı koşullar altında ve tüm davalılar bakımından aynen devamına, ancak uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanması, kusur ve hasarın bilirkişi incelemesi neticesinde ortaya konulması, bu itibarla rücu alacağın yargılamaya esas teşkil etmesi, hasılı likit olmaması sebebiyle davacının icra inkar tazminatı talebinin İİK 67.maddesidndeki yasal koşullar oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere);
Davanın KABULÜ ile,
1-Davalıların ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yönelik yapmış oldukları İTİRAZIN İPTALİ ile, takibin kaldığı yerden aynı koşullar altında ve tüm davalılar bakımından aynen DEVAMINA,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal koşullar oluşmadığından REDDİNE,
3-Kabul edilen dava değeri (23.733,00 TL) üzerinden alınması gereken 1.621,20 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 286,64 TL harcın mahsubu ile eksik kalan bakiye 1.334,56 TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 286,64 TL peşin harç, 600,75 TL posta ve tebligat masrafı ve 3.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.387,39 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (23.733,00 TL) üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekalet ücretinin kabul edilen dava miktarını geçmemek koşulu ile belirlenen 23.733,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalılardan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-HMK' nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı ... vekillerinin yüzüne karşı, Davalılar ... ve ... vekilinin yokluğunda HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 16/10/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır