T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/12
KARAR NO: 2020/397
DAVA: Marka İptal
DAVA TARİHİ: 09/01/2019
KARAR TARİHİ: 19/11/2020
Mahkememizde görülmekte bulunan marka iptal davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ve aşamalardaki beyanlarında özetle; müvekkillerinden ...'ın sahibi olan müvekkili ...'ın kendi adına ... numarası ile "..." ibareli markanın TPMK nezdinde 20 ve 42.sınıflarda "mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri.." emtialarında tescilli olduğunu, müvekkilinin söz konusu marka ile ilgili faaliyetlerinin 2013 yılı başında başladığını ve bu tarihten günümüze kadar kesintisiz devam ettiğini, markasını mimari alanda tescil ettirememe sebebinin davalıya ait ... sayılı "..." ibareli markasının TPMK nezdinde 42.sınıf hizmetler listesinde yer alan mimarlık alanında tescil ettirmiş olması olduğunu, ancak davalının faaliyet alanının tamamıyla farklı olduğunu, davalının "..." ibareli markasını mimarlık alanında kullanmadığını, müvekkilinin ticari faaliyetlerini verimli bir şekilde yerine getirebilmesi için "..." markasını 42.sınıfta yer alan "..." alanında tescil ettirmesi gerektiğini belirterek, dava konusu davalıya ait ... sayılı "..." ibareli markanın TPMK nezdinde 42.sınıfta yer alan mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya Tebligat Kanunu'nun 35.maddesine göre tebliğ yapılmış, cevap ve delil sunmamış, duruşmalara da katılmadığı anlaşılmıştır.
Dosyada bildirilen tüm deliller toplanmış ve TPMK kayıtları getirtilmiştir.
Tük Patent ve Marka Kurumu kayıtlarının incelenmesinde, ... tescil nolu "..." ibareli markanın 20.sınıfta; "Yapıldıkları maddelere ve malzemelere bakılmaksızın mobilyalar. Yatak şilteleri, yastıklar, tıbbi amaçlı olmayan havalı yataklar ve yastıklar, kampçılar için uyku tulumları, deniz yatakları. Aynalar. Arı kovanları, suni petekler ve petek çıtaları. Bebekler için ana kucakları, parmaklıklı oyun parkları (iç mekanlar için), bebek beşikleri, yürüteçler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul panolar, resimler, tablolar için çerçeveler, kimlik kartları, künyeler, isimlikler, etiketler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul ambalaj, nakliye ve depolama amaçlı variller, fıçılar, bidonlar, hazneler (depolar), kutular, ambalaj kapları, nakliye amaçlı konteynerler, sandıklar, taşıma paletleri, bunlarla birlikte kullanılan kapaklar. Ahşap veya sentetik malzemelerden mamul hırdavat (nalburiye) eşyası, mobilya bağlantıları, açma kapama tertibatları. Tahta, mum, balmumu, plastik veya alçıdan mamul bu sınıfa dahil süs ve dekorasyon eşyaları. Sepetler, balıkçı sepetleri. Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul portatif merdivenler, hareketli merdivenler. Bambu perdeler, stor perdeler, şerit perdeler, dekorasyon amaçlı boncuklu perdeler; perde kopçaları, perde halkaları, perde kancaları, perde çubukları. Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar." ve 42.sınıfta; "Bu sınıfa dahil olup mühendislik, mimarlık, bilgisayar hizmetleri kapsamına girmeyen her türlü tasarım hizmetleri; grafik sanat tasarım hizmetleri." emtialarında 09/08/2015 tarihinde tescil edildiği ve ... adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
... tescil nolu "..." ibareli markanın 35, 37, 38, 39, 40, 41, 42.sınıfta; "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri: Kafeterya hizmetleri, kantin hizmetleri, ikram hizmetleri (catering), kokteyl salonu hizmetleri, restoran hizmetleri, self-servis restoran hizmetleri, snack-bar hizmetleri, yiyecek hizmet araçları kiralanması hizmetleri... Örgü makinalarının kiralanması hizmetleri. Güzellik bakımı hizmetleri: Türk hamamı sağlama hizmetleri, güzellik salonu hizmetleri, kuaför salonları hizmetleri, manikür hizmetleri, kozmetik konusunda araştırma hizmetleri... Veterinerlik ve hayvancılıkla ilgili diğer hizmetler: Veterinerlik hizmetleri, hayvan yetiştirme hizmetleri, hayvanların bakım ve temizlik hizmetleri, evcil hayvanların bakım ve temizlik hizmetleri, hayvan bakım evleri hizmetleri... Tarım ve bahçecilik ile ilgili hizmetler: Bahçıvanlık hizmetleri, bahçe bakım hizmetleri, çim bakım hizmetleri, bitki bakım hizmetleri, ağaç dikim hizmetleri, bitki tedavi hizmetleri, tarımsal ilaçlama hizmetleri, tarımsal kimyasalların ve gübrelerin hava ve yerden serpilmesi hizmetleri, tarım aletlerinin kiralanması hizmetleri... Çelenk hazırlama hizmetleri, çiçek düzenleme hizmetleri, Bilimsel ve sınai inceleme, araştırma hizmetleri; mühendislik hizmetleri: Bilimsel araştırma ve geliştirme hizmetleri (üçüncü şahıslar adına), kimyasal araştırma hizmetleri, kimyasal analiz hizmetleri, biyolojik araştırma hizmetleri, maden eksperliği (uzmanlığı) hizmetleri, jeolojik araştırma hizmetleri, jeolojik ölçüm hizmetleri, jeolojik inceleme hizmetleri, petrol arama hizmetleri, petrol alanlarının araştırılması hizmetleri, petrol kuyularının test edilmesi hizmetleri, mekanik araştırma hizmetleri, fizik araştırma hizmetleri, malzeme test hizmetleri, malzeme ve ürün test hizmetleri, tekstil malzemelerinin testi hizmetleri, meteoroloji hizmetleri, meteoroloji konusunda bilgilendirme hizmetleri, mühendislik danışmanlık hizmetleri, mühendislik çizim hizmetleri, mimarlık hizmetleri, iç mimari hizmetleri, mimari danışma hizmetleri, teknik proje çalışmaları hizmetleri, haritacılık hizmetleri, arazi inceleme hizmetleri, arazi ölçüm hizmetleri, peyzaj hizmetleri, şehir planlamacılığı hizmetleri, çevre koruması konusunda danışmanlık hizmetleri, sualtı incelemeleri hizmetleri, ölçüm hizmetleri (kalibrasyon), kalite kontrol hizmetleri... Geçici konaklama hizmetleri: Barınma hizmetleri, geçici barınma için yer ayırtma hizmetleri, geçici barınma için kiralama hizmetleri, barınma yerleri (otel, motel) hizmetleri, otel rezervasyonları hizmetleri, karavan park yerleri tesislerinin sağlanması hizmetleri, kamp yeri alanlarının sağlanması hizmetleri, tatil kamp ve tatil köyleri hizmetleri (geçici barınma), misafirhane hizmetleri, otel hizmetleri (geçici barınma), motel hizmetleri (geçici barınma), pansiyon hizmetleri (geçici barınma), taşınabilir yapıların kiralanması hizmetleri, turist evleri (barınma ve yer ayırma) hizmetleri, çadır kiralanması hizmetleri, gençlik kamp hizmetleri, Bilgisayar hizmetleri: Bilgisayar programcılığı hizmetleri, bilgisayar yazılımlarının tasarımı hizmetleri, bilgisayar yazılımlarının bakımı hizmetleri, bilgisayar yazılımlarının güncelleştirilmesi hizmetleri, bilgisayar donanımları alanlarında danışmanlık hizmetleri, bilgisayar veri tabanı oluşturma hizmetleri, bilgisayar veri tabanına girişin kiralanması hizmetleri, bilgisayar verilerinin kurtarılması hizmetleri, bilgisayar verilerinin düzetilmesi hizmetleri, bilgisayar sistem analizi hizmetleri, bilgisayar danışmanlık hizmetleri, bilgisayar kiralanması hizmetleri, bilgisayar yazılımlarının kiralanması hizmetleri... Tavan arası temizliği hizmetleri, atık ve çöp imhası, atıkların yakılması hizmetleri... Güvenlik hizmetleri: Gece bekçiliği hizmetleri, özel koruma hizmetleri, güvenlik kilitlerinin açılması hizmetleri, güvenlik konularında danışma hizmetleri, üçüncü şahıslar için araştırma hizmetleri, dedektif acenteleri hizmetleri, kayıp insanların araştırılması hizmetleri, geçmişe dönük araştırma (soy kütüğü araştırması) hizmetleri... Bakım hizmetleri: Refakat hizmetleri, çocuk bakım hizmetleri, huzurevleri hizmetleri, bakımevleri hizmetleri... Evlendirme büroları hizmetleri, Fotoğrafik hizmetler: Fotoğraf çekme hizmetleri, fotoğraf dizgi hizmetleri... Tercüme hizmetleri: İşaret dili çeviri hizmetleri, çeviri hizmetleri... Tasarım hizmetleri, ambalaj tasarım hizmetleri, endüstriyel tasarım hizmetleri, Baskı hizmetleri: Matbaacılık hizmetleri, ofset baskı hizmetleri, taş baskı hizmetleri, ipek baskı hizmetleri... Yazılı metinlerin düzeltilmesi hizmetleri, Sanat alanındaki hizmetler: Grafik sanat tasarım hizmetleri, sanat eserleri orijinallik onay hizmetleri... Fal bakma hizmetleri, Cenaze hizmetleri, Hukuki hizmetler: Hukuki araştırma hizmetleri, telif hakları yönetim hizmetleri, sınai mülkiyet hakları konusunda danışma hizmetleri, Haber muhabirliği hizmetleri, Özel mektup yazma hizmetleri, Video kayıt hizmetleri, Giysi tasarımı, giysi kiralama, gece elbisesi kiralama, moda hakkında bilgilendirmei üniforma kiralama hizmetleri, Yangın söndürme hizmetleri, Satış makinelerinin kiralanması hizmetleri, Tıbbi hizmetler: Sağlık bakım hizmetleri, tıbbi yardım hizmetleri, hastane hizmetleri, tıbbi klinik hizmetleri, sanatoryum hizmetleri, kan bankası hizmetleri, diş hekimliği hizmetleri, ebelik hizmetleri, saç dikme hizmetleri, hemşirelik (tıbbi) hizmetleri, optik hizmetler, fizik tedavi hizmetleri, ilaç önerme hizmetleri, plastik cerrahi hizmetleri, psikolojik tedavi hizmetleri, psikolojik test hizmetleri, psikolojik hizmetler, halka açık sağlık amaçlı banyo hizmetleri, sağlık tesislerinin kiralanması hizmetleri..." emtialarında, 43, 44 ve 45.sınıflarda 03/01/2003 tarihinde tescil edildiği ve davalı ... AŞ adına kayıtlı olduğu anlaşılmıştır.
İş bu dava SMK 9 ve 25 maddeleri kapsamında açılmış markanın kullanmamaya dayalı kısmen iptali talebine ilişkindir.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK)'nın 9/1.maddesinde yer alan "Tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir 2-Aşağıda belirtilen durumlar da birinci fikra anlamında markayı kullanma kabul edilir: a)Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması. b)Markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması. 3-Markanın, marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım olarak kabul edilir." şeklindeki düzenleme ile kanun koyucunun Markalar Sicilini kullanılmayan markalardan arındırma amacını güttüğü anlaşılmaktadır.
Aynı şekilde SMK m.26/I-a) hükmü de SMK m.9/I'de belirtilen hallerin bir iptal sebebi olduğunu ortaya koymaktadır.
Marka üzerindeki hakkın kazanılması için sicile tescil edilmesi yeterli olsa da kanun koyucu tescil edilmiş marka ile marka hakkı sahibine sağlanan korumanın devam edebilmesini bazı şartlara bağlamıştır. Bunun arkasında; tescil edilen bir markanın haksız yere sahibinin tekelinde kalmasının engellenmesi, marka sicilinin kullanılmayan markalarla dolu bir 'çöplük' haline gelmesini önlemek veya kullanılmayan bir markadan onu kullanmak ve bir değer yaratmak isteyen bir başka kişinin yararlanmasının önünü açmak gibi pek çok ekonomik ve toplumsal nedenler yatmaktadır. Zira marka hakkı sahibine inhisari bir yetki veren ve herkese karşı ileri sürülebilir nitelikte olduğundan kanun koyucu, bu geniş hakkın yanı sıra marka sahibine hakkaniyet ölçüsünde birtakım sorumluluklar da yüklemiştir. Markanın usulünce kullanılması zorunluluğu da bunlardan bir tanesidir.
SMK madde 9'da marka kullanılmama sebebiyle hükümsüzlüğü için haklı bir sebep olmaksızın tescil edildiği mal ve hizmetler bakımından tescil tarihinden itibaren 5 yıl boyunca Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmamış veya kullanımına beş yıl ara verilmiş olması gerektiği düzenlenmiştir. Ciddi biçimde kullanımdan bahsedebilmek için en öncelikli kriter markanın kullanım yoğunluğu ve markadan elde edilen ekonomik yarardır. Markanın sadece birkaç defa ambalajlara basılması veya az sayıda bastırılan broşürlerde kullanılması gibi kullanım süresi ve etkisi sınırlı, hatta göstermelik denebilecek kullanımlar SMK md.9 anlamında ciddi kullanım teşkil etmez. Markanın ciddi kullanımı belirlenirken markanın kullanım şekli, kapsamı, süresi gibi objektif kriterlerden hareket edilmelidir. Marka sahibi markasını aynı mal veya hizmeti üreten teşebbüslerin oluşturduğu piyasada farklı bir yer edinmek veya yeni bir mal veya hizmet piyasası oluşturmak biçimde kullanmışsa ciddi bir kullanımdan söz edilebilir.
6100 sayılı HMK'nın "USUL EKONOMİSİ İLKESİ" başlıklı Madde 30-"(1) Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür." hükmüne amirdir.
Dosya kapsamı davacının talepleri dikkate alındığında kullanmamaya dayalı marka iptal davaları yönünden ispat yükünün davalıda olduğu davalı tarafça usulüne uygun tebliğe rağmen tescilli markasının 42. Sınıfta kullanımına dair herhangi bir delilin dosyaya sunulmadığı, şu hale göre dosyada bilirkişi incelemesi yaptırmayı gerektirir bir durumun bulunmadığı anlaşılmakla usul ekonomisi gözetilerek bilirkişi incelemesi yapılmaksızın yargılamaya devam olunmuştur.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davanın izahı yapılan SMK 9 maddesi kapsamında kullanmamaya dayalı iptale ilişkin olduğu, ispat yükünün davalı tarafta bulunduğu, davalı tarafça yargılamaya katılım olmadığı gibi, davaya konu markasını 42. Sınıfta kullandığına dair herhangi bir delilin dosyaya sunulmadığı anlaşılmakla davacının sübut bulan davasının kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davacının davasının KABULÜ ile, davalı adına tescilli ... nolu "..." ibareli markanın 42.sınıfta yer alan mal ve hizmetler yönünden kullanmama sebebiyle kısmen İPTALİNE, sicilden bu mal ve hizmetler yönünden terkinine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 54,40 TL karar harcından peşin yatırılan 44,40 TL'nin mahsubu ile kalan 10,00 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 4.910,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan: 201,90 TL posta gideri ve 88,80 TL harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 290,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
6-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/11/2020
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
Bu belge 5070 sayılı elektronik imza kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır