T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/53 Esas
KARAR NO: 2021/459
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 26/01/2021
KARAR TARİHİ: 04/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkilin ciro ve teslim yoluyla yetkili hamili bulunduğu, ... tarafından müvekkil emrine keşide edilen; 28/02/2021 tarihli İstanbul keşideli 15.000 TL bedelli ... İstanbul Şubesi ... nolu çeki, müvekkil şirket yetkilisi tarafından çekin bulunduğu zarf dosyasının içinde olmadığını fark ettiğini ve uzun arayışlar sonucu bulunamadığını, çekin arka tarafının müvekkili tarafından cirolandığını ve kaşelendiğini, müvekkilin rızası hilafına elinden çıktığından ve çeki elinde bulundurabilecek olan üçüncü bir kişinin, çek borçlusuna başvurması halinde ödenmesi sorumluluğu doğacağından ve çekin vadesinin de yaklaşması nedeniyle öncelikle mezkur çekin ödenmemesi hususunda ödeme yasağı konulması ve çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep, Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) m.818/s hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.
TTK m.757 “(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.
(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.” şeklinde,
TTK m.759 “(1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.” şeklinde,
TTK m.764 “(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.” şeklinde düzenlenmiştir.
Dosya kapsamında TTK m.762'de belirtilen şekliyle talep konusu çek hakkında iptal talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde birer hafta arayla olmak üzere üç kez ilan yapılmıştır.
Muhatap banka ... Bankası tarafından talep konusu çekin ibraz edilmediği bildirilmiştir.
Bu haliyle talep eden tarafın kaybolduğunu iddia ettiği çeke ilişkin yukarıda yazılı düzenlemeler kapsamında TTK 762 maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde gerekli ilanlar usulüne uygun şekilde yapılmış ve ilan süresinin bitimine kadar Mahkememize ve muhatap bankaya çek ibraz olunmamıştır. Bu halde talep eden üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve çekin iradesi dışında elinden çıktığını ispatlamıştır. Bu nedenle davacının talebinin kabulü ile zayi olan dava konusu çekin iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ ile,
... Bankası ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı, 28/02/2021 tarihli 15.000,00 TL bedelli keşidecisi ... lehtarı ... San. Tic. Ltd. Şti. olan çekin TTK 764. Maddesi uyarınca ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Ödeme yasağı kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
3-Karar kesinleştiğinde bankaya ödeme yasağının kaldırılması yönünde müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağının kaldırılarak mahkememize bilgi verilmesinin istenmesine,
4-Davacı tarafından sunulan teminatın HMK'nın 392/2. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmadığı takdirde davacıya iadesine,
5-Harç başlangıçta peşin alındığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Karar kesinleştikten sonra artan gider avansının davacıya İADESİNE, davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın “Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik”in 207. maddesi uyarınca davacının bildireceği İBAN numarasına, İBAN numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan gider avansında kalan paradan karşılanmak üzere PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürünce davacı tarafa iadesine,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 216/1 maddesi uyarınca taraflardan birinin talebi olmadıkça gerekçeli kararın tebliğe çıkarılmamasına,
Dair verilen karar; kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine istinafı kabil olmak üzere, davacı vekilinin yüzüne karşı okunarak, alenen ve usulen tefhim olundu. 02/07/2021
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı