T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/251 Esas
KARAR NO : 2025/145
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/04/2024
KARAR TARİHİ : 19/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 24.12.2021 günü ... plakalı aracın kırmızı ışıkta beklerken davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkili şirketin aracına arkadan çarparak bu aracın da önünde bekleyen dava dışı ... plakalı araca çarpmasına sebebiyet verdiğini, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğunu, kaza tarihinde poliçe limiti 43.000-TL olup ... plakalı aracın ... poliçe nolu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını yapan ... Sigorta A.Ş. tarafından 43.000-TL rücu ödemesi yapıldığından poliçe limitinin tükendiğini, ... plakalı aracın ... Sigorta A.Ş. nezdinde kasko poliçesi mevcut olduğundan taraflarınca ... nolu dosya ile Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulduğunu, ancak tahkim sürecinde bilirkişi tarafından eksper raporu talep edilmiş olup işbu rapora taraflarınca ulaşılamadığından sunulamadığını, bunun üzerine tahkim yargılamasına son verilerek 15.02.2024 tarihli karar ile başvurunun usulden reddine karar verildiğini, taraflarınca ... plakalı aracın maliki ve sürücüsü olan davalılardan talep etme zorunluluğu doğmuş olup aynı zamanda aracın kasko poliçesi bulunduğundan ... Sigorta A.Ş.'nin de verilen zarardan sorumlu olduğunu, somut olayda diğer davalı ...Şti.'nin araç maliki olup işleten sıfatına haiz olduğundan aracın sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğunu, ZMMS Poliçe limitinin aşılmış olması sebebiyle zarara sebebiyet veren davalılardan ve kasko sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.'den değer kaybının tazminini talep etme gereği hasıl olduğunu, davalarının kabulü ile müvekkili şirkete ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı zararlarının fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak 100,00 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalılara dava dilekçesi ve ekleri usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görüldü.
Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı Birleşik Kasko Sözleşme Sigorta Poliçesi Genişletilmiş Kasko ile 21/06/2021 - 21/06/2022 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limitleri dâhilinde tazminattan sorumlu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, kusur durumunun Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından tespitini talep ettiklerini, davacının taleplerinin Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartlar çerçevesinde hesaplanması gerektiğini, mahkeme aksi kanaatteyse reel piyasa koşullarına göre yapılacak olan hesaplamanın kaza tarihi verileri esas alınarak yapılmasını talep ettiklerini, davacı tarafa ait aracın başvuruya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini davanın reddine karar verilmesi talep ettiği görülmüştür.
Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu aracın Birleşik Genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında ... Sigorta A.Ş tarafından sigortalanmış olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkilinden evvel söz konusu sigorta şirketinin sorumluluğunun mevcut olduğunu, müvekkiline ait kazaya karışan aracın ... numaralı poliçe kapsamında genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalandığını, müvekkili şirketin aracını kullanan diğer davalı sürücü ...'ın söz konusu olayın gerçekleşmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, davacı aracının tramer kaydı ve daha önceki kazalarının değer kaybının belirlenmesi açısından önem arz ettiğini, bu sebeple aracın kazadan evvel herhangi bir kazası olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesi talep ettiği görülmüştür.
Davalı ... tarafından herhangi bir cevap dilekçesinin sunulmadığı görülmüştür.
Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe;
Sigorta Tahkim Komisyonu Başkanlığının ... sayılı dosyası, trafik sicil kayıtları, ruhsat suretleri, ehliyetname, kasko ve ZMMS sigorta poliçeleri, kaza tespit tutanağı, hasar dosyaları, sigorta şirketine başvuru belgeleri, dekont sureti, tramer kayıtları, hasar ve onarım fotoğrafları, rücu ödemeleri ve bilirkişi raporu celp edilmiş, incelenmiştir.
Dosya, trafik kazaları kusur ve değer kaybı konusunda uzman makine mühendisi ...'ye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 21/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "... 1.Dava Dışı ... Sigorta A. S Sigortalısı, Davalı ... gortalısı, Diğer Davalı ... Ltd. Şti.'nin Maliki Olduğu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Diğer Davalı ...'ın; 24.12.2021 tarihli ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; ...kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (Yüzdeyüz) olduğu, 2. Davacı ... A.Ş.'nin Maliki Olduğu Dava Konusu ... Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ...'nun; 24.12.2021 tarihli dört araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; atfı kabil kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu, 3. dava konusu 24.12.2021 tarihli trafik kazasına karışan ... Plakalı araç sürücüsü dava dışı ... ile ... Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ...'in; 24.12.2021 tarihli dört araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; atfı kabil kusurlarının bulunmadığı ve kusursuz oldukları; 4. Dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi 24.12.2021 itibariyle, değer kaybının kadri marufunda 36.600,00TL olacağı, 5. Tarafımca belirlenmiş olan değer kaybı tutarının; davalı ... Şirketi tarafından davalı ... Ltd.Şti.'nin maliki olduğu ... lakalı araç için düzenlenmiş ... Poliçe No ve 21/06/2021 - 21/06/2022 vadeli Birleşik Kasko Sözleşme Sigorta Poliçesi "Genişletilmiş Kasko" poliçesi kapsamında kaldığı; işbu poliçede Artan Mali Sorumluluk teminat limitinin sınırsız olarak belirtilmiş olduğu görülmekte olup, davacı talebinin işbu poliçe kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususundaki takdirin sayın Mahkemeye ait olacağı kanaatlerine varılmış olup, takdiri sayın Mahkemeye ait olmak üzere, iş bu bilirkişi raporu tarafımdan tanzim ve imza edilmiştir. ..." şeklinde tespit edilmiştir. Denetime açık ve gerekçeli bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili 07/11/2024 tarihli bedel arttırım dilekçesinde; dosya kapsamında yaptırılmış olan bilirkişi incelemesi neticesinde dava dilekçelerinde talep edilen değer kaybı alacağı taleplerinin tahkikat neticesinde ancak belirlenebildiğinden HMK m.107 kapsamında harç ikmal etmek suretiyle taleplerini arttırma zorunluluğu hasıl olduğunu, taraflarınca başlangıçta 100,00-TL olarak talep edilen değer kaybına ilişkin alacaklarını bilirkişi raporu doğrultusunda fazlaya ilişkin hakları saklı tutarak 36.500,00-TL artırdıklarını, zarar bedeli olarak toplam 36.600,00-TL talep ettiklerini ve arttırılan bedele dair harcı tamamladıklarını, değer arttırım dilekçeleri doğrultusunda davanın kabulüne ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; davalılardan ... A.Ş.nin kasko poliçesi uyarınca ... sigortacısı, davalı ... Ltd. Şti.nin araç maliki - işleten olduğu, diğer davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı otobüs ile davacının maliki olduğu ... plaka sayılı araç arasında 24/12/2021 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, bahse konu trafik kazasında ... plaka sayılı sigortalı otobüs sürücüsü ...'ın davacıya ait ... plaka sayılı arkadan çarpmak suretiyle 2918 s. Karayolları Trafik Kanunun 52/b,c, 56/c, 84/d maddelerini ihlal ettiğinden %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacıya ait ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nun ise arkadan çarpan aracın sadmesine maruz kaldığından kazanın meydana gelmesi önlemek için alması muhtemel bir tedbir bulunmadığından herhangi bir kusurunun bulunmadığı, değer kaybının belirlenmesi noktasında mahkememizce makine mühendisi bilirkişiden rapor alındığı, bilindiği üzere yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca, değer kaybı: aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el piyasa değeri arasındaki fark kriterine uyularak değerlendirme yapılması, araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak tamir edildikten sonraki rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya (farka) göre hesaplanması gerektiği, bu bağlamda davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin tüm kayıtların celp edildiği, aracın önceki kazalarına ilişkin tüm tramer bilgileri de sorgulanarak dosya arasına alındığı, akabinde dosyanın makine mühendisi bilirkişiye teslim edildiği, davacının aracında kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybının az önce değinilen ve yerleşik içtihatlarda belirtilen yöntem esas alarak kaza tarihi itibariyle sonuç olarak 36.600 TL olarak tespit edildiği, davalılar tarafından bilirkişi raporuna karşı değer kaybının ZMMS Genel Şartlara göre belirlenmesi ve davalı sürücü ...'ın kazada kusuru bulunmadığından bahisle itirazda bulunulmuş ise de, yerleşik içtihatlarda belirtilen gerçek zarar ilkesi ve fark yöntemine göre yapılan değer kaybı hesaplamasının isabetli olduğu, ayrıca kırmızı ışıkta duraklamakta olan araçlara arkadan çarpan davalı sürücüsün asli ve tam kusurlu olduğu, bu noktada rapor içeriğinde ihlal edilen trafik kurallarına ilşkin 2918 s. KTK'nın yasal gerektirici nedenlerinin detaylı olarak gösterildiği, hasılı davalıların itirazlarının Mahkememizce yerinde görülmediği, bu çerçevede ayrıntılı, gerekçeli, yerleşik içtihatlara uygun ve denetime elverişli olan bilirkişi raporundaki mütalaaya iştirak edildiği, davacının aracında meydana gelen değer kaybı zararının mahkememizce 36.600 TL olduğu kabul edilmiştir / sonucuna varılmıştır.
