T.C.
İSTANBUL
2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/241 Esas
KARAR NO : 2025/73
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 24/07/2009
KARAR TARİHİ : 14/03/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı ... birlikleri vekilleri, davalının sahibi olduğu ...'ne ait ... alan adlı web sitesinde yer alan cebimde-... üzerinden gerçek ses (...) ve ... biçiminde 01.01.2009-10.06.2009 tarihleri arasındaki dönemde müvekkillerinin hak sahibi eserlerin izin alınmaksızın ve mali hak bedelleri ödenmeksizin siteyi ziyaret eden kullanıcıların cep telefonu ve bilgisayarlarına indirilmesi suretiyle; mali haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek, FSEK hükümlerine aykırı olarak, siteyi ziyaret eden kullanıcıların yaptıkları kullanımın ref'ine, fazlaya dair her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, 01.01.2009-10.01.2009 tarihleri arasında kalan dönem için diğer tazminat hesapları neticesinde çıkacak fazlaya dair talep hakları saklı kalmak kaydıyla bu iş için Meslek Birlikleri'nden izin almış olsa idi aylık asgari KDV hariç 98.560,33 TL lisans bedelinin FSEK'nın 68. maddesi kapsamında üç kat bedelin ödenmesi gerektiğini; bu nedenlerle davalının şimdilik 4.000 TL'nin üç katı olan 12.000 TL'yi haksız fiil tarihinden başlayarak reeskont faizi ile birlikte ödemesine, kararın baskı sayısı en yüksek iki gazetede yayımlanmasına karar verilmesi talep ve dava etmiş, yargılama sırasında verdiği ıslah dilekçesi ile 01/01/2009 ile 10/06/2009 tarihleri arasındaki dönemde hak sahiplerinden izin alınmaksızın davalı tarafından kamuya erişilir kılınması ve umuma iletilmesi nedeni ile FSEK'nın 68. maddesi uyarınca hesaplanan 295.680.99 TL'nin davalıdan tahsilini istemiştir.
Davalı vekili, sitede yayınlanan seslerin eser niteliğinde olmadığını "tavuk, sivrisinek, Ferrari, çınlama sesi gibi sesler olduğunu ifade ederek davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememizin 2016/92 Esas ve 2019/540 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, kararı davalı vekili temyiz etmiş, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 27/06/2022 tarihli, ...Esas ve ...Karar sayılı ilamında ; "Dairemizin 12.03.2015 tarih ve ...E.-...K. sayılı Bozma İlamı ile "… 2– FSEK'nun 76. maddesindeki karinenin sadece hakları ihlal olunan ve kendisini temsilen dava açılan (davacı) meslek birliği üyelerinin yetki devri yaptığı, tüm eser ve icralar ile tecavüzün gerçekleştiği fonogramlarda tespiti yapılmış olan diğer eserlere yönelik olarak uygulanabilir. Bu bakımdan, mahkemece oluşturulacak yeni bir bilirkişi heyetinden yukarıda açıklanan esaslar kapsamında rapor alınarak, FSEK'nun 68. ve 76. maddeleri hükmüne uygun bir şekilde telif ücreti takdiri gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir." gerekçesiyle bozulmuş, (1) nolu bentte ise sair temyiz itirazların reddine karar verilmiştir.
Mahkemece uyulan bozma ilamı ile Dairemizin yerleşik içtihatları doğrultusunda, sektör bilirkişisinden rapor alınarak, hak ihlali tespit edilen her bir yapımcı, güfte sahibi ve müzik yorumcusu yönünden FSEK 76. maddesi uyarınca tecavüz tespitlerinde adı geçen hak sahiplerinin davacı ... birliklerine yetki devri yaptıkları tüm eserleri (güfteleri), tüm yapımları (fonogram) ve tüm müzik yorumları (icraları) izinsiz olarak kullanıldığının varsayılması ve böylesi durumda, müzik sektörünün genel işleyişi de dikkate alınarak, her bir hak sahibi yönünden umuma iletme hakkı yönünden 1 yıl süre ile lisans sözleşmesi yapılacak olsaydı hangi miktar ücret talep edebileceği, çoğaltma ve yayma hakları yönünden ise cep telefonu veya bilgisayara indirilen eserlerde indirme sayısı ve her bir indirme için ne miktarda ücret talep edilebileceği tespit edilerek FSEK 68. maddesi uyarınca ayrı ayrı tazminatın belirlenmesi şayet buna ilişkin emsal sözleşmelerin bulunmaması halinde ise yapımcının eser sahibinin yorumcunun tanınmışlıkları ve ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak gerektiğinde TBK’nın 50. maddesi çerçevesinde ve bozma ile oluşan usulü müktesep haklar da gözetilerek uygun bir meblağın belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir. " şeklindeki gerekçe ile mahkememizce verilen karar bozulmuş, Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.
Dava, ihtiyari dava arkadaşı davacı ... birliklerince temsil olunan dava dışı eser sahipleri, yapımcılar ve icracı sanatçılara ait hakların internet üzerinden çoğaltma, yayma, umuma iletim/yeniden iletim gibi mali haklarının ihlali nedeniyle davalı gazete sahibi aleyhine açılan maddi tazminat istemine ilişkindir.
Yargıtay bozma ilamında işaret edildiği üzere bilirkişi raporu alınmış, 24/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda, "davacıların , icracı sanatçıların tanınırlığı, icralarının beğeni ölçüsü, ihlal edilen mali hakkın türü, coğrafi kapsamı, ihlal süresi, ihlalin yapıldığı vasıta, bunun geniş halk kitlesine ulaşımı gibi objektif kriterler dikkate alınarak ayrıntısı teknik bilirkişi raporunda belirtildiği üzere 86.139,19 TL- olabileceği bu bedelin FSEK 68 çerçevesinde 3 katı tutarına hükmedilip hükmedilmeyeceği hususundaki Takdirin Sayın Mahkemeye ait olacağı " yönünde görüş ve kanaate varıldığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı Yargıtay bozma ilamı ve bozma ilamı sonrası alınan yukarıda özetlenen bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişi raporları ile de tespit edildiği üzere davalı yanın davacıların hak takibine yetkili olduğu bazı eser/icra ve yapımları izinsiz kullandığı anlaşılmaktadır.
FSEK. m. 76'da "Bu kanun kapsamında açılacak davalarda mahkeme, davacının iddianın doğruluğu hakkında kuvvetli kanaat oluşturmaya yeter miktar delil sunması halinde, korunmakta olan eserler, fonogramlar, icralar filmler ve yayınları kullananların, bu Kanunda öngörülen izin ve yetkileri aldıklarına dair belgeleri ve/veya tüm yararlanılan eser, fonogram, icra, film ve yayınların listelerini sunmasını isteyebilir. Belirtilen belge ve/veya listelerin sunulamaması tüm eser, fonogram, icra, film ve yayınların haksız kullanılmakta olduğuna karine teşkil eder". hükmü düzenlenmiştir.
Dava konusu olayda davalı yan, eser/icra ve yapımları kullanmak için gerekli izinleri alarak, ödeme yaptığına dair delil sunamamış, kullanım yaptığı eser/icra ve yapımlar hakkında da herhangi bir liste sunmamıştır. Yukarıda metnine yer verilen FSEK. m. 76 kapsamında bu durum davalının, davacıların hak takibine yetkili olduğu tüm eser/icra ve yapımları izinsiz kullandığına karine teşkil eder. Bu durumda davacıların mali ödence talebi bu kapsamda değerlendirilmelidir.
Açıklanan hususlar çerçevesinde, tüm dosya kapsamı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin ... esas,... karar ve ... esas, ... karar sayılı bozma ilamları ve yukarıda özetlenen bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, yapımcının, eser sahibinin, yorumcunun tanınmışlıkları ve ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak TBK'nın 50. maddesi çerçevesinde ve bozma ile oluşan usulü müktesep haklar da gözetilerek 86.139,19 TL'nin 3 katı olan toplam 258.417,57 TL tazminat bedeli FSEK m. 68 kapsamında belirlenmiş, her bir hak sahibi açısından değerlendirme yapılmak suretiyle bu doğrultuda davanın kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABULÜ, ile Davacıların mali haksahibi olduğu dava konusu icraların izin alınmaksızın davalı tarafından kamuya erişilir kılınmasını ve umuma iletilmesi nedeniyle Fsek m.68 uyarınca hesaplanan 258.417,57 TL'nin (...'a 78.042,12 TL, Müyorbir'e 40.545,72 TL, Müyap'a 139.829,73 TL olmak üzere) 14/02/2009 tespit tarihinden itibaren avans faizini geçmeyecek şekilde yürütülecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
2-Masrafı davalıdan alınmak üzere hüküm özetinin yurt çapında yayın yapan üç gazeteden birinde bir kez ilanına,
3-Sair taleplerin reddine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 17.652,50 TL.karar harcından peşin yatırılan 162,00 TL.ile ıslah harcı olarak yatırılan 4.844,60 TL.nin mahsubu ile kalan 12.645,9 TL.bakiye karar harcının davalıdan tahsiliyle hazineye irat kaydına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul olunan tazminat talebi yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 40.000,00 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacı ...'e verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul olunan tazminat talebi yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 40.000,00 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacı ...'a verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul olunan tazminat talebi yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 40.000,00 TL. vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacı ...'a verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan talepler yönünden davalı vekili yararına hesap olunan 5,871,48 TL.vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan talepler yönünden davalı vekili yararına hesap olunan 11.221,68 TL.vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan talepler yönünden davalı vekili yararına hesap olunan 20.170,26 TL.vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
11-Davacılar tarafından yapılan toplam 21.128,55 TL.yargılama giderinden (bilirkişi ücreti, posta, tebligat) dava kabul/red oranı gözetilerek hesap olunan 18.464,24 TL.yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, kalan kısmın üzerinde bırakılmasına,
12-Davacılar tarafından sarfedilen 162,00 TL peşin harç ile 4.844,60 TL ıslah harcı toplamından oluşan 5.006,06 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
13-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 15 gün içerisinde Yargıtay temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/03/2025
Katip ...
¸
Hakim ...
¸