T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/234 Esas
KARAR NO: 2022/135
DAVA: İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/07/2017
KARAR TARİHİ: 20/09/2022
Mahkememiz işbu dosyası İstanbul 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 01/06/2018 tarih 2017/326 Esas ve 2018/295 sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği dosyanın Mahkememiz 2018/362 Esasına kaydedildiği, Mahkememiz 10/09/2020 tarih 2018/362 Esas ve 2020/259 sayısı ile karar verildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesinin 17/06/2021 tarih 2021/689 Esas ve 2021/727 sayılı kararı ile Mahkememiz kararının KALDIRILMASINA karar verilerek işbu esası almış olup Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesine sunmuş olduğu dava dilekçesi ve aşmalardaki beyanlarında özetle; Müvekkil ...’ün “...” adlı dizinin ilk 8 bölümünde yönetmen olarak çalıştığını, müvekkil ile davalı ... arasında sözlü anlaşmaya uygun olarak ilk bölüm öncesi hazırlıklar için bir bölümlük ücretin ardında da ilk 3 bölüm ücreti olarak bölüm başına net 30.000 TL ödeme yapıldığını, taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmamakla birlikte toplam 10 bölüm için ve bölüm öncesi hazırlıklar için bir bölümlük ücret olmak üzere bölüm başına 30.000 TL ücret ödenmeye başladığını, ilk 3 bölüm ve 4 . Bölümün kısmen ödeme yapıldığını, 5, 6, 7 ve 8 bölümler için hiç ödeme yapılmadığını, davalı tarafından 8. Bölüm sonrası sözleşmenin fesholunduğunu 4. Bölümden bakiye 4.000 TL ve 5, 6, 7 ve 8 bölüm ücreti için 120.000 TL olmak üzere toplam 124.000 TL'nin ödenmesi için ... 20. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatıldığını, takibin davalı şirkete 16/06/2017 tarihinde tebliği üzerinde davalı şirket tarafından ... 14. Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile 6,7 ve 8 nolu bölüm ücretlerinin ödenmediğinin kabul edilmekle birlikte bu ücretlerin ödenmesinin mali hak devrine ilişkin sözleşmenin 3 gün içinde düzenlenmesi şartına bağlı olarak kabul edildiği, aksi halde ödemenin yapılmayacağının bildirildiğini, daha sonra davalı şirket tarafından 22/06/2016 tarihinde takibe itiraz olunması üzerine takibin durduğunu belitmiş ... 20. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına %20 icra inkar tazminatına hükmolunmasına karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı vekilinin ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesine sunmuş olduğu cevap dilekçesi ve aşamalardaki beyanlarında özetle; davanın FSHHM görev alanında kaldığını, ... 2. FSHHM'nin ... esas sayılı dosyasında taraflar arasında bir dava daha açıldığını derdestlik itirazlarının bulunduğunu, davaların birleştirilmesi taleplerinin bulunduğunu, dava tarihi itibarı ile davacının muaccel borcunun bulunmadığını, davacının müvekkilinin yapımcılığını üstlendiği ... isimli dizinin yönetmeni sıfatıyla sahip olduğu hakları devretmeyi kabul etmesine rağmen yazılı sözleşmeyi imzalamaması sebebiyle ihtilaf oluştuğunu, tarafların davacının dizide bölüm başına 25.000 TL ücret karşılığında yönetmenlik yapması hususunda anlaştıklarını, varılan mutabakat çerçevesinde davacının menajerine sözleşmenin gönderildiğini, ancak davacı tarafça sözleşmenin bazı kısımlarında değişiklik yapılması talebiyle sözleşmeyi iade ettiğini, davacı tarafından gönderilen sözleşme incelendiğinde ilk 13 bölüm için dizinin yayından kaldırılması halinde dahi ücretin ödenmesinin istendiği 13. Bölümden sonrası içinse şartların yeniden belirlenmesinin istendiğini, mali hak devri ve yapılacak ödemeye ilişkin herhangi bir itirazının bulunmadığını, gönderilen sözleşmenin davalı tarafça kabul edildiğini, çekimlere başlandığını , çekimler sebebiyle il dışında olan davacının geldiğinde sözleşmeyi imzalayacağını söylediğini ancak diziyi bırakmasından sonra imzalamaktan imtina ettiğini, kendisine yapılan telif ödemelerini ise itirazsız olarak aldığını, yapılan ödemelerin tamamının telif ödemesi olduğunu ve ancak yazılı mali hak devri yapılması halinde ücrete hak kazanılacağını, hak devrine ilişkin sözleşmenin imzalanmamış olması sebebiyle herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığını, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ... 14. Noterliğinin ... tarih ...0 yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmeyi imzalama zorunluluğu ihtar edilmiş olmasına rağmen davete icabet edilmediğini belirmiş, görev derdestlik itirazları ile birlikte birleştirme talebiyle davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememiz işbu dosyası ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 01/06/2018 tarih ...Esas ve ... sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği dosyanın Mahkememiz 2018/362 Esasına kaydedildiği, Mahkememiz 10/09/2020 tarih 2018/362 Esas ve 2020/259 sayısı ile; ".. her ne kadar davalı derdestlik itirazında bulunmuş ise de dava öncesi mahkememizde davacı tarafından açılan ve mahkememizin 2017/123 esas sayılı dosyası üzerinden görülen davanın eser sahipliğine tecavüze dayalı olarak açıldığı ve FSEK 68 kapsamında tazminat talebinde bulunulduğu, mevcut davanın ise bakiye yönetmenlik ücret alacağına ilişkin olduğu dikkate alındığında her ne kadar taraflar aynı ise de dava sebeplerinin birbirinden farklı olduğu şu hale göre derdestlik itirazının kabulünün mümkün olmadığı, davacının bölüm başı ücretin 30.000 TL olduğuna ilişkin iddiasının davalı tarafından yapılan ödemeler dikkate alındığında yerinde olduğu, davalı itirazlarının kendi iradesiyle yaptığı ödeme dekontlarındaki açıklamalar dikkate alındığında kabul edilemeyeceği, her ne kadar davacı hazırlık çalışmaları kapsamında ödeme yapıldığı iddiasında bulunmuş ise de yine dekont açıklamalarına itiraz etmeksizin bölüm ücreti olarak tahsilat yapan davacının iddiasının dinlenemeyeceği, fazladan yapılan ödemelerin bakiyeden mahsubunun gerektiği, yine davalının mali hak devrine ilişkin yazılı sözleşme yapılmadığı savunması yönünden süreçteki ilişki ödeme ve tahsilatlar, ilgili diziye ilişkin kayıtları teslim alınmış olması dikkate alındığında bunun ileri sürülmesinin dürüstlük kuralına aykırılık teşkil edeceği..." gerekçeleriyle davalının takip tarihi itibarı ile davacıya 94.000 TL borçlu olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile ... 20. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline, takibin 94.000,00 tl asıl alacağa takip tarihinden itibaren takip talebinde belirtilen faiz oranı ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, asıl alacak miktarının (94.000 TL) %20.'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş olup, iş bu kararın istinaf olunması üzerine, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesinin 17/06/2021 tarih 2021/689 Esas ve 2021/727 sayılı kararı ile "Davacının davalının yapımcılığını üstlendiği ''...'' isimli dizi filminde 8. bölüme kadar yönetmenlik yaptığı, davacıya ait hesap dökümleri incelendiğinde; 27.03.2017 tarihinde 6.000 TL avans ödemesi, 13.07.2017 tarihinde 25.000 TL 1. bölüm avans ödemesi, 21.04.2017 tarihinde 25.000 TL 1.bölüm yönetmenlik ödemesi, 12.05.2017 tarihinde 5.000 TL ve 25.000 TL olmak üzere 2. bölüm yönetmenlik ödemesi, 26.05.2017 tarihinde 30.000 TL 3. Bölüm yönetmelik ödemesi ve 06.06.2017 tarihinde 30.000 TL 4. bölüm yönetmenlik ödemesi adı altında ödemelerde bulunulduğu hususlarında uyuşmazlık bulunmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlık, bölüm başına ücret miktarının ne olduğu, davacıya yapılan ve davacı tarafça “ön hazırlık ödemesi” olarak nitelendirilen ödemelerin yönetmenlik alacağından mahsup edilip edilmeyeceği noktasında noktasında toplandığı, Ödeme kayıtlarına göre 2, 3, ve 4.bölüm ödemelerinin 30.000.00 TL üzerinden yapılmış olması ve davacının aynı yöndeki iddiası birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasındaki yazılı olmayan sözleşmeye göre, bölüm başına 30.000,00 TL yönetmenlik ücreti üzerinden anlaşıldığının kabulü gerektiği, dolayısıyla bu yöndeki Mahkeme kabulünde bir isabetsizlik bulunmamakla beraber, davacı tarafça “ön hazırlık ödemesi” olarak nitelendirilen ödemelerin yönetmenlik alacağından mahsup edilip edilmeyeceği hususunun sektörel uygulamalar gözetilerek çözüme kavuşturulması gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda bu hususta bir değerlendirme yapılmadığı, bu yönüyle bilirkişi raporunda yapılan değerlendirmenin eksik olduğu" ndan bahisle Mahkememiz kararının KALDIRILMASINA karar verilerek işbu esası aldığı anlaşılmıştır.
Mahkememiz 04/11/2021 tarihli Ara Kararı ile "...Dosyanın rapor sunan heyete tevdi ile Bam kaldırma kararı doğrultusunda ön hazırlık ödemesi olarak nitelendirilen ödemelerin sektörel uygulamalar dikkate alındığında yapılan yönetmenlik ücretinden mahsubunun gerekip gerekmediği hususunda ek rapor tanziminin istenilmesine..." karar verilmiş olup alınan 06/05/2022 tarihli Bilirkişi raporunda özetle; Dosya kapsamında yer alan her türlü belge ve bilginin yukarda detaylı olarak ele alınarak değerlendirilmesi sonucunda, her türlü hukuki tavsif ve nihai takdir tamamıyla sayın mahkemeye ait olmak üzere; A) Ödeme kayıtlarına göre 2, 3, ve 4.bölüm ödemelerinin 30.000.00 TL üzerinden yapılmış olması ve davacının aynı yöndeki iddiası birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasındaki yazılı olmayan anlaşmaya göre, bölüm başına 30.000,00 TL yönetmenlik ücreti üzerinden sözlü olarak tarafların rıza gösterip anlaştığı, B) Sektör uygulamaları göz önünde bulundurularak, yeni dizi film çalışmalarında ön hazırlık yapılır. Yani neyin? ,nerede? ,ne şekilde? ne ile? ,nasıl ? kimle? ne zaman?, v.s. çekileceği? Hazırlığıdır bu çalışmaların ön hazırlıklarda ciddi bir emek ve zaman harcandığını, Emek + Zaman = Para yani bedel demek olduğunu, sektör uygulamalarında ön hazırlık karşılığı olarak genelde tarafların anlaşmalarında para ya da iş garantisi yapımcılar tarafından çalıştırılan elemanlara taahhüt edildiğini, dosya kapsamında İş garantisi olunmadığı davacı yönetmenin diziden ayrıldığından görüldüğünü, dava dosyasına delil olarak sunulan ödeme dekontlarında (1. Bölüm hazırlık avansı yazılan), sözle anlaşılan bu iş ortaklığında hazırlık bedeli ödemesi bir bölüm ücreti olarak davacı Yönetmene davalı yapımcı firma ... yapımın ödediğinin anlaşıldığına, C) Bu sebeple hazırlık dönemi öncesi ücreti bir bölümlük ücret şeklinde ancak 1.000 TL fazla, 1.bölüm yönetmenlik ücreti 5.000 TL eksik 2.bölüm 3.bölüm ve 4.bölüm ücretleri eksiksiz (tam) , 5.bölüm, 6.bölüm, 7. bölüm ve 8 bölüm ücretleri ise ödenmediğine, Bu durumda; davacı yönetmenin davalı yapımcı firmadan; Bölüm ücretinden bakiyesi 5.000 -1.000 = 4.000 TL, 5, 6, 7 ve 8. Bölüm ücretleri için de 4 x 30.000 = 120.000 TL olmak üzere Toplam: 124.000 TL davacı yönetmenin alacağının olduğu, D) Tüm dosya kapsamında davacının elde edeceği net alacağın zaman aşımı göz önünde bulunarak ödenmesi lazım gelir ise ödenmesi gereken cezai şartın v.s. tespiti hususunda, bilirkişi heyetine eklenecek nitelikli hesap konusunda uzman mali bir bilirkişinin heyete dâhil edilmesi ile kesin bir sonuca varılacağı görüş ve kanaatini belirtildiği anlaşılmıştır.
İş bu dava yönetmenlik ücret alacağına dayalı yapılan takibe vaki itirazın İİK.'nın 67. Maddesine dayalı iptali istemine ilişkindir.
Anılan maddede "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/1 mad.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibin de haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın (Değişik ibare: 02/07/2012-6352 S.K./11.md.) yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükümlerine amirdir.
Davacının davalının yapımcılığını üstlendiği ... isimli dizi filminde 8. Bölüme kadar yönetmenlik yaptığı noktasında taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Tüm dosya kapsamı yapılan yargılama, davacı tarafın iddiaları, ve davalının savunmaları BAM kaldırma kararı doğrultusunda yapılan incelemeye dayalı sunulan bilirkişi raporu kapsamında değerlendirildiğinde; davacının ... isimli dizi filminde 8. Bölüme kadar yönetmenlik yaptığı, sektör uygulamaları dikkate alındığında davacı tarafça bölüm ücretinin 30.000 TL olduğu ve “ön hazırlık ödemesi” olarak nitelendirilen ödeme iddialarının yerinde olduğu ve bakiye bölüm ücretinden mahsup edilemeyeceği takip tarihi itibarı ile takibe konu miktar yönünden davalının borçlu olduğu anlaşılmakla Davacının davasının kabulü ile, ... 20. icra müdürlüğünün ...esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına, davalının itirazında haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılmakla asıl alacak miktarını %20.'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davacının davasının KABULÜ ile, ... 20. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin aynen DEVAMINA,
2-İcra İflas Kanun'unun 67/2. maddesi uyarınca asıl alacak miktarının (124.000,00 TL) %20.'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 8.470,44 TL karar harcından peşin yatırılan 2.117,61 TL'nin mahsubu ile kalan 6.352,83 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan: 3.249,20 TL bilirkişi ücreti + posta gideri ve 2.472,21 TL harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 5.721,41 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 19.600,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
6-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/09/2022
Katip ...
¸
Hakim ...
¸