T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/724 Esas
KARAR NO:2020/283
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:04/10/2019
KARAR TARİHİ:14/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı şirket aralarında ticari ilişki bulunduğu, davacının taşıyıcı konumunda, davalının ise taşıtan konumunda olduğunu, davacı şirketin taşıma hizmeti için sunmuş oldukları araç giriş, tartım bilgisi formu ve ... taşıma senedine istinaden yükü sözleşme şartlarına göre alıcısına teslimini sağlamış ve ... taşıma senedi ile birlikte faturaları davalıya teslim ettiklerini, davalı tarafından davacı şirkete ödeme yapılmadığını, buna istinaden hizmet bedelinin fatura alacağı bulunduğunu, borcun ödenmediğini, ... taşıma senedi ile birlikte .... Noterliğinin ... gün ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle fatura bedelinin ödenmediği ihtar edildiğini, Neticeten borçlunun .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, borçlunu temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt avans faizine ve %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP : Davalı tarafa yapılan usulüne uygun tebligata rağmen davalı taraf davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak davayı reddetmiştir.
DELİLLER
1-.... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası
2-Davacının ticari defter ve kayıtları
3-Bilirkişi raporu
4-27.07.2018 tarihli ... no.lu 1.150,00 EUR- 27.07.2018 tarihli 113548 no.lu 1.150,00 EUR olmak üzere 2 adet fatura,
5-Taraflar arasında düzenlenen taşıma sözleşmesi, ... taşıma senetleri, cari hesap ekstresi, araç giriş ve tartım bilgisi formları
6-.... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi
7-Kozyatağı Vergi Dairesinden gelen davalıya ait BA formları
8-Arabuluculuk son tutanak aslı,
9-Taraf beyanları ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ GEREKÇE
Dava, faturalardan kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre fatura emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır (229. md.). Fatura malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami "yedi gün" içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır (231/5. md.). 6102 sayılı TTK'da da fatura konusunda hükümler vardır. Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir.” (6102 Sayılı TTK 21/1) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (6102 Sayılı TTK 21/2).
Faturanın delil olması ile ticari defterlerin delil olması birbirinden farklıdır. 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddeye göre faturaya itiraz edilmemiş ise içeriği kesinleşir ise de akdî ilişkinin yazılı delillerle ispatı gerekir. Fatura ticari defterlere kayıt edilmiş ise artık faturanın delil olmasıyla ilgili bu maddeye değil ticari defterlerin delil olmasıyla ilgili TTK'nın 222. maddeye bakmak gerekir. Bu nedenle ticari defterlere kaydedilmiş fatura akdi ilişkinin varlığını da kanıtlar. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın mal veya hizmet aldığı için geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle mal veya hizmet almadığını, bu faturadan dolayı borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir.
Faturanın onu teslim alan kişiyi borç altına sokabilmesi için taraflar arasında borç doğurucu bir ilişkinin varlığı ve faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Borç münasebeti olmaksızın düzenlenen ve muhatap tarafından her nasılsa teslim alınan faturaya sekiz günde itiraz edilmemiş olması onu borç altına sokmaz. Ancak TTK 21/2 maddesi uyarınca , faturalara 8 gün içerisinde itiraz edilmediği takdirde faturadaki gösterilen bu bedeli kabul edilmiş sayılır.
Fatura tek başına alacağın kanıtı değildir. Faturanın dayanağı olan temel ilişkinin ispatı gerekir. Tek yanlı düzenlenen faturanın, düzenleyen tarafın kendi ticari defterlerine kayıt edilmiş olması alacağın varlığını ispatlamaz.
Faturalarda belirtilen malların davalı alıcıya teslim edildiği iddiasını davacı ispatla yükümlüdür. Fatura içeriğindeki malların davalıya teslimi dayanak belgelerle kanıtlanmadığı sürece ticari defterler tek başına malın teslim edildiğini ispata yeterli değildir.
Bu açıklamalar ışığında davacı ve davalının sunmuş oldukları tüm deliller dosya içerisine alınmış, icra dosyası getirtilerek incelenmiş, tüm deliller toplandıktan sonra alanında uzman mali bilirkişiden rapor alınmıştır.
İcra takip dosyasının incelenmesinde; .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 16.560,00 TL fatura alacağı, 265,42 TL işlemiş faiz ve 266,11 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 17.091,53 TL borcun ödenmesi amacıyla 19/12/2018 tarihinde icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 24/12/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 27/12/2018 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Mali bilirkişinin 01/04/2020 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; "Dava konusunun, davacı tarafından davalı yana düzenlenen ... no.lu 27.07.2018 tarihli ve 113548 no.lu 27.07.2018 tarihli navlun bedeli fatura alacaklarının tahsili amacıyla (16.560,00 TL Fatura + 265,42 TL İşlemiş Faiz + 266,11 TL İhtar Protesto alacakları olmak üzere Toplam 17.091,53 TL) yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu, Davacı yan tarafından faturadan kaynaklı alacağının tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyasına yetki itirazı ile .... İcra Dairesi Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasıyla 19.12.2018 tarihinde takibe geçtiği, davalı yan tarafından borca itiraz edildiği ve takibin durduğu, Davacı yan tarafından yapılan itirazın iptali talebi doğrultusunda 04.10.2019 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı huzurdaki davanın ikame edildiği belirlendiği, Davacının 2018 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, Davacının ticari defterlerine göre takip tarihi (19.12.2018) itibariyle davalı yandan cari hesap olarak 12.985,12 TL (2.300,00 Euro) alacaklı olduğu, Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmasına karşın Sayın Mahkemenin tayin ettiği 07.02.2020 tarihli incelemeye katılmamış ve ticari defter-belge ibraz etmediği, Davacının takip dayanağı yapmış olduğu, faturaların (27.07.2018 tarihli ... no.lu 1.150,00 EUR- 27.07.2018 tarihli 113548 no.lu 1.150,00 EUR) davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, faturaların davacı yan tarafından davalı yana Yurtiçi kargo ile teslim edildiği, faturalara konu navlun hizmetinin verildiğine ilişkin ... taşıma senetlerinin dosyada mevcut olduğu görüldüğünden davacının takip dayanağı alacağına esas faturalar münderecatındaki Navlun hizmetinin davalının bilgisi dahilinde olduğu, davalı tarafın BA formunda yapılan incelemelerde ise davacıdan alınan 2 adet 12.985,00 TL tutarlı faturanın ilgili Vergi dairesine bildiriminin yapıldığı görüldüğünden davacının kendi ticari defterlerinde takip tarihi (19.12.2018) itibariyle davalı yandan takibe konu 2 adet faturadan dolayı 12.985,12 TL (2.300,00 Euro) alacaklı olduğu, Davacı yan tarafından davalı yana keşide edilen (.... Noterliği’niden ... tarihinde ... yevmiye nolu) ihtarnamesi için ... tarihinde 266,21 TL Noter gideri ödemesi yapmış olduğu, Davacı yan takip tarihi (19.12.2018) itibariyle 12.985,12 TL tutarlı asıl alacağına 180,37 TL işlemiş faiz talep edebileceği, Neticeten, davacının takip tarihi (19.12.2018) itibariyle davalı yandan takibe konu 2 adet faturadan dolayı 12.985,12 TL Asıl, 180,37 TL işlemiş faiz ve 266,21 TL Noter masrafı olmak üzere Toplam 13.431,70 TL alacaklı olduğu, Sayın Mahkemece davacının davasında haklı görülmesi ve takibin devamına takdir edilmesi halinde, davacının takip tarihi itibariyle davalıdan olan asıl alacağına takip tarihinden (19.12.20018) itibaren davacının talebi ile bağlı olarak faiz talep edebileceği" şeklinde rapor hazırlanmıştır.
Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; taraflar arasında taşıma sözleşmesinin bulunduğu, davacının faturalara dayalı alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verildiği, davacının alacağına dayanak olan faturaların davalıya tebliğ edildiği, faturalara itiraz olmadığı, davacının ticari defterlerini usulüne uygun tutulduğu, faturaların davacının ticari defterlerinde kayıtlı bulunduğu, davalı tarafın BA formunda yapılan incelemelerde ise davacıdan alınan 2 adet 12.985,00 TL tutarlı faturanın ilgili Vergi dairesine bildiriminin yapıldığı davalı taraf ticari defterlerini dosyaya sunmadığı gibi davacı şirkete borçlarının bulunmadığı yönünde icra takibinde itirazda bulunmuş ise de taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, buna ilişkin faturaların düzenlendiği ve faturaların davacı yan tarafından davalı yana Yurtiçi kargo ile teslim edildiği, faturalara konu navlun hizmetinin verildiğine ilişkin ... taşıma senetlerinin dosyada mevcut olduğu görüldüğünden davacının takip dayanağı alacağına esas faturalar münderecatındaki Navlun hizmetinin davalının bilgisi dahilinde olduğu, böylece faturalara konu hizmetin verildiği sabit olup, davalı tarafça borcu bulunmadığı hususunda ispata yarar delil ibraz edememiştir. Bu haliyle davacı taraf takip konusu faturalardan dolayı davalı şirketten alacaklı olduğunu ispat ettiği anlaşılmakla; davacı tarafın faturaların toplamı olan 2.300,00 euro üzerinden itirazın iptali davasını açtığı, bilirkişi raporunda her ne kadar davacı ticari defterlerinde 2.300 euro faturanın 12.985,12 TL olarak kaydedilmesi nedeniyle 12.985,12 TL alacağının bulunduğu şeklinde rapor hazırlanmışsa da yasal defterlerin Türkçe ve Türk Lirası cinsinden yazılmasının zorunlu olmasından dolayı işlemin yapıldığı döviz kurundan TL'ye çevrilerek kayıt edilmesinin yasal bir zorunluluk olduğu, davacı şirket tarafından davalı adına düzenlenen faturanın euro cinsinden olduğu ve taraflar arasında düzenlenen sözleşmede de belirtildiği anlaşıldığından davacının 2.300 euro alacağının bulunduğu Mahkememizce kabul edilerek, davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile; 2.300,00 euro fatura alacağının takip tarihindeki ... efektif satış kuru 1 euro=6.1809 üzerinden hesaplanan 14.216,07 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile takibin devamına, fazlaya ve faize ilişkin istemin reddine, hüküm altına alınan alacağın takip tarihindeki kur üzerinden TL'ye çevrilmesi ile belirlenen miktarın %20 oranında hesaplanan 2.843,21-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tahsis edilmiştir.
KARAR:Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile;
a) Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile; 2.300,00 euro fatura alacağının takip tarihindeki ... efektif satış kuru 1 euro=6.1809 üzerinden hesaplanan 14.216,07 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren itibaren işleyecek ve hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile takibin devamına, fazlaya ve faize ilişkin istemin reddine,
b)Hüküm altına alınan alacağın takip tarihindeki kur üzerinden TL'ye çevrilmesi ile belirlenen miktarın %20 oranında hesaplanan 2.843,21-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 971,09-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 282,81-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 688,28-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 3.400-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-)Davacı tarafça yatırılan 282,81-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Davacı tarafından yatırılan 44,40-TL başvuru, 6,40-TL vekalet harcı, 700-TL Bilirkişi ücreti ve 141,20 TL posta giderinden ibaret toplam 892-TL yargılama giderinin kabul ve red oranları dikkate alınarak 765,33-TL sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına;
7-)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin kabul ve red oranları dikkate alınarak 1.132,56-TL sinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 187,44 TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
8-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.14/07/2020
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)