T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/250
KARAR NO: 2024/145
DAVA: Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli)
DAVA TARİHİ: 13/07/2021
KARAR TARİHİ: 16/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesi: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı ile imzalamış olduğu 15.08.2018 tarihli müzik albümleri yapımına ilişkin SANATÇI SÖZLEŞMESİ, 16.08.2018 tarihli MENAJERLİK SÖZLEŞMESİ ve 25.07.2018 tarihli EDİSYON SÖZLEŞMESİ'ne ilişkin olarak davalı tarafından ... 10. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek cayma ihbarının yapıldığını, davalı tarafından gönderilen haksız cayma ihbarının davacı müvekkiline 22.06.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, FSEK m.58'de anılan 4 haftalık yasal süresi içinde iş bu CAYMAYA İTİRAZ DAVASI açıldığını, davalının cayma ihbarının tamamıyla hukuka ve FSEK m.58”e aykırı olduğunu, cayma hakkının keyfi kullanılamayacağını, davalının cayma ihbarında ileri sürdüğü gerekçelerin tamamının haksız ve uydurma olduğunu, davalının cayma ihbarında yer alan iddia ve beyanlarının hukuka ve sektör uygulamalarına tamamıyle aykırı olduğunu, taraflar arasında düzenlenen gelir paylaşımının adaletli olduğunu, COVİD-19 ve 2 yıllık kapalı döneme rağmen davacı müvekkili şirketin davalıya yönelik sözleşmelerde anılan borç ve yükümlülüklerini eksiksiz ifa ettiğini ve davalının hiçbir şekilde hak ve menfaatlerinin zarar görmediğini belirterek davanın kabulüne karar verilerek; davalının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan ve fsek m.58'de aranan şartların hiçbirini taşımayan cayma ihbarına (davalı tarafından müvekkillerine keşide edilen ... 10. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun cayma ihbarına) itirazlarının kabulüne karar verilmesini, davalı tarafından müvekkillerine keşide edilen haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan, fsek m.58'de aranan şartların hiçbirini taşımayan ... 10. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı haksız ve hukuki dayanaktan yoksun cayma ihbarının geçersiz ve hükümsüz olduğuna karar verilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı yana bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesi: Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin besteci, söz yazarı ve şarkıcı olduğunu, müvekkilinin, yalnızca 19 yaşında iken 2018 yılında davacı ... A.Ş. İle müzik yapım, menajerlik ve edisyon sözleşmeleri imzaladığını, anılan sözleşmeler ile kabul beyan ve taahhüt edilen Mali Yükümlülüklerin davacı tarafça yerine getirilmemesinden kaynaklı olarak müvekkili yanın, ağır menfaat ihlallerine uğradığını, gelinen son noktada ise kendilerince ... 10. Noterliği aracılığıyla dava konusu ... Tarih ve ... Yevmiye numaralı Cayma İhtarının keşide edilmesi zaruretinin hasıl olduğunu, Sözleşme imzalanmış olmasına rağmen, sözleşmenin imzalanmasından caymaya ilişkin ihtarname gönderilene kadar hatta sonrasındaki süreçte dahi hiçbir raporlama yapılmadığını, sözleşmeye mutabık kalınmadığını, yapıldığını iddia ettikleri ödemelerin ise yalnızca prodüksiyon masrafları, yol, styling masrafları gibi harcamalar için yapılmış olup sözleşme kapsamında müvekkiline ödenmesi gereken hiçbir bedelin ödenmediğini, müvekkilinin sözleşmenin imzalandığı tarihten bu güne bir çok eseri yayınlandığını, hangi eserden ne kadar kazandığının dahi belli olmadığın, şirketin, sözleşmeye aykırı hareket ettiğini, müvekkilinin hak kazandığı hiçbir bedeli müvekkiline göstermediğini ve ödemediğini, söz konusu hak kazandığı bedellerin yanına müvekkiline telif ödemesi de yapılmadığını, müzik piyasası araştırıldığında görüleceği üzere müvekkiline yapılan ödemelerin eserlerin yayınlanma sürecinde olağan giderlere karşılık bedeller olup yapılan ödemeler ile müvekkilin hayatını idame ettirebilmesinin mümkün olmadığını, sözleşmede müvekkili aleyhine gabin söz konusu olduğunu, mehil verilmesinin müvekkili açısından tehlike arz ettiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Cevaba cevap: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, müvekkillerinin davalıya karşı her türlü zarar, ziyan, tazminat, dava vb tüm hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, yargılama giderlerinin karşı yana bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İkinci cevap: Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, davacının cevaba cevap dilekçesindeki beyanlarının gerçek dışı olduğunu beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller:
-...bank ve ... Bankası'ndan gelen müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.
-... ve ... 'ye yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.
-...Tic. Ltd. Şti.'ye yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.
-...'e yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.
-Taraflar arasındaki sözleşmeler dosya arasına alınmıştır. Ayrıca davacı ile davalı arasında noter aracılığıyla yapılan ihtar örnekleri dosya arasına alınmıştır.
Bilirkişi raporu: 24/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "Dosya kapsamında, davacı tarafından, mali hakları devredilen eserlere ilişkin yapımların çıkarıldığı, eserlerin dağıtımının gerçekleştiği, klip çekimlerinin gerçekleştirilerek yayınlandığı, sanatçı konserlerinin düzenlendiği, yine sanatçıya elde edilen gelirlerden ödemelerin yapıldığı, bu çerçevede, caymanın haklı olmadığı, bilişim alanı yönünden yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; ... isimli ...uzantılı e-posta hesabından ... uzantılı şahsi e-posta hesabına gönderilen, ayrıca... , ..., ...ve... isimli kurumsal hesaplara da iletilen, “...” konulu 06/11/2018 tarihli e-mailde; “... sanatçısı olarak bundan sonraki sanatsal faaliyetlerinizin finansal verilerine aşağıdaki link'den ulaşabilirsiniz. Sorularınız veya detay bilgiye ihtiyacınız olursa benimle iletişime geçmekten çekinmeyiniz. ... “içeriğine yer verildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde ise; davalının iletişim bilgisi olarak ... uzantılı e-posta hesaplarının geçtiği e-mail içeriğinde paylaşılan bahse konu ...uzantılı URL adresine girildiğinde; verileri bilgilendirici, kolay okunur, kolay paylaşılır ve tamamen özelleştirilebilir gösterge tabloları ve raporlara dönüştüren ... isimli platform ara yüzüne yönlendirildiği, dosya kapsamından ... isimli platforma erişim için ... uzantılı e-posta hesabına hak ve yetkinin verilip verilmediği, ayrıca ... uzantılı e-posta hesabının kim/kimler tarafından oluşturulduğu ve kimin/kimlerin yönetiminde olduğu hususunda bir tespite varılamadığı, başka bir deyişle... uzantılı e-posta hesabının davalının yönetiminde/kullanımında olup olmadığı hususunda bir veriye ulaşılamadığı gibi ilgili platforma belirtilen sanatsal ve finansal verilerin işlenmesi / eklenmesi suretiyle erişilebilir olduğunu ortaya koyabilecek nitelikte bir somut veriye de ulaşılamadığı tespitine varıldığı, mali inceleme neticesinde sunulan ve dosyadaki mevcut delillerle, davacının sözleşme konusuna ilişkin gelir kayıtlarının yurtdışında ... dağıtıcı olan şirkette oluştuğundan yurt içinde tespit edilemediği" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Dava ve uyuşmazlık: Taraflar arasındaki dava; taraflar arasında düzenlenen sözleşmeden cayıldığına ilişkin davalı tarafça davacılara gönderilen cayma ihbarının geçersizliği talebine ilişkindir. Davacı taraf davalı ile 15/08/2018, 16/08/2018 ve 25/07/2018 tarihinde sanatçı, menajerlik ve edisyon sözleşmeleri imzalandığını, davalı tarafça ... 10. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı cayma ihbarı ile sözleşmeden cayıldığını, davalının cayma ihbarını FSEK 58'e aykırı olduğunu, davalı tarafça müvekkillerine devredilen hakların gerektiği gibi kullanıldığını belirterek davanın kabulünü savunmuştur. Davalı ise davacılarının mali yükümlülüklerini yerine getirmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında; taraflar arasında 15/08/2018, 16/08/2018 ve 25/07/2018 tarihinde sanatçı, menajerlik ve edisyon sözleşmeleri imzalandığı, davalı tarafça davacılara ... 10. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı cayma ihbarı ile sözleşmeden cayıldığına ilişkin ihbarname gönderildiği, davacının FSEK 58. Maddede belirtilen süre içinde eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.
FSEK m. 58, mali hak veya kullanma hakkı devralanın bu hakkını gereği gibi kullanamamasını bir cayma sebebi saymaktadır. Gereği ya da yeterince kullanmama sözleşmenin yorumu yoluyla veya halin icabından anlaşılır. Yargıtay’a göre, devralanın eser sahibinin zararına kullanım durumu cayma hakkının kullanılması için geçerli sebep oluşturur. (Yargıtay 11. HD, 03.02.2011 gün ve E. 2010/13885, K. 2011/1127.)
Cayma hakkının kullanılabilmesi için eser veya icranın gereği gibi ya da hiç kullanılmaması yetmez ayrıca bu nedenle eser ve icra sahibinin menfaatlerinin esaslı surette ihlal edilmesi de şarttır.
Kanun koyucu hangi menfaatlerin ihlalinin cayma hakkına vücut vereceğini açıklamamış, sadece menfaat ihlalinin esaslı olmasını aramıştır. Genellikle eserin veya icranın hiç veya gereği gibi kullanılmaması doğal olarak eser sahibinin menfaatlerinde de esaslı ihlale yol açar.
Cayma hakkını kullanmadan önce sözleşmeden doğan hakların kullanılması için mali hakkı veya kullanım hakkını devir alana uygun bir süre vererek noterden ihtarname göndermelidir. FSEK m. 58/II uyarınca sözleşmeden doğan hakkın kullanılması, iktisap eden kimse için imkansız olur veya tarafından reddedilir yahut bir mehil verilmesi halinde eser sahibinin menfaatleri esaslı surette tehlikeye düşmekte ise ihtar göndermeye gerek yoktur.Yine, sözleşmede eserin veya icranın kullanılması için kesin bir vade kararlaştırılmışsa, TBK m. 124 kıyasen uygulanarak mehil verilmeden cayma hakkını kullanmak mümkündür. (EREL, Fikir, s. 301; ÖZTAN, s. 587; YAVUZ/ALICA/MERDİVAN, s. 1766; BAK, s. 167)
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya dönüldüğünde, taraflar arasında düzenlenen sözleşmeler incelendiğinde; davacıların yapımcı ve menajer, davalının ise icracı sanatçı olduğu, 15/08/2018 tarihli sözleşme gereğince; 5 albümle ilgili olarak en az 5 yıllık süre için imzalandığı, 25/07/2018 tarihli edisyon sözleşmesinde; eser sahibinin sözleşme süresi boyunca sözleşmeden kaynaklanan edimlerini editöre bağlı olarak yerine getireceğinin kararlaştırıldığını, sürenin 5 yıl olduğu, 16/08/2018 tarihli menajerlik sözleşmesinde ise taraflar arasında menajerlik ilişkisinin kurulduğu anlaşılmıştır. Davalı tarafça davacılara gönderilen ihtarnamelerde FSEK 58/2 madde gereğince cayma hakkının kullanılması halinde karşı tarafa uygun bir süre verilmesi gerektiği ancak davalı tarafça gönderilen ihtarnamede herhangi bir süre verilmediği, sözleşme gereğince davacılar tarafından mali hakları devredilen yapımların meydana getirilerek eserlerin dağıtımının gerçekleştiği, klip çekimlerinin tamamlandığı ve elde edilen gelirlerden davalı sanatçıya ödeme yapıldığı anlaşılmakla, davalının göndermiş olduğu cayma işleminin geçersizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan sebeplerle;
1-Davanın kabulü ile; davalı tarafça ... 10. Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye numaralı cayma hakkına ilişkin caymaya itirazın kabulü ile cayma işleminin geçersizliğine,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, peşin yatırılan 59,30 TL peşin harcın düşümü ile kalan 368,30 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL peşin harç+ 59,30 TL başvuru harcı+ 16.000,00 TL bilirkişi ücreti+ 1.707,70 TL posta/ müzekkere giderleri olmak üzere toplam 17.826,30 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
4-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 25.500,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın, karar kesinleştikten sonra ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/05/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır