T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/413 Esas
KARAR NO: 2022/757
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/09/2020
KARAR TARİHİ: 20/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı taraf,... Anonim Şirketinin bayilerinden birini teşkil eden Kırgızistan’daki “ ... ” adresinde yer alan davalıya ait mağazanın dekorasyonunun müvekkili firma tarafından gerçekleştirilmesi amacıyla taraflar arasında 28.08.2014 tarihli Dekorasyon İnşaat Sözleşmesi imzaladığını, ticari ilişki gereğince müvekkili şirket, Kırgızistan’daki ... mağazasına ilişkin olarak muhtelif mobilya tasarımları gerçekleştirdiğini ve 30.10.2014 tarihinde mağazada mobilya montajına başlamış olup söz konusu mağaza, 08.11.2014 tarihinde müvekkili tarafından davalıya teslim edildiğini, müvekkilinin sözleşmeye istinaden edimlerini yerine getirdiğini, müvekkili şirketin davalı ile arasında münakit “Dekorasyon İnşaat Sözleşmesi” isimli sözleşme gereğince düzenlenen faturalar kapsamında davalı taraftan halihazırda toplamda 54.497,00 USD tutarında bir alacağı bulunduğunu, bugüne kadar alacağını tahsil edemediklerini beyan ederek; 54.497,00 USD tutarında alacağın ve vade tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda mevduata uygulanan en yüksek faizin davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı asilin 19/08/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; 2011 yılından beri Türk Markası ...'dan Franchise almaya çalıştığını, ilk mağazanın ... AVM' nin 1. katında açıldığını, ticari ekipman, mobilya üretimi ve montajı tamamıyla ... Mimarlık tarafından gerçekleştirildiğini, ... Mimarlık ... Şirketi'nin yüklenici firması olduğunu, yeni mağaza açılması durumunda mobilya ve ticari ekipmanın sadece davacı firmadan satın alınmasının gerektiğini, belirli anlaşmalar kapsamında onlardan bağımsız olarak kendi başına üretmesinin ya da başka şirketlerden sipariş vermesinin mümkün olmadığını, 2012 yılında ... AVM'de ... mağazasını açtığını. yaklaşık 180.000 USD ve Türk uzmanların yaptığı montaj bedelini ödediğini ancak ... firmasının ilişkilerini meşrulaştırmak için acele etmediğini ve 1000 m2 den büyük mağaza açmayı talep ettiğini, talep edilen mekanı bulduklarını ve ... markasıyla anlaşarak tasarlamaya başladıklarını, ticari ekipman üreticisinin yine davacı firma olduğunu mağazanın büyük olması sebebiyle kredi çekmek zorunda kaldığını, ... firmasının davalı tarafından istenmeyen giysi partilerini gönderdiğini ve fatura kestiğini, banka teminatını nakde çevirmekle tehdit ettiğini ve sonrasında banka teminatını nakde çevirdiğini, dolayısıyla Franchise sözleşmesi Türkiye tarafından imzalanmadan mağazayı kapatmak zorunda kaldığını, 359.385 USD'nin 304.888 USD'sini ödediğini, kendisiyle Franchise Sözleşmesi imzalamayan ... Markasının iş ortağı ve yüklenici kuruluşu olan ... Mimarlık Şirketine ilk projeden 180.000 USD % 100'ünü ve ikinci projeden 304.888 USD yani %85 oranında ödediğini beyan etmiştir.
DELİLLER: Taraflar arasında imzalanan Dekorasyon İnşaat Sözleşmesi sureti, arabuluculuk son tutanağı, dava konusu fatura suretleri, ödeme planı, ödeme dekontları, taraflar arasında yapılan e-mail yazışmaları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava taraflar arasında dekorasyon inşaat sözleşmesinden kaynaklı olarak davacı tarafın davalı tarafa teslim edilen mobilya dekorasyonundan kaynaklı olarak bakiye alacağına ilişkin alacak davasıdır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... A.Ş'nin bayilerinden olan ve Kırgızistan'da bulunan davalıya ait mağazanın dekorasyonu işini gerçekleştirdiğini 30/10/2014 tarihinde mağazada mobilya montajına başlandığını, 08/11/2014 tarihinde davalıya teslim edildiğini, sözleşmeye göre ödeme planı düzenlenerek davalının onayına sunulduğunu ve davalı tarafça kabul edildiğini, davalının 2014 yılından bu yana ödemelerini aksattığını, peyder pey ödemede bulunduğunu, en son davalı tarafından kaşelenerek imzalanan 59.497,00 USD tutara ilişkin olarak 27/01/2018 tarihli ödeme taahhüdü alındığını, sadece 5.000,00 USD tutarında ödeme yapıldığını ancak bakiye kalan 54.497,00 USD ödemenin gerçekleşmediğini belirterek bakiye alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalının Kırgızistan vatandaşı olması ve Kırgızistan ülkesinde ikamet etmesi nedeniyle davalı tarafa Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü aracılığıyla ... /2022 tarihinde yurt dışı tebligat yapılmış, davalı tarafça adli yardımlaşma kapsamında verilen ... /2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ...'te bulunan ilk mağazanın ticari ekipman, mobilya üretimi ve montajının tamamının ... Mimarlık tarafından gerçekleştirildiğini, ... tarafından büyük mağaza açılmasının talep edildiğini, ticari ekipman üreticisinin ... Mimarlık olduğunu, ... Mağazasının kabul etmediği eylemlerde bulunduğunu, şartların dayanılmaz hale geldiğini, sözleşme imzalanmadan mağazayı kapatmak zorunda kaldıklarını, 359.385,00 USD'nin 304.888,00 USD'sini ödediğini, ... Mimarlık şirketinin ... Mağazası ile sıkı bir etkileşim içinde olduğunu ve zararını ... Markasından tahsil etme imkanının bulunduğunu, mağdur olan tarafın kendisinin olduğunu beyan etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... adresinde bulunan davalıya ait ... Mağazasının davacı tarafça dekorasyon inşaat işlerine yönelik olarak anlaşma sağlandığı, dava dilekçesi ekinde 28/08/2014 tarihli dekorasyon inşaat sözleşmesi başlıklı sözleşme örneği sunulmuşsa da sözleşmenin davacı ve davalı tarafça imzalı olmadığı, bu nedenle sözleşme içeriğinde yer alan maddelerin uygulanamayacağı, ancak davacı tarafça sunulan mail yazışmaları ile davalının Kırgızistan'da olması nedeniyle aralarındaki ticari ilişkinin mail üzerinden devam ettiği, mail yazışmalarında davalı tarafça davalı tarafa ürün siparişinin verildiği, 25/08/2014 tarihinde bir parti malın teslim edildiği, kalan 2 parti malın 1 hafta içerisinde teslim edileceğinin belirtildiği, 15/10/2014 tarihinde davacı tarafça ürünlerin gönderime hazır olduğunun belirtildiği, davalı tarafça 107.800 USD tutarında avans ödemesi yapıldığı, mail üzerinden ödeme planının davacı tarafça davalı tarafa gönderildiği, davalı tarafça 6 ay ödenmesi şeklinde ödeme planının düzenlenmesinin talep edildiği, mail yazışmalarında davalı tarafça ödemelerin zamanında yapılmaması nedeniyle davacı tarafça ödemelerin yapılmasının talep edildiği ve ödemelerin gecikmeli olarak alındığı anlaşılmıştır. En son 27/01/2018 tarihinde davalı ...'nın isim adres kaşe ve imzası ile 5.000,00 USD alacağın Şubat 2018, 5.000,00 USD alacağın Mart 2018, 5.000,00 USD alacağın Nisan 2018, 5.000,00 USD alacağın Mayıs 2018, 5.000,00 USD alacağın Haziran 2018, 5.000,00 USD alacağın Temmuz 2018, 5.000,00 USD alacağın Ağustos 2018, 5.000,00 USD alacağın Eylül 2018, 5.000,00 USD alacağın Ekim 2018, 5.000,00 USD alacağın Kasım 2018, 9.497,00 USD alacağın Aralık 2018 olarak ödeme tarihlerinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
HMK 188/1 maddesi gereğince "Tarafların veya vekillerinin mahkeme önündeki ikrar ettikleri vakıalar, çekişmeli olmaktan çıkar ve ispatı gerekmez" düzenlemesi gereğince dava dilekçesi, davalı tarafça sunulan cevap dilekçesi dikkate alındığında davacı tarafça mağaza dekorasyonun tesliminin yapıldığı, sözleşme bedelinin 359.385,00 USD olduğu, 304.888,00 USD'sinin davalı tarafça ödendiği ve bakiye alacağın 54.497,00 USD kaldığı yönünde bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davalı taraf cevap dilekçesi ile kendisinin mağdur olduğunu, davacı ... Mimarlık şirketinin zararını ... Markasından tahsil etme imkanının bulunduğunu belirtmişse de ticari ilişkinin davacı ... Mimarlık ve davalı ... arasında olduğu, ödemelerin davalı tarafça yapıldığı ve davalının da kabulünde olduğu üzere 54.497,00 USD bakiye alacağın kaldığı, davalı tarafça ileri sürülen iddiaların ayrı bir dava konusu olabileceği anlaşılmakla davalı tarafça borcu bulunmadığı hususunda ispata yarar delil ibraz edememiştir. Bu haliyle davacı taraf taraflar arasında sözleşmeden kaynaklı olarak 54.497,00 USD bakiye alacağının bulunduğunu ispat etmiş olmakla davanın kabulü ile; davacı tarafın davalıdan olan 54.497,00 USD alacağının davalının isim ve imzasının bulunduğu 27/01/2018 tarihli ödeme planındaki vade tarihleri dikkate alınarak 5.000,00 USD alacağının 31/03/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 30/04/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/05/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 30/06/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/07/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/08/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 30/09/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 31/10/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 30/11/2018 vade tarihinden itibaren, 9.497,00 USD alacağın 31/12/2018 vade tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca Kamu Bankalarınca 1 yıl vadeli Dolar (USD) döviz cinsinden açılmış mevduat hesabına ödenen en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın KABULÜ ile; davacı tarafın davalıdan olan 54.497,00 USD alacağının ( 5.000,00 USD alacağının 31/03/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 30/04/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/05/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 30/06/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/07/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağının 31/08/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 30/09/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 31/10/2018 vade tarihinden itibaren, 5.000,00 USD alacağın 30/11/2018 vade tarihinden itibaren, 9.497,00 USD alacağın 31/12/2018 vade tarihinden itibaren) işleyecek 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca Kamu Bankalarınca 1 yıl vadeli Dolar (USD) döviz cinsinden açılmış mevduat hesabına ödenen en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 27.422,45-TL nisbi karar harcından peşin yatırılan 6.855,62-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 20.566,83-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 59.201,78-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-)Davacı tarafça yatırılan 54,40-TL başvuru harcı, 6.855,62-TL peşin harç ve 117,00-TL yurt dışı tebligat harcı olmak üzere toplam 7.027,02-TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-)Davacı tarafından yatırılan 49,00-TL posta giderinden ibaret toplam 49,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
7-)Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya resen iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 20/12/2022
Katip ...
e-imzalı*
Hakim ...
e-imzalı*