T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/809 Esas
KARAR NO: 2019/141
DAVA: Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/10/2019
KARAR TARİHİ: 11/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı mahkememize verdiği 09/10/2019 havale tarihli dilekçesinde özetle; Ayakkabı imalatı işi ile uğraştığını, Kardeşi ...'in ise yaklaşık 10 sene önce kendi adına açmış olduğu şahıs şirketi ile ayakkabı imalatı yaptığını, kardeşinin şirketinde arada ona yardım ettiğini ancak onun yanında çalışmadığını, SGK kayıtlı çalışanı dahi olmadığını, ...'in 2016'dan önce ...A.Ş'den malzeme aldığını ancak sattığı ayakkabı bedellerini tahsil edemeyince aldığı malzemelerinin parasının bir bölümünü ödeyemediğini, bu durumdan dolayı iş yerini kapatmak zorunda kaldığını, kendisinin de muhtelif işlerde çalışmaya başladığını, daha sonra kendi adına çalışmak istediğini ve bu arada yineayakkabı ihracatı işi ile uğraşan... (...) ile tanıştığını, ...'nin kendisine ayakkabı imal ettirmek istediğini söylediğini, kendisinin de yapabileceğini söylediğini ancak ayakkabılar için malzeme alacak parası olmadığını söyleyerek ...'den ancak çek veya para verdiği takdirde malzeme alıp ayakkabıları imal edebileceğini söylediğini, ...'nin de ... şirketi kaşeli 10.000 USD bedelli bir hatır çeki düzenleyerek verdiğini,...A.Ş yetkilisi ...'in oğlu...'e ayakkabı üretimi için gerekli olan malzemeleri bedeli karşılığında kendisinden almak istediğini söylediğini, 10.000 USD bedelli çeki ciro edip istediği malzeme listesi ile birlikte ...'e verdiğini,...'in malzemeleri 1 hafta - 10 gün içinde göndereceğini söylediğini ancak bugüne kadar malzemeleri göndermediği gibi çeki de iade etmediğini, malzemelerin neden gönderilmediğini ...'e sorduğunu onun da kardeşimin borcuna karşılık bu çeki saydığını söylediğini, bu durumu ...'ye bildirdiğini,...'nin de çekin karşılığını ödeyemediğini, bunun üzerine .... A.Ş'nin bankada çeki yazdırdığını ve icra takibi başlattığını ancak çekin icra takibini ...'in yaptığını beyan ederek İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasındaki takibin tedbiren durdurulmasına, davalılar ...A.Ş'ye ve ...'e borçlu olmadığının tespitine ve İstanbul ... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki takibin iptaline ve bu takip ile ilgili yapılan tüm banka hesapları bloke işlemlerinin ve konulan tüm hacizlerin kaldırılmasına, alacaklının haksız ve kötüniyetli olarak bu icra takibin yapmış olması nedeniyle %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, Davacı tarafça davalı aleyhine açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
HMK'nın 115/1 maddesi gereğince mahkemeler dava şartının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
HMK 137 ve devam maddeleri gereğince dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir. Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. HMK 138.maddesi gerekçesinde de belirtildiği üzere yargılamada usule ilişkin iddia ve savunma sebeplerinin hallinden sonra işin esasına girilerek uyuşmazlık çözümlenir. Usule ilişkin hususlar ya dava şartıdır ya ilk itiraz niteliğindedir. Usule ilişkin hususlar şekli nitelik taşıdığından yargılamanın başında dosya üzerinden de incelenerek karar bağlanabilir. Ancak Mahkeme kararını vermek için tarafların dinlenmesine ihtiyaç duyuyorsa bunu da tahkikat aşamasında değil ön inceleme oturumunda yapacaktır. Aynı husus Yasanın 140/1.maddesinde de belirtilmiş olup ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar verebilmek için hakimin gerekli gördüğü takdirde tarafları dinleyebileceği hükme bağlanmıştır.
Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkındaki 7155 sayılı kanunun 20.maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 5. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 5/A-1 maddesinde; bu Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğu hükmü getirilmiştir.
Dava dilekçesinde dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulduğuna ilişkin herhangi bir beyan bulunmadığı gibi dava dilekçesine arabuluculuk anlaşamama tutanağının eklenmediği, Uyap'ta yapılan kontrolde arabuluculuk dosyasının ilgili dosya bağlantısının yapılmadığı, buna göre arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açıldığı, dava menfi tespit davası olup temelinde taraflar arasındaki alacak-borç ilişkisinden kaynaklı ihtilaf olması nedeniyle TTK'nın 5/A-1 maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurmanın zorunlu olduğu davalardan olup, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi'nin 2019/1509 Esas, 2019/1299 Karar sayılı ilamı da bu yöndedir. Bu nedenle dava şartının bulunmadığı anlaşıldığından HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, TTK'nın 5/A-1, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle USULDEN REDDİNE,
2-Harç peşin alınmış olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize gönderilecek veya sunulacak dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 11/10/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır