İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2021/386 Esas 2026/115 Karar

Yerel Mahkeme KararlarıFikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

Karar Metni

T.C.

İSTANBUL

2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/386

KARAR NO : 2026/115

DAVA : Marka (Maddi Tazminat İstemli)

DAVA TARİHİ : 03/12/2021

KARAR TARİHİ : 13/05/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava dilekçesi: davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili olan kişinin ... markası adı altında .. yılından beri ... sektöründe üretim satış ve pazarlama yapan sektörde tanınmış bir firma ve marka olduğunu, Müvekkilinin TPMK nezdinde tescilli çok sayıda marka ve tasarımının bulunduğunu, Davalı yanın Müvekkiline ait marka ve tasarımlarla benzer kullanımlarının, aynı hizmet kolunda bulunduğunu, Karşı tarafların bir kısmının evvelce Müvekkilinin franchise verdiği bilinen iş yerleri olması suretiyle “...” görünümü sağlayarak haksız rekabete yol açtığını ve haksız kazanç sağladığını, Davalılara ait söz konusu kullanımların ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin ...D.İş sayılı dosya üzerinden tespit edildiğini, Davalıların tespit edilen fiillerinin Müvekkiline ait marka ve tasarımlara tecavüz teşkil ettiğini Tescilli marka ve tasarımlar hakkında, SMK ve TTK hükümlerine göre tecavüz ve haksız rekabetin bulunması müvekkilin itibar ve gelir kaybına neden olmasının yanı sıra; toplumda ürünün kalite ve kaynağı konusunda oluşacak yanlış bir kanaatin ve tüketicilerin aldatılmasının telafisinin mümkün olmaması nedeni ile 6769 sayılı SMK'nun 159. maddesi gereğinde söz konusu tespit edilen emtiaların toplatılmasına ve haksız rekabetin ve tecavüzün men’ine ve dava konusu emtiaların bulundukları her yerde el konulması ve bunların saklanmasına, zararımızın tazmini bakımından teminat verilmesine, müvekkilin uğrayacağı zararın giderilmesine yönelik öncelikle ve ivedilikle ihtiyati tedbir kararı verilmesini, Davalının tasarım ve markadan doğan haklarına tecavüz fillerinin tespiti, durdurulmasına ve önlenmesine, tecavüz teşkil eden ürünlerin ve üretimde kullanılan araçların şekillerinin değiştirilmesi veya tasarımdan doğan haklara tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise imhasına karar verilmesini, HMK 107.maddesine göre belirsiz alacak davası hükümlerine göre inceleme yapılarak tazminat miktarı tam ve kesin olarak belirlendiğinde talebimizi arttırmak üzere; 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 151. maddesine göre hesaplama yapılmak suretiyle ortaya çıkacak fiili zarar ve yoksul kazanç bedeli olarak şimdilik her bir davalı yönünden 10.000 TL maddi tazminatın haksız filin tespit edildiği (delil tespitin yapıldığı) tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesini, Manevi tazminat olarak şimdilik her bir davalı yönünden 50.000,00 TL tazminatın haksız fiilin tespit edildiği (delil tespitin yapıldığı) tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesini, Delil Tespit Masrafının (delil tespitin yapıldığı) tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Davalı hakkında verilecek mahkeme kararının masrafları tecavüz eden davalı tarafından karşılanarak ilgililere tebliğ edilmesi ve ülkemizdeki en yüksek tirajlı iki gazete de kamuya ilan yolu ile duyurulmasını, Tecavüz oluşturan veya cezayı gerektiren ürünler ile bunların üretiminde münhasıran kullanılan cihaz, makine gibi araçlara, tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimini engellemeyecek şekilde el konulmasını, talep ve dava etmiştir.

Cevap dilekçesi: davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili olanların ... ibareli tescilli markanın sahibi olduğunu ve kullanımlarını da bu şekilde gerçekleştirdiğini, Davacı yanın beyanlarının ... ibareli marka hakkında olumsuz izlenimler bıraktığını ve haksız rekabete yol açtığını, Taraflara ait markaların arasında benzerlik bulunmadığını,

Davacı yan tarafından... olarak belirtilen ürünün ülkemizde ve dünyada bilinen isminin ... olduğunu, ebatları hariç olmakla birlikte, tasarımın her yerde aynı olduğunu, Tescilli olduğu iddia edilen “...” ibaresinin “...” olarak ... tescil no ile ... adına tescilli olduğunu, Müvekkili olan ... hakkında yapılmış bir tespit bulunmadığını, Müvekkili olan ... hakkında belirtilen tespitlerin kabul edilemeyeceğini iddia ve beyan etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkili olan ...’in kayıtlarda işletme sahibi olarak gözükse de işletme ile ilgili tüm işlemleri ...’nın yürüttüğünü, Müvekkiline ait işletmede kullanılan marka ve tasarımların “...” ile gerçekleştirilen franchise sözleşmesi kapsamında gerçekleştirildiğini, Davacı yana ait markalar ile “...” markasının benzerlik teşkil etmediğini, Davacı tarafından Waffle Paleti olarak bildirilen ürünün ülkemizde ve dünyada spatula ismi ile bilindiğini ve Müvekkilinin kullanımlarının davacı yan spatula kullanımlarından farklı renkte olduğunu iddia ve beyan etmiştir.

Cevaba Cevap Dilekçesi: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla davanın kabulüne dair karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar Talebi: davalı ... vekilinin talebi doğrultusunda dosyanın İlkay Karatlı

Deliller: TPMK kayıtları dosya arasına alınmıştır.

Değişik iş dosyası: ... 1.FSHHM'nin ...ş sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır.

Bilirkişi raporu: 18/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda " Davalılar tarafından yapıldığı anlaşılan görselini ihtiva eden markasal kullanımların Davacı yana ait şeklindeki marka ile görsel, işitsel, anlamsal açılardan ve hülasa bütünsel açıdan benzemediği, taraf marka ve markasal kullanımlarında yer alan ve dilimizde “...” anlamına gelen unsurun ihtiva ettiği anlam bakımından marka korumasının dar olacağı, bu eksende davalıların ayırt edici şekil ve sair kelime unsurları ihtiva eden markasal kullanımlarının bütünsel açıdan davacı yana ait markaya tecavüz teşkil eder mahiyette olduğunun değerlendirilemeyeceği, Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “...” iş yerinde tespit edilen spatula ürününün tasarımı ile ... numaralı tescil içerisindeki tasarımın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “... Şubesi iş yerinde tespit edilen bükülebilen karton servis tabağı ürününün tasarımı ile ... numaralı tescil içerisindeki tasarımın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “...” iş yerinde tespit edilen ... görselinin tasarımı ile ... numaralı tescil içerisindeki tasarımın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “...” iş yerinde tespit edilen spatula ürününün tasarımı ile ... numaralı tescil içerisindeki tasarımın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu,

Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “...” iş yerinde tespit edilen ...görselinin tasarımı ile ... numaralı tescil içerisindeki tasarımın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, Davalı taraflardan ... adına kayıtlı “...” iş yerinde tespit edilen spatula ürününün görselinin denetime elverişli olmaması sebebiyle herhangi bir değerlendirmenin yapılamadığı "kanaatine varılmıştır.

04/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda "Piyasada hamur spatulası olarak da bilinin davaya konu waffle paledi, piyasada bazı farklılıklar içerecek şekilde birçok çeşidi bulunmakta olup, temel olarak ise yapıları benzer olsada bazı farklılıklar içerdikleri. Davacı firma üzerinde firma isminin basılmış olduğu, bunun ise özel kalıp ile yapıldığı, davacının bunu özel yaptırttığı anlaşılmaktadır. Davalı kullandığı spatulanın bir zorunluluğu olmadığı halde davacı aynı spatula kullandığı tespit edilmiştir. Davacı tescilli spatualsının tescil tarihinden önce sektörde kullanımının olduğuna dair bilirkişi marifetiyle tespit yapılamamıştır

Marka yönünden yapılan incelemede Davacı tescilli markası ile ... adına ... tescil numaralı marka ve davalılar kullanımları bütünsel açıdan karşılaştırıldığında hitap edilen ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimali bulunmadığı,

Davacı tarafa ait ... numaralı tasarım ile Davalı ...’e ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, benzer olarak algılandıkları, Davacı tarafa ait ... numaralı tasarım ile Davalı ...’e ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, benzer olarak algılandıkları sonucuna varılmıştır.

18/08/2025 tarihli bilirkişi raporundaDavacı tarafın talebi doğrultusunda , SMK 151 2-a bendine göre yoksun kalınan kazanç hesabı yapılabilmesi için hem davacı hem davalı tarafların 2021 yılı yıllık gelir beyanları ile 2021 yılı 3. Dönem geçici gelir vergi beyanlarının dosyaya sunulması gerektiği ancak sadece davacı tarafın dosyaya beyanda bulunduğu bu sebeple davacı tarafın mali bilgilerinden hareketle hesaplanan brüt kar marjı oranının davalıların elde ettiği gelirler bilinemediğinden uyarlanamadığı ve SMK 151 2-a bendine göre yoksun kalınan kazanç hesabı yapılamadığı , Davacı tarafın Tespit tarihi ile dava tarihi arasında 107 günlük süre içinde en az 71.846,40 TL en fazla 95.282,46 TL brüt kar elde etmiş olabileceği hesaplandığı , "kanaatine varılmıştır.

25/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda" 18.08.2025 tarihli rapor itirazları Yönünden ; Rapor hazırlama sürecinde SMK 151 2-a bendine göre yoksun kalınan kazanç hesabı yapılabilmesi için Gelir İdaresi Başkanlığı haricinde ,30.05.2025 ve 31.07.2025 tarihlerinde Sayın Mahkeme tarafından ilgili belge ve kayıtların ibrazı için taraflara tebligat gönderilmiş ancak ne taraflarca mahkemeye belge sunulmuş ne de yerinde inceleme talep edilmiş bu sebeple ,SMK. 151/2 a bendi gereği; Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir hesabında , Esas alınacak oran iki unsurdan sadece ilki ,davacı tarafın brüt karlılık oranı hesaplanabilmiş ikincisi davalıların tecavüze konu ticari faaliyetlerinden elde etmiş oldukları gelir hesaplanamamıştı iş bu ek rapor çalışmasında da, Davalılar ..., ..., ... ile ilgili talep edilen belgeler sunulmamış raporun tek taraflı verilere dayandığı itirazında bulunulmuş ,davalılar ... ..., ... Yönünden, Davacı tarafın talebi olan SMK. 151/2 a bendi gereği; Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir hesaplanamamış , Ancak davalı ... yönünden itiraz dilekçe ekine sunulan 2021 yılı beyanları esas alınarak SMK. 151/2 a bendi gereği; Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir davacı brüt karlılık oranı davalı gelirleri esas alınarak 6.058,25 TL olarak hesaplanmıştır.

"kanaatine varılmıştır.

Islah Dilekçesi: Davacı vekili 05/01/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile; Dava dilekçesinde yer alan her bir davalı için 10.000,00TL maddi tazminat talebini artırarak toplam 71.486,40 TL üzerinden maddi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

Dava ve Uyuşmazlık: Taraflar arasındaki dava ve uyuşmazlık

Davalıların eylemlerinin davacı adına tescilli marka ve endüstriyel tasarıma tecavüz niteliğindev olup olmadığının tespiti tecavüz eylemlerinin durdurulması önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. Davacı taraf TPMK nezdinde ... tescil numaralı "..." ibareli marka, ... tescil numaralı "..." ibareli marka, ... tescil numaralı "..." ibareli marka ile ... tescil numaralı "..." , ... tescil numaralı "...",....tescil numaralı "..." ibareli tasarımlarının bulunduğu, davalı taraflarca davacıya ait marka ve tasarımların aynı hizmet sektöründe kullanıldığını, ... 1.FSHHM ... Değişik iş sayılı dosyasında yapılan delil tespitinde davalıların marka hakkına tecavüz ve tasarıma tecavüz niteliğindeki eylemlerinin tespit edildiğini belirterek davanın kabulünü savunmuştur. Davalılar ise davanın reddini savunmuştur.

Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında TPMK nezdinde ...tescil numaralı "..." ibareli marka, ...escil numaralı "..." ibareli marka, ... tescil numaralı "..." ibareli marka ile... tescil numaralı "..." , ... tescil numaralı "...", ... tescil numaralı "..." ibareli tasarımlarının bulunduğu, ... 1.FSHHM'nin...sayılı dosyasında yapılan delil tespiti sonrasında alınan bilirkişi raporunda "... Şubesinin davalı ... tarafından ".." adresinde hizmet verdiği, bu iş yerinde tespit edilen spatulanın, tespit talep eden adına ... dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağına, Tespite konu adresteki tabelada yer alan sloganın, tespit isteyene ait ... tescil numaralı markasına ait sloganla aynı olduğu; ... Şubesinin davalı ... tarafından "..." adresinde hizmet verdiği, adreste yapılan tespitte görülen spatulanın, tespit talep eden adına ... dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağı, Aleyhine tespit istenen adresinde görülen tabela görselinin , tespit talep eden adına ... dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağı, Aleyhine tespit istenen adresinde görülen sandviç waffle kutusunun, tespit talep eden adına ... dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağı, ... Şubesinin davalı ... tarafından "..." adresinde hizmet verdiği, Aleyhine tespit istenen adresinde dışarıdan bakıldığında görülebilen tabela görselinin, tespit talep eden adına...dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağı, Aleyhine tespit istenen adresinde görülen sandviç waffle kutusu, tespit talep eden adına ...dosya numarasıyla tescilli tasarımla, bilgilenmiş tüketici nezdinde aynıymış gibi algılanacağı" kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce alınan 18/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda davalıların iş yerinde yer alan "..." , "..." görsellerini içeren tabelaların davacıya ait markalarla karşılaştırılmasının yapıldığı ve markalar arasında görsel işitsen anlamsal açıdan benzerlik bulunmadığı, markaların ve davalı kullanımlarının bütünsel olarak birbirine benzemediği kanaatinin bildirildiği, davalılardan ...'in iş yerinde tespit edilen spatulanın davacıya ait spatula tasarımı ile benzer nitelikte olduğu, davalı ...'e ait iş yerinde tespit edilen karton servis tabağı, ... görseli ile spatulanın davacıya ait tasarımlarla benzer mahiyette olduğu, davalı ...'in iş yerinde tespit edilen waffle görseli ile spatulanın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu kanaatinin bildirildiği, ek raporunda aynı mahiyette olduğu, dosya kapsamında alınan 12/12/2024 tarihli raporda ise markalar yönünden karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, tasarımlar yönünden ise önceki raporla, ek raporla aynı mahiyette rapor sunduğu anlaşılmıştır.

Markaya tecavüz iddiası bakımından yapılan incelemede, davacının dayanak markalarının TPMK nezdinde...tescil numaralı "..." ibareli marka, ... tescil numaralı "..." ibareli marka, ... tescil numaralı "..." ibareli markalar olduğu, delil tespiti sırasında yapılan incelemede her üç davalıya ait iş yerinde yapılan tespit sırasında çekilen fotoğraflar incelendiğinde davalıların kullanımlarının "..." şeklinde olduğu, davacı markaları ile davalı kullanımları arasında benzerlik bulunmadığı, davacıya ait ... tescil numaralı markanın ana unsurunun "..." olduğu, marka görselinde yer alan "..." ibaresinin yan unsur mahiyetinde olduğu, davalıların iş yerinde tespit edilen "..." ibareli kullanımların markasal nitelikte olmadığı, slogan mahiyetinde olduğu, davalı kullanımları ile davacı markasının anlamsal, işitsel ve görsel olarak birbirine benzemediği anlaşılmakla markaya tecavüze ilişkin davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Tasarıma tecavüz iddiası bakımından yapılan incelemede ise davacı adına tescilli her 3 tasarım bakımından bilirkişi raporunda tecavüzün varlığı tespit edilmiş ise de tasarıma konu ürünlerin sandwich waffle kutusu, wafllle spatulası ve meyveli waflle görseline ilişkin olduğu, her 3 tasarımın da piyasada bulunan ve aynı sektörde çalışan iş yerlerinde kullanılageldiği, bu nedenle yenilik doğurucu mahiyette olmadığı anlaşılmakla tasarıma tecavüz iddiası bakımından da davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Yapılan yargılama sonucunda davacının markaya tecavüz ve tasarıma tecavüze ilişkin öne sürülen iddialarının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere,

1-Davanın REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 732,00TL karar harcından peşin yatırılan 3.073,95 TL'nin fazladan yatırıldığı anlaşılmakla 2.341,95 TL'nin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

4-ihbar olunan Melike tarafından yapılan 12.000,00 TL (BİLİRKİŞİ) masrafının davacıdan alınarak ihbar olunana verilmesine,

5- Marka Hakkına tecavüz yönünden;

-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

6-Tasarım Hakkına tecavüz yönünden;

7- Manevi tazminat davası yönünden;

-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 50.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

8- Maddi tazminat davası yönünden;

9-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.13/05/2026

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır

Full & Egal Universal Law Academy