T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/485 Esas
KARAR NO : 2025/805
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/08/2024
KARAR TARİHİ : 02/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı ... arasında anlaşma gereğince müvekkili şirkete baz yağ ürünün satılması, davalı tarafın bu ürünü tedarikçisi olan diğer davalı ...'tan alarak müvekkili şirkete vermeyi kararlaştırdığını, müvekkili şirket ile davalı ... arasında 28/07/2021 tarihinde ekte sunulu çerçeve sözleşme imzalandığını, taraflarca kararlaştırılan satış bedeli olarak müvekkili şirket tarafından davalı ...'nın yönlendirmesi ve diğer davalı ...'ın da bilgisinde KDV dahil 80.541,25 USD karşılığı olan 672.600,00-TL davalı ...'ın hesabına “... adına mal alım bedeli” açıklamasıyla birlikte gönderildiğini, ancak davalılar tarafından herhangi bir mal teslimi yapılmadığını, zararın tazmini için gönderilen ihtarnameye ... tarafından verilen cevapta ticari ilişki kurulmadığı, mal teslimi borçları olmadığı gibi bedelin de iade edilmeyeceğinin belirtildiğini, 30.10.2023 tarihinde arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama olarak sonuçlandığını, ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla başlatılan takibe davalıların haksız ve kötü niyetle itiraz ettiklerini, ihtiyati haciz talebinin kabulü ile davalılar adına kayıtlı menkul, gayrimenkul ve 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz konulmasına, haklı davanın kabulü ile davalı-borçluların yaptığı haksız itirazın iptaline, ... 22. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibin devamına, itiraz haksız ve takibi semeresiz bırakmak maksadıyla yapıldığından alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı ...Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın süresinde ikame edilmediğini, davacı ile sözleşme doğrultusunda uzun süreli ticari alışveriş icra edildiğini, müvekkilinin rafineri deposu teslimli ürün satışı sağlandığını, dava konusu ürün bedelinin müvekkiline gönderildiğini, karşılığı olan sipariş edilmiş ürünün de davacı şirketin yazılı ve sözlü talimatıyla diğer davalı ...Şti.'ne eksiksiz ve ayıpsız teslim edildiğini, teslimat sonrası virman ile alacağın kapandığını, müvekkilinin edimlerini yerine getirdiğini, davanın reddine, davacının %20 kötüniyet tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi tarafından yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu suretle iddiaların inkarı cihetine gidildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili 07/10/2025 tarihli beyan dilekçesinde özetle; Açılmış olan davanın tam eda davası olduğunu, talep ve sonuç kısmında da açıkça icra dosyasına yapılan itirazın iptalinin talep edildiğini, sehven harca esas değer takip çıkışı yerine asıl alacak miktarı kadar gösterilmişse de bu durumun maddi hatadan kaynaklanmakta olduğundan takipten önce işlemiş faiz olan ve davaya konu olan aradaki fark olan 180.000,00-TL üzerinden eksik peşin harcın tamamlandığını, sunulan nedenlerle; davalıların ... 22. İcra Müdürlüğü ...E. Sayılı dosyasından yapılan itirazın iptali ile takibin takip çıkışı olan 852.600,00-TL üzerinden devamına, itirazın haksız olması nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar adına yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan Deliller:
... 22. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının UYAP kayıtları,
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 01/08/2025 tarihli bilirkişi raporu, ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Dava, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla davacı tarafından davalılar aleyhine yürütülen ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
İtirazın iptali davası; 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre, bu davanın açılabilmesi için:
1-İlamsız takip yapılmış olması,
2-Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,
3-Alacaklının, itirazın kaldırılması için İcra mahkemesine başvurmaması,
4-İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının 1 yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının bir arada gerçekleşmesi gerekir.
Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran, itirazla duran takibin devamınını amaçlayan bir dava olup yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.
Somut olayda, ... 22.İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı takip dosyasının tetkikinde; alacaklı davacı tarafından borçlusu davalılar aleyhine, 26.07.2023 tarihinde, 672.600,00-TL asıl alacak, 180.000,00-TL işlemiş faiz toplamı olan 852.600,00-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, takip dayanağının "... 18 noterliğinin ... yevmiye numaralı ve...tarihli ihtarnamesinde de belirtildiği üzere alacaklı tarafından 26/08/2021 tarihinde ... A.Ş nin hesabına gönderilen 672.600 TL nin işlemiş avans faiziyle birlikte tahsili talebidir. Fazlaya dair haklarımız saklıdır" şeklinde gösterildiği, ödeme emrinin borçlulara 13.08.2023 tarihinde tebliği üzerine yasal süresinde olan 10.08.2023 ve 16.08.20213 tarihli itirazlar ile takibin durduğu, davalı tarafından borca, fer'ilerine itiraz edildiği, itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği, öyleyse eldeki itirazın iptali davasının yasal bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde olan 09.08.2024 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, davalı ...Ltd.Şti. tarafından icra takip dosyasında ... icra müdürlüklerinin yetkili olduğundan bahisle yetki itirazında bulunulduğu, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67.maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davalarında yetkili icra müdürlüğünde icra takibi yapılmış olması bir dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiğinden, öncelikle icra dairesinin yetkili olup olmadığının incelenmesi gerektiği, iş bu davanın, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacağın tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davası olduğu, 2004 sayılı İİK'nın 50.maddesi atfıyla 6100 sayılı HMK'nın 10.maddesi ve 6098 sayılı TBK'nın 89.maddesi uyarınca para alacağından kaynaklı tazminat istemli huzurdaki takibin alacaklının yerleşim yerinde yahut davalılardan birinin yerleşim yerinde açılabileceği anlaşıldığından ve davalı ... A.Ş.'nin yerleşim yeri ... olduğundan, ... İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu değerlendirilmekle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın reddine ve ön sorunun bu suretle halline karar verilerek yargılamaya devam edilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 222/1 fıkrası uyarınca mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Aynı Kanun'un 222/3 fıkrası uyarınca, ikinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekmektedir. Diğer tarafın belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.
Dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi ile, davacı tarafın ve davalı şirketlerin ticari defter ve belgeleri üzerinde ve tüm dosya kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, incelenen ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürede yapılıp yapılmadığı, sahibi lehine delil teşkil edip etmediği, dava dilekçesinde sözü edilen dekontta yer alan malların davacı tarafa yahut davalı ...Şirketine teslim edilip edilmediği, davacı tarafından yapılan ödemenin davalı ... Şirketi adına olduğunun belirtilmesi karşısında alacak borç ilişkisini taraflarının kim ya da kimler olduğu, dekontun davacı ve davalıların şirket defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, davalıların dekont bedelini iade ile yükümlü olup olmadığı hususlarında bilirkişi raporu alınmasına karar verildiği, tanzim edilen rapor ile, davacı tarafından, davalı... A.Ş. hesabına, açıklama kısmında "... adına mal alım bedeli" açıklaması yer alan bir ödeme dekontu ile 672.600,00-TL gönderildiği, bu ödemenin davalı ... defter kayıtlarında mahsup edildiği ve eşdeğer tutarda ürün teslimi yapıldığı yönünde kayıt bulunduğu, buna karşılık davacı defterlerinde söz konusu ödemenin alacak kaydı olarak yer aldığı ve bu alacak karşılığında herhangi bir mal alım ya da teslim kaydının bulunmadığı, davacı ve davalı ... tarafından ticari defterler ibraz edilmiş olup, 6100 sayılı HMK m.222 uyarınca bu defterler usulüne uygun tutuldukları sürece lehe delil niteliğinde olduğu, bu bağlamda, ... defterlerinde yapılan mahsup ve teslim kayıtları ile davacı defterindeki alacak kaydının birbiriyle çelişmeyen şekilde tarafların pozisyonunu belgelemekte olduğu, diğer davalı ... Ltd. Şti. tarafından ise yalnızca ihtarnameye cevap verildiği, ancak herhangi bir ticari defter, fatura, sevk irsaliyesi ya da mal teslimini belgeleyen evrak sunulmadığı, malın fiilen teslim alınıp alınmadığı hususunun ... nezdindeki belgeler olmadan teknik olarak tespit edilemediği, davacı ile ... arasında geçerli bir ticari sözleşme bulunmakta olup, ... tarafından savunma olarak, ödeme açıklamasında yer alan “... adına” ibaresine dayanılarak teslimin bu firmaya yönlendirildiği beyan ettikleri, söz konusu beyanın, ... tarafından sunulan kısmi fatura ve sevk belgeleriyle desteklendiği, bu bağlamda, ...'ın edimini ifa ettiği kabul edilebileceğinden, davacı alacağının muhatabının teknik olarak yalnızca ... Ltd. Şti. ile sınırlı olduğu, davacının, takip talebiyle 672.600,00-TL asıl alacak ve 180.000,00-TL işlemiş faiz talep ettiği, 3095 sayılı Kanun'un 2. maddesi çerçevesinde yapılan teknik hesaplamada takip tarihine kadar 191.838,42-TL temerrüt faizi oluştuğu, ancak taleple bağlılık ilkesi çerçevesinde değerlendirme yapılması gerektiği, sonuç olarak, ödeme yapıldığı,...'ın bu ödeme karşılığında ...'ya mal teslim ettiğini belgelediği, ...'nın ise malın teslim alındığına ilişkin defter ve belge sunmadığı, bu nedenle borcun halen tahsil edilmemiş göründüğü, ancak ...'ın teknik anlamda edimini yerine getirmiş sayılabileceği, bu durumda sorumluluğun ... Ltd. Şti. üzerinde kaldığı görüş ve kanaatinin bildirildiği, bilirkişi raporunun ibraz edilen deliller ve dosya kapsamı ile uyumlu olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, rapora itibar edilmemesini gerektirir sebep bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Taraf iddia ve savunmalarına, ticari defter ve belgelere, taraflar arasındaki sözleşme, dekont içeriğine ve tanzim edilen bilirkişi heyet raporuna göre, davacı ve davalı ...'ın ticari defterlerinin lehine delil niteliğini haiz olduğu, davacı tarafından diğer davalı adına ödeme yapıldığı, davalı ... tarafından sözleşme konusu edimin ifa edildiği ancak davalı ... şirketinin davacı tarafa ödemesi gereken bedeli ödemediği gibi ticari defterlerini de ibraz etmediği, öyleyse davacı tarafından davalı ...şirketi aleyhine başlatılan takibin aynı tutar üzerinden devamının gerektiği kabul edilmiştir.
Tüm bunlarla birlikte takibe konu alacağın likit olması da zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü somut özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likit olup olmadığı belirlenirken, alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir. Buna göre, likit bir alacaktan söz edilebilmesi için, ya alacağın gerçek miktarının sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeye borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir. Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından bu koşullar mevcut ise ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi,... Esas, ... Karar; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 07.06.2006 tarih... Esas, ... Karar sayılı kararı). Davacının talebine konu olan likit (belirlenebilir) olduğundan ve sözleşme ve dekonta dayanıp belirli olduğundan davacı ... Şirketi tarafından davalı ...Şirketi aleyhine açılan "itirazın iptali" ve "icra inkar tazminatı" istemli davanın reddine, davacı ...Şirketi tarafından davalı ... Şirketi aleyhine açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: İzah olunan gerekçelerle,
A)Davacı ... Şirketi tarafından davalı ...Şirketi aleyhine açılan "itirazın iptali" ve "icra inkar tazminatı" istemli davanın REDDİNE,
B)Davacı ... Şirketi tarafından davalı ... Şirketi aleyhine açılan davanın KABULÜ ile,
1-Davacı tarafından davalı aleyhine yürütülen ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyasına davalı borçlular tarafından yapılan itirazın İPTALİNE, takibin 672.600,00-TL asıl alacak ve 180.000,00-TL işlemiş faiz toplamı olan 852.600,00-TL üzerinden aynı koşullar altında DEVAMINA,
2-İcra takibine yapılan itiraz haksız olduğundan ve likit (belirlenebilir) hüküm altına alınan alacak (852.600,00-TL) üzerinden % 20 oranında hesaplanan 170.520,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Asıl alacak olan 672.600,00-TL'ye takip tarihi olan 26/07/2023 tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına,
4-Kabul edilen dava değeri (852.600,00-TL) üzerinden alınması gereken 58.241,11-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 7.223,33-TL peşin harç ve 3.100,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 10.323,33-TL harcın mahsubu ile bakiye 47.917,78-TL harcın davalı ... Şirketi'nden alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 7.223,33-TL peşin harç ve 3.100,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 10.323,33-TL harcın davalı ... Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 200,00-TL posta ve tebligat gideri ve 8.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.200,00-TL yargılama giderinin davalı ... Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 133.890,00-TL vekalet ücretinin davalı ... Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı ... Şirketi dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 133.890,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Şirketi'ne verilmesine,
10-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davalı ... Şirketi'nden 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
11-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,
Dair, e-duruşma ile katılan davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 (iki) hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/12/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır