T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/576 Esas
KARAR NO : 2025/394
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/09/2024
KARAR TARİHİ : 27/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 27/02/2023 tarihinde saat 13:22 sıralarında ... Karayolu üzerinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken beyana göre önündeki aracın ani fren yapması ile sol şeride geçmek istediği esnada sol şeritte seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile çarpışması ve aracın sola doğru sürüklenmesi ile hem sağ, hem de sol kısmında hasar oluşacak şekilde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza nedeni ile davacının aracının sağdan alınan darbe ile sola doğru sürüklenmesi neticesinde hem sağ, hem de sol tarafında hasar meydana geldiğini, karşı taraf sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, davalı ... tarafından müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybına yönelik ödeme yapılmadığını, ... 6. Sulh Hukuk Mahkemesi kanalı ile ... Değişik iş dosya kapsamında yapılan incelemede müvekkilinin aracında 30.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği tespitinin yapıldığını, bu ve benzeri nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.000,00-TL değer kaybı tutarının kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Poliçe limitinin araç başına 120.000,00-TL olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun bu limit ve sigortalısının kusuru ile sınırlı olduğunu, davacıya 03/04/2023 tarihinde 33.382,00-TL hasar ödemesi, 25/04/2023 tarihinde ise 3.141,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, bu kapsamda müvekkilinin tüm sorumluluğunu yerine getirmiş olduğunu, hesaplamanın genel şartlara göre yapıldığını, dava konusu aracın gelişmiş hasar kayıtlarının irdelenmesi gerektiğini, söz konusu aracın 3'ten fazla hasarı olması durumunda değer kaybı oluşmayacağını, bu ve benzeri nedenlerle davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı ... tarafından yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu suretle iddiaların inkarı cihetine gidildiği anlaşılmıştır.
Toplanan Deliller:
... tarafından hazırlanan 08/04/2025 tarihli bilirkişi raporu,
... 6. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasının tüm UYAP kayıtları,
...'nden ... numaralı poliçe, ... numaralı hasar dosyası,
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden hasar, eksper raporu, KTT Bilgisi ayrı ayrı celp edilerek dosya arasına alındı.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:
Uyuşmazlık, 27/02/2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle ...plaka sayılı araçta meydana gelen hasara ilişkin değer kaybı bedelinin karşı araç işleteninden ve sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Haksız Eylem Unsurlarına ve Somut Olaya İlişkin;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesinde "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." düzenlemesi yer almaktadır.
Görüleceği üzere haksız fiil sorumluğundan bahsedilebilmesi için; fiil, hukuka aykırılık, illiyet bağı ve zarar unsurlarının tümünün birlikte gerçekleşmesi gerekir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50/1.fıkrası gereğince zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
Somut uyuşmazlıkta, 27/02/2023 tarihinde saat 13:22 sıralarında sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile seyir halinde iken beyana göre önündeki aracın ani fren yapması ile sol şeride geçmek istediği esnada sol şeritte seyir halinde olan sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ve davacı adına kayıtlı .. plaka sayılı araç ile çarpışması ve aracın sola doğru sürüklenmesi ile hem sağ, hem de sol kısmında hasar oluşacak şekilde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, olayın taşıtlarda maddi hasar ile sonuçlandığı anlaşılmıştır.
Kusur Durumuna İlişkin;
Dava konusu olayda, sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uyması ve önündeki araç ile takip mesafesini koruyarak emniyetli şekilde takip etmesi ve öngörülemeyen durumlarda şerit değiştirme ihtiyacı olduğundan soldaki şeride seyir halinde olan araçların konumunu dikkate alarak emniyetle şerit değiştirmesi gerekirken dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyerek hatalı manevra/ şerit tecavüzü nedeni ile sebebiyet vermiş olduğu kazada tam kusurlu olduğu, davacı adına tescili ...plaka sayılı aracın ise kendi şeridinde seyir halinde iken... plaka sayılı aracın kontrolsüz sola manevrası ile kaza meydana geldiğinden araç sürücüsü ...'a atfı kabil kusur bulunmadığı, hadisenin meydana gelmesinde, dava konusu zararın doğmasında veya artmasında etkili başkaca faktör, kusurlu kişi, kurum, kuruluş bulunmadığı kanaatinin bilirkişi raporu ile bildirildiği, raporun kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağı ile aynı yönde olduğu, bu anlamda dosyada bir çelişki bulunmadığı ve raporun dosya kapsamı ile uyumlu olduğu değerlendirilmiş ve davalıların meydana gelen değer kaybı zararının tamamından sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
Davalıların Sorumluluğuna İlişkin;
Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. maddesinde "Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur" düzenlemesine yer verilmiş olup; motorlu araçların işletilmesi neticesi üçüncü kişinin zarar görmesi durumunda o aracın işleteni, aracın sürücüsü ve varsa teşebbüs sahibinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu; ayrıca, birden fazla kişinin zararı tazmin ile yükümlü olması durumunda, zarar görene karşı müteselsil sorumlu oldukları belirtilmiştir. Bu haliyle Karayolları Trafik Kanunu, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasını benimsemiştir. Müteselsil sorumluluk ilkesi gereği, zarar gören zararın tamamını, isterse sorumluların tamamından isterse bir kısmından isteyebilir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ... Esas ... Karar, ... Esas ...Karar).
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle ve sürücüyle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olup sorumluluk esasında aralarında bir öncelik ilişkisinin bulunmadığı, zarar görenin sorumluların herhangi birinden zararının tamamını talep edebileceği gibi müteselsil sorumluluk ilkesi uyarınca talepte de bulunabileceği, bu nedenle davalı ... araç işleteni olduğundan meydana gelen zarardan 17/08/2022-17/08/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan davalı ... şirketiyle birlikte davacının değer kaybı talebi yönünden tam sorumluluğunun bulunduğu kabul edilmiştir.
Değer Kaybı Hesabına İlişkin;
Araçta kaza sebebiyle oluşacak değer kaybı, aracın kaza sonrası onarımından sonraki değeri ile hasarsız değeri arasındaki farkı ifade eder (Yargıtay 17.Hukuk Dairesi ...Esas... Karar). Anayasa Mahkemesi'nin 09/10/2020 tarihli ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla, 2918 sayılı KTK'nın 90.maddesinin 1.cümlesinde yer alan '...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda...' ibaresi ve 2.cümlesinde yer alan ''...ve genel şartlarda...'' ibaresi iptal edilip, yürürlüğünün durdurulmuş olduğu, 7327 sayılı Kanun'un 18.maddesi ile 09/06/2021 tarihinde, 2918 sayılı KTK'nın 90/1.maddesi 1.cümlesinden sonra eklenen ''a)Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak'' ibaresi de göz önüne alındığında değer kaybının bu kriterlere göre hesaplanacağı, başka bir ifade ile değer kaybının, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olduğu, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmesi gerektiği (Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 07.03.2016 tarih ... Esas ... Karar) kabul edilmektedir.
Açıklanan bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında; bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere, davacıya ait otomobilin kaza öncesi hasarsız ikinci el rayiç değerinin 1.080.000,00-TL olduğu, kaza sonrasında onarılmış ikinci el rayiç değerinin 1.050.000,00-TL olduğu, bu durumda meydana gelen değer kaybının 30.000,00-TL olduğu kanaati bildirildiğinden ve nisbi metoda göre hesaplama yapıldığından, ayrıca ... 6.Sulh Hukuk Mahkemesi'nin...Değişik İş sayılı dosyasında da tespit edilen bedel bu yönde olduğundan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilmiş, rapora itibar edilmemesini gerektirir sebep bulunmadığından davacının 30.000,00-TL değer kaybı zararının oluştuğu kabul edilmiştir.
Dosya kapsamında davalı ... tarafından meydana gelen trafik kazasıyla ilgili davacı tarafa 03/04/2023 tarihinde 33.382,00-TL tutarında araç hasarı ödemesi ve 25/04/2023 tarihinde 3.181,00-TL tutarında değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığının iddia edildiği, davacı tarafından ise 3.181,00-TL'lik ödemenin ikame araç bedeline ilişkin olup toplam bedelden mahsup edilmemesi gerektiğinin iddia edildiği, yapılan incelemede davalı ... tarafından ibraz edilen ödeme dekontlarında açıklama yazmasa dahi davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan ve davalı ... şirketinden değer kaybı talebini içeren elektronik posta içeriklerinin 17/04/2023 tarihli olduğu ve değer kaybına ilişkin olduğu iddia edilen ödeme dekontunun ise 25/04/2023 tarihli olup elektronik postanın hemen akabinde yapılan bir ödeme olduğu, davacı tarafından davalı ... şirketinden ikame araç bedeli talep edildiğine dair dosyaya yansıyan bir delil bulunmadığı anlaşıldığından 3.181,00-TL tutarındaki ödemenin iddia olunduğu gibi değer kaybına ilişkin olduğu kabul edilmiş ve yapılan ödemenin 30.000,00-TL değer kaybı bedelinden mahsubu gerektiği anlaşılmıştır.
Tüm Dosya Kapsamına İlişkin;
Herhangi bir ihtara yahut ihbara gerek kalmaksızın haksız eylem failinin haksız eylem tarihi itibariyle temerrüde düşeceği anlaşıldığından davalı ... yönünden kaza tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise kısmi ödeme tarihinden itibaren (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35.Hukuk Dairesi ...Esas...Karar) ve olayın trafik kazası olup haksız eylemden kaynaklanması nedeniyle yasal faize hükmetmek gerektiği anlaşılmış, yukarıda izah olunan gerekçelerle, taraf iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu, taraflarca ibraz edilen ve mahkememizce celp edilen deliller ile tüm dosya kapsamı nazara alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: İzah olunan gerekçelerle,
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-Değer kaybı bedeli olan 26.859,00-TL maddi tazminatın davalı ... yönünden haksız eylem tarihi olan 27/02/2023 tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise temerrüt (ödeme) tarihi olan 25/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak -davalı ... bakiye poliçe limiti olan 63.437,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla- davacıya verilmesine,
2-Kabul edilen dava değeri (26.819,00-TL) üzerinden alınması gereken 1.832,01-TL harçtan başlangıçta peşin alınan 512,33-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.319,68-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 512,33-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 9.657,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranları dikkate alınarak hesaplanan 8.633,48-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı taraf dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 26.819,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve mütesilsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı ... dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ve takdir olunan 3.181,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ne verilmesine,
8-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin,
a)Davanın kabul oranına isabet eden 2.860,69-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen,
b)Davanın red oranına isabet eden 339,31-TL'sinin davacıdan 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine re'sen iadesine,
Dair, e-duruşma ile katılan davacı vekilinin yüzene karşı, davalıların yokluğunda , 6100 sayılı HMK'nın 341/2.maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.27/05/2025
Katip ...
Hakim ...
TASHİH ŞERHİ
6100 sayılı HMK m.304 "Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir. Tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir." hükmünü içermektedir.
HÜKÜM:
Mahkememizin yukarıda esas ve karar numarası yazılı dosyasından verilen 27/05/2025 tarihli hüküm fıkrasında 1 rakamı sehven 5 olarak yazılarak (26.819,00-TL yerine 26.859,00-TL) 26.859,00-TL şeklinde yazıldığı, oysa ödeme iddiasına göre mahsup edilen tutarın açık olduğu, bu nedenle söz konusu rakam hatasının maddi hata olarak kabulünün gerektiği anlaşıldığından; mahkememiz dosyası HMK m.304 gereği resen ele alınmakla hükmün;
''Değer kaybı bedeli olan 26.819,00-TL maddi tazminatın davalı ... Pehlevan yönünden haksız eylem tarihi olan 27/02/2023 tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise temerrüt (ödeme) tarihi olan 25/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak -davalı ... bakiye poliçe limiti olan 63.437,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla- davacıya verilmesine,"
şeklinde TASHİHİNE,
Mahkememiz kararının bu şekilde tashihine, tashih şerhinin gerekçeli ek karar arkasına yazılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 304.maddesine göre karar verildi.
Katip ...
Hakim ...