T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/297
KARAR NO: 2018/117
DAVA: Marka (Tecavüzün Mevcut Olmadığının Tespiti İstemli)
DAVA TARİHİ: 21/04/2016
KARAR TARİHİ: 03/05/2018
Mahkememizde yargılaması yapılıp bitirilen davanın açık yargılaması sonucunda dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, ... ailesinin 1957 yılında isimlerinin baş harflerini vererek ... Sanayi A.Ş. isimli şirketini kurduklarını, ... T.A.Ş. ile birleşen, ... Ticaret A.Ş. adına TPE de bir çok tescilli marka olduğu gibi, bu şirket adına 24.05.2007 tarihinde ... + Şekil den oluşan marka ... numarayla 11 ve 20 sınıf mallarda ( Lavabolar, lavabo ayağı, küvetler, duşlar, duş tekneleri, bideler, banyo kabinleri, duş kabinleri, pisuarlar, klozetler, hela taşları, eviyeler, bunlar için bölmeler ve yapı elemanları, Banyo ve Mutfak dolapları, tezgahlan..." ) kullanılmak üzere tescil edildiğini, ... A.Ş. adına ... Tescil numarasıyla ...markasının tescilli olduğunu, ... + Şekil markasını, sahibi olan ... T.A.Ş. ile marka kullanma sözleşmesi yapan ... Ticareti A.Ş. nin markayı kullandığını, davacıların ticari faaliyetlerinin hiç birinde, davalı markalara doğrudan yada dolaylı şekilde tecavüz sayılabilecek, üretim ,satış, piyasaya sürme, tanıtım veya reklam yapma şeklinde hiç bir faaliyeti bulunmadığını, ... ve ... A.Ş.ne, davalı tarafından ... 49 Noterliğinden gönderilen ... tarihli ihtarnameyle, adına ... ve ... esas unsurlu olarak tescilli markalara, tecavüz teşkil edecek şekilde faaliyetlerinin olduğunu bildirilmesinden dolayı, ... ve ... Ticareti A.Ş.nin davalının TPMK nezdinde adına 11.sınıf için tescil edilmiş bulunan ... numaralı ..., ... numaralı smartyıkama, ... numaralı ..., ... nolu ..., ... numaralı ... markalarına ve varsa başkaca ... ibareli başka markalarına tecavüzlerinin mevcut olmadığının tespitine, her üç davacı adına açılan davada davalı adına TPE de 11. sınıf mallar için 25.02.2014 tarihinden geçerli olmak üzere 10 yıllık süre için edilmiş bulunan ... numaralı smartyüzey, ... numaralı smartyıkama, ... numaralı ..., ... numaralı smartmontaj, ... numaralı thinksmart markalarının, mutlak ve nispi ret nedenlerle tescil edilemeyecek olmalarından dolayı 556 sayılı KHK nin 42, 43.vd.maddeleri uyarınca hükümsüzlüklerine ve terkinine, kabul edilmediği takdirde terditli olarak ... Ticaret A.Ş. adına tescil edilen ... + şekil markası sahibi şirketin, aktif ve pasifi ile ... ve Ticaret A.Ş, ile birleşmesinden dolayı, halen TPE de ... Ticaret A.Ş. adına tescilli olan bu markanın kapsamı ile davalı adına tescil edilmiş bulunan sözkonusu markaların kapsamının aynı gurup mallarda karıştırılma ihtimalinin mevcut olmasından dolayı, markalardan davacıya ait markanın kapsamındaki, malların çıkarılmasını talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle açılan davanın terditli dava olmadığı ve davaların yığılmasının söz konusu olmadığını davacılar tarafından müvekkili şirkete menfi tespit davası öncesi 556 sayılı KHK'nin 74.maddesi gereğince ihtarname göndermediği bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddedilmesi gerektiği davaya konu müvekkili markalarının davacı markalarıyla iltibas yaratmadığı tecavüzün bulunmadığı Smart ibaresinde gerçek hak sahibinin müvekkili olduğunu ve markalarının sektörel olarak tanınmış marka olduğunu ve sektörde müvekkilinin başarılı olarak markalarına ayırt edicilik kazandırdığını 2014 yılında 37.yapı fuarında müvekkilinin Smart markalı yıkama sistemli asma klozet ve Asma Klozet Entegre Kolay Montaj Kiti ürününe ödül aldığını davacı şirketlerden .. A.Ş'ne ait markanın tescilli olduğunu ... ve ...'un aktif dava ehliyetinin bulunmadığını markaların farklı komposizosyonlarda olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava 556 sayılı KHK hükümleri kapsamında açılmış markanın hükümsüzlüğü talepli ve marka hakkına tecavüz edilmediğinin tespiti talepli terditli açılmış davadır.
Tarafların dosyada bildirdikleri tüm delilleri toplanmış, İstanbul 4.FSHHM' nin kapatılması sonucu dosya mahkememize devredilmiş ve yargılama yapılarak bitirilmiştir.
TPMK dan gelen tescil belgeleri incelendiğinde davacının ...+Şekil ibareli ... tescil nolu markası bulunmaktadır.
Davalının ... tescil nolu 25/02/2014 tarihli ... ibareli markası ... tescil nolu 25/02/2014 tarihli ... ibareli markası .... tescil nolu 25/02/2014 tarihli ... ibareli markası ... tescil nolu 25/02/2014 tescil tarihli .. ibareli markası ve son olarak ta ... tescil nolu 25/02/2014 tescil tarihli ... ibareli markası bulunmaktadır.
Davalıya karşı asıl dava olarak marka hükümsüzlük davasının ve terditli dava olarak da markasının davacıya ait markanın kapsamıyla aynı olması nedeniyle karıştırılma ihtimalinden dolayı, davacı markasındaki malların davalının markasından çıkarılmasını talep etmiş, asıl olarak açılan davada, davalı adına ... numaralı smartyüzey, ... numaralı ..., ... numaralı smartkapak, ... numaralı ..., .. numaralı ..., markalatın hükümsüzlüğüne ve TPE kayıtlarından silinmesini talep etmiştir.
Davacı delil olarak davalı tarafından ... 49 Noterliğinden gönderilen ... tarih ve ... yevmiyeli ihtarname örneği, tescil belgeleri şirket birleşme kayıtları ve bilirkişi incelemesine dayanmıştır.
... adına TPMK nezdinde 11.ve 20 sınıf emtialar için ... +şekil markası tescilli bulunmaktadır. Davalı adına tescilli ve ... ibaresiyle başlayan markalar da 11. sınıf emtialarda kullanılmak üzere tescil edilmiştir. Davalı markalarıyla davacı adına tescilli marka her ikisi 11.sınıf mallarla ilgilidir.
556 sayılı MHKHK hükümlerine göre davalının ihtarname çekmesi nedeniyle, davacının ayrıca bir ihtarname göndermeden markaya tecavüzün olmadığının tespitini talep edebilir hükümsüzlüğü davalarını açmaya yetkilerinin olmasından, TPE de Marka sahibi ... ve Ticaret A.Ş, ile birlikte, davalının TPE de kayıtlı dava konusu markalarının, mutlak ve nisbi ret nedenlerden dolayı tesçil edilemeyeceği gerekçeleriyle marka hükümsüzlüğü talep edilmekted
TPE de 24.05.2007 tarihinde ... numarayla 11. 20 sınıf emtialar için ... Ticaret A.Ş. adına tescil edilen ... + şekil markası sahibi şirketin, aktif ve pasifi ile ... ve Ticaret A.Ş, ile birleşmiştir. Markanın sahibi olan ... Ticaret A.Ş. dir. Davacı vekili davalı adına tescil edilmiş bulunan ... numaralı smartyüzey, ... numaralı smartyıkama, ... numaralı smartkapak, ... numaralısmartmontaj, ... numaralı ... markaların 11. sınıf mallarda karıştırılma ihtimalinin mevcut olmasından dolayı, davalının bu sınıftaki mallar yönünden markalarının kısmen hükümsüzlüğünü talep etmiştir.
HMK 110 maddesi uyarınca davacı aynı yargı yerinde, mahkemenin yetkili olması şartıyla, aynı davalıya karşı olan, birbirinden bağımsız birden fazla asli talebini aynı davada ileri sürebilir 111. maddesinde de davacının, aynı davalıya karşı birden fazla talebini, aralarında aslilik ferîlik ilişkisi kurmak suretiyle, aynı dava dilekçesinde ileri sürebileceği, bunun için, talepler arasında hukuki veya ekonomik bir bağlantının bulunması gerektiğini düzenlemektedir. Davacı açtığı davasında birden fazla ve terditli olarak davalarını açmıştır.
KHK'nın 8/1-b bendindeki iltibasın tespitinde yerleşik Yargıtay İçtihatları uyarınca markalar arasındaki görsel işitsel anlamsal, benzerlik aranmaktadır. Ve çağrıştırma işaretin bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat ve markayı taşıyan ürünün hitap ettiği hedef kitle göz önüne alınır. Davacının ... markasında ... ibaresi ilk göze çarpan ve markanın asli unsurunu teşkil eden işaret olarak görülmekte ve marka açıkmavi yazılmış arkaplanda birbirine parelel ve enine bir şekilde yerleştirilmiş ... ibareli arkafon bulunmakta olup koyu mavi ile yazılmış ... ibareli markadır. Davalı yanın ise markalarında Smart ibaresi yanında birleşik olarak yüzey, yıkama, kapak, montaj, think ibareleri bulunmakta olup markalarda asli unsurun Smart ibaresine eklenen bu ibarelerdir.
Dava konusu markalar genel görünümü itibari ile karşılaştırıldığında ayırtedilemeyecek kadar benzerliğin bulunmadığı davacı markasındaki şekil unsurunun da göze çarpar nitelikte ayırt ediciliği yaratan bir unsur olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı vekili ... A.Ş. nin ... markası üretim yerinin Manisa OSB deki fabrikası olduğu, bu marka ile üretilen mamuller ile ilgili tasarımların, kalıpların, yazışmaların, üretim tarihleri ile satış tarihlerine ilişkin kayıtların bu adreste bulunduğu, bu nedenle ... A.Ş. nin sahip olduğu marka ve tasarım haklarına göre kalıp oluşturma, üretim, satış tanıtıcı faaliyetler, (katolog, yazılı ve görsel reklamlar, internet kayıtları) marka kullanım sözleşmesi, şirket içi alınan kararlar ve yazışmalara göre marka kullanım sözleşmesi, davadaki iddia açıklama ve taleplerini karşılayacak şekilde rapor düzenlenmesini talep etmiştir.
... 4.FSHHM'de yargılama esnasında 07/09/2017 tarihli bilirkişi incelemesinde davacı şirketin ... Organize Sanayi Bölgesi içerisinde bulunan fabrikasında, dava konusu ile ilgili olarak davacı şirket tarafından ibraz edilen yasal ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak 2008 -2016 yıllarına ilişkin yasal ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin, muhasebe kayıtlarının, Yevmiye Defterinin kapanış tasdikinin yasal süresinde yaptırıldığı, diğer bir ifade ile davacının ibraz edilen yasal defterlerinin lehine delil olmasına mani bir durumun olmadığı, Davacı şirketlerden ... A.Ş’ nin yasal ticari defter, kayıt ve belgeleri üzerinde yapılan incelemeler ve davacı şirket belgelerinden çıkartılarak rapora eklenen ekinde 2 klasör dosya halindeki sevk irsaliyesi ve satış fatura fotokopilerinden, davacı şirketin 2008 yılından itibaren fasılasız olarak ... markası ile üretim yapıp, ürettiği mamullerin satışını gerçekleştirdiği, tespit edilmiştir.
Mahkemece bilirkişi raporuna itiraz sonucu yerinde inceleme yetkisi verilerek davalı ... A.Ş'nin OSB'deki fabrikasında inceleme yaptırılarak kullanım tespit edilmiştir.
... kelimesi yabancı kökenlidir. Türk Dil Kurumunca yayınlanan sözlükte kelime olarak yer almamaktadır. İngilizce de “ akıllı, bilgili anlamında kullanılan “ Türkçe’de ise anlamı “ şık zarif demek olan kelime’dir.
556 sayılı KHK’nin 7. maddesinde sayılan tescil engelleri kamu düzeni ile ilgilidir ve mutlak ret nedenleri olarak adlandırılırlar.
KHK’nin 5. maddesi, markanın içereceği işaretleri, bir başka deyişle hangi işaretlerin marka olabileceğini belirler. Buna göre marka, “Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla, kişi adları dahil, özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların biçimi veya ambalajları gibi çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade edilebilen, baskı yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltılabilen her türlü işaretleri içerir.” Bir işaretin 5. madde anlamında marka olabilmesi için, ayırt edici niteliğe sahip olması ve çizimle görüntülenebilir veya benzer şekilde ifade edilebilir olması yeterli bulunmaktadır.
KHK’nin 7/1-c hükmü ise, “Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin yapıldığı zamanı gösteren veya malların ve hizmetlerin diğer karakteristik özelliklerini belirten işaret ve adlandırmaların” esas unsur olarak veya münhasıran marka olamayacağı hükmünü amirdir. Ancak bir sözcüğün müstakil veya esas unsur şeklinde marka olarak tescilinin engellenebilmesi için, tescili amaçlanan mal veya hizmetler yönünden doğrudan tanımlayıcı olması gerekir. Ek bir fikri çaba, dolaylı ya da ima yoluyla ulaşılan anlamlar tanımlayıcı kabul edilmezler. KHK’nin 7/1-d bendi “Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret ve adları münhasıran veya esas unsur olarak içeren markaların tescil edilemeyeceği” hükmünü içerir. Tanımlayıcı işaretlerin marka olarak tescil edilemeyeceğine dair kuralın istisnası, KHK’nin 7. maddesinin son fıkrasında yer almaktadır. Buna göre, “marka tescil tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım sonucu ayırt edici bir nitelik kazanmış” ise (a), (c ), (d) bendi uyarınca tescil reddedilemez.
Bir markanın asıl fonksiyonu mal ve hizmetleri bir başkasının mal ve hizmetlerinden ayırt etmekten ibarettir. Dolayısıyla ürünün bir kişi veya firmaya ait olduğunu tanıtmaya imkan vermesi, yani ayırdedici gücünün olması gereklidir, zira marka ürünün aidiyeti hakkında tüketiciye bilgi verir. Bu bilgiyi veremeyen genel ifadeler içeren sözcükler marka olarak tescil edilemez.
Markanın ayırdedici karakteri markanın global olarak az çok ürün veya hizmetin belli bir kişi veya firmaya ait olduğunu, tanımaya imkan veren kapasitesi araştırılırken tüm önemli unsurları ve özellikle markanın kendinde doğal olarak bulunan kalitesi ile ürün veya hizmetin tüm unsurlarının tanımlayıcısı olmaması olgusunun özellikle araştırılması gerekir. Burada terimin sadece sözlük anlamı değil, unsurlarının da yani bu ibarenin ürünün herhangi bir özelliğine hatta ikinci derece bir özelliğine vurgu yapmaması aranmaktadır. Bunun içinde tüketicinin fazla düşünmeden ürünün o özelliğiyle marka arasında direk ve derhal bir bağlantı kurması aranmaktadır. 7/1-c ye göre markanın sadece ürünün kendi tasvirini değil ürünün özelliklerinden birinin tanımlaması durumunda da yasak kapsamına girer. Davalı smart ibaresi ile birtakım kelimeleri birleştirerek bileşke marka niteliğinde bir marka oluşturmuştur. Markalar bu haliyle tanımlayıcı özelliğini korumakta ve ayırt ediciliği bulunmaktadır.
Toplanan deliller TPE kayıtları ve alınan bilirkişi raporu kapsamında davacı yanın davalıya dava konusu markaları kullanmaması konusunda ihtarname göndermesi nedeniyle KHK 74.maddesi hükmünün amacına ulaştığı bu nedenle davacının ayrıca yeniden bir ihtarname göndererek görüş sormasının anlamı kalmadığı yapılan incelemede davacı markasının ... asli unsurlu olduğu ve şekil unsurunun da bulunduğu davalı markalarında ise Smart ibaresi yanında bileşik olarak ayırt edicilik doğuracak şekilde kapak, yüzey, think, yıkama, montaj ibarelerinin bulunduğu davalının söz konusu markalarında kullanım sonucuyla ayırt edicilik kazandırdığı anlaşılmakla davacı şirketler tarafından davalı aleyhine açılan markaların hükümsüzlüğüne ilişkin davanın ve ... A.Ş tarafından davalı markalarının kısmen hükümsüzlüğüne ilişkin davanın yukarıdaki gerekçelerle reddi gerektiği ve davacı ...iye ... A.Ş'nin de taraf markaları arasında iltibasın bulunmaması göz önüne alınarak marka hakkına tecavüzün bulunmadığın tespitine karar verilmesi gerekmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın kısmen kabulü ile Davacı şirketler tarafından davalı ...A.Ş aleyhine açılan davanın TPE nezninde tescilli 5 adet markasının hükümsüzlüğüne ilişkin davasının ve ... A.Ş tarafından davalı markalarının 11 ve 20.sınıfdaki ürünlere ilişkin malların tescil kapsamından çıkartılmasına ilişkin davasının reddine,
2-Davacı ...ve ... ticaret A.ş nin davalı şirket marka hakkına tecavüzünün bulunmadığının tespitine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 35,90 TL karar harcından peşin yatırılan 29,20 TL'nin mahsubu ile kalan 6,70 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsiline,
4-Red edilen talep yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı vekili yararına hesap olunan 3.145,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
5-Kabul edilen talep yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacılar vekili yararına hesap olunan 3.145,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacılara verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan: 1.141.45 TL posta giderinin red ve kabul oranına göre takdiren hesaplanan 570.72 TL ve 58,40 harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 629.12 TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,
7-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair verilen karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okundu anlatıldı. 03/05/2018
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı