T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/570 Esas
KARAR NO: 2022/658
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/10/2021
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, 3996 sayılı Bazı Yatının ve Hizmetlerin Yap-lşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre Kuzey Marmara Otoyolunun işletme hakkı sahibi; davalının ise işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan otoyollarını kullanmış olan şirket olduğunu, 6001 saydı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun "Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğin İhlali"başlıklı 30. maddesinin 5. fıkrası "4046, 3465 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir." hükmüne haiz olduğunu, İşletme hakkı müvekkil şirkette bulunan otoyollarından geçişler, mezkûr madde gereği ücretlendirildiği, ücret ödemeden yapılan geçişlerde, geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza uygulandığını, bununla birlikte aynı kanunun 30. maddesinin 7. fıkrası "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz." Hükmü gereği otoyoldan çıkış yapılan tarihi izleyen 15 gün içinde ödeme yapılması durumunda belirtilen oranda ceza uygulanmadığını, davalı, 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin müvekkil şirketin işletmesinde olan otoyollardan ihlâlli geçiş yaptığı, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği için davalı hakkında .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı dosyasıyla takip başlatıldığı, davalı taraf, 16.09.2020 tarihli itiraz dilekçesi ile borca, ferilerine ve yetkiye itiraz etmesi ile takibin durdurulduğu ve müvekkil şirketin mağduriyetine sebep olunduğunu, davalının icra takibinde borca ve ferilerine yönelik itirazları hukuka aykırı olduğu, davalı, belirtilen tarihlerde otoyoldan ihlâlli geçiş yaptığını, bu durum, şirket kayıtlarının incelenmesiyle de görüleceğini, müvekkil şirket tarafından işletilen otoyolun kullanılmadığına dair bir itirazda bulunmadığı, borcun olmadığına dair ispat yükü, TMK m.6 ve HMK m.190 gereğince davalı yanın üstünde olduğu, ayrıca icra dosyası incelendiğinde işlemiş faiz talebinde bulunulmadıklarını, takip tarihinden itibaren işleyen faiz ise takip talebinde belirtildiği üzere T.C.M.B tarafından ilân edilen değişen oranlarda uygulanan yasal faiz olacağını, kaldı ki; davalı taraf tacir sıfatına haiz olup, tarafımızca T1K m.19 uyarınca ticari faiz işletilse dahi bu durum hukuka uygun olacağını, bu hususlara rağmen faize itiraz etmesi, iyi niyet kuralları ile bağdaşmadığını, davalının davaya konu ihlâlli geçişleri 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihleri arasında yapılmış olup davalı aleyhine icra takibine de 02.09.2020 tarihinde geçildiğinden zamanaşımına yönelik itirazların yerinde olmadığını, ... sistemi müvekkil şirketin kontrolünde olan bir sistem olmadığı, müvekkil sadece geçiş ücretini talep eden konumunda olduğu, bu nedenle geçiş ücreti tahsilatının müvekkil şirket tarafından yapılması mümkün olamayacağı, müvekkilin sorumluluğunun işlem sorgusu (provizyon) anında banka ve ...'den gelen yanıt ile bağlı olduğu, bahsi geçen sorgunun yapılabilmesi için etiketin sorunsuz çalışır vaziyette olması, cama doğru şekilde yapıştırılmış olması, sorgu sonucunda paranın tahsil edilebilmesi için hesapta yeterli bakiye olması gerektiğini, bu hususların sağlanmaması halinde geçiş ücreti tahsil edilemeyerek sistem tarafından ihlâlligeçiş olarak algılanacağını, müvekkil şirket, (böyle bir zorunluluğu olmamasına rağmen) mağduriyet yaratmamak adına ihlâlli geçiş tarihinden itibaren 14 gün boyunca günde 1 defa, 15. gün ise günde 2 defa ihlâlli geçiş yapan kullanıcıların hesaplarında yeterli bakiye olup olmadığı kontrol ettiğini, hesap bakiyesine ilişkin provizyon alındığı esnada hesapta yeterli bakiye bulunması halinde bu bedeli tahsil ettiğini, davalının haksız ve hukukî dayanaktan yoksun itirazını iptali ile takibin devamını, itirazının kötü niyetli olması ve alacağın likit olması sebebiyle borçlu aleyhine asgari %20 oranında icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalının nakliye işi yaptığı ve araçlarıyla yurtiçinde birçok noktaya nakliye hizmeti sağladığını, iş nedeni ile birçok otoyol şirketinden de ücretli geçiş yolunu kullandığı, iş bu geçişler nedeni ile araçların tümünde... Bankasına ait ve banka hesaplarına bağlı ... ve ... cihazı kullanıldığı, bilindiği üzere tüm araçlarda bu ... cihazları aracılığı ile geçiş ödemelerini yaptığını, dava konusu edilen ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçların ... ve ... cihazları, müvekille ait banka-kredi kartlarına bağlı olduğu, bakiyesi belli bir tutarın altına indiğinde otomatik olarak bakiye yüklemesi gerçekleştiğini, müvekkilin işinin kaynağı nakliye olması nedeni ile iş bu otoyol ve yol ücretlerinin ödenmesinde sorun olmaması nedeni ile tüm hesapları banka aracılığı ile otomatik para yüklenmesi yapılması için talimat verdiğini, bu nedenler ile söz konusu ihlalli geçişte müvekkilinin bir kusurunun olmadığını, ayrıca müvekkilinin davacı şirket ile zaman zaman görüşme sağladığında kendisine herhangi bir geçiş ihlalinin bulunduğuna ilişkin dahi bilgi verilmediği, müvekkilin yasaya uygun ve basiretli bir tacir olarak güvenilir banka ortamı ile geçişleri sağlanması amacı ile tüm önlemlerini aldığını, davaya dayanak yapılan ... plakalı aracın 16.05.2020 tarihli geçiş anında davalının yeterli bakiyesinin bulunmasına rağmen davacı tarafından çekim yapılmadığı, zira davacının dilekçesinde belirttiği üzere bakiye olmaması durumunda dahi yeniden çekim işlemi yapıldığı beyanları da doğru olmadığını, ... cihazlarında bakiyelerin bulunduğu ve sürekli olarak bakiyelerin yenilendiğini, devamında da sürekli olarak bir sonraki günde aynı ... cihazından sorunsuz çekim yapılmaya devam ettiğini, davayı kabul etmemekle birlikte; bildirecekleri banka hesap bilgisi ve ... geçiş bilgileri mahkeme tarafından talep edildiğinde ihlalli geçişlerin yapıldığı iddia edilen gün ve saatler de müvekkile ait ... kartlarında yeterli bakiye ve paranın bulunduğu açıkça görüleceğini, böylece bu ihlalli geçişler de müvekkilin kusurunun bulunmadığı, davacı tarafından uygulanan ceza tutarı fahiş olup, kabulünün mümkün olmadığını, ilk itirazların kabulünü, haksız ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddini, kötü niyetli bir şekilde dava açılmasına sebep olan davacının %20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra dosyası, bilirkişi raporu, ...
plakalı araçlara ait trafik kayıtları, ... nden gelen ... plakalı araçlara ait tescil özet raporları, ... 'den gelen ... plakalı araçlara tanımlı ... ürünlerinin 13/05/2020 - 13/06/2020 tarihleri arasındaki bakiye ve ücretlendirilen geçiş bilgilerinin yer aldığı banka hesap hareketleri , 02.07.2021 tarihli arabuluculuk son tutanağı, ... plakalı araca ait ihlalli geçiş görüntüleri ve listesi, Türkiye Noterler Birliği'ne yazılan müzekkere cevabı ile dava konusu plakalı araçlara ait eski-yeni trafik tescil bilgileri, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava İİK 67 ve devamı maddeleri uyarınca açılan itirazın iptali istemidir.
Dava, davalının otoyol geçiş tutarı ve 6001 sayılı Kanun gereğince tahakkuk ettirilen ceza tutarının tahsili amacı ile başlatılan icra takibine karşı itirazın iptali davasıdır.
Davacı taraf dava dilekçesinde; 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun Hükümlerine Göre ... nun işletme hakkı sahibi olduğu, davalı tacirin ise söz konusu bu köprü ve otoyolları kullandığı, ancak davalı tacirin ... plakalı araçlar ile 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığı, bunun üzerine alacağın tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe geçildiğini , davalı tarafın takibe konu borca itiraz ettiğini beyan ederek icra takibine davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, kötüniyetli karşı tarafın icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi ve ekleri davalıya usulüne göre tebliğ edilmiştir.
Davalı taraf cevap dilekçesinde; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, davacının davasının zamanaşımına uğradığını, kullanmış olduğu ... ve ogs cihazlarının bağlı bulunduğu kredi kartlarında her zaman üst limitin bulunduğunu, hiçbir zaman kullandığı cihazların bakiyesiz kalmadığını, davacı tarafından ihlalli geçiş yapıldığında ilişkin davalıya herhangi bir bildirim yapılmadığını, bakiyelerinin her zaman müsait olduğunu, talep edilen faiz isteminin haksız olduğunu tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde; davalı şirkete ait ... plakalı araçlar ile 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihleri arasında davacı tarafından işletilen otoyol ve köprüden ihlalli olarak geçiş yaptığını gösterir ihlalli geçiş bilgileri dökümü kaydının sunulduğu görülmüştür.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 02/07/2021 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
... ne yazılan müzekkere cevabında davaya konu ihlalli geçişleri yapan araçların ihlalli geçiş tarihlerinde davalı ... ait olduğu ve aracın ticari amaçla kullanıldığı anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı icra dosyasının incelemesinde; Davacı tarafından davalı aleyhine 2.780,45- TL geçiş ücreti ve 11.121,80-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 13.902,25-TL ihlalli geçiş alacağının tahsili için ilamsız icra takibi yapıldığı, davalının İcra Müdürlüğü'ne sunmuş olduğu 16/09/2021 tarihli dilekçesi ile yasal 7 günlük süre içinde borcun tamamına, faize ve tüm ferilerine itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Nitelikli hesaplamalar bilirkişisi tarafından düzenlenen 20/06/2022 tarihli bilirkişi raporuna göre " ... ’nin 04.11.2021 tarihli müzekkereye cevap yazısı ekinde; ... plakalı araçların 23.03.2015 tarihinden bu yana ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilinin yapıldığı ve araçların kullanım amacının ticari olduğu, ...’nün 11.10.2021 tarihli müzekkereye cevap yazısı ekinde; ... plakalı araçların 04.04.2017 tarihinden bu yana ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilinin yapıldığı ve araçların kullanım amacının ticari olduğunun beyan edildiği, ... A.Ş. nin bila tarihli müzekkereye cevap yazısı ekinde davaya konu araç plakalarının ihlalli geçiş dönemleri olan 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihli ... hesap hareketlerinin incelenmesi ile; ... plakalı araca ait ... numaralı ... ürünü hesap hareketleri incelendiğinde; ihlalli geçiş tarihlerinin 13.05.2020 07:00-12.06.2020 15:00 tarihleri arasında gerçekleştiği, ... hesabında 13.05.2020 06:51 itibariyle 18,17 TL bulunduğu, dolayısı ile listenin ilk sırasındaki miktarı karşılayacak bakiyenin bulunmadığı, 15.05.2020 tarihine kadar küçük miktarlı geçişlerin ödendiği, 16.05.2020 tarihinden 2,52 TL bakiyeden sonra bakiye yüklemesine rastlanmadığı, ... plakalı araca ait ... numaralı ... ürünü hesap hareketleri incelendiğinde; ihlalli geçiş tarihlerinin 22.05.2020-11.06.2020 tarihleri arasında gerçekleştiği, ... hesabında 22.05.2020 12:43 itibariyle 0,01 TL bakiye bulunduğu, ... plakalı araca ait 1041660814 numaralı ... ürünü hesap hareketleri incelendiğinde; ihlalli geçiş tarihlerinin 13.05.2020 13:25-13.06.2020 13:59 tarihleri arasında gerçekleştiği, ... hesabında 13.05.2020 12:45 itibariyle 22,56 TL bulunduğu, dolayısı ile listenin ilk sırasındaki 62,35 TL miktarı karşılayacak bakiyenin bulunmadığı, 15.05.2020 tarihine kadar küçük miktarlı geçişlerin ödendiği, 16.05.2020 01:33 tarihinde -2,79 TL bakiyeden sonra bakiye yüklemesine rastlanmadığı, ... plakalı araca ait ... numaralı ... ürünü hesap hareketleri incelendiğinde; ihlalli geçiş tarihlerinin 13.05.2020 07:23-13.06.2020 13:59 tarihleri arasında gerçekleştiği, ... hesabında 13.05.2020 00:59 itibariyle 3,50 TL bakiye bulunduğu, dolayısı ile listenin ilk sırasından sonraki 200,00 TL bakiye yükleme tarihi olan 09.06.2020 12:03 e kadar yeterli bakiyenin bulunmadığı, yapılan yüklemenin ise ihlalli geçiş listesinde bulunan 10.06.2020 10:54 tarihine kadar kullanıldığı ve bu tarihten sonra yeterli bakiyesinin bulunmadığı, İncelenen kayıtlara göre bedeli ödenmeyen ihlalli geçiş ücret miktarının 2.780,45 TL, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30. Maddesinin 5. Fıkrasına göre 4 katı tutarındaki 11.121,80 TL para cezası olmak üzere toplam alacak miktarının 13.902,25 TL olduğu ve takibin yerinde olduğu görüş ve kanaatine varılmış olup takdir mahkemenindir" şeklinde rapor düzenlenmiştir.
Yasal dayanağını İİK'nın 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalıya ait ... plakalı araçlar ile 13.05.2020 ile 13.06.2020 tarihleri arasında ihlalli geçiş yaptığı, köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, davacı ve davalının tacir olduğu, davalının aracını ticari amaçla kullandığı, ihlalli geçişlerin zamanında ödenmediğinde sonuçlarının bilincinde olduğu, dava dosyası içeriğinde mevcut İhlalli Geçişler Provizyon Listesine göre davalının aracının ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçiş görüntüleri ile geçiş provizyon listelerindeki geçişlerin eşleştirilmesi sonucunda görüntüler ile liste bilgilerinin örtüştüğü, aracın davalı adına kayıtlı olduğu ve taraflar arasında düzenlenen kira sözleşmesinin taraflar arasında bağlayıcı olduğu ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceği, davacının icra takibine konu araç için geçiş ücreti olan toplamda 2.780,45- TL ile 4 katı ceza tutarı olan 11.121,80- TL tutarın hesaplandığı, davacının toplamda 13.902,25-TL alacağının bulunduğu ve ceza tutarını 6001 Sayılı Yasanın 30/5 maddesine göre davacının cezayı talep etme hakkı olduğu, buna ilişki bildirimin yapılması zorunluluğunun bulunmadığı, 15 günlük ödeme süresi içerisinde de geçiş ücretinin ödenmediği anlaşılmakla icra takip dosyası ile hesaplanan ihlalli Geçişler ve Gecikme bedellerini uyumlu olduğu anlaşılmakla; dosya kapsamına uygun ve denetime hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu da esas alınarak davacı tarafça açılan davanın kabulüne, davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına, anılan durum karşısında takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20 oranında icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile;
a) Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 13.902,25-TL asıl alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin belirtilen miktar yönünden takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına,
b) Hükmolunan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 2.780,45-TL icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 949,66-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 167,91-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 781,75-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 59,30-TL Başvuru Harcı, 167,91-TL Peşin/nisbi Harcı, 900,00-TL Bilirkişi ücreti, 74,25-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 1.201,46TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı 09/11/2022
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı