T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
"Davanın Kabulü"
ESAS NO: 2022/126 Esas
KARAR NO: 2022/590
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/02/2022
KARAR TARİHİ: 11/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Davalı şirketlerde farklı sürelerle çalışması olan dava dışı ...’ya ait ödenen ve davalı şirketlerde çalışma dönemine denk gelen toplam 7.809,01TL bedelin davalı yüklenici firmalardan tahsilini talep ettiklerini, şirketlerin ihale ile iş aldıklarını, işyeri devri hükümlerine göre öncekim şirket işçilerini devralarak çalıştırmaya devam ettiklerini, çalıştırdıkları dönemlerden sorumlu olduklarını, ... İş Mahkemesinin açılan davada davacıdan taleplerin tahsiline karar verdiğini, başlatılan icra takibi için 10.606,01TL ödeme yapıldığını, ... Ltd. Şti. tarafından 2.797TL ödeme yapıldığını, kalan 7.809,01TL’nin davalılardan tahsilini talep ettiklerini, hizmet alımı kapsamında çalıştırılan işçilerin idarenin değil yüklenicilerin işçisi olduğunu, İş Kanunundan ve ilgili mevzuattan doğan tüm özlük haklarından yüklenicinin sorumlu olduğunu belirterek; davanın kabulü ile 7.809,01 -TL bedelin davalıların sorumluluk miktarı belirlenmek suretiyle ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin arabuluculuk toplantılarına katılmayan davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara çıkarılan tebligatların davalılara usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalılar davaya cevap vermeyerek ve duruşmalara katılmayarak HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER: .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı dosyası, .... İş Mahkemesinin 2019/... esas sayılı dosyası, arabuluculuk son tutanağı, ...+... Firması ile yapılan Genel Müdürlük Merkez Bina ve Bağlı Birimlerin Temizlik işine ait sözleşme, ... San. Ve Tic. Ltd.Şti. Firması ile Genel Müdürlük Merkez Bina ve Bağlı Birimlerin Temizlik işine ait sözleşme, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı alacağı ve bu alacak kalemine ait faiz ve fer'ilerinden davalıların sorumlu olup olmadığı, miktarı ve rücu koşullarının oluşup oluşmadığından ibaret olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılarda farklı sürelerde çalışması olan dava dışı ...'ya işçilik alacakları kapsamında davacı tarafça ödenmiş olan 7.809,10 TL'nin davalı şirketlerin çalışma dönemine denk gelen miktar itibariyle davalı şirketlerin her birinden ve ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi işletilmek suretiyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılara usul ve yasaya uygun tebligat yapılmasına rağmen davalılar davaya cevap vermemiş ve davayı inkar etmiştir.
... İş Mahkemesinin 23/01/2020 tarihli 2019/... E. 2020/... K. Sayılı dosyanın incelemesinde; dava dışı işçi ... tarafından İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğüne iş ve işveren ilişkisinden kaynaklı tazminat davası açıldığı, davanın ... Ltd Şti, ... Ltd Şti, ... Ltd Şti, ... Tic Ltd Şti+... San. Tic. Ltd Şti ve ... A.Ş'ye ihbar edildiği, yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilerek 2.300,00 TL net kıdem tazminatının fesih tarihi olan 06/02/2011 tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine ve yıllık izin alacağına ilişkin talebin reddine, 680,00 TL arabuluculuk gideri, 648,17 TL yargılama gideri ile 2.300 TL vekalet ücretinin davalı İSKİ'den tahsiline karar verildiği, kararın kesin nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyasının takip talebinin ve ödeme emrinin gönderildiği, icra dosyasının UYAP üzerinden yapılan incelemesinde; 01/05/2020 tarihinde dava dışı ... tarafından ... aleyhine ilamlı icra yoluyla icra takibi yapıldığı, takip miktarının 8.717,29 TL olduğu, davacı ... tarafından 30/07/2020 tarihinde 5.639,82 TL, 20/07/2020 tarihinde 4.233,48 TL olmak üzere toplam 9.873,30 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde iş mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar alanında uzman bilirkişi ... tarafından 19/07/2022 tarihinde düzenlenen bilirkişi raporuna göre; "dava dışı ...'nın ... Ltd. Şti.’nde 22.07.2009-11.12.2009 tarihleri arasında toplam 4 Ay 20 Gün, ... Ltd. Şti.’nde 11.12.2009-23.06.2010 tarihleri arasında toplam 6 Ay 12 Gün, ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. + ... Limited Şirketi unvanlı işyerinde 24.06.2010-06.02.2011 tarihleri arasında toplam 7 Ay 12Gün çalıştığı, davalıların ödeme miktarından sorumlukları ...’yı bünyelerinde çalıştırdıkları süre dikkate alınarak aşağıdaki tabloda belirtildiği şekilde hesaplandığı anlaşılmıştır."
4857 sayılı İş Kanun'unun 2/6 maddesinde, “bir işverenden, iş yerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde, iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerine sadece bu iş yerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o iş yeri ile ilgili olarak bu kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur" hükmü bulunmaktadır.
Dava konusu olayda da, davacı şirket ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o iş yeri ile ilgili olarak İş Kanun'undan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumludur. Burada kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibari ile müteselsilen sorumludurlar. Bu düzenleme, İşçi alacağının güvence altına alınması amacıyla yapılmış olup, sadece işçilere karşı bir sorumluluktur. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukuku değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir. Alacaklıya karşı müteselsil sorumlu olan borçlular, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi taraflara ait olduğu konusunda anlaşma yapabilirler. Borçlar Kanunu 167. maddesinde düzenlenen “aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifa da bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır." şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları, ancak bunun aksinin kararlaştırlabileceği de açıkça belirtilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen teknik ve genel şartnamelerin incelemesinde işçi alacaklarından kaynaklı hukuki sorumluluğun yükleniciye ait olduğunun belirtildiği, bu nedenle dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalıştığı dönem itibariyle davacının rücu hakkının bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; davacı tarafından dava dışı ...'nın işçilik alacaklarına ilişkin .... İş Mahkemesinin 23/01/2020 tarihli 2019/... E. 2020/... K. Sayılı ilamına dayalı olarak dava dışı ... tarafından başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra dosyasına yapılan ödemenin dava dışı ...'nın davalı şirketlerde çalıştığı dönem itibariyle yapılan ödemenin tahsilinin talep edildiği, davacı ve davalı şirketler arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunduğu ve taraflar arasında düzenlenen sözleşme gereği iç ilişkide dava dışı ...'nın davalı şirketlerde çalıştığı dönem itibariyle rücu hakkının bulunduğu anlaşılmakla; dava dışı ...'nın ... Ltd. Şti.’nde 22.07.2009-11.12.2009 tarihleri arasında toplam 4 Ay 20 Gün, ... Ltd. Şti.’nde 11.12.2009-23.06.2010 tarihleri arasında toplam 6 Ay 12 Gün, ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. + ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi unvanlı işyerinde 24.06.2010-06.02.2011 tarihleri arasında toplam 7 Ay 12 Gün çalıştığı, bilirkişi raporunda hesaplanan ... Hiz. Ltd Şti tarafından davacıya 2.797,00 TL dava öncesi ödenmiş olmakla davacı tarafın yapılan ödemenin mahsubu sonucu 7.809,01 TL'nin dava konusu edildiği, düzenlenen bilirkişi raporunda davacının davalı ... Ltd. Şti. Yönünden dava dışı işçinin çalıştığı dönem itibariyle 3.675,71 TL'den sorumlu olduğu, davalılar ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. + ... Ticaret Limited Şirketi yönünden 4.250,07 TL'den sorumlu olduğu tespit edilmiş olmakla; düzenlenen bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmış olup; davacı tarafça 7.809,01 TL talep edilmiş olmakla; dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalıştığı dönem itibariyle oranlama yapılarak davacının talebi ile bağlı kalınarak davalılar Tasfiye Halinde ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi yönünden 4.187,45 TL'den sorumlu olduğu, davalı ... Limited Şirketi yönünden 3.621,55 TL'den sorumlu olduğu Mahkememizce kabul edilmiş, davacı tarafça en son 30/07/2020 tarihinde ödeme yapılmış olmakla ödeme tarihinden itibaren her iki taraf da tacir olmakla ticari avans faizi ile tahsiline karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile;
1-)Davacının (taleple bağlı kalınarak) toplam 7.809,01 TL rücuen tazminat alacağının;
a.)4.187,45 TL'sinin 30/07/2020 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar Tasfiye Halinde ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
b.)3.621,55 TL'sinin 30/07/2020 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ... Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 533,43-TL nisbi karar harcından peşin yatırılan 133,36-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 400,07-TL harcın(davalılar Tasfiye Halinde ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi 152,68 TL'sinden, davalı ... Limited Şirketi 114,02 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 7.809,01-TL nisbi vekalet ücretinin (davalılar Tasfiye Halinde ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi 4.187,45 TL'sinden, davalı ... Limited Şirketi 3.621,55 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-)Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL başvuru harcı ve 133,36-TL peşin harç olmak üzere toplam 214,06-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-)Davacı tarafından yatırılan 950,00-TL Bilirkişi ücreti ve 217,00-TL posta giderinden ibaret toplam 1.167,00-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.360,00-TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
7-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/10/2022
Katip ...
e-imzalı*
Hakim ...
e-imzalı*