... plakalı otobüsün kaza tarihi itibariyle trafik sigortası / ZMMS poliçesi dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olup, teminat limiti 43.000 TL'dir. Ancak, ... Sigorta A.Ş. yapılan başvuru üzerine ... numaralı hasar dosyasında 43.000 TL rücu hasar ödemesi gerçekleştirdiğinden ZMMS kapsamında poliçe teminat limiti tükenmiştir.
... plakalı otobüsün ayrıca kaza tarihi itibariyle kasko poliçesi davalı ... A.Ş. tarafından düzenlenmiş olup, kasko poliçesinde ZMMS teminat limitini aşan kısım yönünden artan mali mesuliyet kapsamında "SINIRSIZ" olarak İMM teminatı mevcuttur.
Davacının, ZMMS teminat limiti tükendiğinden ... plakalı otobüsün kasko poliçesinde yer alan ... teminatı çerçevesinde artan mali mesuliyet klozu kapsamında davalı sigorta şirketine başvurabileceği, bu itibarla trafik kazası sebebiyle doğrudan zarar niteliğinde olan değer kaybı zararının tazmini talep edebileceği noktasında duraksama yoktur.
Öte yandan, ... plaka sayılı aracın maliki / işleteni ... Ltd. Şti. ile sürücüsü ... davacının aracında oluşan değer kaybı zararından 2918 s. KTK 3. ve 85. maddeleri uyarınca müteselsilen sorumludur.
Davacı talep artırım dilekçesinde tüm davalılar için haksız fiil tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte değer kaybı zararının tazminini istemiştir.
Araç sürücüsü ve işleteni olan davalılar yönünden ayrıca bir ihtara gerek olmaksızın kaza tarihi itibariyle temerrüt oluşmuştur. Ancak, davalı sigorta şirketi bakımından 2918 s. KTK 99. maddesi uyarınca kaza tarihi itibariyle temerrüt gerçekleşmez. Dava konusu trafik kazası sebebiyle davacı tarafından değer kaybı zararının tazmini için davalı ... A.Ş. aleyhinde 04/08/2023 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonu Başkanlığının ... s. dosyasında başvuru yapıldığı, dolayısıyla 2918 s. KTK 99. maddesi uyarınca davalı sigorta şirketi bakımından 17/08/2023 tarihinde temerrütün gerçekleştiği belirlenmiştir. Kazaya kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı araç ruhsat suretleri ve poliçeler uyarınca ticari araç - otobüs olduğundan davacının avans faizi talep edebileceği kabul edilmiştir.
Bu itibarla, davacının 07/11/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulü ile, davacı şirkete ait ... plaka sayılı araçta meydana gelen 36.600 TL değer kaybı tazminatının davalılar ... ve ... Şirketi yönünden kaza tarihi olan 24/12/2021 tarihinden itibaren, davalı ... A.Ş. yönünden temerrüt tarihi olan 17/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere );
Davacının 07/11/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi doğrultusunda,
Davanın KABULÜ ile,
1-Davacı şirkete ait ... plaka sayılı araçta meydana gelen 36.600 TL değer kaybı tazminatının davalılar ... ve ... Şirketi yönünden kaza tarihi olan 24/12/2021 tarihinden itibaren, davalı ... A.Ş. yönünden temerrüt tarihi olan 17/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Kabul edilen dava değeri (36.600,00 TL) üzerinden alınması gereken 2.500,14 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 427,60 TL ile 623,33 TL tamamlama harcının mahsubu ile eksik kalan bakiye 1.449,21 TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 427,60 TL peşin harç, 623,33 TL tamamlama harcı, 4.500,00TL bilirkişi ücreti ile 820,50 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 6.371,43 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. maddesi uyarınca maktudan az olmamak koşulu ile belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalılardan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan anacak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı ... Ltd. Şti. vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda HMK 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/02/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır