T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/426 Esas
KARAR NO: 2022/36
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/09/2020
KARAR TARİHİ: 14/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davaya konu 24/03/2019 tarihli trafik kazası neticesinde müvekkiline ait ... plakalı aracın kusur oranı hesabına göre değişen değer kaybı miktarının hesaplanmasının müvekkilce mümkün olmadığını, kusur oranına göre zararın hesaplanmasında, hasar gören aracın bilirkişilerce araçtaki hasarın durumu, resim, fatura ve dosyadaki diğer belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde hesaplanan aracın değer kaybı miktarının belirlenerek hesaplanmasını, müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalı ... şirketine poliçe ile sigortalı ... plakalı araç arasında 24/03/2019 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tarafından oluşturulan trafik kazası kayıtlarında müvekkiline %100 kusur atfedildiğini, davaya konu kazada müvekkiline ait aracın %100 kusurunun olmadığını, Kusur Kimde Aktüerya ve Trafik Limited Şirketi tarafından hazırlanan rapora göre davalı ... plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde %25 kusurlu bulunduğunu, rapora göre kaza yerinin, kavşak görüş açısının açık olduğu, kaza anında kaza zamanının akşam saat 21:30 olduğu, kavşakta kavşak düzenlemesi ile ilgili yatay ve dikey trafik işaretlerinin olmamasından dolayı kavşağın kontrolsüz kavşak olduğunun anlaşıldığını, ... A.Ş tarafından hazırlanan ekspertiz raporunda yapılan incelemelerde ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin 3.627,14 TL olup, ... plakalı aracın sürücüsünün kusuru oranına denk gelen 906,78 TL değer kaybı bedelinden sorumlu olduğunun tespit edildiğini, ... plakalı aracın davalı ...tarafından sigortalı olduğunu, müvekkilinin davalı şirkete başvurarak kazaya ilişkin kusur durumlarının tekrar tespit edilerek müvekkilinin aracındaki hasar bedeli olan ve kusuru oranında denk gelen 906,78 TL değer kaybı bedeli ile diğer taleplerinin kendisine ödenmesini talep ettiğini, yapılan başvuruya ilişkin davalı şirket tarafından bir cevap verilmediğini, müvekkili tarafından Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruda bulunulduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından uyuşmazlığın yetkili mahkeme eliyle çözümlenmesi gerektiğine dair karar verildiğini, mahkemeye görülecek yargılamada kazaya karışan araçların kusur oranlarının gerçeğe uygun olarak düzeltilmesi ve akabinde müvekkilinin kusur tespiti için yaptığı masrafların tazmini gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL değer kaybı bedeli, 630,31 TL ekspertiz ücreti, 12,50 TL baro pulu, 7,80 TL vekalet sureti harcı bedeli, 100 TL Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru ücreti için yapılan masrafların kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı tarafından davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER : Sigorta Tahsim Komisyonu'ndan gelen müzekkere cevabı, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nden gelen müzekkere cevabı, ... Tic. A.Ş.'den gelen müzekkere cevabı, 24.03.2019 tarihli saat 21.00 olan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun 2019/... Esas - 2020/... Karar sayılı gerekçeli kararı, ... tarihli araç değer kaybı ekspertiz raporu, ... A.Ş. Tarafından hazırlanan kaza kusur ve tespit raporu, ... tarihli arabuluculuk son tutanağı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybı bedelinin tahsili talebine yönelik açılan tazminat davasıdır.
Davacı taraf, 18/12/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle aracında oluşan değer kaybı bedelinin davalı araç malikleri ve kusuru ile kazaya neden olan davalı araç sürücüsünden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalıya çıkarılan tebligatın davalılara usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraflar davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan ... tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan kaza tespit tutanağına göre; davalı sürücü ... ’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç, davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ... sokakta ilerlerken ... sokaktan hızla çıkarak davacı tarafın aracına sağ tarafından vurması sonucu aracın savrulmasıyla araç sağ taraftan zarar görerek Maddi Hasarlı Trafik Kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.
Kazanın meydana geldiği tarih ve Yargıtay uygulamaları gözetildiğinde; araçta meydana gelen değer kaybı, aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmelidir.(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 14/06/2017 tarih ve 2016/13290 E., 2017/6752 K sayılı kararı).
Makine Mühendisi bilirkişi ... ve Adli Trafik bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 17/02/2021 tarihli raporunda özetle; " Maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı, araçların kazadan sonra çekilen fotoğrafları ve tüm dosya muhteviyatının incelenmesinden; sürücü ... ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile İstanbul ili ... ilçesi ... Mah. ... Sokak üzerinde seyir halinde iken ... Sokak kesişimine geldiğinde aracının sağ yan kısımları ile kendisine göre yolun sağ tarafında ... Sokak içerisinde seyir halinde olan sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımlarının çarpıştığı, bu çarpışmanın etkisiyle ... plakalı aracın gidişe göre sol tarafta bulunan işyerinin duvarına aracının sol tarafı ile çarpması sonucu iki araçlı, maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup, bu kazanın oluşumunda;
... plakalı araç sürücüsü ...’in; sevk ve idaresindeki aracı ile ... Sokak üzerinde seyir halinde iken ... Sokak kesişimine geldiğinde, kendisine göre sağından ... Sokak üzerinden gelen araca ilk geçiş hakkını vermesi, kazayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken bunlara riayet etmediği, bu suretle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 57/c-2 ve 84/h maddesini ihlal ettiği anlaşılmakla %75 oranında asli kusurlu olduğu ,
... plakalı araç sürücüsü ... ’ın; sevk ve idaresindeki aracı ile ... Sokak üzerinde seyir halinde iken, ... Sokak ile ... Sokak kavşağına yaklaşırken aracının hızını azaltarak yolun icap ve şartlarına uygun süratle seyretmesi, çarpmayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken bunlara riayet etmediği, bu suretle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/a maddesini ihlal ettiği anlaşılmakla %25 oranında tali kusurlu olduğu ,
Değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede; Değer kaybı için kullanılacak formülün araç 15.000 km üzerinde ise (T1+T2+T3+T4)-((T1+T2+T3+T4)X RKM-15000/75000:2 şeklinde olduğu, hız göstergesinden aracın KM sinin 65289 olduğu vede kaza raporlarından aracın 2016 model ... olduğunun anlaşıldığı,
Yapılan piyasa araştırmasında bu model araçların 125.000-135.000 TL arasında rayiç değerlerinin olduğunun tespit edildiği, yapılan hesaplamalarda ... nin 130.000 TL olduğuna kanaat getirildiği,
Araçta değer kaybına esas alınacak yapılan işlemler yapılan fatura tetkikinde;
Yapılan hesaplamalarda T2 e konu hasar yok,
T1 = (2x3.5)x130.000/100=9100
T3 = (3X1,2)X130.000/100 =4680
T4 =(7X0.75)X130.000/100=6825
Değer Kaybı=( 9100+4680+6825)- (9100+4680+6825)X68259-15000/75000:2= 13.290 TL olduğu,
24/03/2019 günü meydana gelen trafik kazasında; ... plakalı araç sürücüsü ... ...’in %75 oranında asli kusurlu olduğu , ... plakalı araç sürücüsü ... ’ın %25 oranında tali kusurlu olduğu , yapılan hesaplamalarda değer kaybının 13.290 TL olduğu" yönünde tespitler yapıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazların değerlendirilmesi ve sigorta poliçesi yönünden de inceleme yapılması için bilirkişi heyetine Sigorta konusunda uzman bilirkişi de eklenerek heyetten ek rapor tanzimi için dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş düzenlenen 09/07/2021 tarihli ek rapora göre; " Kusur yönünden yapılan itirazların değerlendirilmesinde, 24/03/2019 tarihli dava konusu trafik kazasının maddi hasarlı trafik kazası olup, tutanağın kazaya karışan taraflarca olay yerinde kendi aralarında kazaya ilişkin beyanlarını belirtikleri tutanak olduğundan, kazaya karışan araç sürücülerinin kolluk marifetiyle yada hastane raporlarıyla olay sırasında alkol/uyuşturucu muayenelerinin yapılmadığı, kaza tarihinde kaza yerine ilişkin kazaya karışan araç sürücüleri tarafından çizilen krokide herhangi bir uyarı levhasından bahsedilmediği görülmekle kök raporda belirtilen görüş ve kanaati değiştirecek bilgi ve beyan sunulmadığından kök rapordaki görüşlerin aynı şekilde devam ettiği, Davacı ... tarafından davadan önce davalı ... AŞ.'ne müracaat edildiğine dair yazılı başvuru dilekçesi dosyada mübrez olup, başvuru dilekçesinde tarih olmadığı, ve dilekçenin davalı ... şirketine ne zaman tebliğ edildiğine dair tebliğ evrağı da mevcut olmadığı, sadece davalı ... şirketinin davacı vekiline hitaben hasarın reddedildiğine ilişkin yazdığı 17/09/2019 tarihli ret yazısı bulunduğunun tespit edildiği,
Davalı ... şirketine hangi tarihte ihbarda bulunulduğu belirsiz olduğundan 17/09/2019 hasarın reddedildiği tarih sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği,
Davacı ... kusur ve değer kaybı yönünden ... AŞ. Firmasına ekspertiz incelemesi yaptırmış ve 11/09/2019 tarih ... sayılı fatura ile 630,31-TL ekspertiz ve rapor ücret bedelinin ödendiği, ... ödeme dekontunun dosyada mevcut olduğu,
Davadan önce davacı tarafından sigorta tahkim komisyonuna müracaat edilmiş ve sigorta tahkim komisyonu ... tarih ... E- ... K. sayılı kararı ile uyuşmazlık konusunun çözümü için yetkili ve görevli mahkemeye başvurulması gerekeceği yönünden karar verilmiş olup, davacı tarafından 100-TL başvuru ücreti, 7,80-TL vekaletname harcı ile 12,50-TL baro pulu harcaması yapıldığının anlaşıldığı,
Yasanın 91/1. ve 85/1. maddeleri bir arada ele alındığında, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nı yapan sigortacının poliçede belirlenen limite kadar, işletenin sorumluluğunu üstlendiği sonucuna varıldığı,
Türk Ticaret Kanunu 1426. Maddesinde sigortalı tarafından tazminatın belirlenmesine yönelik yapılacak masrafların sigorta şirketi tarafından ödeneceği düzenlenmesinin bulunduğu,
TTK Madde 14286 - (1) Sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehdar tarafından, rizikonun, tazminatın yahut bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan akla yatkın giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır.
Davacı tarafça ibraz edilen fatura içeriği masraflar Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında da yer aldığı üzere yargılama gideri kapsamında olup, davacının yaptığı ekspertiz masrafını ve sigorta tahkim başvuru masrafı ile vekalet suret harcı ve baro pulu masraflarını davalı ... şirketinden talep edebileceği,
Değer kaybının Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin Esas: 2014 / 5205 Karar: 2014 / 7062 Karar Tarihi: 06.05.2014 kararında da açıkça belirtildiği üzere KZMMS (Trafik) poliçesi kapsamında yer aldığı,
KTK 90. Md. hükmüne göre ; “Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.,, şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmış olup ,6098 TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir. Bu çerçevede bakıldığında, değer kaybı zararı, davacının mal varlığında meydana gelen bir zarar kapsamındadır. Zira, araç tamamen onarılmış olsa dahi, teknolojinin gelişmesi sebebiyle, parça değişimi yapılmamış olsa dahi, araçların kaza geçirdiği, kaportanın onarım ve boya gördüğü konuları kolaylıkla tespit edilebilmekte bu da aracın kaza geçirmesi sebebiyle kazanın şekline göre değişen oranlarda bir kısım değerinden kaybetmesine sebebiyet vermektedir. Dolayısıyla, değer kaybı araçla doğrudan ilişkili olup, zarar görenin gerçek zararını ifade etmektedir.
Değer Kaybına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. Kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, değer kaybına ilişkin gerçek zararın tespit edilmesi halinde sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, değer kaybı tazminatından poliçe teminatı kapsamında Sorumlu olabilecektir. (KTK 88/1. Md.).
Değer kaybının aracın gerçek zarar kalemleri arasında bulunduğuna ilişkin Yargıtay Kararları mevcuttur. T.C. YARGITAY 17.Hukuk Dairesi Esas: 2011 / 2123 Karar: 2011 / 8057 Karar Tarih 22.09.2011 kararında değer kaybının ZMM (trafik) sigortası kuvertüründe olduğu belirtilmiştir.
Değer kaybı yönünden davalı ... şirketinin temerrüt tarihi, davacının yazılı başvurusunu reddettiği 17/09/2019 tarihi olarak belirlendiği,
Davalı ... şirketine sigortalı bulunan ve %25 kusur ile kazaya sebebiyet veren ... plakalı vasıtanın hususi olduğu, ticari olmadığı ve davacı ile davalının trafik sigorta poliçesinin tarafi bulunmadığı dikkate alındığında davacının yasal faiz talep edebileceği,
Davalı ... AŞ. kök raporda teknik bilirkişiler tarafından belirlenen 13.290TL değer kaybının %25'i 3.322,50TL'sinden 17/09/2019 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte sorumlu olacağı" yönünde görüş beyan edilmiştir.
Davacı vekili tarafından bilirkişi raporunda belirlenen değer üzerinden 11.10.2021 tarihinde talep arttırım dilekçesi sunularak davanın arttırılan bedel üzerinden yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 24/03/2019 tarihinde davacı şirkete ait ... plakalı araca, davalı ... şirketinin sigortalısının sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı ... şirketinin sigortalısının sevk ve idaresindeki ... plakalı araç sürücüsünün ... Sokak üzerinde seyir halindeyken ... Sokak ile ... Sokak kavşağına yaklaşırken aracının hızını azaltarak yolun icap ve şartlarına uygun süratle seyretmesi, çarpmayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken bunlara riayet etmeyerek karşı yönden gelen davacı şirkete ait araca çarpması sonucu Maddi Hasarlı Trafik Kazası meydana geldiği, kazanın oluşumunda, ... plakalı araç ve sürücüsünün % 25 oranında tali kusurlu olduğu, davacı tarafın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sürücüsünün ... Sokak üzerinde seyir halinde iken ... Sokak kesişimine geldiğinde kendisine göre sağından ... Sokak üzerinden gelen araca ilk geçiş hakkını vermesi, kazayı önlemek için zamanında tedvir alması gerekirken bunlara riayet etmeyerek davaya konu trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet vererek %75 oranında asli kusurlu olduğu, mahkememizce alınan dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre davacı şirkete ait aracın değer kaybının13.290,00-TL olarak hesaplandığı, düzenlenen raporun dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu, kazaya %25 kusuruyla sebebiyet veren araç araç sürücüsünün değer kaybı zararından kusuru oranında sorumlu oldukları, davacı tarafça davalı ... şirketini temerrüde düşürdüğü 17.09.2019 tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği kabul edilerek; davanın kabulü ile; davalı sigortalının kusur oranına göre belirlenen değer kaybı bedeli olan 3.332,50-TL maddi tazminatın 17/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile;
a)Değer kaybı bedeli olan 3.322,50-TL'nin 17/09/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli olan 80,70-TL nin peşin alınan 54,40 TL den düşümü ile kalan 26,30 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafınca yatırılan 54,40 TL peşin harç, 54,40 TL başvuru harcı, 2.400,00 TL bilirkişi ücreti ve 211,00 TL tebligat-posta gideri, 630,31 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 3.350,11 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T tarifesi gereği 3.222,50 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320-TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı yokluğunda miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 14/01/2022
Katip ...
Hakim ...