T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/67
KARAR NO: 2021/390
DAVA: Alacak (Sözleşmeye Aykırılık Nedeniyle Cezai Şart Alacağı )
DAVA TARİHİ: 11/09/2015
KARAR TARİHİ: 09/11/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Sözleşmeye Aykırılık Nedeniyle Cezai Şart Alacağı ) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; taraflar arasında yapılan sözleşme gereği davacının yapımcılığını üstlendiği dizi filmde davalının oyuncu olarak yer aldığı, davalının haber vermeksizin görevini bıraktığı ve aynı zamanda sözleşmenin 11.maddesine aykırı davrandığını, davacının sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle yine sözleşmenin 9.maddesinde kararlaştırılan cezai şartı ödemekle yükümlü olduğunu belirterek, 50.000,00 USD cezai şartın 26/11/2014 ihtar tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili yargılama esnasında davasını ıslah ederek davalının görevi bırakmadığını, dizinin 79.bölümünün yayınının ardından sonraki dizi bölümlerinde senaryoda kendisine rol verilmemiş olması nedeniyle dizide oynatılmayacağının davalıya sözlü olarak iletildiğini, sözleşmenin 5.1.11 nolu maddesi uyarınca her bölümde rol verilmesinin taahhüt edilmediğini, icra edilen bölümlerin yayınlanmış olmak şartıyla ücrete hak kazanılabileceği belirtilerek davasını ıslah etmiştir.
Davalıya yapılan usulüne uygun tebligata rağmen cevap vermediği ancak 23/02/2016 tarihli oturumda davalı vekili, müvekkiline ödenmeyen maaşlar ve ücretlerin olduğunu, bunlarla ilgili belgeler sunacaklarını, iddia edildiği gibi müvekkilinin işi kendiliğinden terketmesinin söz konusu olmadığını, tanık bildireceklerini ve tanıların müvekkilinin işten kendiliğinden ayrılmayıp şirket tarafından işten atıldığı hususunda bilgi sahibi olduklarını, davalı asil, yeni sezonun 4. bölümünden itibaren yani 84 bölümün tamanında rol aldıktan sonra yapım koordinatörü ...'in telefonla kendisini arayarak "bundan sonra birlikte çalışmayacağız" şeklinde beyanda bulunduğunu, kendisinin yapımcıyı ve kardeşini aradığını ancak ulaşamadığını, telefona çıkmadıklarını beyan ettiği anlaşılmıştır.
Dava 5846 sayılı kanun kapsamında açılmış sözleşmeye dayalı cezai şart talepli davadır.
... 18.Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan dava da Fikir ve Sanat Eserleri Kanunundan kaynaklanan sözleşmedeki cezai şart alacağına ilişkin sözleşmenin ihlal edilip edilmediği hususlarının görevli mahkemede değerlendirilmesi gerektiğinden görevsizlik kararı verildiği, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nce mahkemenin kararının onandığı ve kesinleşen dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan ilk yargılama sonucunda, 2017/243 Esas, 2017/379 Karar ve 28/11/2017 tarihli kararı ile, Davacı ...Ltd. Şti. tarafından davalı ... hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile, davalının taraflar arasındaki 06/08/2013 tarihindeki sözleşmeye aykırılığı nedeniyle belirlenen cezai şarttan takdiren indirim yapılmak suretiyle 15.000 USD'ye 3095 sayılı yasanın 4 a maddesince devlet bankalarının dövize uyguladığı en yüksek faiz yürütülmek suretiyle, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Temyiz üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2020/1227 Esas, 2020/4875 Karar ve 10/11/2020 Tarihli Bozma İlamı ile , davalının temerrüde düşürüldüğü tarihe göre faize hükmedilmesi gerekirken, mahkemece dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin doğru olmadığı kanaati ile mahkememizce verilen kararı bozmuştur.
Yargıtay bozma ilamı üzerine dosya mahkememize gönderilmiş, yargılamaya devam olunmuştur.
KANAAT VE GEREKÇE
Dava 5846 sayılı kanun kapsamında açılmış sözleşmeye dayalı cezai şart talepli davadır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2020/1227 Esas, 2020/4875 Karar ve 10/11/2020 Tarihli Bozma İlamı doğrultusunda Beykoz 2.Noterliğinin 26.11.2014 tarih 55916 sayılı temerrüt ihtarnamesinin tebliğ şerhli örneği dosya arasına alınarak yargılamaya devam olunmuştur.
"Taraflar arasındaki imzalanan sözleşmenin 11.maddesinde icracı sanatçı sözleşme süresi ile sınırlı olmaksızın yapımcı aleyhine her ne sebeple olursa olsun aleyhte beyanda bulunmayacağını kabul ve taahhüt eder. Aksi davranış halinde icracı sanatçı doğacak her türlü zararı gidermekle yükümlü olmaktan başka sözleşmenin 9.maddesinde belirlenen cezai şartı ödemekle yükümlü olduğunu kabul ve tahaahhüt eder." düzenlemesi bulunmaktadır.
Sözleşmenin 9.maddesinde de sözleşmeye uymama ve aykırılık halinde 50.000 USD cezai şartın ödeneceği düzenlenmiştir.
Taraflar arasında imzalanan sözleşmeden kaynaklanan ceza-i şart 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 182. Maddesi uyarınca düzenlenmiştir. Hakim fahiş gördüğü cezaları resen gözeterek tenkis edebilir. Cezai şartın fahiş olup olmadığı tarafların ekonomik durumu, özel olarak borçlunun ödeme kabiliyeti ile beraber borcunu yerine getirmemiş olması nedeniyle sağladığı menfaat, borçlunun kusur derecesi ve borca aykırı davranışının ağırlığı ölçü olarak alınarak tayin edilmeli ve hüküm altına alınacak ceza miktarı hak, adalet ve nesafet kurallarına uygun olarak tespit edilmelidir.
Tüm bu açıklamalar muvacehesinde bozma kararı doğrultusunda toplanan delillere göre bozma öncesi mahkememizce takdir edilen 15.000 USD cezai şart bedelinin , davalının temerrüde düşürüldüğü tarih olan 08/12/2014 tarihinden itibaren işleyecek, 3095 sayılı yasanın 4-a uyarınca devlet bankalarının dövize uyguladığı en yüksek faiz yürütülmek suretiyle, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davalının taraflar arasındaki 06/08/2013 tarihindeki sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle belirlenen cezai şarttan takdiren indirim yapılmak suretiyle 15.000,00 USD'ye 08/12/2014 tarihinden itibaren işleyecek, 3095 sayılı yasanın 4-a uyarınca devlet bankalarının dövize uyguladığı en yüksek faiz yürütülmek suretiyle, davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 2.387,22 TL karar harcından peşin yatırılan 1.987,15 TL'nin mahsubu ile kalan 400,07 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 5.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar yönünden davalı vekili yararına hesap olunan 5.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan: tebligat / posta gideri olan 884,78 TL'den kabul ve ret oranına göre hesap olunan 265,43 TL ve 2.012,35 TL harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 2.277,78 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan: tebligat / posta gideri olan 154,70 TL'den kabul ve ret oranına göre hesap olunan 108,29 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmının davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekiline yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.09/11/2021
Katip ...
¸
Hakim ...
¸