T.C.
İSTANBUL
2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/262
KARAR NO : 2024/244
DAVA : Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/12/2023
KARAR TARİHİ : 22/10/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesi: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili şirketin yaklaşık 6 yıldır tekstil işiyle uğraştığını, 2020 yılından bu yana ürettiği tek parça boydan namaz elbisesi ve yandan bağlamalı namaz elbisesi tasarımlarını ... isimli satış platformunda ... ve ... mağazaları adı altında satışa sunduğunu, ... isimli instagram hesabından ise bu ürünün tanıtım ve pazarlamasını gerçekleştirdiğini, müvekkilinin 2020 yılından bu yana gerek internet satış siteleri gerekse iş yerinden sattığı tek parça boydan giymeli namaz elbisesi ve yine yandan bağlamalı namaz elbisesi tasarımlarının davalı tarafından tescil edilmesi nedeni ile tescil belgesine dayanarak müvekkilinin ...'daki satışının davalı tarafından engellediğini, davalı tarafından tescil ettirilen tek parça başörtülü elbise ve namaz elbisesi adı altındaki ürünleri ... satış platformunda ... isimli sanal mağazasında satmakta olduğunu, oysa müvekkilinin dava konusu bu ürünleri davalı tarafından tescil işlemi gerçekleştirilmesinden yaklaşık 3 yıl önce satışa başladığını, o tarihlerde davalının henüz bu ürünlerin üretimine başlamadığını, davalının tescil başvurusunu 27.03.2023 tarihinde gerçekleştirdiğini, müvekkilinin ise ... isimli instagram hesabından 12.10.2021 tarihinde paylaştığı görseller ve bunlara yapılan yorumlar incelendiğinde müvekkilinin bu ürünleri davalıdan daha önce üretip sattığının ortaya çıkacağını, ayrıca ...'a müzekkere yazılması halinde davalının bu platform üzerinde ... adlı sanal mağazasında tek parça boydan giymeli namaz elbisesi ve yandan bağlamalı namaz elbisesi ürünlerinin ne zamandan beri sattığının sorulması ve elbise tasarımlarının yorumlarının alt kısımlarına bakıldığında 2023 yılından öncesine yapılan yorumları görebileceklerini, bu durum karşısında müvekkilinin bu ürünü davalıdan çok öncesinde üretip sattığının ortaya çıkacağını, davalının her iki namaz elbisesi için 27.03.2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumuna başvuru yaptığını, bunlardan .... başvuru numaralı tek parça boydan giymeli namaz elbisesi tasarımı ... başvuru numaralı yandan bağlamalı namaz elbisesi tasarımı tescil edildiğini, ancak bu ürünlerin tasarım başvuru tarihinden çok eski yıllardan beri Türkiye'de giyim sektöründe çok yaygın olarak kullanılmakta olduğunu, yeni ve ayırt edici hiçbir biçimsel özellik taşımayan tasarımların yeni ve özgün olmaması, harcı alem olması nedeniyle davalı adına tescilli ..., ... sayılı endüstriyel tasarım tescil belgelerinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini, davalının tasarım tescilden kaynaklanan haklarını müvvekiline karşı ileri sürerek müvekkilinin haksız yere satışlarını engellettiğni, davalının bu talebi nedeniyle ...'un müvekkilinin satışlarını durdurduğunu, müvekkilinin yaklaşık 2-3 aydır bu ürünlerin satışını yapamadığından dolayı büyük zararlara uğradığını, iş bu sebeple müvekkilinin telafisi imkansız zararlarının engellenmesi ve davanın mahiyeti gereği evvela teminatsız olarak ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne,..., ... numaralı tasarımlardan kaynaklanan haklarını dava süresinde müvekkiline karşı ileriye sürülmesinin durdurulmasına bu nedenle ... internet satış platformuna müzekkere yazılarak müvekkilinin bu ürünler yönünden konulan satış engelinin kaldırılmasına karar verilmesini, müvekkilinin her türlü hakkının saklı tutulmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesi: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkili aleyhine yöneltilen iddiaların soyut ve mesnetsiz olduğunu, açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkili davalının herhangi bir taklit amacı olmaksızın, davacıdan habersiz ve bağımsız bir tasarım yaparak ayrı bir marka kurduğunu, ... e ticaret aracılığı ile ... markası ile satış yaptığını fakat bundan önce de söz konusu özgün ürünleri başka platformlarda ve gerekse kendi mağazasında piyasaya arz ederek bu tasarımın tescilini almak üzere başvuruda bulunduğunu, davalı müvekkili tarafından 27.03.2023 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumuna yaptığı başvuru ile ...ve ...başvuru numaralı tasarımların tescilini aldığını, müvekkilinin hukuki koruma sağladığı bu tasarımları taklit etme ve hukuken menfaat teminini engellemeye hakkı bulunmadığını, davalı müvekkilinin kendi tasarımını hukuki koruma altına almak için başvuruda bulunduğunu ve bu tasarımları tescillediğini, müvekkili ile davacının herhangi bir ilişkisinin, taklitçiliğinin söz konusu olmadığını, müvekkili davalının kurduğu ... markasının sıklıkla alışveriş yapılan ve kaliteli bir marka olduğunu belirterek haksız açılan davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesini talep etmiştir.
Cevaba cevap: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, davanın kabulüne, davalıya ait ... numaralı ve ... numaralı tasarım tescillerin hükümsüzlüğüne ve TPMK sicilinden terkinine, müvekkilin her türlü haklarının saklı tutulmasına, dava masrafları ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
İkinci cevap: Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller:
TPMK kayıtları: ... adına ... ve ... tescil numaralı tasarımların tescil kayıtları dosya arasına alınmıştır.
Bilirkişi raporu: 26/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "Davaya konu davalı adına (TPMK) nezdinde ... ve ... nolu tescilli tasarımlar ile başka kişi ve firmalar tarafından e-ticaret siteleri ve sosyal medya adreslerinde satışa sunulan elbiselerin ortak yanları renk, biçim, form, malzeme ve teknik özellikler acısından değerlendirildiğinde; aynılık derecesinde benzer olmaları nedeni ile bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı bu sebeple de aynılık derecesinde benzer olarak algılandıkları, davalı tarafa ait Türk Patent ve Marka Kurumu (TPMK) nezdinde ... ve ... nolu tescilli tasarımların başvuru tarihi olan 27.03.2023 tarihinden önce her iki tasarıma benzer elbiselerin başka kişi ve firmalar tarafından sosyal medya ve e ticaret sitelerinde yayınlanan tasarım görsellerinin yayınlama tarihlerinin davalının başvurusundan daha önce kamuya arz edildiği, her iki tasarım yönünden başvuru ile rüçhan sürelerinden önce tasarımların benzerlerinin piyasada bulunması ve davalının dava konusu iki tasarımın yeni ve ayırt edici niteliğe sahip bulunmadığı dikkate alındığında, yenilik niteliğinin oluşmaması nedeniyle takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere hükümsüzlük koşulunun oluştuğu" şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Dava ve uyuşmazlık: Taraflar arasındaki dava davalı adına TPMK nezdinde tescilli olunan ... tescil numaralı tasarım ile ...tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkininin gerekip gerekmediğine ilişkindir. Davacı, davalı adına tescilli tasarımların, tasarımların tescilinden önce kullanıldığını, daha önceki kullanımlar ile tescil tasarım kullanım alanlarının aynı olduğunu, dava konusu edilen tasarımların ayırt edicilik ve yenilik kriterini sağlamadığını belirterek davanın kabulünü, davalı ise dava konusu edilen tasarımların müvekkili tarafından tasarlandığını, tescilli tasarımların piyasada yer alan diğer tasarımlardan farklı olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında; davalı adına TPMK nezdinde ... ve ... tescil numaralı tasarımların bulunduğu, eldeki davanın bu tasarımların hükümsüzlüğüne ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Dosya kapsamında tarafların delilleri dosya arasına alındıktan sonra, dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişiden rapor alınmıştır.
Esas bakımından yapılan incelemede; davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan her iki tasarımın bilirkişi raporunda ayrıntılı olarak irdelendiği, bu kapsamda yapılan değerlendirme göz önünde alındığında; davalı adına tescilli tasarımların tescil tarihinden önce farklı tarihlerde değişik kullanıcılar tarafından e- ticaret siteleri ve sosyal medya platformları üzerinden umuma sunulduğu, davalı adına tescil edilen tasarımların umuma sunulduktan sonra TPMK nezdinde tescil edildiği bu hali ile davalı adına tescilli dava konusu her iki tasarımın tescilden önce piyasaya sunulduğu göz önüne alındığında ayırt edicilik ve yenilik kriterini karşılamadığı bu haliyle hükümsüzlüğünün gerektiği, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda da değerlendirmenin bu yönde olduğu kanaatine varılmakla açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yapılan yargılama sonucunda; Davanın kabulü ile TPMK nezdinde davalı adına tescilli bulunan ... tescil numaralı ve ...tescil numaralı endüstriyel tasarımların hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine, karar kesinleştiğinde terkin işlemi için müzekkere yazılmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan sebeplerle;
1-Davanın kabulü ile TPMK nezdinde davalı adına tescilli bulunan ... tescil numaralı ve ... tescil numaralı endüstriyel tasarımların hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine,
2-Karar kesinleştiğinde terkin işlemi için müzekkere yazılmasına,
3-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 269,85 TL peşin harcın düşümü ile kalan 157,75 TL'nin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL peşin harç+ 269,85 TL başvuru harcı, 12.000 TL bilirkişi ücreti+ 201 TL tebligat/ müzekkere gideri olmak üzere toplam 12.740,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T.'ye göre hesaplanan maktu 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından varsa harcanmayan kısmın, karar kesinleştikten sonra ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yokluğunda, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/10/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır