T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/416
KARAR NO: 2023/95
DAVA: Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğü ve Terkini
DAVA TARİHİ: 22/03/2021
KARAR TARİHİ: 21/11/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan faydalı model hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesi : Davacı ... A.Ş. vekili ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesine ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle; davacının uzun süredir kadayıf, güllaç, tatlı unlu mamuller sektöründe faaliyet gösteren, Türkiye’de pek çok zincir marketlere ve yurt dışına satış yapan bir şirket olduğunu, ürün sunum şekillerinden birisinin uzun süredir pek çok kişi tarafından kullanılan içi farklı gıdalarla doldurulabilir şekilde tasarlanmış muffin kek, kadayıf kalıpları üretilen ürünler olduğunu, davalının buna rağmen 17/10/2018 başvuru tarihli ve ... tescil numaralı “...” buluş başlığı ve “Buluş, üzerinde içine krema, meyve, kaymak, bisküvi vb. gıdaların konulabileceği boşluk içeren küre, kare veya dikdörtgenler prizması şeklinde tel kadayıf yapıları elde etmeyi sağlayan özel kadayıf tepsisi ile ilgilidir” açıklamalı faydalı modelin tescili için başvuruda bulunduğunu, TPMK tarafından 21/10/2020 tarihinde faydalı modelin tescil edildiğini, TPMK tarafından başvuruların yenilik ve sanayiye uygulanabilirliklerinin araştırılmadığını, yalnızca şekli bir inceleme yapılarak tescil kararı verildiğini, bu ürünün uzun süredir dünyada ve Türkiye’de kullanılması nedeniyle yenilik özelliğinin bulunmadığını, davalının tescil ettirdiği faydalı modelin özel kadayıf tepsisi olmadığını, muffin kek, kadayıf, krema vb. ürünlerin piyasada bulunan kalıplarından farklı olmadığını, aynı ürünün ... Kalıpları, ... Kalıpları, ... Kalıpları, ... Kalıpları, ... Kalıpları gibi pek çok yerli-yabancı markaların ürettikleri ve sattıkları kalıplar ile benzer özellikler gösterdiğini, TPMK’na yapılan başvuru sonrası da ilgili başvuruya “yenilikçi” olmaması sebebiyle de faydalı model araştırma raporunda itiraz edildiğini, faydalı modellerin küçük buluş niteliğinde olduklarını, ancak tescil edilebilmeleri için yenilik özelliklerinin bulunması gerektiğini belirterek, davalı adına tescilli ... tescil numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne ve TPMK sicilinden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesi : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın huzurdaki davayı İstanbul Anadolu Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nde ikame etmiş olduğunu, Mahkemenin davaya bakmakta yetkisiz olduğunu, zira müvekkili şirketin adresinin ... olması sebebiyle İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunun açık olduğunu, bu sebeple yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesi gerektiğini, esasa ilişkin olarak ise davacı yanın davası bakımından; davacı tarafın tamamen haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen mahkememizin 2021/414 Esas sayılı dosyada:
Dava Dilekçesi: Davacı ...Tic. Ltd. Şti. vekili ... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesine ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, uzun yıllardır kadayıf, tatlı unlu mamüller sektöründe faalyet gösteren ve tüm Türkye’de neredeyse tüm marketlerde, yurtdışında kendi markasını veya fason olarak satışı olan bir kadayıf unlu mamuller şirketi olduğunu. Davalı tarafça 17/10/2018 tarih ve... başvuru numarası ile faydalı model başvurusunda bulunduğunu. 21/10/2020 tarihinde faydalı model başvurusu belgesini TPE den tescil ettirdiğini. Davalı adına tescilli ... sayılı patentn yenilik ve tekniğin bilinen durumunun aşılması şartlarını taşımaması, faydalı model belgesinin yenilik vasfının bulunmaması, endüstryel tasarımın da yenilik ve ayırt edicilik niteliğinden yoksun olması sebepleri ile faydalı model ve endüstryel tasarımın hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevap Dilekçesi: davacı tarafın huzurdaki davayı İstanbul Anadolu Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nde ikame etmiş olduğunu, Mahkemenin davaya bakmakta yetkisiz olduğunu, zira müvekkili şirketin adresinin ... olması sebebiyle İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunun açık olduğunu, müvekkilinin sahip olduğu faydalı model bilgisinin hükümsüzlüğü talebi ile açılan ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile açılan dava dosyası ile dava dilekçesinin aynı olduğunu, konu birliği bulunan iki davada delillerin birlikte incelenmesi gerektiğini, davaların birinde verilecek kararın diğerini etkileyecek nitelikte olduğunu, bu sebeple yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesi gerektiğini, yetkisizlik kararı verilmemesi halinde dosyaların birleştirilmesini, esasa ilişkin olarak ise davacı yanın davası bakımından; davacı tarafın tamamen haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevaba Cevap dilekçesi: TASARIM konusu tepsinin sadece kadayıf üretiminde kullanılmayıp uzun yıllardır kullanılan çok amaçlı tavalar olduğunu, yenilik içermediğini, muffin kek üretimi gibi farklı malzeme ile üretimlerde de yaygın olarak kullanıldığını; davalının belirtmiş olduğu yenilik içeren teknik gelişmelerin kendileri tarafından geliştirilen bir tepsi imiş gibi gösterilerek tescillendirilmesinin haksız kazanç teşkil edeceğini, yıllardır birçok çeşit, şekil ve bölmede tepsiler üretildiği ve yıllardır bu şekilde üretim yapıldığını davacı taraf ileri sürmüştür.TPMK BELGE incelemesinde de TASARIM'ın uzun yıllardır dünyada kullanılan çok amaçlı bir tava olup sadece kadayıf yapımında kullanılmadığı görüşü bildirilmiş olmasına rağmen, davacının itirazına uyularak haksız şekilde BELGE'nin verildiğini beyan ederek iddiasını sürdürdüğü bildirilmiştir.
İkinci Cevap dilekçesi: Türk Patent ve Marka Kurumu 19/02/2022 tarihinde tamamlanan Faydalı model araştırma formuna uygun olarak buluş bütünlüğünün tarifnamenin istemin, sunulan resmin orijinal olduğunu tüm istemlerin faydalı modele uygun olarak araştırılabilir nitelikte olduğunu vurgulamıştır ve araştırma formuna konu edilen muffin kalıbının özel kadayıf tepsisi olarak adlandırılan tepsiden aynı özellikleri taşımadığından dolayı farklı olduğunu tekrar etmişler ve kek kalıplarının aksine kadayıf tepsilerinin endüstriyel fırınlarda kullanıma uygun olduğunu, uygunluk ile beraber diğer kek kalıplarının fazla ısıda sağlığa zararlı olabilecekken bu kalıpların yüksek ısıda deforme olmadığından sağlığa zarar vermeyeceğini iddia etmektedir. Faydalı model olarak tescil alınan kadayıf kalıbının nizami bir şekilde kadayıf ürettiğini seri üretime uygun hale getirdiğini, bu kalıplarla üretilen kadayıfların masraf altına girilerek yapıldığı ancak Müşterinin ilgisini çektiği marketlerde paket olarak satılan bir ürün haline geldiği söylenmektedir. Dilekçede arz ve izah edilen sebeplerle davalını tepsilerinin faydalı modele ilişkin yenilik şartını taşıdığını, davalının haksız kazanç sağlamadığını, bu tepsileri kullanmanın bir tercih meselesinden ibaret olmadığını ileri sürdüğü görülmüştür.
... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 21/04/2022 tarih ...Esas ... Karar sayılı kararı ile birleştirme kararı verilerek, mahkememizin 2021/416 Esas sayılı dosyasına birleşmiştir.
Deliller :
TPMK : Davalı ... adına ... tescil numaralı TPMK kayıtları istenmiş, buna ilişkin kayıtlar dosya arasına alınmıştır. ... adına Faydalı Model Belgesinin 17/10/2018 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile patent aldığı anlaşılmıştır.
... Ticaret Sicili Müdürlüğünün 25/03/2021 tarihli yazısı ile ... Tic. A.Ş.'nin ticaret sicil kayıtları gönderilmiştir.
... Ticaret Sicili Müdürlüğünün 08/06/2021 tarihli yazısı ile ...Ltd. Şti. Ticaret sicil kayıtları gönderilmiştir.
Bilirkişi raporu : Bilirkişiler ..., ... ve ...'in müşterek sundukları raporlarında özetle; 6769 Nolu SMK ve Sınai Mülkiyet Kanunu'nun aşağıdaki maddelerinde faydalı model ile korunabilir buluşlar ve faydalı modelin hükümsüzlüğü şartları belirlendiği,
"6769 No'lu Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) Faydalı model ile korunabilir buluşlar ve istisnaları MADDE 142- (1) 83 üncü maddenin birinci fıkrası hükmüne göre yeni olan ve 83 üncü maddenin altıncı fikrası kapsamında sanayiye uygulanabilen buluşlar, faydalı model verilerek korunur. Faydalı modelin hükümsüzlüğü MADDE 144- (1) Aşağıdaki hâllerde faydalı modelin hükümsüz sayılması mahkeme tarafından karar verilir: a) Faydalı model konusu, 142 nci maddede belirtilen şartları taşımıyorsa."
Bu kapsamda ... nolu faydalı modelin | nolu isteminin, dava dilekçesinde yer alan dokümanlar/internet siteleri ve Youtube adresinde yer alan videodaki ürünler karşısında yenilik kriterini taşımadığı, dolayısıyla 6769 sayılı SMK'nın 142.1 maddesindeki şartları taşımadığı ve SMK'nın 144.1 maddesinin a bendi uyarınca hükümsüz olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, ... nolu faydalı modelin yenilik kriterini taşımadığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Dava ve uyuşmazlık : Taraflar arasındaki uyuşmazlık; esas ve birleşen dosya bakımından davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan ... tescil numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkininin gerekip gerekmediğine ilişkindir. Esas ve birleşen dosyada davacı taraflar, davalı adına tescilli faydalı modelin yenilik ve tekniğin bilinen durumunun aşılmasına ilişkin şartları taşımadığını belirterek hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmişlerdir. Davalı taraf ise hem esas hem de birleşen dosya bakımından davalı adına tescilli faydalı model belgesinin tescil için gerekli tüm şartları taşıdığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe : Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında; esas ve birleşen dosya bakımından ... tescil numaralı içi farklı gıdalarla doldurulabilir kadayıf üretme amaçlı kadayıf tepsisinin TPMK nezdinde davalı adına tescilli olduğu, hem esas hem de birleşen dosyalar bakımından iki farklı davacının faydalı modelin hükümsüzlüğüne ilişkin talepte bulunduğu, dosya içinde bulunan bilirkişi raporunda davalı adına tescilli faydalı modelin benzer nitelikteki modellerin faydalı modelin tescilinden önce internet sitelerinde belirlenen ürünlerle aynı nitelikte olduğu, bu nedenle yenilik kriterini taşımadığı belirtilmiş olup, alınan raporun dosya kapsamına uygun ve yeterli ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınması gerektiği, her ne kadar davalı taraf mahallinde inceleme yapılmasını talep etmişse de dosya kapsamına alınan TPMK kayıtları ile faydalı modele ilişkin unsurların bilirkişi raporunda ayrıntılı şekilde değerlendirildiği, bu nedenle mahallinde inceleme yapılmasını gerektirir bir durum olmadığı anlaşılmakla rapora karşı itirazların reddine karar verilerek bilirkişi raporunun hükme esas alınarak hem esas hem de birleşen dosya yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan sebeplerle;
1-Esas ve birleşen dosya yönünden açılan DAVALARIN KABULÜ İLE; davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan ... tescil numaralı faydalı model belgesinin HÜKÜMSÜZLÜĞÜ İLE SİCİLDEN TERKİNİNE,
2-Asıl dava yönünden; Harçlar kanunu gereğince alınması gereken toplam 269,85-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 59,30-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 210,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Birleşen dava yönünden; Harçlar kanunu gereğince alınması gereken toplam 269,85-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 59,30-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 210,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden;
a) Asıl dava yönünden A.A.Ü.T göre hesaplanan 25.500,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ...Tic. A.Ş.'ye verilmesine,
b) Birleşen dava yönünden A.A.Ü.T göre hesaplanan 25.500,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı ... Ltd. Şti.'ne verilmesine,
5-Asıl dava yönünden; Davacı tarafından yapılan 59,30-TL Başvuru Harcı, 59,30-TL Peşin/nisbi Harcı, 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 263,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 6.381,60-TL'nin davalıdan alınarak davacı ...Tic. A.Ş.'ye verilmesine,
6-Birleşen dava yönünden; Davacı tarafından yapılan 59,30-TL Başvuru Harcı, 59,30-TL Peşin/nisbi Harcı, 288,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 406,60-TL'nin davalıdan alınarak davacı ...Tic. Ltd. Şti.'ne verilmesine,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/11/2023
Katip
¸
Hakim
¸