T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/1186 Esas
KARAR NO: 2020/700
.
TALEP: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
TALEP TARİHİ: 28/10/2019
KARAR TARİHİ: 18/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) talebinin yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Talep eden vekili mahkememize verdiği 28/10/2019 tarihli talep dilekçesinde özetle; müvekkilinin yetkili hamili olduğu talep konusu çeklerin müvekkil şirketin muhasebesinde çalışan ... tarafından çalındığını, bu hususta suç duyurusunda bulunduklarını, çeklerin şu an kimin elinde olduğunu bilmediklerinden çeklerin zayi olması nedeniyle öncelikle söz konusu çekler hakkında ihtiyati tedbir yolu ile ödeme yasağı konulmasına ve yargılama sonucunda talep konusu çeklerin iptallerine karar verilmesini talep etmiştir.
Talep eden vekilince sunulan 01/11/2019 tarihli dilekçe ile; talebe konu ...Bankası/..., .../..., .../..., .../... ve..., .../..., .../ ..., .../... seri numaralı çekler bulunduğundan bu çekler yönünden iptal talebinden vazgeçtiklerini beyan etmiştir.
DELİLLER : Çek suretleri, Ticaret Sicil Gazetesi ilanları, Banka cevabi yazıları, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... sayılı dosyası, ...Cumhuriyet Başsavcılığı'nın...-...-... sayılı soruşturma dosyaları, talep edenin 01/11/2019 tarihli vazgeçme dilekçesi ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, TTK'nın 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çeklerin iptali istemine ilişkindir.
Talep eden talebe konu çeklerin şirket muhasebecisi tarafından çalındığını, daha sonra çeklerin kimin eline geçtiğini bilinmediğini bu nedenle zayi olan talebe konu çeklerin iptallerine karar verilmesini talep etmiştir.
Talep eden tarafça talep tarihinden sonra sunulan dilekçe ile iptal talebine konu çeklerden .../..., .../..., .../..., .../... ve ..., .../..., .../ ..., .../... seri numaralı çeklerin bulunması nedeniyle bu çekler yönünden iptal taleplerinden vazgeçtiklerini beyan edilmesi nedeniyle bu çekler yönünden ödeme yasağının kaldırılmasına karar verilerek yatırılan 33.057,00-TL teminatın iadesine karar verilmiştir.
Talep eden tarafça davanın ihbarı talebi üzerine ihbar olunanlara ihbar dilekçesi tebliğ edilmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.
TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
TTK'nın 762. madde hükmü gereğince talep konusu çekler hakkında iptali talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde birer hafta arayla olmak üzere üç kez ilan yapılmıştır.
Muhatap bankalar tarafından talep konusu çeklerden .../..., .../...,.../..., .../..., .../..., .../...,.../... seri numaralı çeklerin ibraz edildiği, .../... seri numaralı çekin ibraz edilmediği, .../... seri numaralı çekin iptal edildiği bildirilmiştir.
Muhatap bankalar tarafından ibraz edildiği bildirilen çek hakkında talep eden tarafa istirdat davası açmak süre verilmiş olup, talep eden tarafça .../... seri numaralı seri numaralı çek hakkında İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esasında kalıtlı istirdat davası açıldığı, .../..., .../... seri numaralı çekler yönünden arabulucuya gidildiği anlaşılmıştır.
Talebe konu ibraz edilen çekler yönünden ibraz eden ilgililere Mahkememizce verilen ödeme yasağına ilişkin tedbir kararından dolayı talep eden şirkete ve varsa diğer sorumlulara karşı uğradığı zarara ilişkin tazminat davası açmak (gerekirse arabulucuya başvurmak) ve buna ilişkin bilgi ve belgeleri dosyaya sunmak üzere 1 aylık kesin süre verilmesine aksi halde talep eden tarafça yatırılan teminatın talep edene iadesine karar verileceği hususunun usulüne uygun ihtarına rağmen ibraz edenler tarafından tazminat davası açıldığına ilişkin Mahkememize herhangi bir bilge ve belge sunulmadığı ve dava açılmadığı anlaşıldığından talep eden tarafından yatırılan teminatın iadesi koşulları oluştuğundan talebe konu ibraz edilen .../..., .../...,.../..., .../..., .../..., .../..., .../... seri numaralı, ibraz edilmeyen .../...seri numaralı ve iptal edilen .../... seri numaralı çekler yönünden yatırılan 91.741,50-TL teminatın talep eden tarafa iadesine ve talebe konu tüm çekler yönünden ödeme yasağının kaldırılmasına, talebe konu .../...-...-... seri numaralı çekler yönünden ibraz edene Mahkememizce verilen ödeme yasağına ilişkin tedbir kararından dolayı talep eden şirkete ve varsa diğer sorumlulara karşı uğradığı zarara ilişkin tazminat davası açması ve buna ilişkin bilgi ve belgeleri dosyaya sunması aksi halde teminatın iadesine karar verileceği ihtarını içerir davetiye tebliğinden sonra bu çekler yönünden talep eden tarafça yatırılan teminatın iadesi hususunun değerlendirilmesine karar vermek gerekmiştir.
Talep eden vekilince sunulan 21/07/2020 tarihli dilekçe ile talep eden şirket vekilliğinden çekildiklerinin beyan edilmesi üzerine, talep eden şirket adına çıkarılan vekillikten çekilme dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir davetiye 28/07/2020 tarihinde usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiştir.
Talep eden tarafından zayi nedeniyle çek iptaline ilişkin talepte bulunulmuş ise de; mahkememizin 17/09/2020 tarihli celsesine vekillikten çekilme dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir davetiyenin usulüne uygun tebliği suretiyle duruşma gün ve saatinden haberdar olan talep eden şirketin (yetkili temsilcisinin) yapılan sesli çağrı sonucunda duruşma salonunda hazır bulunmadığı ve herhangi bir mazeret de bildirmediği, bu haliyle talep eden tarafın talep konusu işi takip etmemesi nedeniyle HMK 150/1 maddesi gereğince talebin yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına 17/09/2020 tarihinde karar verilmiştir.
HMK'nın 150/5. maddesinde davanın işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren 3 ay içerisinde yenilenmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek esas kaydının kapatılacağı düzenlenmiş olup, Mahkememizin bu dosyası işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren 3 ay içerisinde talep eden tarafça yenilenmediğinden talebin açılmamış sayılmasına ve talebe konu çekler hakkında verilen ödeme yasağı ile yatırılan teminatın iadesi hususunda aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Talep eden tarafın TALEBİNİN HMK'nın 150/5. maddesi gereğince AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2- Zayi nedeniyle iptal talebi devam eden ve ibraz edilen çekler yönünden ibraz eden ilgililere Mahkememizce verilen ödeme yasağına ilişkin tedbir kararından dolayı talep eden şirkete ve varsa diğer sorumlulara karşı uğradığı zarara ilişkin tazminat davası açmak (gerekirse arabulucuya başvurmak) ve buna ilişkin bilgi ve belgeleri dosyaya sunmak üzere bir aylık kesin süre verilmesine aksi halde talep eden tarafça yatırılan teminatın talep edene iadesine karar verileceği hususunun usulüne uygun ihtarına rağmen ibraz edenlerce tazminat davası açıldığına ilişkin Mahkememize herhangi bir bilge ve belge sunulmadığı ve dava açılmadığı anlaşıldığından talep eden tarafından yatırılan teminatın iadesi koşulları oluştuğundan talebe konu ibraz edilen .../..., .../..., .../..., .../..., .../..., .../..., .../... seri numaralı, ibraz edilmeyen .../... seri numaralı ve iptal edilen .../... seri numaralı (toplam 611.610,00-TL bedelli) çekler yönünden yatırılan (toplam bedelin %15'i olan) 91.741,50-TL teminatın talep eden tarafa iadesine,
3- Zayi nedeniyle iptal talebi devam eden ve ibraz edilen talebe konu .../ ...-....-...seri numaralı çekler yönünden ibraz edene Mahkememizce verilen ödeme yasağına ilişkin tedbir kararından dolayı talep eden şirkete ve varsa diğer sorumlulara karşı uğradığı zarara ilişkin tazminat davası açması ve buna ilişkin bilgi ve belgeleri dosyaya sunması aksi halde teminatın iadesine karar verileceği ihtarını içerir davetiyenin usulüne uygun tebliğinden sonra bu çekler yönünden talep eden tarafça yatırılan teminatın iadesi hususunun değerlendirilmesine,
4- Talep eden tarafça iptal talebine konu .../..., .../..., .../..., .../... ve ..., .../9..., .../..., .../..., seri numaralı çeklerin bulunması nedeniyle iptal talebinden vazgeçilen bu çekler yönünden toplam 33.057,00-TL teminatın iade edildiği anlaşıldığından bu çekler yönünden teminatın iadesi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
5- Talebe konu tüm çekler yönünden verilen ödeme yasaklarının kaldırılmasına ve bu hususta ilgili bankalara müzekkere yazılmasına,
6- Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre talep eden tarafça yatırılan peşin harcın alınması gereken 54,40-TL karar harcından mahsubu ile bakiye 10,00-TL karar harcı ile yargılama sırasında kamudan karşılanan 95,00-TL 5 adet posta masrafı olmak üzere toplam 105,00-TL'nin talep edenden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
7- Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8- İhbar olunanlar ...Faktoring,... Faktoring, ... Faktoring ve ...vekillerinin vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin dosyada ihbar olunanlarca yapılmış gider bulunmadığından ve taraf sıfatı bulunmadıklarından reddine,
9- Talep eden tarafca yatırılan gider avansının banka müzekkereleri yazıldıktan, teminat iadesi hakkında ihtarlı davetiyeler tebliğ edildikten, karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının talep tarafa resen iadesine,
Dair; talep edenin yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 18/12/2020
Başkan ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Katip ...
e-imza*
* Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.