T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/1255 Esas
KARAR NO: 2022/44
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/11/2019
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile müşterisi ... A.Ş. arasında 02.05.2019 teklif tarihli ... arasında gerçekleştirilecek taşımacılık sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile belirlenen süre içerisinde nakliyeyi gerçekleştirme taahhüdü altına girdiğini, davacı şirketin Bulgaristan vizesi almak için 5 personeline ait pasaportları ihtiva eden kargoyu muhatap şirkete 20.05.2019 tarihinde teslim ettiğini, kargonun teslim edilmediğini, muhatap şirket arandığını, bir türlü cevap alınamadığını, ısrarla davalı şirketin aranması sonucunda davalı şirketin 27.05.2019 tarihinde kargonun kaybolduğu cevabını verdiğini, kargonun süresi içerisinde vize işlemlerini takip edecek firmaya ulaştırılmaması ve davacı şirketin de Sırbistan’a yapacağı taşımacılığın başlatılması gerekmesi sebebiyle davalı şirket yapacağı taşımacılığın ilk seferlerini ... Tic. Ltd. Şti’ne yaptırmak zorunda kaldığını, ... tarafından yapılan taşımacılık için 25.05.2019 tarihinde 22.000,00 Euro bedelli 31.05.2019 tarihli 66.900,00 Euro bedelli faturalar düzenlenerek davacı şirkete verildiğini, davalının pasaportları kaybetmesi sebebiyle davacı şirket büyük zarara uğradığını, arz ve izah edilen nedenlerle belirsiz alacak davasının kabulü ile, davacı şirketin uğradığı 20.000,00 TL zararın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacı şirkete verilmesine, dava masrafları ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket tarafından içeriği 1 adet dosya olarak kayıt edilen ... seri nolu ambar tesellüm fişine kayıtlı kargo 20.05.2019 tarihinde davalı şirkete taşımaya verildiğini, ancak kargonun davalı şirket bünyesinde iken kayıp duruma düştüğünü, yapılan aramalara rağmen tespit edilemediğini, davacının bu kayıp sebebi ile talep ettiği tazminat talebinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, kargo içeriği ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafın her ne kadar kargo içeriğinin 5 adet pasaport olduğunu beyan etse de bu beyanın afaki bir iddia olduğunu, davacı tarafından davalıya teslim edilen kargo davalı şirket nezdinde taşınması yasak statüsünde olduğunu, davacının diğer giderlerine ilişkin davalı şirketin sorumluğunun bulunmadığını, ayrıca illiyet bağının ispatlanması gerektiğini, davacı ile davalı şirket arasında özel hükümlerine havi bir sözleşme bulunmadığını, davalı şirket hakkında sınırlı sorumluluk hükümlerinin uygulanması gerektiğini, bu kapsamda davalı şirket için davacıya ödenmesine hükmedilecek miktar davacı yanca bu pasaportlar için yapılmış olan masraflar ile sınırlı olacağını, arz ve izah olunan sebeplerle davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesinine karar verilmesini talep etmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinde 2020/... Talimat dosyası ile Dinlenen Davacı tanığı ... ; "Davacı şirkette halen tur şoförü olarak çalıştığını, çalıştığı şirketin bir taşımacılık işi aldığını, içlerinde kendisinin de dahil olduğu 5 çalışma arkadaşının pasaportlarının bu iş nedeni ile istendiğini, pasaportunu çalıştığı şirkete teslim ettiğini, kendisinin ve diğer çalışma arkadaşlarının pasaportlarının davacı şirkete sekreter olarak görev yapan kişi tarafından kargoya verildiğini, kargoya verilme anını görmediğini, 3-4 gün sonra çalıştığı şirket tarafından pasaportların kaybolduğu taraflarına bildirildiğini, akabinde karakola ve kaymakamlığa giderek pasaportların iptali için başvuruda bulunduklarını, pasaportlarının vize işlemlerinin yapılması için bildiği kadarı ile Ankara’ya gittiğini, kargoda yaşanan kayıp nedeniyle yeniden pasaport ve vize alma işlemleri uzun sürdüğünden çalıştığı şirketin almış olduğu taşımacılık işini başka bir şirkete yaptırdığını, bu nedenle ... A.Ş’nin zararı olduğunu" beyan etmiştir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinde 2020/... Talimat dosyası ile Dinlenen Davacı tanığı ...; "Davacı şirkette halen operasyon şefi olarak çalıştığını, dava konusu olay yaşandığında tır şoförü olarak çalıştığını, çalıştığı şirketin Türkiye’den Sırbistan’a iş makinasının nakliyesi işini aldığını, bu iş nedeni ile pasaportu olan elemanların pasaportlarının istendiğini, içinde kendisinin de bulunduğu 5 kişi pasaportlarını davacı şirkette asistan olarak görev yapan ... ... isimli kişiye teslim ettiklerini, ... Hanım’da pasaportları vize işlemlerinin takibi için Ankara’ya göndermek üzere ... Kargo A.Ş.’ye teslim ettiğini, 3-4 gün sonra pasaportlarının kaybolduğu haberini aldıklarını, pasaport şubeye giderek pasaportlarını iptal ettiklerini, çalıştığı şirketin kendi elemanları ile almış olduğu taşıma işini yerine getiremediğinden farklı bir firmadan nakliye aracı kiralamak zorunda kalmış olduğundan zarara uğradığını" beyan etmiştir.
DELİLLER: Arabuluculuk son tutanağı, ... Noterliği'nin 30.05.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname sureti, kargo kayıp dilekçesi ve kargo teslim fişi, davaya konu fatura ve dekont suretleri, tarafların ticari defter ve kayıtları, tanık beyanları, davacı şirket ile ... A.Ş. arasında yapılan sözleşme sureti, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava taşıma sözleşmesinden kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile ... A.Ş arasında taşımacılık sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin kendi araç, gereç ve personeli ile nakliye işini gerçekleştirmeyi üstlendiğini, 5 adet personelinin pasaportlarını içeren kargonun muhatap firmaya ulaştırılmak suretiyle kargo firmasına teslim edildiğini ancak kargonun kaybolduğunu, bu nedenle taşıma işleminin kendi personeli ile değil de başka bir taşıma şirketi ile anlaşılmak zorunda kalındığını, bu nedenle zarara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 20.000 TL tazminatın müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, kargo içeriğinin davacı tarafça ispat edilemediğini, kargonun taşınması yasak olan kargo statüsünde bulunduğunu, sınırlı sorumluluk ilkelerinin uygulanmasının gerektiğini, davacıya ödenmesine hükmedilecek miktarın davacı tarafından pasaportlar için yapılmış olan masraflarla sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde mali müşavir ve taşıma bilirkişi tarafından 08/03/2021 tarihinde düzenlenen bilirkişi heyet raporuna göre; "Davacının ticari defterlerine göre; Dava dışı ... ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan taşımacılık işi için davacı yan adına düzenlenen 25.05.2019 tarihli ... no.lu 22.000,00 Euro (149.300,80 TL) tutarlı ve 31.05.2019 tarihli ... no.lu 66.900,00 Euro (441.312,54 TL) tutarlı faturaların davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, iş bu fatura bedellerinin davacı tarafından dava dışı firmaya ödenerek 17.11.2019 tarihi itibariyle cari hesabının sıfırlanmış olduğu, eşyanın ilgili firmaya ambar teslim fişi karşılığında teslim edildiği, taşımanın Sırbistan’a Bulgaristan üzerinden taşıma yapılması gerekmesi nedeniyle davalı firmaya 5 adet pasaportun da teslim edildiği, davalı firmanın 27.05.2019 tarihinde kargonun kaybolduğu cevabını vermesi dosyasının tetkikinden anlaşılmakta olup, raporumuzda açıklanan CMR Konvansiyon hükümlerinin 8/1 başlığı ile Madde 17, 27/1 ve Madde 2 belirtildiği, ayrıca Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 22. Maddesinde de “Eşya ve kargo taşımacılığı alanında yetki sahibi olanlar, eşya ve kargoları teslim aldıkları andan teslim edinceye kadar, eşyanın ve kargonun tamamı veya kısmen kaybından, hasarından, korunması ve taşınmasından, güvenliğini sağlamaktan, teslim alınan şeklini muhafaza etmekten sorumludurlar.” hükmü gereği Pasaport uluslararası seyahat için kullanılması zorunlu olduğundan CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanacağı, davacı ... A.Ş. firmasının ... A.Ş. firmasına taşıma işini toplam 9.500 € + 15.000 € + 3.000 € = 27.500 € ‘ya yaptırmış olup, davacı firmanın 88.900 € - 27.500 € = 61.400 € fark kaybı olduğu görülmekte olup, kargonun teslim edildiği 20.05.2019 tarih itibariyle 61.400 € x 6.7515 = 414.529,82 TL davacı firmanın zararı olduğu, davalı firma tarafından dosya teslim alınmış olup, kaybolma sorumluğunun davalıya firmaya ait olduğu, cezai müeyyidenin davalı firma tarafından ödenmesi gerekeceği" şeklinde rapor düzenlenmiştir. Davalı vekilinin rapora itirazlarının değerlendirilmesi ve 6102 sayılı TTK' nın 882. maddesi uyarınca sınırlı sorumluluk ilkesi uyarınca terditli olarak hesaplama yapılması için kök raporu hazırlayan taşıma alanında uzman bilirkişiye tevdine karar verilmiş, taşıma alanında uzman bilirkişi tarafından düzenlenen 23/08/2021 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; "6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 882 maddesi uyarınca sınırlı sorumluluk ilkesi gereği terditli olarak 27.05.2019 tarihi itibariyle 1 SDR Merkez Bankası günlük kurlar karşılığı 1 SDR 8.3563 TL olup, gönderinin toplam 100.170 kg ağırlığı dikkate alındığında özel çekme hakkı: 100.170 kg x 8.331/kg x8.3563 TL=6.967.374 TL tazminat olduğu, ancak, hesaplamanın davacı ile davalı arasında herhangi bir sözleşme ve eşyanın antrepoya kaç kg alındığı dosyasında mevcut olmadığından, yapılan hesaplamanın davacı ... A.Ş. tarafından eşyaların sonradan gönderildiği ... A.Ş. arasında yapılan sözleşme ve faturaya göre yapıldığı, Antrepoya (ambar) 20.05.2019 tarihinde kargo cinsi ve adedi sadece 1 adet dosya olarak teslim edilip alındığının görüldüğü, hangi cins eşyanın kaç kg veya koli/palet olarak antrepoya alındığı dosyasında görülmemekte olup, hesaplamanın davalı ... Kargo firması tarafından 27.05.2019 tarihinde davacı ... A.Ş. firmasına gönderilen 1 adet kayıp kargo dilekçesine göre yapıldığı ve zararın 414.529,82 TL olduğu ve davalı firma tarafından ödenmesi gerekeceği" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Dava konusunun, davacı şirket ile müşterisi ... A.Ş. arasında akdedilen sözleşme ile davacı şirketin Tuzla’dan yüklenecek malzemeleri ...’a kendi araç, gereç ve personeli ile gerçekleştirecek iken davalının davacı şirketin personeline ait pasaportları kaybetmesi sebebiyle söz konusu taşımacılık işinin dava dışı ... ve Tic. Ltd. Şti.’ne 88.900,00 Euro’ya yaptırmak zorunda kaldığından kendi yapamadığı taşımacılık işinden kaynaklı uğradığı zararın kargonun kaybolması nedeniyle davalı kargo şirketinden tahsili talebinden ibaret olduğu ancak kargo tesellüm fişinin incelemesinde üzerinde 1 adet dosya yazılı olduğu, dinlenen davacı tanıkları söz konusu kargonun içerisinde pasaportların olduğu ve kaybedildiğini ileri sürmüşlerse de kargo paketi içerisinde ne olduğuna dair davacı tarafından bir bilgilendirme yapılmadığı ve aksi durumun davacı tarafından yazılı delil ile ispat edilmesi gerekmektedir. Ayrıca, gönderilen evrakların maddi bir değeri olmadığı gibi kargonun kaybedilmesinde de davalının ağır kusuru olduğuna dair bir delil de sunulmadığı dikkate alındığında, maddi değeri olmayan evrakların kaybolması nedeniyle meydana gelecek dolaylı zararların davalıdan talep edilemeyecek olması nedeniyle bilirkişi raporundaki değerlendirmelere katılmayarak davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın reddine dair oluşan vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
(Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2018/3908 E. 2020/2558 K. Sayılı ilamı)
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 80,70-TL harcın peşin alınan 341,55-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 260,85-TL'nin davacıya iadesine,
3-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap olunan 5.100,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 300,00 TL bilirkişi ücretinden ibaret yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6- Taraflarca yatırılan artan gider avansının karar kesinleştiğinde bakiye kısmının yatıran tarafa re'sen iadesine,
7-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 18/01/2022
Katip ...
e-imzalı*
Hakim ...
e-imzalı*