T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/224 Esas
KARAR NO: 2022/211
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/04/2021
KARAR TARİHİ: 28/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması
Hakkında Kanun hükümlerine göre ... nun işletme hakkı
sahibi, davalının ise işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollarını ticari iş yapmak amacıyla
kullanmış olan kişi olduğunu, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un “Geçiş Ücretini Ödememe ve
Güvenliğin İhlali” başlıklı 30. maddesinin 5. fıkrası “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme
hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş
ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş
çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre
tahsil edilir.“ hükmünü haiz olduğu, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyollarından
geçişlerin, mezkûr madde gereği ücretlendirildiği, ücret ödemeden yapılan geçişlerde, geçiş ücreti ile birlikte
dört katı tutarında ceza tutarı uygulandığını, aynı kanunun 30. maddesinin 7. fıkrası “Geçiş ücretlerini
ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş
ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar
uygulanmaz.” hükmünü haiz olduğunu, anılan madde gereği otoyol ve köprüden çıkış yapılan tarihi izleyen 15
gün içinde ödeme yapılması durumunda belirtilen oranda ceza uygulanmadığı, davalının, 08.02.2019 tarihi ile 10.02.2019 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin köprü
ve/veya otoyollarından ihlâlli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de
ödenmediği için davalı hakkında .... İcra Müdürlüğü’nün 2019/... Esas sayılı dosyasıyla takip
başlatıldığını, davalının borca ve icra müdürlüğünün yetkisine itiraz ettiğini, takibin durdurulduğunu, davalı tarafın geçiş ücretini ödemek amacıyla hesabını müsait hale getirmiş olsa dahi dava konusu dışında
kalan ihlâlli geçişleri mevcutsa ve/veya o esnada başkaca köprü ve otoyolu kullanıyorsa bu geçişlere ilişkin
ücretlerin dava konusu alacaktan önce tahsil edilebilmekte olduğunu, geçiş anında hesapta çekilmesi gereken
geçiş bedelinden bir kuruş dahi eksik bakiye olsa sistemin bu durumu yetersiz bakiye olarak algıladığı ve
dolayısı ile tahsilat yapılamadığı için geçiş ihlâlli olarak değerlendirildiğini, kullanıcıların ... hesaplarının,
müvekkili şirket ile ilgisi olmayan bir nedenden dolayı (“Ürün Kara Listede”, “... ’de Tanımlı Olmayan
Plaka”) tahsilata kapalı olabildiğini, müvekkili şirketin böyle bir zorunluluğu olmamasına rağmen mağduriyet yaratmamak adına ihlâlli geçiş
tarihinden itibaren 14 gün boyunca günde 1 defa, 15. gün ise günde 2 defa ihlâlli geçiş yapan kullanıcıların
hesaplarında yeterli bakiye olup olmadığı kontrol etmekte, hesap bakiyesine ilişkin provizyon alındığı esnada
hesapta yeterli bakiye bulunması halinde bu bedeli tahsil ettiği, geçişi takip eden ve cezasız ödeme imkânı
sunulan 15 günlük süre içerisinde bakiye yüklense dahi, provizyon sorgusu alınmadan evvel kullanıcı başka
köprü ve/veya otoyollardan geçebileceği ya da onlardan kaynaklı ödenmemiş geçiş ücretleri hesaptan
çekilebileceği için salt olarak ihlalli geçişi takip eden 15 günlük süre zarfında bakiye yüklenmesi yeterli
olmayacağını, geçiş ücretinin ödendiğinin kullanıcı tarafından kontrol edilmesi gerektiğini beyanla, itirazın
iptali ile takibin devamına, davalının itirazının kötü niyetli olması ve alacağın likit olması sebebiyle asgari
%20 oranında icra inkâr ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; kabul anlamına gelmemekle birlikte hangi aracın hangi gün ve saatte ve/veya kaç kere geçiş yaptığına ilişkin
hususun davacı yanca ispatlanması gerektiğini, davacının delil olarak sadece kendisi tarafından tanzim edilmiş
“ihlalli geçiş listesi” isimli döküm ile kendisinin ihlalli geçiş yaptığını ispatlamaya çalıştığını, geçiş yaptığı iddia
edilen araçlara ait ... kayıtlarına bakıldığında da araçların belirtilen tarihlerde davacının ücret talep ettiği yoldan geçiş yapmadığını, davacının sunduğu ihlalli geçiş listesinde ihlal geçiş tarihleri ve ... NO bulunduğunu,
kendisinin davacının şirketinin sisteminden almış olduğu dökümde dahi davacının iddia ettiği ... numaralı
geçişler bulunmadığını, sunduğu tahsilat makbuzlarından da 2019 şubat ayında ... hesabına yansıtılan tüm
geçişlerin ücretlerini ödediğinin anlaşılacağını, 06.02.-07.02.-09.02-10.02-11.02.2019 tarihli tüm geçişlerinin
ödemelerini yaptığını, davacının iddia ettiği ... numaralı geçişlerin bulunmadığını, tarafına gönderilen ödeme
emrinde yazılı akamın ne kadarının geçiş ücreti, ne kadarının ceza olduğu, czanın kaç kat uygulandığının
anlaşılamadığını, araçlarının en son 07.02.2019 tarihinde çıkış yaparak ... ’a döndüğünü 10.02.2019
tarihinden sonraki tarihe kadar da o güzergahta çalışmadığını, araçlarının bu tarihlerde düzenlenmiş sevk
irsaliyeleri bulunmadığını, davacı ile imzaladığı sözleşme olmadığı halde varmış gibi oto ücretine ceza
uygulanmasının tek taraflı işlem olup haksız şart olduğunu, cezanın niteliği itibariyle idari para cezası olduğunu,
davacının ceza kesmeye kanunen yetkisi bulunmadığını, “ücretin dört katı tutarındaki ceza ” talebinin haksız
şart olmasının yanı sıra genel işlemin koşullarına da aykırılık teşkil ettiğinden yazılmamış sayılması gerektiğini,
davacı tarafça temerrüde düşürülmediğinden takip öncesi talep edilen faiz ve faiz oranının yasaya aykırı
olduğunu beyanla davanın reddine ve icra inkar tazminatı taleplerinin reddi ile kötüniyet tazminatı ödemeye
mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : .... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası UYAP sureti, bilirkişi raporu, ... müzekkere cevabı, ... Mal Müdürlüğü müzekkere cevabı, ... Vergi Dairesi müzekkere cevabı, ... İl Emniyet Müdürlüğü müzekkere cevabı, ... İl Emniyet Müdürlüğü müzekkere cevabı, arabuluculuk son tutanağı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Dava, davalının otoyol geçiş tutarı ve 6001 sayılı Kanun gereğince tahakkuk ettirilen ceza tutarının tahsili amacı ile başlatılan icra takibine karşı itirazın iptali davasıdır.
Davacı taraf dava dilekçesinde; 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun Hükümlerine Göre ... nun işletme hakkı sahibi olduğu, davalı tacirin ise söz konusu bu köprü ve otoyolları kullandığı, ancak davalı tacirin ... plakalı araçlar ile 08.02.2019 ile 10.02.2019 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığı, bunun üzerine alacağın tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe geçildiğini , davalı tarafın takibe konu borca itiraz ettiğini beyan ederek icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, kötüniyetli karşı tarafın icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi ve ekleri davalıya usulüne göre tebliğ edilmiştir.
Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraf davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde; davalı şirkete ait ... plakalı araçlar ile 08.02.2019 ile 10.02.2019 tarihleri arasında davacı tarafından işletilen otoyol ve köprüden ihlalli olarak geçiş yaptığını gösterir ihlalli geçiş bilgileri dökümü kaydının sunulduğu görülmüştür.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 01/03/2021 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
... İl Emniyet Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında dava konusu ... plakalı araçlara ait sahiplik bilgilerini gösterir trafik tescil kayıtlarının gönderildiği, dava konusu araçların ihlalli geçiş tarihlerini kapsayan dönem için davalı ... 'ye ait olduğu ve aracın ticari amaçla kullanıldığı anlaşılmıştır.
... İcra Müdürlüğünün 2019/... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; Davacı tarafından davalı aleyhine 3.094,00- TL geçiş ücreti ve ceza tutarı, 213,35-TL faiz ve 38,40-TL KDV olmak üzere toplam 3,345,76-TL ihlalli geçiş alacağının tahsili için ilamsız icra takibi yapıldığı, davalının İcra Müdürlüğü'ne sunmuş olduğu 11/07/2019 tarihli dilekçesi ile yasal 7 günlük süre içinde borcun tamamına, faize ve tüm ferilerine itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 11/01/2021 tarihli bilirkişi raporunda; ''Davalı ... adına kayıtlı ... ve ... plakalı araçların 08.02.2019 ve 10.02.2019 tarihlerinde ... ve ... İstasyonlarından giriş ve çıkış yaptığı, davaya konu ... plakalı araca tanımlı ... numaralı ... Etiketi hesap hareketine göre, en son ödemenin 07.02.2019 tarihinde gerçekleştiği, bu tarihten sonra herhangi bir ödeme olmadığı, ... plakalı araca tanımlı ... numaralı ... Etiketi hesap hareketine göre, en son ödemenin 07.02.2019 tarihinde gerçekleştiği, bu tarihten sonra herhangi bir ödeme olmadığı anlaşılmış olmakla, sözkonusu araçların 08.02.2019 ve 10.02.2019 tarihlerinde ... ve ... İstasyonlarından giriş ve çıkış bedellerinin ödenmediği, ödenmeyen giriş çıkış ücretleri toplamının 618,80 TL, bu ücretlerin dört katı tutarındaki ceza tutarları toplamının 2.475,20 TL olmak üzere toplam alacağın 3.094,00 TL olduğu, Dosyada davalının temerrüde düşürüldüğüne dair ihtar vs bildirime rastlanılmadığından takip öncesi faiz talep edilemeyeceği, ancak sayın mahkemece aksi karar verilmesi halinde takip öncesi işlemiş faiz tutarının toplam 212,09 TL ve işlemiş faizin KDV” sinin ise 38,17 TL olacağı, yargılama giderleri, icra inkar tazminatı ve diğer talepler hakkındaki takdirin mahkemeye ait olduğu" şeklinde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Yasal dayanağını İİK'nın 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalıya ait ... plakalı araçlar ile 08.02.2019 ile 10.02.2019 tarihleri arasında ihlalli geçiş yaptığı, köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, davacı ve davalının tüzel kişi tacir olduğu, davalının aracını ticari amaçla kullandığı, ihlalli geçişlerin zamanında ödenmediğinde sonuçlarının bilincinde olduğu, dava dosyası içeriğinde mevcut İhlalli Geçişler Provizyon Listesine göre davalının aracının ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçiş görüntüleri ile geçiş provizyon listelerindeki geçişlerin eşleştirilmesi sonucunda görüntüler ile liste bilgilerinin örtüştüğü, aracın davalı adına kayıtlı olduğu ve taraflar arasında düzenlenen kira sözleşmesinin taraflar arasında bağlayıcı olduğu ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceği, davacının icra takibine konu araç için geçiş ücreti olan toplamda 618,80 -TL ile 4 katı ceza tutarı olan 2.475,20 -TL tutarın hesaplandığı, düzenlenen bilirkişi raporunda da davacının toplamda 3.094,00- TL asıl alacağının, talepten farklı olarak 212,09-TL işlemiş faiz ve 38,17-TL KDV alacağı olmak üzere toplam 3.344,26-TL alacağının bulunduğu ve ceza tutarını 6001 Sayılı Yasanın 30/5 maddesine göre davacının cezayı talep etme hakkı olduğu, buna ilişki bildirimin yapılması zorunluluğunun bulunmadığı, buna rağmen davacı tarafından davalıya ihlalli geçiş anında ihlalli geçiş bildiriminin sunulduğu, 15 günlük ödeme süresi içerisinde de geçiş ücretinin ödenmediği anlaşılmakla icra takip dosyası ile hesaplanan ihlalli Geçişler ve Gecikme bedellerini uyumlu olduğu anlaşılmakla düzenlenen bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun ve hüküm kurmaya elverişli bulunduğundan hükümde esas alınarak davacı tarafça açılan davanın kabulü ile davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına, anılan durum karşısında takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20 oranında icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ ile;
a)Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 3.094,00-TL asıl alacak, 212,09-TL işlemiş faiz, 38,17-TL KDV olmak üzere toplam 3.344,26-TL alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip talebindeki şartlarla belirtilen miktarlar yönünden kaldığı yerden devamına, fazlaya dair istemin reddine,
b)Hükmolunan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 618,8-TL icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince, kabul edilen dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 228,45 TL harçtan daha önceden ödenen toplam 59,30 TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 169,15 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 59,30 TL peşin/nisbi harcı olmak üzere toplam 118,60 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 800,00 TL bilirkişi ücreti, 53,70 TL tebligat, posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 853,70 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 853,32 TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T tarifesi gereği 3.344,26- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320-TL'nin kısmen kabul, kısmen red oranına göre 1.319,41 TL nin davalıdan, 0,59 TL nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-Hüküm kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne, davalı tarafın yokluğunda karşı 6100 sayılı HMK 341/2 maddesi gereğince dava değeri itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar usulen okundu, anlatıldı. 28/03/2022
Katip ...
Hakim ...