T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/71 Esas
KARAR NO: 2020/92
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/09/2019
KARAR TARİHİ: 31/01/2020
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında davalı/karşı davacı ... tarafından davacı/karşı davalı .... aleyhine açılan davacı/karşı davalının sebepsiz zenginleştiği bedelin tespiti ile bu zararın giderilmesine dair alacak istemine ilişkin dava yönünden zorunlu arabuluculuğa başvurulmadığı anlaşıldığından davanın tefrik edilerek maddi tazminata ilişkin karşı davanın mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydı yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili mahkememize verdiği 04/11/2019 tarihli dilekçesinde özetle; Davalı/karşı davacı müvekkili ... Ltd. Şti ile davacı/karşı davalı .... arasında 22/10/2018 tarihli “Hizmet ve Mekan Tahsisi Sözleşmesi” başlıklı belgenin tanzim ve imza edildiğini, sözleşmenin konusunun davacı/karşı davalıya ait Zorlu Performans Sanatları Merkezi bünyesinde yer alan ...Sahnesi (...Tiyatro) ve sahne üstü, B3 fuaye alanı, ...Sahnesi (Drama Sahnesi), Studio, Caz Kulüp (1 gün), B2 ve B1 katları kanatlar, ...Meydan ... ve ... isimli alanların kiracı müvekkil...Ltd. Şti. tarafından 11-21 Ocak 2019 tarihleri arasında ve 08:00-02:00 saatleri içinde “ ... Kitap Fuarı İstanbul” adlı etkinlik (ler) ve/veya gösteri (ler) için kullanılması amacıyla kiralanması olduğunu, toplam sözleşme bedelinin 250.000-TL+KDV olduğunu, icra takibi ile ilgili olarak; İstanbul ... İcra Müdürlüğü’ nün ... E. sayılı dosyasından gönderilen Örnek No:7 İlamsız Takiplerde Ödeme Emri ve ekindeki; takip öncesi müvekkiline gönderilmesi gereken cari hesap mutabakat mektubu cari hesap ekstresinin tebliğ edilmediğini ve mutabakat sağlanmadan doğrudan ve habersiz icra takibi yapılmasının yasaya ve usule uygun olmadığını, bu nedenle borcun kabul edilmediğini ve süresinde ilamsız ödeme emrine itiraz edildiğini, bu sebeplerle de takip konusu borç içinde gösterilen; 43.559,70.-TL tutarındaki ve 14/01/2019 tarihli Operasyon Hizmet Bedeli konulu faturanın kabul edilmeyip iade edildiğini, 4.460,40.-TL tutarındaki ve 30/01/2019 tarihli Teknik Hizmet Bedeli konulu faturanın da kabul edilmeyip iade edildiğini, 10 (on) gün için ve günlüğü 25.000-TL’ye denk gelen kira bedeli olarak kararlaştırılan 250.000-TL'nin davalı/ karşı davacı müvekkili şirketçe sözleşmeye uygun olarak tam ve zamanında davacı/karşı davalı kiraya veren’e ödendiğini ancak davacı/karşı davalı şirketin sözleşmeye dahil mekanlarda; 14 Ocak 2019 Pazartesi günü Zorlu PSM ...Platinum Sahnesinde, saat 20:30’ da, ...-Stand up, 15 Ocak 2019 Salı, Hayvan Çiftliği – Tiyatro, ...Platinum Sahnesinde, 18 Ocak Cuma ...’ nin Kadınları – Tiyatro, ... Platinum Sahnesinde, 19 Ocak Cumartesi – Bir Banka Soygunu Komedisi – Tiyatro, 21:00 – ... Platinum Sahnesinde sözleşmeye aykırı olarak etkinlikler düzenlediğini beyan ederek; Davacı /karşı davalı tarafından açılan itirazın iptali ve takibin devamı istemli dava yönünden: usul yönünden 17.035,25-TL'nin takip öncesi faiz istenmesinin ve hesaplanmasının takiple istenmesinin usule ve yasaya aykırı olduğunu, davanın öncelikle USUL yönünden REDDİNE karar verilmesini, esas yönünden; Sözleşme bedeline dahil olup kabul edilmeyen ve iadeye konu; 43.559,70.-TL tutarındaki Operasyon Hizmet Bedeli konulu fatura, yasaya ve sözleşmeye aykırı olduğundan kabul edilmeyip iade edildiğini, 4.460,40.-TL tutarındaki Teknik Hizmet Bedeli konusundaki faturaya da kabul edilmediğini ve iade edildiğini, sözleşme bedeline dahil olmasına rağmen ayrıca bir hizmet verilmediği halde ve her iki fatura iadesinin de dikkate alınmayarak Takip Alacağı’na ve ödeme emrine dahil edilmesinin usule ve yasaya aykırı olduğundan takibin bu miktarlar için yerinde olmadığını ve itirazlarının yerinde olduğunu, davanın davalı/karşı davacı müvekkilinin borçlu olmadığını ve ayrıca hizmet almadığı bu miktarlar için de davanın reddine karar verilmesini, karşı dava yönünden; Davalı/Karşı Davacı müvekkilinin kullanımına tahsis edilen mekanlarda ve özellikle...Platinum Sahnesi’nin Davacı/Karşı Davalı kiraya veren tarafından 3. kişilere kullandırılmasından doğan zararın ve davacı/karşı davalının sebepsiz zenginleştiği bedelin tespiti ile bu zararın giderilmesi için fazlayı talep ve dava hakkını saklı tutarak HMK md. 107 gereğince şimdilik 5.000-TL’nin faizleri ile birlikte masraf ve avukatlık ücretleri ile birlikte, davalı/karşı davacı müvekkile ödenmesine karar verilmesini, uygun ve gerekli görüldüğünde davacı/karşı davalının bir alacağının tespiti halinde bu bedelin de takas-mahsup işlemlerinin yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize verdiği 19/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle;Karşı davada arabuluculuk dava şartı yerine getirilmediğini, Türk Ticaret Kanununun “3. Dava şartı olarak arabuluculuk” başlıklı 5/A maddesi gereğince konusu para olan ticari davalarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmasının dava şartı olduğunu, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 2 fıkrası gereğince de arabulucuya başvurulmadan dava açılması halinde herhangi bir işlem yapılmadan dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğıini, Davalı/Karşı Davacı Tarafın sebepsiz zenginleşme nedeniyle uğradığı zararın şimdilik 5.000 TL’sının tahsilini talep ettiğini, bunun için arabulucuya yapılmış bir başvuru olmadığını, herhangi bir arabuluculuk son tutanağının ibraz edilmemiş olduğunu, taraflarınca yapılan başvuru üzerine düzenlenen arabuluculuk son tutanağının da huzurdaki itirazın iptali davası ile ilgili olarak düzenlendiğini, bu haliyle karşı davada ileri sürülen sebepsiz zenginleşmeden doğan zararın tazmininin müzakere edilmediğini, böyle bir talebin hiç gündeme gelmediğini, arabuluculuk dava şartının sonradan tamamlanmasının mümkün olmadığını, bu nedenle öncelikle usul hükümleri gereğince karşı davanın dava şartı olan arabuluculuk son tutanağının ibrazı için Davalı/Karşı Davacı Tarafa ihtar gönderilmesine, sunulmaması halinde başka bir işlem yapılmadan dava şartı yokluğundan karşı davanın reddine karar verilmesini, öncelikle Davalı/Karşı Davacı Tarafın ödemelerini tam ve zamanında yerine getirmediğini, Sözleşmenin 5. maddesinin ilk paragrafına göre ödemesi gereken tutar 295.000 TL olduğu halde gecikmelerle 250.000 TL ödediğini, bakiyesini halen ödenmediğini, buna karşılık Müvekkil Davacı/Karşı Davalı Şirketin sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdiğini, bununla da kalmamış, Davalı/Karşı Davacı Tarafın yardım ve destek talebi üzerine de sözleşmede değişiklik yapmış olduğunu, fuara katılımcı sayısı tamamen Davalı/Karşı Davacı Şirketin sorumluluğunda, kendi ticari faaliyet alanıyla ilgili olduğunu, Müvekkil Şirkete ait bir sorumluluk veya yükümlülük söz konusu olmadığını, Yine de taleplerine istinaden katılan sayısını arttırabilmek için çalışma yapılmış ve iki tarafın birlikte kararlaştırdığı etkinliklerin düzenlenmiş olduğunu, ...Platinum sahnesinde Davalı-Karşı Davacı Tarafın kullanmadığı saatlerde tiyatro oyunları sahnelenmiş olduğunu, Böylece Davalı-Karşı Davacı Tarafın yerine getirmediği yükümlülüklerden olan bilet satış geliri kaybının azaltılmaya çalışılmış olduğunu, burada asıl olan menfaat sahibinin Davalı/karşı davacı Taraf olup kendi bilet satış geliri yükümlülüğü için düzenleme yapılmış olduğunu, Bundan da önemlisi ve gerçekten hayret veren bir husustur ki; Davalı-Karşı Davacı Tarafın fuarına katılımın artması amacıyla fuara gelenler için bu tiyatro oyunlarına çekilişler yapıldığını ve davetiyeler dağıtıldığını, tüm bunların da Davalı/Karşı Davacı Tarafın kendi sosyal hesaplarından duyurulmuştur olduğunu, tiyatro oyunlarının davetiyelerini, Davalı/Karşı Davacı tarafça dağıtıldığını, tüm bu etkinliklerin, Davalı/Karşı Davacı Tarafın talebi ve onayı dahilinde yapıldığını, 07.01.2019 tarihli bu yazışmada talepte bulunan...Firması, (... Kemancı, ...,...’nin Kadınları, ... Soygunu Komedisi) tiyatro oyunlarının görsellerini de paylaşmakta olduğunu, hepsinin üzerinde çekilişe katıl, davetiye kazan, Kitap Fuarı – İstanbul,...yazmakta olduğunu, bu etkinliklerin, yerlerinin, tarihlerinin, saatlerinin Davalı/Karşı Davacının bilgisi ve onayı dahilinde belirlendiği ve yapıldığının çok açık olduğunu, Tarafların ticari defter ve kayıtlarında, elektronik ve fiziki tüm belgelerde yapılacak bilirkişi incelemesi ile de bu hususlar ayrıca kanıtlanacağını, Davalı/Karşı Davacı Tarafın, haksız ve kötüniyetle dava açtığı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; Mahkememizin 29/01/2020 tarihli celsesinde, Davalı/Karşı davacının açtığı alacağa ilişkin davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydına karar verilerek mahkememizin ...esas sayılı dosyasından tefrik edilmiş, alacağa ilişkin dava mahkememizin yukarıda belirtilen...esasına kaydı yapılmıştır.
HMK'nın 115/1 maddesi gereğince Mahkemeler dava şartının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
HMK 137 ve devam maddeleri gereğince dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır. Mahkeme ön incelemede; dava şartlarını ve ilk itirazları inceler, uyuşmazlık konularını tam olarak belirler, hazırlık işlemleri ile tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken işlemleri yapar, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği davalarda onları sulhe veya arabuluculuğa teşvik eder ve bu hususları tutanağa geçirir. Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir. HMK 138.maddesi gerekçesinde de belirtildiği üzere yargılamada usule ilişkin iddia ve savunma sebeplerinin hallinden sonra işin esasına girilerek uyuşmazlık çözümlenir. Usule ilişkin hususlar ya dava şartıdır ya ilk itiraz niteliğindedir. Usule ilişkin hususlar şekli nitelik taşıdığından yargılamanın başında dosya üzerinden de incelenerek karar bağlanabilir. Ancak Mahkeme kararını vermek için tarafların dinlenmesine ihtiyaç duyuyorsa bunu da tahkikat aşamasında değil ön inceleme oturumunda yapacaktır. Aynı husus Yasanın 140/1.maddesinde de belirtilmiş olup ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar verebilmek için hakimin gerekli gördüğü takdirde tarafları dinleyebileceği hükme bağlanmıştır.
Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkındaki 7155 sayılı kanunun 20.maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 5. maddesinden sonra gelmek üzere eklenen 5/A-1 maddesinde; bu Kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olduğu hükmü getirilmiştir.
Tefrik edilen davada davacı ... vekili 11/12/2019 tarihinde Uyap üzerinden göndermiş olduğu dilekçesinde; asıl davada davacı tarafça arabuluculuk başvurusunun yapıldığını, tarafların anlaşamadığını, dolayısı ile karşı dava için bir kez daha arabulucuya başvurulmasına gerek olmadığını beyan ettiği görülmüştür.
29/01/2020 tarihli ön inceleme duruşmasında taraf vekillerinin beyanları dinlenmiş,
Asıl davada uyuşmazlığın, taraflar arasında imzalanan Hizmet ve Mekan Tahsis Sözleşmesi kapsamında davacının alacaklı olduğu iddiası ile başlatılan İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalı tarafın yapmış olduğu itirazın haklı olup olmadığı, icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı, hususlarında olduğu,
Karşı davada uyuşmazlığın, taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında davalı/karşı davacının kullanımına tahsis edilen mekanlarda dava dışı 3. Kişilere kullandırılmadan kaynaklanan zararın ve davacı/karşı davalının sebepsiz zenginleştiği tutarın tespiti ile davalı/karşı davacıya ödenmesi talebi ve davacı/karşı davalının alacağının tespiti halinde bu bedelin takas mahsup işlemlerinin yapılması taleplerine ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Asıl davada davacı ...Ş. Vekili tarafından sunulan arabuluculuk anlaşamama son tutanağının incelenmesinde; tarafların uyuşmazlık konusunun, "Hizmet ve Mekan Tahsis Sözleşmesi ve cari hesap ekstresine dayalı olarak açılan İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı esas sayılı dosyasına yapılan itiraza ilişkin ticari uyuşmazlık" olarak tespit edildiği, karşı davaya konu edilen sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak istemine ilişkin talebin uyuşmazlık konusu olmadığı görülmüştür. Dolayısı ile karşı davada davacı ... Ltd. Şti.'nin talebinin ticari dava niteliğinde alacak davası olduğu, zorunlu arabuluculuk durumunun söz konusu olduğu, davacının arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açtığı anlaşılmakla, davanın TTK'nın 5/A-1 maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurmanın zorunlu olduğu davalardan olduğu, bu nedenle dava şartının bulunmadığı anlaşıldığından HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN, TTK'nın 5/A-1, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle USULDEN REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 54,40 TL harcın peşin alınan 85,39-TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 30,99-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davalı .... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 7/2 maddesi uyarınca hesaplanan 3.400,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalı ....'ye verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansınının arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 31/01/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır