T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/214 Esas
KARAR NO: 2023/731
DAVA: Alacak (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/04/2022
KARAR TARİHİ: 07/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 14.04.2021 tarihli kamyon kira sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşme hükümlerine göre davacının maliki olduğu 3 adet kamyonu davalı şirketin Moldova’da bulunan şantiyesinde kullanmak üzere 24 aylığına kiraladığını, kiralama bedelinin kamyonların yapacakları taşıma mesafeleri ile ölçüldüğünü, buna göre 0Km-5Km arası taşımazlar için 0,80TL/ton.km, 5 Km-60 Km arası taşımazlar ise 0,55TL/ton.km olarak fiyatlandırıldığını, sözleşme kapsamındaki ödemelerin dava dışı ... ...’ın banka hesabına yapıldığını, ödemelerin yapılmaması üzere davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğini davalı tarafa şifahen bildirerek kamyonları 29.11.2021 tarihinde Türkiye’ye getirdiğini, kamyonların nakliyesi esnasında 550USD nakliye gideri ödendiğini, bu giderlerin sözleşmenin ilgili hükümleri uyarınca davalı tarafça karşılanması gerektiğini, davalının kamyonların Türkiye’den Moldova’ya götürülmesi için yaptığı masrafı haksız yere davacının hakedişinden mahsup ettiğini, bu mahsubun davalı tarafından her bir kamyon için ayrı ayrı düzenlenen hakediş cetvelindeki “teminat-nakliyeler” ile “teminat- gümrük” satırında yer aldığını, 5.000-TL teminat, 5.640-TL teminat-gümrük masrafı olmak üzere her bir araç için 10.640,00TL’den toplam 31.920,00-TL haksız mahsup yapıldığını, ayrıca davalı şirketçe sözleşme hükümlerine aykırı olarak kiralanan kamyonlara ait kayıt, test, yol vergisi ile sigorta ve plaka giderlerinin de davacının hakedişinden mahsup edildiğini, bunlarında her bir araç için 5.909,48TL olmak üzere toplam 17.728,44-TL olduğunu, ilaveten davalı şirketçe sözleşme hükümlerine aykırı olarak kiralanan kamyonların bir takım giderlerine ait olduğu düşünülen ve fakat içeriği bilinmeyen bir takım gider kalemlerinin de davacının dönem sonlarındaki hakedişinden mahsup edildiğini, hakediş cetvelinde “muhtelif satın almalar” satırında yer aldığını, bu bağlamda ... plakalı araç için Haziran – Ekim 2021 dönemi için toplamda 42.854,68-TL, ... plakalı araç için Haziran – Ekim 2021 dönemi için toplamda 24.177,80-TL, ... plakalı araç için Temmuz – Kasım 2021 dönemi için toplamda 38.944,02TL olmak üzere toplam 105.976,50-TL haksız yere mahsup yapıldığını, bu mahsup işlemiyle beraber davacıdan toplamda 155.624,94-TL'lik kesintinin sözleşmeye aykırı olarak yapıldığını, yine sözleşme hükümleri uyarınca, kiralanan kamyona ait her bir hakedişte %5 oranında kesilerek davalı şirket uhdesinde bırakılan teminatın da sözleşme sonunda davacıya verilmediğini, bu tutarın da davalı tarafından alınması gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 300,00-TL’nin dava tarihinden itibaren işletilecek reeskont-avans faiziyle birlikte davalı taraftan alınarak ödetilmesine karar verilmesi, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 14.04.2021 tarihli kamyon kiralama sözleşmesi ile 3 adet kamyonun 24 ay süreyle kiralandığını, sözleşme kapsamında ödemelerin dava dışı ... ...’ın hesabına yatırıldığını, davacının hakediş sunmamasına, herhangi bir ödeme talep etmemesine rağmen davalının yükümlülüğü altında olan iş kapsamında iş programının gerisinde kalmaması için kira bedellerinin ödendiğini, dilekçe ekinde yer alan Hakediş İcmal 2. Sayfasında görüleceği üzere davalının davacıya sözleşme kapsamında hiçbir borcunun bulunmadığını, aksine davalının davacıdan alacağı bulunduğunu, her ne kadar davacı sözleşme bedellerinin kendisine ödenmediğinden bahisle sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğini belirtmiş ise de söz konusu fesihle ilgili müvekkili şirkette ne şifahen ne de yazılı bildirim yapılmadığını, sözleşmenin 2. Maddesinin “v” bedinde uyarınca davacının kamyonları kış döneminde şantiye parkına çekmesi gerekirken davacının kamyonları müvekkili şirket onayı olmadan Türkiye’ye getirdiğini, asıl bu durumda davalının maddi anlamda zarara uğradığını, davalının onayı dışında kamyonların Türkiye’ye gelmiş olması nedeniyle söz konusu nakliye masraflarının davalıdan talep edilmesinin mümkün olmadığını, sözleşme kapsamında davacı tarafından davalıya herhangi bir hakediş sunulmadığını, davacının dilekçesindeki bir başka asılsız iddianın ise kiralanan kamyonlara ait, kayıt, test, yol vergisi ile sigorta ve plaka giderlerini hakedişten mahsup edildiğini, sözleşmenin ilgili maddeleri uyarınca davacının yükümlülüğünde olduğunun ve kira bedeline dahil olduğunun açık olduğunu, sözleşmenin 2 maddesinin “g” bendinin “Kiralanan kamyonlara ilişkin tüm bakım, yağ, yedek parça vb. giderler kiraya verene aittir. İş kaybı yaşanmaması için işin yapılacağı ülke şartlarında yaptırılması mümkün olan bakım ve tamiratlar kiracı tarafından yaptırılacak ve oluşan masraflar aylık kiralama bedelinden mahsup edilecektir” şeklinde olduğunu, davalının kiralık kamyonların bakım ve tamirleri için iyi niyetle Moldova şantiyesinde kademe olarak hizmet edecek yer tesis ettiğini, bu hizmet ile ilgili olarak davalının yaptığı masraflarla ilgili olarak maddi alacak taleplerini saklı tutuklarını, nakliye masrafları olarak kamyon başına yapılan 10.640TL teminat kesintisinin sözleşmenin 2. maddesi uyarınca (kamyonlar şantiyeye geri döndüğünde iade edilmek üzere) yapıldığını, davacının dava dilekçesinde nakit teminat ve %5 oranında kesilen teminatlar ile ilgili iddialarının da asılsız olduğunu, sözleşmenin 3. Maddesinin “h” bendi uyarınca müvekkili şirketin hesapladığı nakliye tutarları üzerinden %5 teminat kesintisi yapıldığını, sözleşmenin süresinden önce haksız feshedildiğinden ötürü bu bedelin irat addedileceğini beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
TANIK BEYANLARI
... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/... talimat sayılı dosyasının 11/11/2022 tarihli celsesinde davacı tanığı ... beyanında; "Ben bir dönem davacı şirkette kamyon şoförü olarak çalıştığım için, davanın her iki tarafını da biliyorum. 2021 yılı şubat ayından itibaren yaklaşık 1 yıl boyunca davacı şirketin elamanı olarak çalıştım. Bahsettiğiniz kamyon kira sözleşmesinden sözleşme maddelerini tam olarak bilmesem de haberdarım. Benim amcam da davacı şirkete iki kamyon gönderdiği için akitle ilgili ve aktin uygulanmaması ile ilgili hususları biliyorum. Davalı şirket şoför maaşlarını dahi kamyon hakedişlerinden kesiyordu. Her ay kamyonların hakedişleri hesaplanıyordu, ancak davalı şirket hiçbir şekilde ödeme yapmıyordu. Bu sebeple çalışanlar olarak bizler de mağdur olduk. Davacı şirkete 4 kamyonunu kirayla vermiş olan Murat Köse'de aynı zamanda şoför olarak çalışmaktaydı. Kendisiyle maaşların ödenmesiyle ilgili problemi sürekli konuşurduk. O da maaşlarla ilgili davalının proje müdürüyle görüşmüştü. Ancak olumlu bir cevap alamadığım gibi bu görüşmenin ardından bizi işten çıkardılar. Bunun dışında ben sözleşmenin feshi ve icrasıyla ilgili hususları bilemiyorum. Benim bildiklerim anlattıklarımdan ibarettir, ayrıca tarafım için takdir edilen tanıklık ücretini almak istemiyorum." şeklinde beyanda bulunmuştur.
... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/... talimat sayılı dosyasının 11/11/2022 tarihli celsesinde davacı tanığı ... beyanında; "Ben bir dönem davacı şirkette kamyon şoförü olarak çalıştığım için, davanın her iki tarafını da biliyorum. 2021 yılı şubat ayından itibaren yaklaşık 1 yıl boyunca davacı şirketin elamanı olarak çalıştım. Bahsettiğiniz kamyon kira sözleşmesinden sözleşme maddelerini tam olarak bilmesem de haberdarım. Sözleşme içeriğini okumuşluğum vardır. Çünkü sözleşmelerin tamamı diğer evraklarla birlikte her bir araç içerisinde bulunuyordu. Davacı davalıyla bahsettiğiniz kamyonların kiralanması hususunda anlaşmıştı. Bizler de bu sebeple davacı adına Moldova ülkesinde çalıştık. Maaşlarımızı davalı şirket yatırıyordu ve bunun sonucu olarak da davacı şirketin hakedişlerinden kesiyordu. Maaşlarımız genelde gecikmeli yatırılıyordu, son maaşımız eksik yatırılmıştır. Bu sebeplerle bizim patronumuz olan davacı ödeme alamadığını ve arabaları geri çekeceğini söyledi. Ancak davalı şirketin şantiye şefi ve proje müdürünün onayı olmadan arabalar geri çekilemezdi. Ben patronun drektifi ile onun adına davalı şirketin proje müdürüyle görüştüm. Hakedişlerin ödenmemesi halinde patronun arabaları geri çekeceğini söyledim. Bunun ardından proje müdürü bize gidebileceğimizi söyledi ve bu şekilde çıkış işlemlerini başlattılar. Bahsettiğim hususlar dışında sözleşmenin ihrası yapılmayan ödemelerin miktarı ile ilgili tam olarak bilgim yoktur. Benim bildiklerim anlattıklarımdan ibarettir, ayrıca tarafım için takdir edilen tanıklık ücretini almak istemiyorum." şeklinde beyanda bulunmuştur.
DELİLLER: Arabuluculuk son tutanağı, davacı tarafın ticari defter ve kayıtları, 14.04.2021 tarihli kamyon kira sözleşmesi, ... Bankası A.Ş.'nin 11/04/2022 tarihli ve 13/04/2022 tarihli müzekkere cevabı, ... plakalı kamyonlara ait yurt dışı giriş-çıkış kayıtları, tanık beyanları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava taraflar arasında düzenlenmiş olan 14.04.2021 tarihli Kamyon Kira Sözleşmesinden kaynaklı olarak davacının sözleşmeyi feshinin haklı olup olmadığı, davacının davalıdan kamyonların nakliyesi, hakedişlerinden kesintiler nedeniyle ve nakit teminat yönünden alacak talebi koşullarının oluşup oluşmadığından ibaret olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket ile müvekkili şirket arasında 14/04/2021 tarihli kamyon kira sözleşmesi düzenlendiğini, davalının müvekkilinin maliki olduğu 3 adet kamyonu 24 aylığına kiraladığını, sözleşme kapsamındaki ödemelerin dava dışı ... ... hesabına yapıldığını, ödemelerin müvekkiline yapılmaması üzerine sözleşmenin şifahen feshedildiğinin davalı tarafa bildirildiğini ve kamyonların 29/11/2021 tarihinde Türkiye'ye getirildiğini, kamyonların nakliyesi nedeniyle 550,00 USD nakliye gideri ödendiğini ve ödemenin davalı tarafça karşılanması gerektiğini, davalının müvekkilinin hakedişinden sözleşmeye aykırı olarak 155.624,94 TL tutarında kesinti yapıldığını, kiralanan kamyona ait her hakedişte %5 oranında teminat kesilerek müvekkiline ödenmediğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacıya sözleşme kapsamında herhangi bir borcunun bulunmadığını, davacı tarafın bilgisi dahilinde ödemelerin ... ...'ın hesabına yapıldığını ve davacı tarafından ödemelerin başka bir hesaba yapılması konusunda talepte bulunmadığını, davacı tarafın fesihle ilgili olarak yazılı veya sözlü bir bildirimde bulunmadığını, müvekkili şirkete bilgi vermeden kamyonların Türkiye'ye getirildiğini, nakliye giderlerinden sorumluluğunun bulunmadığını, davacı tarafından hakediş düzenlenmediğini, müvekkili tarafından yapılan kesintilerin sözleşmeye uygun olduğunu, aksine müvekkilinin zararının olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 23/02/2022 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde Mali Müşavir Bilirkişi ... İnşaat Mühendisi bilirkişi ... ve Nitelikli Hesaplama Konusunda Uzman Bilirkişi ... tarafından 05/09/2023 tarihinde düzenlenen bilirkişi raporuna göre; "Davacının “ödemelerin yapılmaması üzere davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğini davalı tarafa şifahen bildirerek kamyonları 29.11.2021 tarihinde Türkiye’ye getirdiğini”” beyan ettiği; TTK m. 18(3) hükmünün “Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır.” şeklinde olduğu; ancak dosya kapsamı incelendiğinde davacı tarafından sözleşmenin feshedildiğini gösteren bir delile rastlanmadığı; dolayısıyla sözleşmenin usulüne uygun olarak sonlandırılmadığı, ayakta olduğu kanaatine varıldığı;kiralanan kamyonların davalının muvafakati olmaksızın Türkiye’ye getirilmesi dolayısıyla nakliye bedelinin istenemeyeceği kanaatine varıldığı Davacının “davalının kamyonların Türkiye ’den Moldova’ya götürülmesi için yaptığı masrafı haksız yere davacının hakedişinden mahsup ettiğini, bu mahsubun davalı tarafından her bir kamyon için ayrı ayrı düzenlenen hakediş cetvelindeki “teminat- nakliyeler” ile “teminat- gümrük” satırında yer aldığını, 5.000TL teminat, 5.640TL teminat-gümrük masrafı olmak üzere her bir araç için 10.640,00TL’den toplam 31.920TL haksız mahsup yapıldığını” iddia ettiği; bununla birlikte teknik yönden inceleme yapıldığında sözleşmenin haklı feshedildiği kanaatine varılması halinde işbu kesintinin yapılamayacağı ancak sözleşmenin feshedilmediği kanaatine varılması halinde sözleşmenin 2-a. maddesi kapsamında 31.920-TL tutarındaki işbu kesintinin yapılabileceği, mali yönden inceleme yapıldığında davacıdan kamyonların Moldova’ya götürülmesi için yapılan masraf yönünden yapılan mahsup hususunda dosyaya herhangi bir evrakın sunulmadığı, sözleşmenin 3-f, 4 ve 5 maddelerinde araçların tüm sigorta ve zorunlu muayenelerinin Kiraya Veren tarafından yaptırılacağı belirlenmiş olup işbu 17.728,44 TL tutarın hakedişte kesinti olarak alınabileceği, davalı tarafça hakedişten kesinti yapılam 105.976,50 TL tutarındaki harcamanın sözleşmenin 2-g. maddesi kapsamında değerlendirilmeyerek işbu kesintinin yapılmaması gerektiği, hakedişten kesilen nakit teminat kesintisi yönünden hükümde “iş bitiminde kiraya verene bu teminatın iade edileceği” kararlaştırılmış olmakla birlikte davacının kiralanan kamyonları Türkiye’ye getirmesinin fiilen işin bitimi olarak sayılıp sayılmayacağını takdirin Mahkemeye ait olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir. Düzenlenen bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve dosyadaki delillerle uyumlu olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan 18/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile 300,00 TL olarak belirlediği dava değerini 163.773,25 TL olarak arttırarak toplamda 164.073,25 TL olarak ıslah ettiği ve ıslah harcını yatırdığı ve ıslah dilekçesinin davalı vekiline tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Davacı Hakan Demircioğlu ile Davalı ... A.Ş. arasında, kiracının - (...) şantiyesinde kullanılmak üzere, ... plakalı 3 adet kamyonun, 14.04.2021 tarihli Kamyon Kira Sözleşmesi ile 24 aylığına kiralanması için sözleşme düzenlendiği, dosyada davacı ve davalı tarafından imzalı hakedişin bulunmadığı, davalı tarafça düzenlenmiş hakedişin bulunduğu, davacının dava dilekçesinde ödemelerin yapılmaması üzere davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğini davalı tarafa şifahen bildirerek kamyonları 29.11.2021 tarihinde Türkiye’ye getirdiğini beyan ettiği, dava dilekçesinin sonuç kısmında ise davalı tarafından davacı tarafın hakedişinde yaptığı haksız kesintiler nedeniyle sözleşmenin haklı nedenle fesih edildiği belirtilmiş olup, sözleşmenin fesih nedeni konusunda çelişki mevcut olup her iki nedenin değerlendirilmesinde Mahkememiz dosyasına celp edilen banka kayıtlarının incelemesinde davalı tarafından ödemelerin ... ...'ın hesabına yapıldığı, bu konuda davacı tarafın bir itirazının bulunmadığı gibi sözleşmede de ödemelerin kime yapılacağı düzenlenmemiş olduğu bu nedenle haklı fesih nedeni olarak değerlendirilemeyeceği, davacı tarafın hakedişinde yaptığı haksız kesintiler nedeniyle sözleşmenin haklı nedenle fesih edildiği iddiasına yönelik olarak ise davacı tarafından hakediş düzenlenmemiş olup TTK m. 18(3) hükmünün “Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır.” şeklinde olduğu; ancak dosya kapsamı incelendiğinde davacı tarafından sözleşmenin feshedildiğini gösteren bir delile rastlanmadığı; davacı taraf tacir olmakla TTK 18/3 maddesi tacir olan davacı hakkında uygulanacağından dolayısıyla sözleşmenin usulüne uygun olarak sonlandırılmadığı, davacı tarafça yapılan feshin haklı olmadığı Mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı taraf “kamyonların Türkiye ’ye nakliyesi esnasında 550 USD nakliye gideri ödendiğini, bu giderlerin sözleşmenin ilgili hükümleri uyarınca davalı tarafça karşılanması gerektiğini” ve davalı tarafından düzenlenen hakediş cetvelinde “teminat-nakliyeler” adı altında yapılan 31.920-TL, “kayıt, test, yol vergisi ile sigorta ve plaka” adı altında yapılan 17.728,44-TL, “muhtelif satınalmalar” adı altında yapılan 105.976,50 TL, toplam 155.624,99 TL tutarındaki kesintinin sözleşme hükümlerine aykırı yapıldığını ve hakedişten %5 oranında kesilen nakit teminatların iadesini talep etmiştir.
1.)Nakliye Gideri Talebi Yönünden
Davacının “kamyonların Türkiye ’ye nakliyesi esnasında 550 USD nakliye gideri ödendiğini, bu giderlerin sözleşmenin ilgili hükümleri uyarınca davalı tarafça karşılanması gerektiğini” iddia ettiği, sözleşmenin 2.a maddesinde kamyonların Türkiye’ye geri getirilmesi için gereken nakliye bedellerinin kiracıya ait olduğu kararlaştırılmış ise de sözleşmenin 2-z maddesi gereğince kiraya verenin kamyonları kira süresi içerisinde ve proje bitiminden önce Proje Müdürü onayı olmadan Türkiye'ye geri çağıramaz getirilmesini talep edemez düzenlemesi gereğince sözleşme davacı tarafça haklı nedenle feshedilmediğinden kiralanan kamyonların davalının muvafakati olmaksızın Türkiye’ye getirilmesi dolayısıyla nakliye bedelinin istenemeyeceği anlaşılmakla davacı tarafça kamyonların Türkiye'ye getirilmesi için katlanılan nakliye gideri yönünden iadesi koşulları oluşmadığından bu talep yönünden reddine karar verilmiştir.
2.)Davalı Tarafça Hakedişten Yapılan Kesintiler Yönünden:
a.)Davacının davalının kamyonların Türkiye ’den Moldova’ya götürülmesi için yaptığı masrafı haksız yere davacının hakedişinden mahsup ettiğini, bu mahsubun davalı tarafından her bir kamyon için ayrı ayrı düzenlenen hakediş cetvelindeki “teminat- nakliyeler” ile “teminat- gümrük” satırında yer aldığını, 5.000TL teminat, 5.640TL teminat-gümrük masrafı olmak üzere her bir araç için 10.640,00TL’den toplam 31.920TL haksız mahsup yapıldığını” iddia ettiği; sözleşme davacı tarafça haklı nedenle feshedilmediğinden sözleşmenin 2-a. maddesi kapsamında 31.920-TL tutarındaki işbu kesintinin davalı tarafça yapılabileceği iadesi koşulları oluşmadığından bu talep yönünden reddine karar verilmiştir.
b.)Davacının “davalının sözleşmeye aykırı olarak kiralanan kamyonlara ait kayıt, test, yol vergisi ile sigorta ve plaka giderlerinin de davacının hakedişinden mahsup edildiğini, bunlarında her bir araç için 5.909,48TL olmak üzere toplam 17.728,44TL olduğunu” iddia ettiği; sözleşmenin kiralanan kamyonlara ait “kayıt, test, yol vergisi, sigorta, plaka giderleri” bakımından sözleşmenin 3.f, 4., 5. hükümleri uyarınca kiraya veren davacının yükümlülüğünde olduğu kanaatine varıldığı; sözleşmenin 3-f, 4 ve 5 maddeleride araçların tüm sigorta ve zorunlu muayenelerinin kiraya veren tarafından yaptırılacağı belirlenmiş olup işbu 17.728,44 TL tutarın hakedişte kesinti olarak alınabileceği ve davalı tarafça dökümlerinin dosyaya sunulduğu anlaşılmakla iadesi koşulları oluşmadığından bu talep yönünden reddine karar verilmiştir.
c.)Davacının hakediş cetvelinde “muhtelif satın almalar ” satırında yer alan, bu bağlamda ... plakalı araç için Haziran - Ekim 2021 dönemi için toplamda 42.854,68TL, ... plakalı araç için Haziran - Ekim 2021 dönemi için toplamda 24.177,80TL, ... plakalı araç için Temmuz - Kasım 2021 dönemi için toplamda 38.944,02TL olmak üzere toplam 105.976,50TL yönünden iadesini talep etmiş olmakla; mali yönden yapılan inceleme sonucunda bu giderlerin yapıldığı ve dökümüne ilişkin belge bulunmadığı, yapılan teknik inceleme sonucunda 105.976,50 TL tutarındaki kesintinin yedek parça, sarf malzemeleri, el aletleri, makine, demirbaş parça vb. satınalmalar ile ilgili olduğu ve işbu kesintinin sözleşmenin 2-g. maddesi kapsamında olmadığı olmadığı ve davalı tarafça kesintinin yapılmaması gerektiği ve bu alacak talebinin sözleşmenin feshinden bağımsız olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla bu kesinti yönünden talebin kabulüne karar verilmiş ve davacının hakedişlerinden kesilen alacak talebi yönünden; 100,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren 105.876,50 TL alacağın 18/10/2023 ıslah tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
3-Davacının Hakedişinden Kesilen Teminat Alacağı Yönünden;
Davacı taraf “sözleşme hükümleri uyarınca, kiralanan kamyona ait her bir hakedişte %5 oranında kesilerek davalı uhdesinde bırakılan teminatın da sözleşme sonunda davacıya verilmediğini, bu tutarın da alınması gerektiğini talep ettiği, sözleşmenin 3-h maddesi gereğince her hakedişte %5 nakit teminat kesintisi yapılacak ve biriken mebla iş bitiminde Proje Müdürü onayı ile kiraya verene ödenecektir düzenlemesi mevcut olup mali yönden yapılan bilirkişi incelemesinde davalının teminat tutarı olarak davacının hakedişinden 37.016,75TL teminat kesintisini yaptığı; davalının cevap dilekçesi ile yapılan kesintiyi kabul ettiği, sözleşmedeki düzenleme gereğince “iş bitiminde kiraya verene bu teminatın iade edileceği” kararlaştırılmış olmakla birlikte davacının kiralanan kamyonları Türkiye’ye getirmesinin fiilen işin bitimi olarak değerlendirilmesi gerektiği ve söz konusu kesintinin işin bitimi sonucu davalı tarafça ödenmesi gerektiğinden ve bu alacak talebinin sözleşmenin feshinden bağımsız olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla bu kesinti yönünden talebin kabulüne karar verilmiş ve davacının hakedişlerinden kesilen ve sözleşmeye göre ödenmesi gereken teminat kesintisi alacağı yönünden; 100,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren 36.916,75 TL alacağın 18/10/2023 ıslah tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile;
a.)Davacının hakedişlerinden kesilen alacak talebi yönünden; 100,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren 105.876,50 TL alacağın 18/10/2023 ıslah tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
b.) Davacının hakedişlerinden kesilen ve sözleşmeye göre ödenmesi gereken teminat kesintisi alacağı yönünden; 100,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren 36.916,75 TL alacağın 18/10/2023 ıslah tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c.)Davacı tarafça kamyonların Türkiye'ye getirilmesi için katlanılan nakliye gideri yönünden talebinin koşulları oluşmadığından reddine,
2-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 9.767,87-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 2.877,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 6.890,17-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 22.878,92-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-)Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
5-)Davacı tarafça yatırılan 80,70-TL başvuru harcı, 2.797,00-TL ıslah harcı ve 80,70-TL peşin harç olmak üzere toplam 2.958,40-TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Davacı tarafından yatırılan 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti ve 228,75-TL posta giderinden ibaret toplam 6.228,75-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 5.428,36-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
7-)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.560,00-TL'nin kabul red oranına göre 1.359,54-TL'sinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 200,46-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
8-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 07/11/2023
Katip ...
e-imzalı*
Hakim ...
e-imzalı*