T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/336 Esas
KARAR NO:2023/536
DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:27/05/2022
KARAR TARİHİ:12/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili aleyhine davalı tarafından.... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin icra takibine ilişkin ödeme emrini tebliğ aldıktan sonra 27.10.2021 tarihinde alacaklı hesabına 25.000-TL, 03.12.2021 tarihinde alacaklı vekili ... hesabına (açıklamada .... İcra Dairesi ... Esas kısmında taahhüt 2. Taksit ) yazılı şekilde 38.985-TL, akabinde 07.01.2022 tarihinde alacaklı vekili ... hesabına (açıklamaya .... İcra Dairesi ... Esas 3. Taksit) yazılı şekilde 20.000-TL, akabinde 01.03.2022 alacaklı vekili ... hesabına ( açıklamaya .... İcra Dairesi ... Esas taahhüt bitiş ) yazılı şekilde 39.000-TL ödeme yaptığını ve tüm taahhütleri yerine getirerek borcu bitirdiğini, müvekkili şirketin alacaklı ve vekilinden icra dosyasını kapatmalarını istemesine rağmen dosyanın kapatılmadığını, dosya açık olduğundan müvekkilinin hacizlerini kaldıramadığını, müvekkilinin icra müdürlüğüne gittiğinde ise icra müdürlüğünce, alacaklı vekilinin talebi olmadan dosyanın kapatılamayacağı söylendiğini, müvekkili şirketin icra dosyası ile alakalı alacaklıya hiçbir borcu kalmadığını ve tahsil harcı bahanesiyle 2.985-TL fazladan ödeme yaptığını, müvekkilinin davalı yan ile icra dosyasındaki borca ilişkin 120.000-TL ödenmesi konusunda anlaşmaya vardıklarını, buna rağmen müvekkilinin 122.985-TL ödeme yaptığını fakat icra dosyasının kapatılmadığını, müvekkili tarafından edimlerin yerine getirildiğini, dava konusu paranın tahsili halinde müvekkili şirketin ileride telafisi imkansız zararlara uğrayacağının muhtemel olduğunu, davaya konu takibin, Mahkemece uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek Mahkeme kararının kesinleşmesine kadar, dava konusu paranın davalı yana ödenmesini engeller mahiyette ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davalı aleyhine açılan menfi tespit davasının kabulüne ve.... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyada müvekkilinin davalıya hiçbir şekilde borçlu olmadığının tespitine, sayın mahkeme aksi kanaatte ise şimdiye kadar alacaklı tarafından ödemelerin dosyaya beyan edilmemesi hukuka aykırı olup müvekkilinin alacaklı vekiline ödediği miktar olan 122.985-TL yönünden borçlu olmadığının tespitine, alacağın %20'den az olmamak kaydıyla davalının kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesine, avukatlık ücreti ile yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile 02.11.2021 tarihli bir protokol imzalandığını ve bu protokol gereğince ödemelerini zamanında yapması kaydı ile davacıya dosya borcundan indirim yapıldığını, aynı protokolün 4. paragrafında davacının ödemeleri aksattığı takdirde yapılan indirimin geçersiz olacağının açıkça belirtildiğini, davacının son ödemesini yaklaşık 1 ay gecikmeli ödediğini ve sondan bir önceki ödemesini de eksik ödediğini yani ödemelerini aksattığını, protokol indirim yönünden davalı açısından bağlayıcılığını kaybettiğini, protokol gereğince gecikme nedeni ile indirimlerin geçersiz olduğunu, davacının basiretli tacir olduğunu, ancak müzayaka halinde sözleşmeden cayabileceğini, huzurdaki davada, sırf davalıya zarar verebilmek, aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmettirebilmek için haricen yapılan ödemelerin de menfi tespit davasına konu edildiğini, davalının haricen yapılan ödemeleri inkar etmediğini, protokolün 3. maddesinden de anlaşılacağı üzere gibi harçların davacıya ait olduğunu, haricen tahsil harcının 5.595-TL tutmasına rağmen davacı tarafından harç için olduğu iddia edilen, 2.985-TL ödeme yapıldığını, haricen tahsilin dosyaya bildirilmemesinin çözümünün menfi tespit davası açmak olmadığını, alacaklıya icra dosyasından muhtıra gönderdiğini, alacaklının, tahsil edilen tutarların mükerrer tahsili için ne bir talebi, ne de dosyadan herhangi bir işlemi olduğunu, davacının haricen tahsil edilen tutar yönünden menfi tespit davası açmasının kötü niyetli olduğunu ve davacının bu miktar yönünden açtığı davada hukuki yararının da olmadığını, protokolün 5. paragrafında .... Asliye Ticaret Mahkemesinde ... Esas sayılı 3. şahıs tarafından, davacının talimatı üzerine açılan dosyadan, davacı tarafından feragat edilmesi sağlanacağını, davacının bu protokolde, davanın kendi talep ve talimatı ile açıldığını kabul ettiğini ve prokolün imzalanmasından itibaren 3 gün içinde bu dosyadan feragat edilmesini sağlayacağını, ... vekilinden bu hususta muvafakat aldığını protokole yazdırdığını, davacının bu davadan feragat edilmesini de sağlamadığını, burada da kötü niyetli hareket ettiğini ve protokolü ihlal ettiğini, tüm bu sebeplerle; davacının haksız ve kötü niyetli davasının reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasının UYAP kayıtları, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının UYAP kayıtları, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/372 Esas sayılı dosyasının UYAP kayıtları, ödemeleri gösterir banka dekontları, davacı şirket ve davalı vekili arasında arasında imzalanan protokol, bilirkişi kök ve ek raporu ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; davacının.... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan takibine konu alacaktan dolayı davalı ...'a borçlu olup olmadığından ibaret Menfi Tespit davasıdır.
Davacı taraf vekili, müvekkil aleyhine davalı tarafından.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin tebliğ alınmasından sonra alacaklı hesabına 25.000-TL, ve yine alacaklı vekili hesabına 38.985-TL, 20.000-TL VE 39.000-TL olmak üzere tüm ödemeler yapılarak borcun bitirildiği tüm taahhütlerin yerine getirildiği ancak davalı alacaklı tarafından icra dosyasının kapatılmadığı, tahsil harcı nedeniyle ayrıca 2.985-TL fazla ödeme alındığı, toplamda 122.985-TL ödeme yapılmasına rağmen kapatılmayan icra takibi nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf vekili, davalı ile söz konusu borcun ödenme şekline ilişkin 02/11/2021 tarihli protokol imzalandığını, bu protokol kuralları çerçevesinde davacı yanın ödeme yapması durumunda dosya borcundan indirim yapılacağının kararlaştırıldığını ancak davacı yanın son ödemesini 1 ay gecikmeli ödediği gibi bir önceki taksidini de eksik ödediğinden protokole uyulmayarak indirimlerin geçersiz hale geldiğini, söz konusu haricen ödenen kısımlar için müvekkilin mükerrer bir talebinin bulunmadığını, davacı yanın bu davada amacının kötü niyetle müvekkili vekalet ücretine hükmetmek olduğunu, icra dosyasında haricen tahsilatta harçtan borçlunun sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle kötü niyetle açılan davada davacının hukuki yararının bulunmadığını davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyanın incelenmesinde; davalı ... tarafından davacı aleyhine 04/06/2021 vadeli, ... seri numaralı 100.000-TL bedelli çeke dayanılarak Kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapıldığı, 01/08/2022 tarihinde dosya kapak hesabı yapıldığı ve buna göre en son yapılan kapak hesap raporuna göre toplam alacağın 139.819,93-TL olduğu, yapılan ödemeler toplamının 122.985,00-TL olduğu ve bakiye borcun 16.834,93-TL olduğu, icra dosyası üzerinden yapılan son işlemlerin borçlunun protokol şartlarına uymaması üzerine kalan bakiye borç üzerinden devam edildiği anlaşılmıştır.
Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 15/12/2022 tarihli bilirkişi raporuna göre; " dosyaya mübrez belge, bilgi, dava dosyası, davacı yana ait ticari defter ve belgeler ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; Dava konusunun, davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takipte davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti talebinden ibaret olduğu, davacı şirket yetkilisi olan ... tarafından davalı ve davalı vekili hesabına olmak üzere toplamda 122.985,00-TL ödeme yapıldığının anlaşıldığı, taraflar arasında akdedilen Protokole göre toplam 120.000,00-TL anlaşılan borcun 25.000,00-TL'si peşin kalanı 3 eşit taksit halinde ödeneceği kararlaştırıldığı, bu hükme göre peşin ödemeden sonra kalan borcun (120.000,00-TL - 25.000,00-TL=) 95.000,00-TL olduğu, kalan bu borcun (95.000,00-TL /3 eşit taksit) 31.666,66-TL olarak 3 taksitte ödeneceği, protokolde ödenecek taksitlerin tarihine ilişkin bir maddenin yer almadığı, dolayısıyla bir ödeme günü de belirlenmediği, davacı yan tarafından her taksiti 31.666,66-TL olan 3 taksit ödemesi sırasıyla 03 Aralık 2021'de 38.985-TL, 07 Ocak 2022'de 20.000,00-TL, 01 Mart 2022'de 39.000-TL olarak yapılmış olduğu, yapılan ödemelerden görüleceği üzere 2022 Şubat ayında hiç ödeme yapılmamış olduğu ve davacı son ödemesini yaklaşık 1 ay gecikmeli ödediği ve sondan bir önceki ödemesini de eksik ödeyerek protokole göre ödemelerini aksattığı anlaşıldığı, neticeten; davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında kesinleşen tutarın 136.116,88-TL olduğu anlaşılmakla Mahkemece davacı yanın ödemelerinin protol hükümleri ihlali niteliğinde olduğuna karar verilmesi halinde, davalı yanın davacı yandan bakiye 136.116,88-TL - 122.985,00-TL = 13.131,88-TL alacaklı olacağı sonuç ve kanaatine varılmaktadır." yönünde görüş beyan edilmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, tarafların rapora karşı itirazlarını sunması üzerine dosya ek rapor düzenlenmek üzere bilirkişiye tevdi edilmiş , Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 31/03/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre; " dosyaya mübrez belge, bilgi, dava dosyası ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; Dava konusunun, davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takipte davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti talebinden ibaret olduğu, Davacı şirket yetkilisi olan ... tarafından davalı ve davalı vekili hesabına olmak üzere toplamda 122.985,00-TL ödeme yapıldığı anlaşıldığı, Dava konusu somut olayda asli uyuşmazlığın, davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası nezdinde davacı tarafından yapılan ödemelerin taraflar arasında akdedilen Protokol'e uygun olarak yapılıp yapılmadığı, protokol gereği yapılan indirimlerin hükümsüz kalıp kalmadığı, davacının Protokol hükümlerine uyup uymadığı, noktasında toplandığı, taraflar arasında akdedilen Protokole göre toplam 120.000,00-TL anlaşılan borcun 25.000,00-TL'si peşin kalanı 3 eşit taksit halinde ödeneceği kararlaştırıldığı, bu hükme göre peşin ödemeden sonra kalan borcun (120.000-TL - 25.000-TL-) 95.000,00-TL olduğu, kalan bu borcun (95.000,00-TL / 3 eşit taksit) 31.666,66-TL olarak 3 taksitte ödeneceği, protokolde ödenecek taksitlerin tarihine ilişkin bir maddenin yer almadığı, dolayısıyla bir ödeme günü de belirlenmediği, davacı yan tarafından her taksiti 31.666,66-TL olan 3 taksit ödemesi sırasıyla 03 Aralık 2021'de 38.985-TL, 07 Ocak 2022'de 20.000-TL, 01 Mart 2022'de 39.000-TL olarak yapılmış olduğu, yapılan ödemelerden görüleceği üzere 2022 Şubat ayında hiç ödeme yapılmadığı, bütün bu hususların birlikte değerlendirildiğinde davacı yanın ödemelerinin Protokol'e uygun olup olmadığı veya protokol gereği yapılan indirimlerin hükümsüz kalıp kalmadığı hususların takdiri mahkemeye ait olacağı kanaati hasıl olduğu, neticeten; davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan.... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında kesinleşen tutarın 136.116,88-TL olduğu anlaşılmakla Mahkemece davacı yanın ödemelerinin protol hükümleri ihlali niteliğinde olduğuna karar verilmesi halinde, davalı yanın davacı yandan bakiye 136.116,88-TL - 122.985,00-TL = 13.131,88-TL alacaklı olacağı, İş bu seçenekten devamla, dosyaya örneği yeni sunulan 01.11.2021 tarihli taahhüt evrağında toplam borcunun toplam 141.955,33-TL olarak belirtildiği ve davacı tarafın taahhüt evrağında “ayrıntılı olarak açıklanan 141.955,33-TL dosya borcunu yukarıda taksitlendirildiği şekilde ödemek için..” şeklinde yazılı beyanı mevcut olduğu, Mahkemece taahhüt evrağında belirtilen borcun kabul edilmesi halinde ise; davalı yanın davacı yandan bakiye 141.955,33-TL - 122.985,00-TL = 18.970,33-TL alacaklı olacağı, Mahkemece davacı yanın ödemelerinin protokol hükümleri ihlali niteliğinde olmadığına karar verilmesi halinde taraflar arasında akdedilen protokol hükümleri kapsamında harçların davacı tarafından ödeneceği kararlaştırıldığı anlaşılmakla davacı yanın davalı yana herhangi borcunun veya alacağının bulunmayacağı sonuç ve kaanatine varılmaktadır." yönünde görüş beyan edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre; davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, davacı ve davalı arasında takip konusu borca ilişkin 02/11/2021 tarihli protokolün imzalandığı, söz konusu protokole göre davacı borçlu tarafından davalı alacaklıya toplam borç üzerinden 25.000,00-TL nin peşin ödendiği, kalan borcun ise protokol kapsamında 3 eşit taksitte ödenmesi hususunun kararlaştırıldığı, davacı tarafından davalıya bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere 03/12/2021 tarihinde 38.985-TL, 07/01/2021 tarihinde 20.000-TL ve 01/03/2022 tarihinde 39.000-TL ödemeler yapıldığı, söz konusu ödemelerin protokol kapsamında belirtilen 3 eşit taksitle yapılmadığı ve davacı tarafın protokole uygun davranmadığının tespit edildiği, bu haliyle davacının borcunun sona ermediği, yapılan ödemelerin artık kısmi ödeme olarak mahkememizce kabul edildiği, protokolde ödemelerin protokele uygun yapılmaması halinde yapılan indirimlerin geçersiz olacağının yazılı olduğu, bu haliyle davacının davalıya yapmış olduğu 122.985,00-TL nin TBK madde 100 dikkate alınarak icra dosyasında öncelikle faiz, icra masrafı ve diğer masraflardan düşülmesinin gerektiği anlaşılmakla davacının davasının kabulü ile Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile; davaya konu olan.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasından dolayı TBK 100. Maddesi hükmü dikkate alınarak İİK 72. Maddesi uyarınca ödenen ve dosyamız üzerinden harcı yatırılan 111.171,92-TL bedel yönünden DAVACININ DAVALIYA BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE karar verilmiş, dava tarihi itibariyle davalı alacaklı tarafından icra dosyasına herhangi bir haricen tahsilat bildiriminde bulunulmadığından, bu durumda davalı tarafın sanki ödeme hiç yapılmamış gibi icra takibine devam ettiğinden, haricen tahsil bildiriminin mahkememiz dosyası üzerinden menfi tespit davası açıldıktan sonra 14/06/2022 tarihinde bildirim yapıldığı ve harcının yatırıldığından , davanın açılmasına davalı taraf sebebiyet verdiğinden yargılama gideri ve vekalet ücreti davalı üzerinde bırakılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Kötü niyet tazminatı talebi öğreti ve Yargıtay uygulamasına göre alacağın bulunmadığını bildiği veya bilmesi gereken bir durumda olduğu halde icra takibine girişen alacaklı kötü niyetli kabul edilir. Davalının icra takibine girişmekle kötü niyetli olduğu hususunun dosya kapsamında açıkça kanıtlanmamış olması ya da öyle olduğu açıkça kanıtlanmasına gerek olmaksızın dosya kapsamından açıkça anlaşılmasının mümkün olduğu bir durumun dosya kapsamında mevcut olmadığı anlaşıldığından bu itibarla kötü niyet tazminatı koşullarının bulunmadığı kanaati oluştuğundan davacı tarafın kötü niyet tazminat talebin reddine karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE;
1-Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile; davaya konu olan.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasından dolayı TBK 100. Maddesi hükmü dikkate alınarak İİK 72. Maddesi uyarınca ödenen 111.171,92-TL bedel yönünden DAVACININ DAVALIYA BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-Davacı tarafın şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 7.594,15-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.898,54-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 5.695,61-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 17.676,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 1.898,54-TL Peşin/nisbi Harcı, 1.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 104,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.083,24-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa re'sen iadesine,
Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/07/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır