T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/281 Esas
KARAR NO: 2020/258
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/02/2017
KARAR TARİHİ: 08/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın 08/11/2010 tarihinde Prof. Dr. ... Otoporakından kimliği belirsiz kişilerce anahtarı elde edilerek çalışması sonucunda davalı yanca dava dışı sigortalıya yapılan ödemeye ilişkin açılan ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/547 esas, 2013/230 karar sayılı ve 02/05/2013 günlü " 21.895,00 TL 'nin 06/01/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacyıa ödenmesine" kararı üzerine ... İcra müdürlüğünün 2013/14344 sayılı dosyasına 36.021,09 TL ödeme yapıldığını, 2016 yılı Ekim ayında aracın kolluk kuvvetlerince bulunduğunu ve ... Yeddiemin otoparkına çekildiğinin şifahen öğrenildiğini, davalı yana gönderilen 02/12/2016 tarihli ve 207610 sayılı yazı ile " işbu yazımızın tarafınıza tebliğinden itibaren 1(bir) hafta içinde, çalınan ve akabinde bul.unan aracın tüm takyidatları kaldırılarak ve bu aşamaya kadar ödenmesi gereken tüm borçları tarafınızdan ödenmek şartıyla, Rektörlüğümüze daeir işlemlerinin tamamlanmasını, devir işmemleri için Rektörlüğümüzü ile irtibata geçilmesini, bu talebimizin kabul görmemesi halinde, ... İcra Müdürlüğü dosyasına ödemiş olduğumuz bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte Rektörlüğe ödenmesi " talep edildiğini ve bu güne kadar davalı yanca herhangi bir geri bildirimde bulunulmadığını, ... Asliye Hukuk Mahkemesi kararı uyarınca ödenen bedel, dava dışı sigortalının kaybının telafisi amacını taşımakta olduğunu açıklayarak çalınan ve akabinde bulunan aracın tüm takyidatlları kaldırılarak ve bu aşamaya kadar ödenmesi gereken tüm borçları davalı yanca ödenmek şartıyla davacıya devrine, bu talebin mümkün olmaması halinde .... İcra müdürlüğü dosyasına ödemiş oldukları 36.021,09 TL ödeme tarihi olan 07/04/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP ;
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Zamanaşımı itirazlarının olduğunu, Davaya bakmakta İstanbul Asliye Ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, davacı tarafından müvekkile yapıldığı belirtilen ödemeye konu olan, ... plakalı aracın bulunduğunun davacı tarafından kanıtlanması gerektiği, davacı yapmış olduğu ödemeyi ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/547 E. Sayılı dosyasından verilen hükme dayalı olarak yaptığı, söz konusu hüküm gerekçesinde; " davalı İstanbul üniversitesi Rektörlüğünün otoparkın işleticisi ve üst işveren olarak olaydan dolaylı sorumlu olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısına olayda kusuru olanlardan sigortalısın halefi olarak talep edebileceği" hüküm altına alındığı, söz konusu hükmün, Yargıtay aşamasından geçerek kesinleştiği ve nihayetinde ... İcra müdürlüğünün 2013/14344 E. Sayılı dosya borcunun davacı tarafından ödendiğini, kesinleşmiş mahkeme hükmü gereği, müvekkil sigorta şirketine yapılan ödeme haklı bir nedene dayandığını ve aracın bulunmuş olması bu haklı nedeni ortadan kaldırmayacağını açıklayarak Zamanaşımı itirazlarının olduğunu, Davaya bakmakta İstanbul Asliye Ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, davacı tarafından müvekkile yapıldığı belirtilen ödemeye konu olan, ... plakalı aracın bulunduğunun davacı tarafından kanıtlanması gerektiği, davacı yapmış olduğu ödemeyi ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/547 E. Sayılı dosyasından verilen hükme dayalı olarak yaptığı, söz konusu hüküm gerekçesinde; " davalı İstanbul üniversitesi Rektörlüğünün otoparkın işleticisi ve üst işveren olarak olaydan dolaylı sorumlu olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısına olayda kusuru olanlardan sigortalısın halefi olarak talep edebileceği" hüküm altına alındığı, söz konusu hükmün, Yargıtay aşamasından geçerek kesinleştiği ve nihayetinde ... İcra müdürlüğünün 2013/14344 E. Sayılı dosya borcunun davacı tarafından ödendiğini, kesinleşmiş mahkeme hükmü gereği, müvekkil sigorta şirketine yapılan ödeme haklı bir nedene dayandığını ve aracın bulunmuş olması bu haklı nedeni ortadan kaldırmayacağını açıklayarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, ... plakalı aracın çalınması sonucu davalı sigorta şirketinin dava dışı sigortalıya ödenen araç bedelinin tahsili istemine yönelik açılan .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/547 E. 2013/230 K. Sayılı ilamı uyarınca .... İcra Müdürlüğünün 2013/14344 E. Sayılı icra dosyasına ödenen 36.021,09 TL'nin iadesi ya da çalınan ve akabinde bulunan aracın tüm takyidatları kaldırılarak ve ödenmesi gereken borçların davalı yanca ödenmek şartıyla mülkiyetinin devri talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/58 Esas 2017/410 K. Sayılı ilamı ile görevsizlik kararı verildiği ve dosyanın Mahkememize tevzi edildiği anlaşılmıştır.
Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır.
Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:
"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;
a) Bu Kanunda,
b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,
c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,
d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,
e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,
f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,
öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.
MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."
6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;
" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.
Somut olayda dava; ... plakalı aracın çalınması sonucu davalı sigorta şirketinin dava dışı sigortalıya ödenen araç bedelinin tahsili istemine yönelik açılan ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/547 E. 2013/230 K. Sayılı ilamı uyarınca ... İcra Müdürlüğünün 2013/14344 E. Sayılı icra dosyasına ödenen 36.021,09 TL'nin iadesi ya da çalınan ve akabinde bulunan aracın tüm takyidatları kaldırılarak ve ödenmesi gereken borçların davalı yanca ödenmek şartıyla mülkiyetinin devri talebinden ibaret olduğu anlaşılmış olup davalı taraf ile davacı arasında sigorta sözleşmesi ve ilişkisi yoktur, ayrıca davalı sigorta şirketinin davadışı sigortalısının haklarına halef olduğu, davalı ve sigortalısı arasında kasko sigorta poliçesi olduğu, dava dışı sigortalısının tacir olmadığı ve davacı tarafın da tacir olmadığı açıktır. Eldeki davanın ticari dava olarak kabulü ve davada asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğunun kabul edilebilmesi için uyuşmazlık konusu kapsamında her iki tarafın tacir olması ve yine işin her iki tarafın birden ticari işletmesi ile ilgili olması zorunludur. Bu haliyle ticari dava niteliğinde olmadığından davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup, mahkememizin görev alanında değildir.
Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmadığından HMK 'nın 114/1-c ve 115/2 madde uyarınca Mahkememizin görevsizliği sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi ile Mahkememizin karşı görevsizliğine, görevli mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna, karar kesinleştiğinde mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın ilgili İstinaf Hukuk Dairesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, HMK 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevsiz olması nedeniyle dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, ... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREVLİ OLDUĞUNA,
2- Mahkememizce verilen görevsizlik kararına karşı süresi içerisinde kanun yoluna başvurulmuşsa ve Mahkememizin görevsiz olduğunun tespit edilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi halinde bu ret kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde tarafların Mahkememize başvurarak dosyanın görevli Mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine aksi takdirde HMK 20. maddesi uyarınca Mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına,
3- HMK'nın 20. Maddesindeki yasal şartlar yerine getirildiğinde dosyanın görevli Mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
4- Mahkememizce verilen görevsizlik kararı istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın merci tayininde görevli ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ... HUKUK DAİRESİ'NE GÖNDERİLMESİNE,
5- Karar kesinleştiğinde merci tayini ile görevli mahkeme .... Asliye Hukuk Mahkemesi olarak tespit edildiği takdirde dosyanın re'sen görevli mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
6- Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususunun görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar verildi. 08/07/2020
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı