T.C.İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/472 Esas
KARAR NO: 2023/31
ASIL DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
KARŞI DAVA: İstirdat
ASIL DAVA TARİHİ: 20/08/2021
KARŞI DAVA TARİHİ: 14/09/2021
KARAR TARİHİ: 13/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 20/08/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle;Müvekkili banka ile davalı ... Turizm şirketi arasında 01/10/2019 tarihinde üye işyeri sözleşmesi tanzim edildiğini, Bu sözleşme gereğince de davalı, '... Otel' isimli işletmesinde müvekkili bankaya ait POS cihazını kullanmaya başladığını,davalının iş yerinde kullanmış olduğu bu POS cihazından da,'25/10/2019 tarihinde 1.120,00-Euro, 26/10/2019 tarihinde 1.820,00-Euro,26/10/2019 tarihinde 410,00-Euro olmak üzere toplamda 3.350,00- Euro para çekim işlemi yapıldığını, yapılan bu POS işlemlerine karşı kart hamilleri tarafından kendi bankalarına MasterCard İtiraz Kuralları gereği 4837 (mal veya hizmetin satın almmadığı/kart hamilinin onayı dışında yapıldığı) kod numarası ile " chargeback" (Ters İbraz) kuralları gereği itirazda bulunulduğunu, Chargeback ya da ters ibraz işlemi, banka ya da kredi kartı ile ödemesi yapılan bir mal veya hizmetin alınmaması, dolandırıcılık gibi sebeplerle kart sahibinin kartı aldığı bankaya başvurarak ödenen bedelin iadesini talep etmesi işlemine dendiğini,İtiraz işlemlerinin müvekkiline iletilmesi üzerine müvekkil banka tarafından, 15/01/2020 tarihinde davalı firmaya bu üç adet itiraz işlemi için savunma yapmak ve gerekli dokümanları sunmak üzere süre verilmiş ve bu hususların yerine getirilmemesi halinde ilgili tutarın firma hesabına borç olarak kaydedileceği ihtar edildiğini, davalının, müvekkili tarafından gönderilen bildirime karşı hiçbir doküman/belge sunmadığı gibi hiçbir savunmada da bulunmadığını,bunun üzerine müvekkili banka tarafından ilgili tutarlar itiraz eden kart hamillerinin bankalarına "chargeback" (Ters İbraz) kuralları gereği iade edildiğini, bu nedenle de kart hamillerinin bankalarına iade edilen tutarlar davalı firmaya bildirimde de belirtildiği üzere borç olarak eklendiğini,davalının, müvekkili bankaya olan borcunu ödememesi üzerine hesabı kat edilerek davalıya noter kanalıyla hesap kat ihtarnamesi de gönderildiğini,hesap kat ihtarına da uymayan davalı hakkında bu kez 25.016,77 TL alacağın tahsili için ....İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını,Ancak davalı icra takibine haksız ve kötüniyetli bir şekilde itiraz edildiğini, itiraz nedeniyle icra takibinin durdurulduğunu, icra takibinin her ne kadar 25.016,77 TL üzerinden başlatılmış ise de; davalının, borca itiraz ettikten sonra müvekkiline haricen 5.000,00 TL kısmi bir ödemede yaptığını, bu nedenle davanın, 5.000,00 TL'lik ödeme düşüldükten sonra kalan miktar üzerinden ( 25.016,77 TL - 5.000,00 TL = 20.016,77 TL ) açıldığını, davalının, ihtiyati hacizleri kaldırmak için icra dairesine 02/09/2020 tarihinde 25.500,00 TL daha ödediğini, ancak davalının haksız nitelikteki itirazı nedeniyle icra takibi durdurulduğundan borçlu tarafından yatırılan para müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin icra dosyasına yatan parayı tahsil edemediği gibi icra takip işlemlerine devam da edemediğini, açıklanan nedenlerle davalı borçlunun ... İcra Müdürlüğü’nün 2020/... Esas sayılı dosyasından başlattığımız icra takibine yaptığı haksız ve yersiz itirazın iptali ile icra takibinin 20.016,77 TL üzerinden devamına,takibe haksız ve kötü niyetle itiraz eden davalı borçlunun asıl alacağın %20’ sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine,yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı-borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir
CEVAP VE KARŞI DAVA : Davalı vekili tarafından sunulan 14/09/2021 tarihli cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; Davacı alacaklının müvekkili hakkında ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/... D.İŞ 2020/... K. Sayılı ilamı ile ihtiyati haciz kararı aldığını ve ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyasından da icra takibi başlattığını, müvekkiline iş bu ihtiyati haciz dosyasından hacze gidildiğini ve cebri icra baskısıyla müvekkilinin davacı alacaklıya 5000-TL ödediğini, müvekkilinin icra dosyasına itiraz ettiğini ve bu itiraz neticesinde takibin durduğunu, davacı bankanın müvekkilinin sahibi olduğu otele kullanımı için pos cihazı verdiğini ve müvekkilinin bu pos cihazlarını kullanmaya başladığını, dava konusunun da pos işlemlerine bağlı bir alacak davası olduğu davacının dava dilekçesinden anlaşıldığını, öncelikle davacının bahsettiği gibi ortada bir chargeback'den dolayı durum söz konusuysa bu durumun müvekkilinin sebep olduğu bir işlem neticesinde oluştuğuna dair davacı tarafça sunulmuş herhangi bir bilgi belge evrak söz konusu olmadığını, kart sahiplerinin sebep olduğu bir chargeback işlemine karşı davacı alacaklı tarafça bu kart sahiplerine karşı bir icra takibi açılması gerekirken müvekkiline karşı başlatılan icra takibi hukuka ve kanuna aykırı olarak açıldığını, müvekkilinin bahse konu pos cihazından yapılan çekimlere ilişkin pos cihazı işlemi yapan müşterilerince otel rezervasyonları yapıldığını ve ilgili kartlardan bu rezervasyonlar neticesinde pos cihazından çekimler yapıldığını, bu çekimlerin yasaya aykırı olarak yapılan bir işlem olmayıp otel hizmetinden yararlanmak üzere yapıldığını, dolayısıyla tüm bu işlemlerin kanuna uygun bir şekilde yapılan otelcilik faaliyeti kapsamında yapılan işlemler olduğunu, davacının banka pos cihazından çekilen miktarları 20 ya da 25 gün bloke altında tuttuktan sonra ve kendi komisyonunu da kestikten sonra müvekkiline ödeme yaptığını, ortada davalı müvekkilinin bu hizmeti kullanan kart sahiplerinin chargeback işlemi yapmasına herhangi bir sebebiyet vermemesine rağmen müvekkili hakkında icra takibi yapılması hukuka ve kanuna aykırı bir işlem olduğunu, davacı bankanın 20-25 gün komisyon kesintisi yaparak gönderdiği bedeli müvekkilinden istemesinin anlaşılır olmadığını, müvekkilinin davacıdan ne bir kredi kaulldnığını ne de bir kredi kartı işleminden ötürü borcu oluştuğunu, müvekkiline ne amaçla neden haciz geldiği ve müvekkilinden neden bu borcun istendiğinin anlaşılır olmadığını, davacının pos cihazı işlemi sebebiyle %3 ila %4 arası komisyon kesintisi yapılarak müvekkiline ödeme yapıldığını, müvekkiline yapılan bu ödeme müvekkilinin otel hizmetini kullanılması neticesinde pos işlemi yapılmış olup bu pos işlemine konu alacağı 20-25 gün blokede tutulduktan sonra müvekkiline ödendiğini, müvekkilinin iş yeri POS cihazından yapmış olduğu işlemlerin prosedüre uygun şekilde ve hiçbir gayri hukuki işlem içermeden yapıldığını, müvekkili işletmeye neden ve nasıl olduğunu anlaşılmayan bir şekilde kart sahiplerinin sebep olduğu chargeback'den dolayı borç yükletilmeye çalışıldığını, borcu kabul etmediklerini, haksız davanın reddine, davacı aleyhine %20 oranından az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı/Karşı Davacı vekili Karşı Dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinden cebri icra yolu ile 5000-TL tahsil edildiğini, müvekkilinin borçlusu olmadığı bir dosyadan ötürü müvekkilinden haciz baskısı ile alman bu bedelin de kendilerine istirdat hükümleri uyarınca iadesini talep ettiklerini, karşı dava konusu olan haksız ve cebri icra baskısı ile alınan 5000-TL'nin, bedelin veriliş tarihinden itibaren başlayacak faiziyle birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline,mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve karşı dava etmiştir.
Davacı/Karşı Davalı vekili 05/10/2021 tarihli karşı davaya cevap dilekçesinde özetle; Davalı/karşı davacı olan borçlunun 21/08/2020 tarihinde müvekkiline haricen ödemiş olduğu 5.000,00-TL'nin istirdadını talep ettiğini, ancak İİK m.72'de yer alan istirdat davasının açılmasının şartının açık olduğunu; borçlu olmadığı bir parayı haciz baskısı altında ödemek zorunda kalan şahsın, bu parayı ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 1 sene içerisinde istirdadını talep edebileceğini, davalı/karşı davacı tarafından ödemenin 21/08/2020 tarihinde yapıldığını, ancak karşı davanın 14/09/2021 tarihinde açıldığını, yani 1 yıllık yasal süre geçtikten sonra açıldığını, süre yönünden davanın usulden reddinin gerektiğini, karşı davacı tarafından 14/08/2021 tarihinde icra dairesine itiraz ederek takibi durdurduğunu, kısmi ödemenin ise takip durdurulduktan sonra 21/08/2021 tarihinde 5.000,00-TL olarak yapıldığını, icra takibini durdurmuş olan borçlunun üzerinde hiçbir haciz baskı olmamasına karşın, haciz baskısından bahisle ödeme yaptığını iddia etmesinin yersiz olduğunu, takibi durdurduktan sonra ödeme yapılması borçlunun borcu kabul ettiğini, itirazın ise sadece zaman kazanma amaçlı yaptığını gösterdiğini, açıklanan nedenlerle karşı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı/karşı davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra dosyası, 02/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
Bankacı Bilirkişi ... ile Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 02/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda; ''.... Chargeback kuralları uyarınca, bir itiraz söz konusu olduğunda, üye işyeri bankası tarafından, üye işyerinden itiraz konusu harcamalara ilişkin belgelerin sunulması talep edilmekte, belgelerin verilen süre içerisinde ibraz edilmesi halinde, bu bilgi ve belgeler kart hamili bankasına iletilmektedir. kart hamillerinin itirazının giderilip giderilememesine ilişkin aksiyon kart hamili bankası tarafından alınmaktadır.
Nihayetinde Kart Hamili Bankası tarafından, kart hamillerinin itirazının giderilmemesi halinde Uluslararası Kart Çıkartan Kuruluşlara Ait Kurallar tahtında davacı Bankaya bu tutarlar borç geçilmektedir. Akabinde borç olarak geçilen bu tutarlar ise Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında üye işyerine borç olarak geçilmektedir.
Kart Hamili Bankasından davacı Bankaya (Üye İşyeri Bankası olması sebebiyle) gönderilen belge istem talebi davalı şirket tarafından teslimat yapıldığına dair evrakların gönderilmesi yoluyla karşılanmış, ki davalı şirketin iletmiş olduğu belgeler Kart Hamili Bankası olan yurt dışı bankasına iletildiği, Harcama itirazları dava dışı kart bankası tarafından değerlendirilmiş ve sonuçlandırılmıştır.
Dava dışı Kart Hamili Bankası tarafından harcama itirazının kart hamili lehine sonuçlandırılması sebebiyle harcama tutarları davacı Bankaya borç geçilmiş, daha sonra ise davacı ile davacı Banka arasında kurulu olan Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında harcama tutarları davalı şirketten talep edilmiştir..
Dolayısıyla davalı üye işyeri hem yasadan hem de sözleşmeden doğan ispat yükünü Uluslararası Chargeback kurallarına göre kart hamilleri bankasına ifa edemediğinden 5464 Sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun İspat Yükü başlıklı 32 inci maddesi ile yukarıda Yargıtay kararı doğrultusunda, davalının dava dışı asıl kart sahiplerine verdiği hizmetlerin doğruluğunu,kart hamili bankalara ispatlayamadığından davacı bankanın 25.016.77-5.000.00=20.016.77 TL lık talebinin yerinde olduğu,
20.016.77 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık % 10 ve TCMB tarafından deklere edilen değişen oranlarda AVANS faizi ve bu faizin %5 BSM nin davalıdan istenebileceği.... '' şeklinde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Asıl Dava, davacı alacaklı banka tarafından davalı borçlular aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasında 01.10.2019 Tarihli Üye İşyeri Sözleşmesi bulunmaktadır.
Sözleşmenin 6.maddesi "Satış/Bağış işleminde dikkat edilecek hususlar: Üye İş yeri, Kart ile satış işleminin tamamlamadan önce; kart'ın geçerlilik süresinin uygun olup almadığını, Kart'ın tahrifata uğrayıp uğramadığını, İşlem şifre ile yapılmadı İse Harcama Belgesi üzerine Üye'nin İmzasını alarak bu imzanın Kart üzerindeki İmza İle aynı olup olmadığını (Şayet Kart'ın imza paneli boş ise, imza paneli Üye, tarafından imzalandıktan sonra işlem tamamlanacaktır), harcama belgesi üzerindaki ad-soyadı ve Kart numarası ile Kart üzerindeki bilgilerin aynı olup olmadığını, yurt dışında çıkarılan Kart ise tüm dünyada geçerli olup olmadığını (Kart'ın üzerinde Kredi kart sistemleri'nin logolarının bulunup bulunmadığını), kart'ı kullanan kişinin gerçek üye olup olmadığını kontrol etmekle yükümlüdür. Bu amaçla üye iş yeri, üye'den resimli ve geçerli bir kimlik belgesi ibraz etmesini istemek zorundadır, üye işyeri, kendisine Mal/hizmet/karşılıksız bağış karşılığını ödemek için ibraz edilen ve işlem sırasında kayıp, çalıntı olduğu anlaşılan veya banka'nın her ne nedenle olursa olsun hamilinden geri alınmasını bildirdiği her türlü kart'lar kendisine ulaştığında bunları almak (el koymak) ve derhal Banka'ya i etmek hak ve yükümlülüğüne sahiptir. Üye işyeri, banka'nın böyle bir kart kullanılarak yapılan harcama bedelini ödemesi hakkına sahip olduğunu, sehven ödenmiş İse; 10. maddenin son parağrafında belirtilen şekilde tahsile, takas ve mahsuba yetkili olduğunu kabul eder. Üye iş yeri harcama belgesi'nin düzenlenmesi sırasında; kart üzerinde yer alan kart numarası, adı-soyadı ve kart'ın geçerlilik süresinin mutlaka üye iş yeri ürünleri marifetiyle harcama belgesine aktarılmasını ve kontrolünü sağlamak, çipli kart'larda, kart'ı mutlaka pos'un çip okuyucu'suna okutmak ve pos cihazının ekran talimatlarına uygun olarak işlemi tamamlamak ve şifreli tüm işlemlerde üye'nin şifresini pos'a veya pos'a bağlı şifre klavyesine girmesini sağlamak (üye işyeri şifreyi mutlaka üye'ye girdirtecek olup, şifreyi kesinlikle sormayacak ve üye adına girmeyecektir.) Satılan malhizmet/karşılıksız bağış bedelini, Türk Lirası olarak, satış tarihini de açık ve net okunacak şekilde harcama belgesi'ne yazmak, harcama belgesi üzerinde üye işyeri'nin ticari unvanını ve üye işyeri numarasını açıkça belirtmek, Yapılacak her işlem için banka'dan proyizyon almak zorundadır. Üye işyeri, kart işlemlerinde şifre sorgusunu İşleyiş kuralları gereğince yapması gerektiği halde bu sorgulama işlemini usulüne uygun yapmadığı, pin(şifre) sorgusunu by pass yaptığı takdirde, doğabilecek tüm zararlardan sorumlu olduğunu kabul eder. Üye işyeri, kart'ın, üye işyeri ürünleri'nde çip okuyucu'dan okutulamaması ve/veya üye işyeri ürünleri'nin arızalı olması durumunda, banka'nın kendisina verdiği yetkililer doğrultusunda işlemle ilgili olarak banka'yı telefon yolu ila arayarak provizyon alacak ve kendisine bildirilen talimatlar doğrultusunda hareket edecektir. Taraflar, banka tarafından üye işyeri'ne üye işyeri ürünleri üzerinden manuel işlem yapma yetkisi verilmişse, üye işyeri'nin kart'ı kabul etmeyeceği, aksi halde oluşacak tüm zararlardan sorumlu olacağı hususlarında mutabakata varmışlardır. Kart'ın üzerinde çip bulurnmadığı halde kart'ın manyetik şeridi okutulduğunda; pos'ta, çip'in okutulması gerektiğini belirtir bir uyarı mesajı görülür ise üye işyeri, kart'ın sahte olduğundan şüphelenmeli ve banka'yı telefon yolu ile arayarak işlemle ilgili mutlaka provizyon almalı ve banka'ca bildirilen/bildirilecek talimatlar doğruttusunda haraket etmelidir. Taraflar, üye işyeri'nin bu hükme aykırı hareket etmesi halinde oluşabilecek tüm zararlardan sorumlu olduğu hususunda mutabakata varmışlardır. elektronik ortamdaki işlem'lerde: üye işyeri, sipariş bedelleri için proyizyon almak üzere banka tarafından kendisine bildiren bilgileri içeren listeyi Sanal pos üzerinden banka'ya gönderecektir. Banka, üye işyeri'ne bildirmek kaydıyla provizyon için gerekli bilgileri değiştirebilir, ek bilgi isteyebilir. üye işyeri'nce şüpheli bulunan durumlarda banka tarafından belirlenen usullerde banka'ya dönülmesi ve banka'dan onay alınmadan nakliye işlemlerinin gerçekleştirilmemesi gerekmektedir. Gerçekletirilmesi halinde, tüm sorumluluğun üye işyeri'ne ait olduğunu, üye işyeri taahhüt eder. Banka'dan onay alınmasının işlemin yasal olarak tamamlandığı ve banka'nın işlem tutarını üye işyeri'ne garanti ettiği anlamında yorumlanmayacağını üye işyeri kabul eder. Üye işyeri, banka tarafından kendisine bildirilecek tüm tallmatlara uymakla yükümlüdür. Üye işyeri, her bir alışverişi yapan müşterinin IP numarasını almakla ve banka tarafından istendiğinde derhal ibraz etmekle yükümlüdür. Üye işyeri, satışını gerçekleştirdiği mal, hizmet ve karşılıksız bağış tutarlarının yanı sıra üye'nin ödeyeceği toplam tutarı ve satışın yapıldığı para cinsinl web sayfasına koymakla yükümlüdür. Üye işyeri, sanal mağazasında genel ahlak ve adaba aykırı ve yasalarca satışı yasaklanmış ürün ve hizmetlerin satışını yapamaz. Üye işyeri, sanal mağazasında satışa sunduğu ürünlerin çeşitliliğinde değişiklik olması durumunda, konuyla ilgili banka'ya derhal yazılı olarak bilgi vereceğini kabul eder. Üye işyeri'nin sanaf ticaret sitesinden yapılacak, BANKA'ca izin verilen yabancı para birlmi cinsinden fiyatlandırılmış ürünlerin satışı sıraşında, sipariş tutarları Işlam günü İgili yabanıcı para birimi içi banka'nın uyguladığı-serbest piyasa efektif döviz kurları esae alınarak Türk Lirası'na çevrilip üye işyeri hesabına geçirilecektir. Kredi kart sistemleri networkferine, kuralar gereği Türk Lirası cinsinden çıkış yapılacak ve kredi kart sistemleri tarafından kullanılan kur oranıyla bankaca izin verilen yabancı para birimine çevirilerek ürünü satın alan kişinin kullandığı kartın bankasına yönlendirilecektir. Miktar üyenin bankasınca kullanılan para birimine çevrilerek üye'nin hesap ekatresine yansıtılacaktır, ancak üye, ödeyeceği miktarı kendi para birimi cinşinden görürken aynı zamanda açıklamalar bölümünde orijinal para birimi olarak Türk Lirası görebilir. Sitedeki fiyatlar, banka'nın günlük uyguladığı serbest piyasa efektif döviz kurlarına göre Türk Lirası'na çevrildikten sonra kredi kart sistemleri tarafından tekrar kredi kart sistemleri'nce izin verilen yabancı para birimine çevrildiğinden alışveriş tamamlandığında üye'ye yansıyan tutar üye işyeri'nin sitesinde ilan ettiği banka'ca izir verilen yabancı para birimi cinsindeki fiyatlardan farklılık gösterebilir. Elektronik ortamdaki işlem'lerdeki maddeler ile ilgili olarak müşterilerin bilgilendirilmesi amacıyla üye işyeri'nin sitesinde aşağıda belirtilen biçimde bir açıklama olması gerekmektedir. Mail order İşlemlerinde; Banka, provizyon için üye işyeri'nce yapılan başvuruyu değerlendirir ve uygun gördükleri için provizyon kodu verir. Banka, Onaylarıan ve onaylanmayan harcama belgesİ talaplerini üye işyeri'ne bildirir. Banka'nın üye işyeri'ne yukarıda belirtilen elektronik yöntemler veya liste ile vereceği provizyon kodundan sonra üye işyeri, banka'dan provizyon aklığı harcama belgesi talepleri için üye'ye mal veya hizmet teslimatını yapmakla veya bağış/hizmet makbuzunu vermekle yükümlüdür. Üye işyeri'nin üye'den alacağı harcama belgesi tutarının Türk Lirası) olarak düzenlenmesi gerekmektedir. Buna rağmen üye işyeri, yurt dışı üye'lerden alacağı harcama belgesi'ni Türk Lirası olarak değil de döviz olarak kabul ederse, bu harcama belgesi'ndeki döviz tutarının Türk Lirası karşılığı üzerinden provizyon almak zorundadır. Üye işyeri, uluslararası sistem gereği kurlardaki değişimlerden kaynaklanan ve yurt dışı üye aleyhine ortaya çıkan döviz farkının veya mail order işlemine konu alışveriş tutarının tamamının veya bir kısmmının banka'ya üye'nin bankası tarafından borç kaydedildiği durumlarda, borç kaydedilir bu tutarların tamamının banka'ca üye işyeri hesaplarından tahısil edileceğini, bu meblağın hesabında bulunmaması halinde, ilk talepte derhal, talepte belirtilen mablağı, bu Sözleşmenin 10. maddesinde belirtilen hüküm çerçevesinde banka'ya ödeyeceğini taahhüt eder, İşin doğası gereği taraflar, bu Sözleşmede yer alan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, her türlü sorumluluğun üye işyeri'ne ait olduğu konusunda mutabakata varmışlardır. banka'nın bu hususlardan dolayı hiçbir sorumluluğu bulunmadığı gibi belirtilen hususlara aykırı şekilde düzenlenen harcama belgesi tutarı da, üye işyeri'ne ödenmeyecektir. Ödenmiş ise, banka'nın bu tutarları, üye işyeri'nin hesabından geri alma ve üye işyeri'nin hesabına borç kaydetme yetkisi mevcuttur. üye işyeri, gerek bu Sözleşmede bahsediten kurallara uymaması, gerekse ihmali, hata ve kusuru sebebiyle ortaya çıkan herhangi bir sorunlu işlem nedeniyle, kredi kart sistemleri /BKM (Bankalararası Kart Merkezi) ve sair ilgili ulusal ve uluslararası kuruluşlar nezdinde bulunan Hakemler Komitesi ve diğer merciler tarafından, her ne nam altında olursa olsun tahakkuk ettirilecek döğerlandirma ve ceza bedellerinden; kredi kart sistemleri kuralları ve ilgili diğer ulusal ve uluslararası mevzuat hükümleri gereğince, her türlü ulusal ve uluslararası kuruluş/komite/birlik tarafından üye işyeri aleyhine tahakkuk ettirilabilecak tüm ücret ve ceza tutarlarından münhasıran sorumlu olduğunu ve bu bedellerin de kendisinden tahsil edileceğini, banka'nın bu bedelleri,üye işyeri'nin banka nezdindeki hesaplarından her zaman, herhangi bir talimata gerek olmaksızın tahsile veya ÜYE işyeri'nin hesaplarına borç kaydetmeye yetkili olduğunu kabul eder.
Sözleşmenin 15.maddesi "Harcama belgesi düzenlenmeden yapılacak satışlar ve gerçek dışı veya usulsüz işlemler Taraflar, harcama belgesi düzenlenmeden yapılan satışlar veya üye işyeri sahibi, personeli vaya üçüncü kişilerin ihmal ve/veya suistimali ya da üye işyeri'nce üye işyeri ürünleri'nden gerçek vaya geçerli bir kart geçirilmeksizin veya banka'dan usulünce alınmamış, gerçek dışı kart'lardaki bilgilerinin yazarkasalar gibi özel cihazlarda okutulması, onay kodu ile yapılan işlemler ya da çözümlenmesi ve elde edilen kayıtlı bilgilerin her ne amaçla olursa olsun kullanımı ya da saklanması, başka kişi ya da kurumlara aktarılması gibi yapılan gerçek dışı ve usulsüz işlemler, kayıp vefveya çalıntı kart'larla üçüncü kişiler tarafından yapılan İşlemler, dolandırıcılık ve sahtecilik olaylarına zemin hazırlayan benzeri eylemler nedeniyle, banka'nın yapacağı ödemelerden va banka'nın uğrayacağı bilcümle zararlardan üye işyerinin sorumlu olacağı hususunda mufabakata varmışlardır. Ayrıca, taraflar aynı üye'nin yaptığı alışveriş ve bunun işlem tutarı için kart'ın üye işyeri ürünleri'nden sadece bir kez İşlem yapılarak onay alınması esas olup, ilk denenen toplam tutar üzerinden onay alınamıyorsa, bu onayı almak için tutarımı değiştirilerek denemenin tekrarlanması durumunda, sonuçta onay alınmış olunsa dahi, üye bu işleme muvafakat ettiğini yazılı olarak ayrıca bildirmediği sürece, bu usulsüz işlemlerin de üye işyerinin sorumluluğunda olduğu, üye'den bu yönde yazılı muvafakat alınmadığı sürece banka, üye işyerine ödeme yapmamaya, yapmışsa bu Sözleşmenin 19. maddede belirtileri şekilde tahsil etmeye yetkili olduğu hususlarında mutabakata varmışlardır. Yukarıda betirtilen türden usulsüz işlamlerin ortaya çıkması halinde, üye işyeri, banka'nın ödediği tutarı ilk ödeme yapıldığı tarihten; mükerrar ödeme veya diğer bir nedanle üye işyeri hesabının borç bakiyeye dönüşmesi halinde ise hesabın borca dönüştüğü tarihten, bu tutarları tamamen banka'ya iade edeceği tarihe kadar geçen günler için, 10. maddanin son paragrafında belirtilen oranda temerrüt faizi ve bunun fon ve gider vergisi ile birlikte derhal banka'ya ödemeyi taahhüt eder Taraflar, sahte/kopyalanmış ya da kayıp/çalıntı kart ile işlem yapıldığının ya da bu Sözleşmaya aykırı davranıldığının, üye işyerine ödeme yapılmadan önce veya sonra banka'ca tespit edilmesi veya banka'nın anılan hususlarda tereddüt duyması veya yurt İçi ya da yurt dışı bankalardan ya da kart hamillerinden itiraz gelmesi halinde, harcama belgesi tutarlarının harcama belgeleriyle ilgili yurt içi ve/veya yurt dışından yapılabilecek her türlü itiraz sonuçlanana kadar falz getirmeyen bir hasapta blokeda tutulması ve itiraz edilen işlemlerin üye işyeri'nin lehine sonuçlanması halinde, blokenin çözülerak üye işyerine ödenmesi, üye işyerinin aleyhine sonuçlanması halinde ise harcama belgesi tutarlarının ödenmesi hususunda üye işyerinin banka'dan hiçbir talepte bulunmayacağı, run dışında çıkarılınış kartlarla ilgili olarak yapılmak zorunda kalınacak geri ödeme işlemlerinde üye işyeri hesabına borçlandırılması esnasında oluşabilecek kur farkından üye işyeri'nin sorumlu olduğu hususunda tam bir mutabakata varmışlardır. üye işyeri, pos cihazının amaç dışı olarak, özellikle 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun “Tefecilik" başlıklı 241. maddesi kapsamına giren Işlemlerde kullanmayacağını, bu tür kullanım durumunun banka tarafından tespiti halinde; banka'nın bu Sözleşme'yi feshedip tahsis ettiği pos cihazlarını kullanıma kapatabileceğini ve ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunabileceğini kabul eder. Taraflar, bu Sözleşmaye veya Kartlı Sistem Kurallarına aykırt davranışları nedeniyle işlem bedellerinin banka'ya ödenmemesi, ödenmesinin artelenmesi, ters ibraza konu olması veya işlemin şüpheli bir işlem oluşturması durumunda, banka'nın işlem bedellerini blokeye alarak, ödenmesini Kredi Kart Sistemleri ters ibraz süresi boyunca erteleyebileceğini, işlemlerin fehine sonuçlanması halinde, blokenin çözülerek üye işyerine faizsiz olarak ödenmesive üye işyerinin aleyhine sonuçlanması halinde ise harcama belgesi tutarlarının ödenmesi hususunda üye işyeri'nin banka'dan hiçbir talepte bulunmayacağı, yurt dışında çıkarılmış kartlarla ilgili olarak yapılmak zorunda katınacak geri ödeme işlemlerinde üye işyeri hesabının borçlandırılması esnasında oluşabilecek kur farkından üye işyerinin sorumlu olduğu, hususunda mutabakata varmışlardır.
Sözleşmenin 16.maddesi "Cashback uygulamasına yönelik düzenleme; banka tarafından ayrıca yetki verilmişse, üye işyeri, banka kartının pos'tan geçirilmek suretiyle üye'nin banka hesabından düşülmek üzere tarafların mutabakatı ile belirlenen ve üye işyeri'ne bildirilen asgari ve azami tutarlar dâhilinde nakit ödeme (cashback) yapabilir. Üye işyeri cashback işlemi sırasında da bu sözleşmenin 6, maddesi gereğince gerekli kontrolleri ve kimlik kontrolünü yapmakla yükümlü olduğunu beyan eder. üye işyeri, cashback işleminde ayrıca banka tarafından yetki verilmediği sürece, üye'dan, nakit ödenen tutar dışında her na nam altında olursa olsun herhangi bir ücret isteyemeyeceği gibi ödenecek tutardan da düşmeyeceğini beyan eder, ayrıca taraflar, cashback işlemleri için banka'dan komisyon ve/veya ücret talep edilmeyeceği hususunda mutabakata varmışlardır. Taraflar, danka'nın cashback uygulamasında değişikliğe gitmese dahi, herhangi bir üye'ye cashback uygulaması yapılmasını uygun bulmayabileceği, bu takdirde, üye işyeri'nin, uygun bulunmayan üye'ye hesabı müsait olsa bile Cashback işlemi ile ödeme yapamayacağı hususunda mutabakata varmışlardır. banka, Cashback tutarlarını işlem tarihinden sonraki ilk iş günü üye işyeri'nin hesabına alacak kaydetmek suretiyle ödeyecektir." şeklindedir.
Taraflar arasında akdedilen Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında, davalı tarafa davacı banka tarafından POS cihazı verildiği , yapılan sözleşme çerçevesinde bu cihaz üzerinden yapılan alışverişlerin davalı tarafın davacı banka nezdinde hesabına alacak olarak kaydedildiği, bu kapsamda bu işyerinde bu pos cihazı ile yapılan alışverişe karşı kart hamilleri tarafından yapılan harcama için davacı bankaya harcama itirazında bulundukları, kart hamilinin bu pos cihazından yapılan harcamanın karşılığı herhangi bir hizmet almadıklarını belirttiği, kredi kartı ile yapılan bir işlemin itilafa dönüşmesi durumunda, kart sahibi bankaca işyerine ödeme yapan bankadan geri alma hakkına TERS İBRAZ (Chargeback) denildiği, ters ibraz hakkının, işlem tutarının, üye işyeri bankası hesabından alınmasını garanti eden mekanizma olduğu, şartlar oluşmuş ise bu hakkın karşı tarafın onayı alınmadan uygulandığı, 5464 sayılı yasanın ispat yükü başlıklı 32. maddesinde “Kart numarası bildirilmek sureti ile üye işyerinden telefon, elektronik ortam, sipariş formu veya diğer iletişim araçları yolu ile yapılan işlemlerden doğan anlaşmazlıklarda ispat yükü işyerine aittir” hükmünün düzenlendiği, yine Üye İşyeri Sözleşmesininde de benzer hükmünün bulunduğu, dosya kapsamında taraflarca sunulan belgelerin incelenmesinde, davalı tarafın üzerine düşen yükümlülükleri yerine getiremediği, gerekli kontrolleri ve özeni göstermediği, itiraza konu harcamanın usule uygun olduğuna ve itiraz edenin iddialarının aksini kanıtlayamadığı , zararın davacıya yüklenemeyeceği, banka tarafından müşterilerin güvenliği gereği davacı şirketin pos cihazı üzerinden yapılan alışveriş işlemlerine yönelik müşteri şikayetleri gereği chargeback işlemi yapılmak suretiyle davacı şirketin sahte işlemlere ilişkin bedelleri davacının banka hesabından çektiği bu işlemin üye işyeri sözleşmesine ve uluslararası bankacılık kurallarına uygun olduğu anlaşıldığından, dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre, asıl davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin borçlu davalı yönünden belirtilen miktar yönünden takip tarihinden itibaren kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Chargeback risklerinin teminine yönelik blokaj süresinin ilke olarak Uluslararası Kart Kurallarına göre ortalama 120 gün , istisnai durumlarda 540 güne kadar uzayabileceği öngörülmüştür. Karşı davada davacı pos cihazlarından çekilen miktarların 20-25 gün bloke altında tutulduğunu, kart sahiplerinin sebep olduğu chargeback işlemlerinin kendisine yükletilemeyeceğini ileri sürerek asıl davada itirazın iptali davasına konu edilen icra takip dosyasına yatırdığı 5000TL’nin istridatını talep etmiştir. Mahkememizce yukarıda açıklanan gerekçelerle asıl davanın kabulüne karar verilmiş ve karşı davanın da asıl dava davacısının talebinde haklı olduğu anlaşılmakla reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A)Asıl davada Davacının davasının KABULÜNE;
1-Davalının .... İcra Müd. 2020/... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazının iptali ile takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden 20.016,77 TL üzerinden devamına,
2-Hükmolunan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan (4.021,35-TL) icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.367,34-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 216,76 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.150,58-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL başvuru harcı, 216,76 peşin harç, 44,50-TL posta ve tebligat gideri, 1.600,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.920,56-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
7-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
B) Karşı davanın REDDİNE,
1-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 179,90-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 85,39-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 94,51-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Davalı yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 5.000,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair; Asıl davada davacı-karşı davada davalı vekilinin ve asıl davada davalı- karşı davada davacı vekilinin yüzlerine karşı, Asıl dava yönünden gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere, karşı dava yönünden miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/01/2023
Katip ...
e-imza*
Hakim ...
e-imza*
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.