T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/740 Esas
KARAR NO: 2022/709
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 23/12/2021
KARAR TARİHİ: 30/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkil firma reklam ve organizasyon alanında faaliyet gösterdiğini, bu amaçla müşterilerinden ... Anonim Şirketine toplam 206.000,00-TL değerinde prodüksiyon hizmeti verdiğini, müvekkil şirket sunduğu hizmetin karşılığı olarak ... Şirketinden 24.09.2021 tarihinde ciro yoluyla; ... A.Ş. .../İstanbul Şubesi, ... çek numaralı 24.12.2021 keşide tarihli, 170.600,00-TL bedelli, ... Bankası A.Ş. .../İstanbul Şubesi, ... çek numaralı 24.12.2021 keşide tarihli, 30.000,00-TL bedelli olmak üzere toplam 200.600,00-TL bedelli iki adet çek teslim aldığını, kaybolan bu çeklerin piyasada ticari itibari yüksek olan firmalar tarafından keşide edilmiş olduğundan bankadan kötü niyetli üçüncü kişiler tarafından tahsil edilme imkânı bulunduğunu, çeklerin ödenmesini önlemek için ivedilikle ödeme yasağı konulmasına, davanın kabulü ile söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :... Bankası'ndan gelen, ... Bankası A.Ş müşterisi ... San.Tic.Ltd.Şti tarafından düzenlenmiş, 24.12.2021 keşide tarihli, 170.600,00 TL tutarlı, ... seri numaralı çekin, ... A.Ş (VKN: ... ) tarafından,07.10.2021 tarihinde banka takas merkezi aracılığı ile ibraz edildiği ve 27.12.2021 tarihinde ödendiği tespit edilmiş olup, söz konusu çekin hamil bilgilerini gösterir liste ile çek örneğinin gönderildiğinde dair müzekkere cevabı, ... Bankası'ndan gelen, ... San Tic. A.Ş'nin ... şubesindeki ... nolu hesabına bağlı ... ve ... numaralı çekleri ile ilgili ödeme yasağı kararının kayıtlara işlendiği, ancak ... ve ... numaralı çekler 24.12.2021 tarihinde takas merkezine 24.12.2021tarih ve 2021/... esas sayılı kararınızda belirtilen davalı harici ibraz sözkonusu olduğundan, 24.12.2021tarih ve 2021/... esas sayılı kararınıza istinaden, ödeme yasağı kaldırıları yapılarak çekler ödendiği, ... no.lu 30.000,00 TL bedelli çek; ... tarafından 24.12.2021 tarihinde takas merkezine ibraz edilmiş olup, ödendiği, ... nolu 170.600,00 TL bedelli çek;... Bankası tarafından 24.12.2021 tarihinde takas merkezlerine ibraz edilmiş olup, ödendiğine dair müzekkere cevabı, Şekerbank'tan gelen, ... nolu çekin, çek portföyü hesabı ... VKN ... A.Ş. 'ne ait olduğu, keşideci bilgisinin ... Bankası/... Şubesinden talep edilmesi, keşide tarihi; 24.12.2021, çek bedeli; 30.000.-TL, çek bordrosu ekinde ... VKN ... A.Ş. tarafından ibraz edildiği, ibraz anındaki görüntünün gönderildiğine dair müzekkere cevabı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, Talep, TTK'nın 778/1-ı madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 778/1-ı bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.
TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
Davanın hukuki dayanağı TTK'nın 818. Maddesi yollaması ile TTK'nın 757 ve devamı maddeleridir.
Dava konusu çekle ile ilgili olarak davacı tarafça TTK 762. Maddesi gereğince Türkiye Ticaret Sicil gazetesinde üç kez ilan yapılmış, ilana ilişkin gazete nüshaları celp edilmiştir.
Muhatap banka ... Bankası Genel Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında davaya konu çeklerin ... A.Ş. tarafından ibraz edildiğinin anlaşıldığı, davacı vekiline çeki elinde bulunduranlara karşı istirdat davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği, mahkememiz tarafından verilen 2 haftalık kesin süre içinde istirdat davası açılmadığı anlaşılmıştır.
Dava konusu çekin ilgili banka şubesine ibraz edilmiş olması ve ilgili kişi tarafından çekin onaylı bir suretinin Mahkememize ibraz edilmiş olması nedeniyle Mahkememizin 15/06/2022 tarihli celsenin ara kararı ile davacı vekiline çek hamiline karşı istirdat davası açmak üzere kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde istirdat davası açılmadığı görülmüştür.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi istenen dava konusu çekin ilgili bankaya ve Mahkememize ibraz edildiği, davacı tarafın çeki ibraz eden son hamile karşı istirdat davası açmaması üzerine açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği (Yargıtay 11.HD 2015/11662 Esas, 2016/8538 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere) kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Talep eden tarafın TALEBİNİN REDDİNE,
2-Talep eden tarafından yatırılan peşin harcın alınması gereken 80,70-TL karar harcından mahsubu ile bakiye 21,40-TL karar harcının talep edenden tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
3- Talep eden tarafından yapılan giderlerin talep eden üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde bankaya ödeme yasağının kaldırılması yönünde müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağının kaldırılarak Mahkememize bilgi verilmesinin istenmesine,
5-Talep eden tarafça yatırılan gider avansının harcanmayan kısmının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan sonra karar kesinleştiğinde talep eden tarafa resen iadesine,
Dair; talep eden tarafın yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/11/2022
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı