T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/106 Esas
KARAR NO: 2021/788
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/07/2019
KARAR TARİHİ: 02/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davalı ile aralarında bulunan maaş ödemeleri protokolü 26/08/2021 tarihine kadar geçerli ve yürrülülükte kalacağının düzenlendiğini, protokol gereği personele 150.000,00 TL'lik promosyon ödemesi yapıldığını, protokolün davalı tarafından Ekim 2017 tarihinden itibaren fiilen durdurulduğunu, davalının protokolü ihlal ettiğini, protokolün sona erdirildiği tarihten itibaren işlemiş faiz ve gider vergisi olmak üzere toplam 160.985,63 TL'nin 3 gün içinde ödenmesi için davalıya Kadıköy Noterliğinden ihtarname gönderildiğini, ihtarnameye rağmen ödeme yapılmadığını, davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... esas sayılı dosyasından takip başlatıldığını, davalı şirketin bu icra takibine itiraz ettiğini belirterek, davalı şirketin .... İcra Müdürlüğü 2018/... E. Sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, icra takibinin devamına ve haksız itiraz nedeni ile davalının %20 den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında imzalanan protokol gereğince yetkili mahkemenin İstanbul Merkez Mahkemelerinin olduğunu, yetkisiz icra dairesi ve yetkisiz mahkemede dava açıldığını, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, sözleşmenin müvekkilince ihlal edilmediğini, müvekkili nezdinde bir takım mücbir sebep hallerinin doğduğunu, bu süre içerisinde sözleşmenin askıda olduğunu, talep edilen işlemiş faiz ve tazminat miktarlarının da yerinde olmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER: .... İcra Müdürlüğünün 2018/... esas sayılı icra dosyası aslı, taraflar arasında düzenlenen 10/08/2017 tarihli maaş ödemeleri protokolü, promosyon ödemesine ilişkin dekont ve hesap hareketleri, ... Noterliğinin 27/06/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ve tebliğ şerhi, arabuluculuk son tutanağı aslı, banka kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
Davanın .... Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığı, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... E. 2020/... K. Sayılı ilamı ile taraflar arasında düzenlenen protokolde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkisi yetki şartı olarak belirlendiğinden yetkisizlik kararı verilmiş ve dosya Mahkememize tevzi edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı banka tarafından davalı borçlu aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 10/08/2017 tarihli maaş ödeme protokolü düzenlendiğini, sözleşmenin 26/08/2017 tarihinden 26/08/2021 tarihine kadar geçerli ve yürürlükte kalacağının düzenlendiğini, protokol gereği protokol süresi olan 26/08/2021 tarihine kadar minumum 113 personelle ödeme gerçekleştirilmesi koşuluyla 150.000,00 TL promosyon ödemesinin 22/09/2017 tarihinde yapıldığını, davalının protokol hükümlerine aykırı davrandığını, protokolün uygulanmasını Ekim 2017 tarihinden itibaren fiilen durdurduğunu, protokolün 5. Maddesi gereğince işlemiş faiz ve gider vergisi ile birlikte toplam 160.985,63 TL'yi talep etme hakkının doğduğunu, davalıya ihtarnamenin gönderildiğini ancak ödeme yapılmadığını belirterek davalı aleyhine başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmenin ihlal edildiği hususu kabul edilmemekle birlikte ihlal edildiği kabul edilse dahi bu durumun yargı ve resmi kurum kararları, ülkede yaşanan mali kriz, dövizdeki ekonomik dalgalanmalar, inşaat sektöründe malzeme fiyatlarında yaşanan artışlar, gayrimenkul fiyatlarındaki düşüş ve satışların durma noktasına gelmesi, banka faiz oranlarının yükselmesi gibi nedenlerle mücbir sebeple müvekkili şirketin sözleşmeden doğan yükümlülüklerinin askıya alındığının kabulü gerektiğini, protokolün 3.2 maddesi gereğince ödenen bedelin tamamının iadesinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... İcra Müdürlüğünün 2018/... Esas Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 160.985,63 TL asıl alacak, 5.835,73 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 166.821,36 TL borcun ödenmesi amacıyla 04/12/2018 tarihinde icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 10/12/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 12/12/2018 tarihinde ödeme emrine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 10/10/2021 tarihli bilirkişi raporuna göre; "Davacı banka ile davalı ... A.Ş. arasında 26.08.2017-26.08.2021 dönemini kapsayan Maaş Ödeme Protokolü 10.08.2018 tarihinde imzalanmış olduğu, ana protokolün başlangıç tarihi 19.09.2017 ve bitiş tarihi 19.09.2021 olarak ek protokol ile revize edildiği, protokol süresi 26.08.2017 tarihinden itibaren başlayıp 26.08.2021 tarihine kadar geçerli olacağı, yani (4) yıllık süreyi kapsayacağının kararlaştırılmış olduğu, protokolün 3.1. m. ile kararlaştırılan 150.000,00 TL’lık (KDV Dahil) promosyon ödemesi; davalı şirketin tanzim ettiği 20.09.2017 tarih, ... no.lu ve 150.000,00 TL’lık (KDV dahil) fatura karşılığında, davacı bankaca anılan fatura bedelini 22.09.2017 tarihinde davalı şirketin ... no.lu hesabına yatırılmak suretiyle ödediği, hesap hareketlerinin incelemesinde davalı tarafça protokol tahtında sadece Ağustos ve Eylül 2017 aylarına ilişkin 2 aylık maaş ödemesi yapıldığı, Haziran 2017 ayında 140 kişiye maaş ödenirken en son Eylül 2017 ayında bu sayı 112'ye düştüğü, Ekim 2017 ayında ise personel sayısının sıfıra düştüğü yani tamamen durduğu, davacı tarafından keşide edilen ihtarname ile protokolün 5. M. uyarınca 150.000,00 TL anapara, 10.462,50 TL işlemiş faiz 523,13 TL gider vergisi (BSMV) olmak üzere toplam 160.985,63 TL’nın işbu ihtarname tarihinden itibaren işleyecek faiz ve masrafları ile birlikte (3) gün içinde ödenmesi, aksi halde yasal yollara müracaat edileceği ihtar edildiği, ihtarnamenin davalı çalışanına 28/06/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalının 3 günlük süre sonunda 02/07/2018 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacı promosyon ödeme tarihi 22.09.2017 ile keşide ettiği ihtarname tarihi 27.06.2018 arasında geçen süreye işlemiş olan faiz ve fer’ilerini kapitalize ettiği, dava konusu alacak bir cari hesaptan doğan ya da bir kredi alacağı hesabı olmayıp, cezai şarta ilişkin alacak olduğu için somut olayda TTK’nun 8/2 m. uygulanma olanağı bulunmadığı, bu nedenle promosyonun fiilen ödendiği tarihten başlayıp takip tarihine kadar geçen süreye niteliksiz yasal faiz uygulanması gerektiği, aksi halde faize faiz uygulanması söz konusu olacağından aksi durum TBK 121 m. ile 3095 sayılı K’nun 3 m. Gereği yasaklandığı, davacı bankanın takip tarihi itibariyle 150.000,00 TL asıl alacak ve 15.941,09 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 165.941,09 TL toplam alacağının bulunduğu, davacı bankanın icra takibinde 160.985,63 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL işlemiş faiz alacağı talebinde bulunduğu, davacının talebi ile bağlı kalınarak 150.000,00 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL olmak üzere toplam 155.835,73 TL alacağının bulunduğu, takip tarihinden itibaren itibaren asıl alacak tutarı 150.000,00 TL tamamen ödeninceye kadar 3095 sayılı K’nun 1 m. hükmü uyarınca yıllık %9 ve değişen oranlarda basit usulde işleyecek niteliksiz yasal faizi ile birlikte alacağın davalıdan istenilebileceği" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Davacı banka ile davalı ... A.Ş. arasında 26.08.2017-26.08.2021 dönemini kapsayan Maaş Ödeme Protokolünün 10.08.2018 tarihinde imzalanmış olduğu, ana protokolün başlangıç tarihi 19.09.2017 ve bitiş tarihi 19.09.2021 olarak ek protokol ile revize edildiği, protokol süresi 26.08.2017 tarihinden itibaren başlayıp 26.08.2021 tarihine kadar geçerli olacağı, yani (4) yıllık süreyi kapsayacağının kararlaştırılmış olduğu, bu protokol ile davalı şirkete ait personelin başta maaş, ücret, prim, döner sermaye vesaire ücret ve tazminatların davacı bankaca ödenmesinin kararlaştırıldığı, 4 yıl boyunca davalı şirket tarafında minumum 113 personelin ödemelerinin davacı banka ca ödenmesinin kararlaştırıldığı, davacı banka tarafından da bu protokol kapsamında yapılacak maaş ödemelerine karşılık davalıya promosyon ödemesinin yapılacağının kararlaştırıldığı, protokolün 3.1. maddesi ile kararlaştırılan 150.000,00 TL’lık (KDV Dahil) promosyon ödemesinin davacı banka tarafından davalı şirketin hesabına 22/09/2017 tarihinde ödendiği, davalı şirket tarafından Ağustos ve Eylül 2017 aylarına ilişkin 2 aylık maaş ödemesi yapıldığı, Haziran 2017 ayında 140 kişiye maaş ödenirken en son Eylül 2017 ayında bu sayının 112'ye düştüğü, Ekim 2017 ayında ise personel sayısının sıfıra düştüğü yani tamamen durduğu, davalı tarafça sözleşmeden doğan yükümlülüklerinin ihlal edildiği, taraflar arasında düzenlenen protokolün 5.2 maddesine göre; "Protokol süresi içinde protokolün uygulanmasını fiilen durdurduğu, vazgeçtiği ya da protokolü süresinden önce feshettiği takdirde, işbu protokolün madde 3.1’de belirtilen bankaca kuruluşa ödenen tutarı ödeme yapılan tarihten itibaren işbu protokolün sona erdirilme tarihine kadar geçecek günlere ait işleyecek kanuni faizi ile beraber cezai şart olarak sözkonusu durumun meydana geldiği günü takip eden günden itibaren 3 gün içinde bankaya ödemeyi, bunun ödenmesinde temerrüde düşülmesi halinde bankaca cari en yüksek kredi faizinin %50 fazlası oranında temerrüt faizi ve bunun gider vergisi ile birlikte nakden ve def’aten ödemeyi kabul ve taahhüt eder.” şeklinde düzenlemenin bulunduğu, davalı tarafça Eylül 2017 tarihinden sonra personelin ödemesinin yapılmadığı, böylece protokolün uygulanmasının davalı tarafça durdurulduğu anlaşılmakla somut olayda davacı bankanın alacağının hesaplamasında protokolün 5.2 maddesinin uygulanmasının gerektiği, davalı tarafça her ne kadar protokolün 3.2 maddesinin uygulanmasının gerekmekte olduğu itirazında bulunulmuşsa da söz konusu düzenlemenin belirtilenden daha az sayıda personele maaş ödenmesi durumunda uygulanması gerektiği ancak davalı şirket tarafından Ekim 2017 ayında personel sayısının sıfıra düştüğü yani tamamen durduğu bu nedenle uygulanmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla itirazlarının reddine karar verilmiş, davalı tarafça protokolden kaynaklı yükümlülüğün mücbir sebepten kaynaklı olarak yerine getirilemediği yönünde itirazda bulunmuşsa da tarafların sözleşmenin ana unsurlarını oluşturan maddeleri hakkında bilgi sahibi olduğu, tarafların tacir olduğu ve basiretli davranmakla yükümlü olduğu, taraflar arasında 4 yıl boyunca uyulması kararlaştırılan protokole sadece 2 ay uyulduğu dikkate alındığında davalı tarafın itirazlarının reddine karar verilmiş, ödenen promosyon tutarı ile ihtarname tarihine kadar hesaplanan cezai şart bedeli olan faiz tutarının birleştirilerek asıl alacak tutarı olarak tekrar üzerinden faiz hesaplanamayacağı, dava konusu asıl alacak tutarının 150.000,00 TL olarak ödenen promosyon bedeli olduğu ve hesaplanacak faizin bu tutar esas alınarak ödeme tarihinden takip tarihine kadar hesaplanması gerektiği anlaşıldığından bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmış ve her ne kadar bilirkişi tarafından davacı bankanın 150.000,00 TL asıl alacak ve 15.941,09 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 165.941,09 TL toplam alacağının bulunduğu hesaplanmışsa da davacı bankanın icra takibinde 160.985,63 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL işlemiş faiz alacağı talebinde bulunduğu, dikkate alınarak bilirkişi tarafından hesaplanan tutar ve davacı bankanın alacak kalemleri yönünden talebi ile bağlı kalınarak 150.000,00 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL olmak üzere toplam 155.835,73 TL talep edebileceği Mahkememizce kabul edilmiş olup; davacı tarafça açılan davanın kısmen kabulü ile; davacı tarafın başlattığı .. İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 150.000,00 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 155.835,73 TL alacağa yönelik yapılan itirazın iptaline, takibin takip tarihinden itibaren asıl alacak tutarı 150.000,00 TL ödeninceye kadar 3095 Sayılı Kanunun 1. Maddesi uyarınca yıllık %9 ve değişen oranlarda basit usulde işleyecek niteliksiz yasal faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si (30.000,00 TL) oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-) Davacı tarafça açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
a) Davacı tarafın başlattığı ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 150.000,00 TL asıl alacak ve 5.835,73 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 155.835,73 TL alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip tarihinden itibaren asıl alacak tutarı 150.000,00 TL ödeninceye kadar 3095 Sayılı Kanunun 1. Maddesi uyarınca yıllık %9 ve değişen oranlarda basit usulde işleyecek niteliksiz yasal faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
b) Hükmolunan asıl alacağın %20'si(30.000,00-TL) oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 10.645,14-TL nisbi karar harcından peşin yatırılan 1.944,31-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 8.700,83-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 18.754,39-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-)Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 4.080,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
5-)Davacı tarafça yatırılan 44,40-TL başvuru ve 1.944,31-TL peşin harç olmak üzere toplam 1.988,71 TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Davacı tarafından yatırılan 900,00-TL Bilirkişi ücreti ve 266,00-TL posta giderinden ibaret toplam 1.166,00-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 1.128,70-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
7-)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin kabul red oranına göre 1.277,77-TL'sinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 42,23-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
8-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 02/11/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır