T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/411 Esas
KARAR NO: 2019/51
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/09/2019
KARAR TARİHİ: 20/09/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili mahkememize verdiği 20/09/2019 havale tarihli dilekçesinde özetle; Davacı ... A.Ş ile davalı arasında 18.04.2017 tarihinde " Geri Dönülebilir Faktoring Sözleşmesi " başlıklı sözleşme imzalandığını, diğer iki davacıda sözleşmeye kefil sıfatıyla imzaladıklarını, sözleşmeye göre davalı şirket ile müvekkili ...A.Ş'ne 5.000.000 TL " azami faktoring limiti" tanımlandığını, sözleşmenin limiti 19.01.2018 tarihinde 5.000.000 TL arttırılarak 10.000.000 TL'ye çıkarıldığını, davalı şirket sözleşmenin teminatı olmak üzere 10.000.000 TL'lik vadesi açık olan bir bono düzenlenmesi talep edildiği müvekkili şirketi bonoyu düzenleyerek, vadesi açık bir şekilde davalıya verildiğini, davalının bugün itibari ile fonlama amaçlı grup içi çekler ile yapılan faktorig işlemlerinden dolayı davalı şirket nezdinde henüz ödenmemiş toplam tutarı 1.325.841,36 TL olan çekleri bulunduğunu, takibe dayanak olan ...bank ... Şubesinin 02.09.2019 tarih ve ... seri numaralı 200.000 TL'lik çek de bu çeklerden biri olduğunu, davalı tarafından gönderilen ...Noterliğinin 09.08.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, faktoring sözleşmesinin borçlusu müvekkili ...A.Ş ve kefillerinden ...A.Ş ve ...'nin çeklerinin yazıldığı ve bu sebeple kendisine verilen çeklerin de ödenmeyeceğinin aşikar olduğu iddiasıyla, müvekkilinden toplam 1.135.841,36 TL olan çeklerin değiştirilmesini, veya kendilerine teminat olarak verilmiş olan tüm grup şirketlerinin ve ortaklarının kefil olduğu vadesi açık 10.000.000 TL 'lik munzam senete rağmen ek teminat verilmesini veya çeklerin bedellerinin ödenmesini talep edildiğini, müvekkilinin bu talebi yerine getiremediğini, davalının sözleşmenin yani davalıda olan müvekkili tarafından tüm çeklerin teminatı olarak verilmiş bulunan 10.000.000 TL'lik bononun vadesi kısmını 05.08.2019 olarak doldurduğu ve bononun 1.327.871,36 TL'lik kısmi için İstanbul ...İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile takibe başlatıldığını, takip ile müvekkilinin mevcut tüm alacaklarını takibe koyduğunu, davalı taraf daha sonra kendi nezdinde bulunan bedelsiz kalan çekleri taraflarına iade etmeyerek, bu çekin arkasını yazdırmış ve 04.09.2019 tarihinde İstanbul ...İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile 220.813,07 TL üzerinden icra takibine başlatıldığını, davalı tarafın alacaklarının tümünü icra takip dosyası ile takibe koymuş olmakla, davaya konu çekin bedelsiz kaldığını beyanla, müvekkilinin davalıya icra takip dosyası ve bu takibin dayanağı olan çekten dolayı borçlu bulunmadığının tespitini, takibin ve dayanağı çekin iptaline, %20 den az olmamak üzere tazminat hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı tarafça davalı aleyhine açılan takip dosyasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
HMK'nın 115/1 maddesi gereğince Mahkemeler dava şartının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
HMK 137 ve devam maddeleri gereğince dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir. Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. HMK 138.maddesi gerekçesinde de belirtildiği üzere yargılamada usule ilişkin iddia ve savunma sebeplerinin hallinden sonra işin esasına girilerek uyuşmazlık çözümlenir. Usule ilişkin hususlar ya dava şartıdır ya ilk itiraz niteliğindedir. Usule ilişkin hususlar şekli nitelik taşıdığından yargılamanın başında dosya üzerinden de incelenerek karar bağlanabilir. Ancak Mahkeme kararını vermek için tarafların dinlenmesine ihtiyaç duyuyorsa bunu da tahkikat aşamasında değil ön inceleme oturumunda yapacaktır. Aynı husus Yasanın 140/1.maddesinde de belirtilmiş olup ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar verebilmek için hakimin gerekli gördüğü takdirde tarafları dinleyebileceği hükme bağlanmıştır.
Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkındaki 7155 sayılı kanunun 20.maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 5. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 5/A-1 maddesinde; bu Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğu hükmü getirilmiştir.
Dava dilekçesinde dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulduğuna ilişkin herhangi bir beyan bulunmadığı gibi dava dilekçesine arabuluculuk anlaşamama tutanağının eklenmediği, buna göre arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açıldığı, dava menfi tespit davası olup temelinde taraflar arasındaki alacak-borç ilişkisinden kaynaklı ihtilaf olması nedeniyle TTK'nın 5/A-1 maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurmanın zorunlu olduğu davalardan olduğu, bu nedenle dava şartının bulunmadığı anlaşıldığından HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, TTK'nın 5/A-1, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 44,40 TL harcın peşin alınan 3.757,05 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 3.712,65 TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinden davacıya iadesine,
Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize gönderilecek veya sunulacak dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
e-imza*
Hakim ...
e-imza*
*Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.