T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/226 Esas
KARAR NO: 2020/473
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/09/2019
KARAR TARİHİ: 13/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle;
Tarafların cari hesap usulü karşılıklı olarak elektrik malzemesi ticareti yapmakta olduğunu, Davacı ... LTD. ŞTİ. Son dönemdeki sektörsel kriz nedeni ile davalı tarafa vermiş olduğu bir kısım kambiyo senedini ödeyemediğini, davalı taraf ,ödenmeyen çekleri cari hesaba iade ederek bakiye cari hesap üzerinden icra takibi başlatacağına, kambiyo senetlerinin cari hesap borcundan bağımsız olduğu gerekçesi ile elindeki bütün karşılıksız çeklere ilişkin savcılık şikayetinde bulunmuş ve beraberinde de ... İcra Md. Lüğünün 2018/ ... E. Sayılı icra takibi başlattığını, bu durum üzerine , mahsubu yapılmayan 201.486,31 TL tutarındaki cari hesap alacağımız için ... İcra Md.lüğü 2019/... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, başlatılan icra takibine davalı tarafça takas mahsup talebinde bulunulması gerekir iken bu yapılmamış ve haksız ve kötü niyetli olarak hem yetki itirazında bulunulmuş hem de borca itiraz edildiğini, taraflar arasındaki mevcut uyuşmazlık zorunlu arabuluculuk kanun yoluna tabi olduğundan 30.04.2019 tarihinde ... ARABULUCULUK BÜROSU' na 2019/... başvuru nosu ile başvurulduğunu, 2019/ ... (Ticari) arabuluculuk dosya nosu ile işlem gören başvuruları, uzlaşma sağlanamadan sonuçlandığını, icra dosyasına davalı tarafça yapılmış olan yetki itirazı yerinde olmadığını, İcra takibi, tarafların ticari ilişkilerinde kullanmış oldukları, aynı zamanda davalı tarafın resmi şube adresi olan " ... Cd. ... No: ... Kat: ... -Beyoğlu / İST. " adresinin tabi olduğu İSTANBUL MERKEZ yargı çevresinde başlatıldığı, davalı tarafın borca ve ferilerine yönelik itirazları da haksız ve kötü niyetli olduğu, tarafların ticari defterleri ve davalı tarafın başlatmış olduğu ... İcra Md. Lüğünün 2018/ ... E. Sayılı dosyaları incelendiğinde davalı tarafın davacı aleyhine (borçlarını mahsup etmemiş olması nedeni ile ) cari hesap alacağından 201.486,31 TL fazla miktarda icra takibi başlatmış olduğu, davalı tarafın kötü niyetli olduğu, davacı tarafın cari hesap alacağını borcuna mahsup etmeden, elindeki bütün kambiyo evraklarını icra takibine koymuş ve aynı zamanda da karşılıksız çek şikayetinde bulunulduğu, taraflarınca başlatılan dava konusu icra dosyasına da takas- mahsup definde bulunmak yerine haksız olarak itirazda bulunulduğu, bu nedenle itirazın iptali ile birlikte, davalı aleyhine, ilgili mevzuatla öngörülen oranda icra inkar tazminatına hükmedilmesini, davalı tarafın haksız ve mesnetsiz itirazlarının iptaline, ... İcra Md.lüğünün 2019/... E. Sayılı icra takibin devamına, davalı tarafın itirazının mesnetsiz ve kötüniyetle yapılmış olması nedeni ile davacı lehine alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerine yüklenmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle;
Davalı müvekkilinin TTK ya göre tacir olduğu, tacir gibi davranarak işini yürütmekte ve ilgili yasal mevzuatın hükümlerine göre işlerini idare ettiğini, buna göre her tacir gibi yapmış bütün ilerle ilgili olarak tutmak zorunda olduğu defterler ve kayıtların olduğu, bu sebeple Davacı tarafça iddia ettiği gibi davacı şirketin , müvekkili olan davalı şirketten ... İcra müdürlüğünde başlatmış olduğu fatura ya dayalı herhangi bir borcu bulunmadığını, bu konu hakkında daha önce icra dosyasına itirazda bulunduklarını, davacı kendisinin alacaklı olduğunu iddia ettiği faturayı düzenledikten sonra müvekkile hiçbir şekilde ulaştırmamış , bu faturayı müvekkile ibraz etmediğini, müvekkilinin davacıya karşı herhangi bir borcunun da bulunmadığını, müvekkil şirketle davacı şirketin alacaklı olduğu herhangi bir ticari ilişkinin mevcut olmadığını, davacı ile müvekkil arasında ticari ilişki davalı müvekkilinin satıcı, davacı şirketin ise alıcı olduğu bir ticari ilişkinin söz konusu olduğu, davacı tarafın ödenmeyen çekleri cari hesaba iade ederek bakiye cari hesap üzerinden icra başlattığı konusu tamamen dava konusunun dışında olduğu, davacı tarafın haksız ve mesnetsiz iddialarına dayanan davanın reddine , kötü niyetle açılmış olan bu dava neticesinde davalı lehine alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderleri ve ile vekalet ücretinin davacı üzerine yüklenilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
DELİLLER: ... İcra Müdürlüğü'ne ait 2019/... esas sayılı dosyası, ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün BA-BS formları yazısı, ... Dairesi Müdürlüğü'nün BA-BS formları yazısı, ... İcra Müdürlüğü'ne ait UYAP sistemi üzerinden gönderilen 2018/... esas sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine cari hesaptan kaynaklanan alacak nedeniyle İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili dilekçesinde tarafların cari hesap usulü karşılıklı elektrik malzemesi ticareti yaptığını, davalıdan 201.486,31 TL tutarında cari hesap alacağının bulunduğunu, bu nedenle başlattığı icra takibine borçlu davalının haksız itirazının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili dilekçesinde davacı şirketin alacaklı olduğu ticari ilişkinin mevcut olmadığını, davacı tarafın alacaklı olduğunu iddia ettiği faturaları davalı tarafa ulaştırmadığını beyan ederek davanın reddi ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davacı tarafın delillerinde tarafların ticari defterleri ve bilirkişi incelemesine dayandığı, Mahkememizin 11/02/2020 tarihli öninceleme duruşmasında icra dosyası ve vergi kayıtları geldiğinde ticari defter incelemesi için celse arası ara karar oluşturulmasına karar verildiği, Mahkememizin 04/06/2020 tarihli ara kararı ile icra dosyası ve vergi kayıtlarının gelmesi üzerine dosya resen ele alınarak tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine karar verildiği, 10/07/2020 tarihi saat:14.00'da inceleme günü verildiği, bilirkişi ücretini yatırmak üzere davacı tarafa 2 haftalık kesin süre verildiği ve HMK 222. Maddesi gereğince ticari defter ve kayıtlarının sunulmaması halinde bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağı ihtaratı yapıldığı, ara kararın taraf vekillerine tebliğ edildiği, verilen kesin süre içerisinde davacı tarafça bilirkişi ücretinin yatırılmadığı ve belirlenen inceleme gününde davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarını sunmadığı anlaşılmış ve Mahkememizin 10/07/2020 tarihinde tanzim ettiği tutanak ile bilirkişi ücretinin yatırılmaması ve davacı tarafın ticari defterlerini sunmaması nedeniyle incelemenin yapılamadığına ilişkin tutanak hazırlanmıştır.
Delil ikamesi için avans başlıklı HMK'nun 324. maddesinin birinci fıkrasında; "Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin sürede yatırmak zorundadır. ..." hükmüne yer verildiği, ikinci fıkrasında ise, tarafların bu yükümlülüğü yerine getirmemesinin hukuki sonucu olarak delil ikamesinden vazgeçmiş sayılacaklarının belirtildiği, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 45/4. maddesinin de aynı doğrultuda hükümler içerdiği görülmüştür.
Mahkememizin 04/06/2020 tarihli ara kararı ile istenen bilirkişi ücreti, HMK'nun 324. maddesi kapsamında delil ikamesi için avans niteliğinde olup, bu avansın süresinde yatırılmamasının hukuki sonucu, delile dayanan tarafın delilden vazgeçmiş sayılmasıdır.
Mahkememizin 04/06/2020 tarihli ara kararı ile HMK'nun 324. maddesi kapsamında delil avansının yatırılması için avansın hangi işlere ilişkin olduğunun, hangi iş için ne miktar avans yatırılacağının açıkça belirtildiği ve sürenin kesin olduğu ve kesin sürenin sonuçları ihtar edilerek davacı tarafa usul ve yasaya uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Uyuşmazlığa konu edilen hususların irdelenerek cari hesaba dayalı alacağın var olup olmadığının, alacak var ise miktarının ne kadar olduğunun belirlenmesi tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile bilirkişi raporu aldırılmasına karar verilmiş, davacı vekiline inceleme gün ve saatinde ticari defter ve belgelerini ibraz etmesi, aksi takdirde ibrazdan kaçınmış sayılacakları ihtar edildiği halde davacı taraf belirlenen inceleme gününde ticari defter ve belgelerini sunmadığı gibi inceleme gününden önce de herhangi bir mazeret bildirmemiştir.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir.
Davacı taraf verilen kesin süre içerisinde bilirkişi ücretini yatırmadığı gibi, iddiasını ispat için zorunlu olan ticari defter ve belgelerini belirlenen gün ve saatte ibraz etmediğinden ihtar gereğince ibrazdan kaçınmış sayılacağından bilirkişi incelemesinin yapılamamış olması ile alacağın var olup olmadığının tespiti de mümkün olamamış, dosyaya gelen BA-BS formlarının incelenmesinde de davalı tarafın vergi dairesine faturaları bildirmediği anlaşıldığından davanın ispatlanamaması nedeniyle davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesi 11.fıkrasında yer alan "taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf, son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderinin tamamından sorumlu tutulur. Ayrıca bu taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmez." düzenlemesi gereğince dosyada bulunan arabuluculuk son tutanağın incelemesinde davalı tarafın mazeret göstermeksizin arabuluculuk görüşmesine katılmadığı anlaşıldığından yargılama giderlerinin tamamının davalı tarafa yükletilmesine ve davalı taraf lehine haklı çıkması nedeniyle vekalet ücreti verilmemiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 54.40 TL harcın peşin alınan 2.433,46-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 2.379,06-TL'nin davacıya iadesine
3-Davalı lehine 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesi 11.fıkrası gereğince davalı taraf arabuluculuk görüşmesine katılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 85,70-TL posta giderinden oluşan yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesi 11.fıkrası gereğince davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan artan gider avansının karar kesinleştiğinde resen bakiye kısmının davacıya iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 13/10/2020
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı