T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/353 Esas
KARAR NO:2022/604
DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:02/06/2022
KARAR TARİHİ:14/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 02/06/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... (...) üyesi olduğunu, ... 2021 tarihleri arasında düzenlenmesi taahhüt edilen "... (...) Fuarı", müvekkilin üyesi olduğu ... (...) ile ... A.Ş. arasında 29.5.2018 tarihli "... ... Fuarı’nın Organizasyonuna Dair Sözleşme" ve bu Sözleşme dayanak alınarak imzalanan 20.8.2020 tarihli "... ... ... Fuarı'nın Yapımına İlişkin Ek Sözleşme"yle belirlenen fuar tarihi, fuar katılım sözleşmelerinin pandemi nedeniyle ifasının imkansızlığının tespiti ile bu sözleşmelerin Borçlar Kanunu uyarınca uyarlanması istemiyle açılan ve davalının kabulü nedeniyle konusuz kalan davalar sonunda, yine davalı tarafın tek yanlı iradesiyle belirlediği ... tarihleri arasına ertelendiğini, ancak bu sözleşlemeler, ... tarafından: Fuar Koordinasyon Komitesinin yetki ve sorumluluğunda olan ve her biri gündeme alınmak suretiyle değerlendirilmesi gereken fuar süresi, fuar öncesi ve sonrasında tarafların yetki ve sorumluluklarında değişiklikler, fuar katılım ücretlerinde uyarlama gibi bir çok hususta davalı tarafın tek yanlı irade açıklamalarının olmasına rağmen, davalı tarafın Fuar Koordinasyon Komitesi toplantısının yapıldığına, gündemine ve toplantının sonucuna ait tutanakları imzadan kaçınarak Fuar Koordinasyon Komitesini işlevsiz bıraktığını, davalı tarafın fuar yerini yine tek yanlı olarak "... ... ...", fuar tarihini ise ... tarihleri olarak değiştirdiği, bu durumun ise davalının bünyesinde bulunduğu ... Holding resmi web adresinde ilan edildiğini, bu durumun müvekkilinin davacının üyesi olduğu ... tarafından ... 60. Noterliği nezdinde düzenlenen 24.12.2021 günlü, ... ve ... yevmiye numaralı e-tespitler ile tutanak altına alındığı, davalı şirketin ilan ettiği yeni fuar yeri ve fuarın ifa tarihlerine ait tek yanlı değişikliklerin hukuksal geçerliliği olmaması nedeniyle fuarın19-27 Şubat 2022 tarihleri arasında ... Kavşağı, ... ... ..., ... ... Karşısı, ... ... ... ... Fuar Merkezi (yeni adıyla ...) 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı salonlarda gerçekleştirileceğini ispatlayıcı mahiyette ... ... A.Ş ile ... A.Ş arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesi ile desteklenen ... A.Ş. kanuni temsilcileri tarafından imzalı garanti taahhütnamesinin ...'e iletilmesinin noter aracılığıyla ve ihtarnameyle talep edildiğini, bu ihtarnameyle davalı tarafa tebliğ olunan hususların da yerine getirilmemesi üzerine bu defa ... tarihleri arasında yapılması gereken fuarın süresinin kısaltılarak, hatta önceki deneyimlerle sabit olduğu üzere fuardan faydanın yoğunlukla sağlanacağı 27 Şubat Pazar gününün fuar süresinden çıkarılıp, fuarın ... tarihlerinde gerçekleştirileceğinin duyurulduğunu, bunun da sözleşmeye aykırı olduğunu, fuarın gerek sözleşmeyle belirlenmiş 19-27 Şubat, gerek tek taraflı olarak ve usulsüz şekilde değiştirilen ... Şubat tarihlerinde yapılacağının "Yurt İçinde Fuar Düzenlenmesine Dair Usul Ve Esaslar" kapsamında ilan edilen fuar ana takviminde gösterilmediği gibi ilan tarihi itibariyle sözü edilen takvime alınmasının ilgili mevzuat karşısında olanaksız olduğu, ayrıca ... ... A.Ş ile davalı arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesinin olmadığını, istenilmesine karşın davalı tarafça üyesi olduğumuz ...'e ısrarla sunulmadığını, fuar alanı işleticisi olan ... ... A.Ş.nin ilan ettiği fuar takviminde sözleşmeye konu fuardan söz edilmediğini, esasen 2021 yılında gerçekleşmesi gerekirken 2022 yılına ertelen fuar için her şeyden önce basiretli tacir sıfatıyla zamanında ve uygun koşullarla fuar alanın tahsisinin bile sağlanmadığı tespitlerine dayanan nedenlerle ... ile ... A.Ş. ile davalı arasında akdedilen tüm sözleşmeler ... tarafından tek yanlı olarak feshedildiğini ve müvekkili şirketinde arasında olduğu ... üyelerine duyurulduğunu, ... İle arasındaki sözleşmeleri sonlanan davalı tarafın bu kez de hiçbir haklı nedeni olmaksızın, 2022 yılının Şubat ayında düzenlemesi gereken fuarı bu defa 2022 yılının sonuna ertelediğini açıkladığını, fuar tarihinin bu kez aralık/2022 sonuna ertelemesi, anılan tarihin ise ... fuar merkezinin en az talep gören tarihini içermesi ve bu nedenle fiyatlama olarak en uygun tarih olması nedeniyle davalı yanın kendi çıkarlarına, katılımcıların ise zararına davrandığının açık karinesi olması, keza bahse konu tarihin yurt dışından gelebilecek ziyaretçiler yanında yurt dışı tedarikçilerin dini bayramlarına rastlaması nedeniyle katılımlarının çok sınırlı olduğunun ... ile ilgili asgari bilgi seviyesine haiz her bireyin bilgisi dahilinde olduğu dikkate alındığında fuara ait ticari amaç ve beklentimizle hiç bağdaşmaması karşısında müvekkilinin fuardan çekilme hakkını kullandığını, .... Noterliği ihtarnamesiyle davalı tarafa duyurmuş; ayrıca davalının fuar katılım bedeli olarak tahsil ettiği 133.070,00 TL'nın bu ihtarnamenin tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içinde müvekkilinin banka hesabına iade edilmesini, aksi takdirde bu tutarın tahsili için gerekli yasal takip yollarına başvurulacağı, haklı nedenlerle fuardan çekilme nedeniyle "Katılımcı Sözleşmesi"ne dayanarak tarafımızdan cezai şart veya diğer bir yükümlüğün ifasının talep edilemeyeceğinin bildirildiğini, davalı tarafça ihtara yanıt verilmediğini, müvekkili tarafından davalıya ödemiş olduğu çekişme konusu olmayan katılım bedeli ve ihtarname masrafının icra yoluyla davalıdan geri alınması için ilamsız icra takibi başlattığını, davalının ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin devamına, kötüniyetli karşı tarafın %20’den aşağı olmamak üzere üst hatten icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili tarafından sunulan 06/07/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin davasını yetkisiz mahkemede açtığını, taraflar arasında imzalı Yetki Sözleşmesi gereğince tarafların tacir olduğu da dikkate alındığında Yetkili Mahkeme Ve İcra Daireleri Bakırköy Mahkemeleri Ve İcra Daireleri olduğunu, bu nedenle dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, esas yönden ise davacı şirketin dava dilekçesinde ... adlı derneğe üye olduğundan bahisle birtakım iddialar öne sürse de davacı tek başına basiretli bir tacir olup işlem ve eylemlerinden tek başına sorumlu olduğunu, dava konusu fuarın ertelenmesi ile ilgili müvekkil şirketin, fuarın tarihini değiştirme hakkı bulunduğunu, fuar tarihinin değiştirilmesi katılımcılara sözleşmeyi fesih ve ödenen bedelin iadesi hakkı vermediğini, müvekkil şirketin pandemi nedeniyle devlet tarafından alınan kararlar ve yayınlanan genelgeler nedeni ile fuarı ertelemek zorunda kalmış, belirlenen tarihte yurt dışından misafirlerin pandemi nedeniyle katılamayacak olmaları nedeniyle fuar katılımcıları tarafından ertelenmesinin talep edildiğini, müvekkili şirketin sektörden gelen talepler doğrultusunda fuarı ... tarihine ertelediğini, bu kapsamda söz konusu fuarın ilk olarak ... tarihine ertelenmişse de pandeminin belirlenen tarihte halen daha devam etmesi ve yüz binleri bulan vakalar sonucunda söz konusu fuarın bir kez da ... tarihine ertelendiğini ve fuarın iptalinin kesinlikle söz konusu olmadığını, söz konusu fuarın ... Tarihinde İstanbul Fuar Merkezinde gerçekleştirileceğini, davacı şirketin iddia ettiği gibi bu ertele keyfi sebeplerle yapılmadığını, dönemin gerektirdiği tedbirlerin müvekkil şirket tarafından alındığını, bu kapsamda tüm dünyada da aynı tedbirlerin alındığını, söz konusu fuarların ertelenmesi tüm dünya genelinde geçerli bir sorun olup bununla ilgili 2022 yılında yapılması planlanan sektörün avrupadaki en büyük fuarı olan boot düsseldorf fuarının da 2023 yılına ertelendiğini, açıklanan nedenlerle öncelikle yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini, haksız, kötüniyetli ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine, davacı taraftan %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Davalı taraf yetki itirazında bulunarak Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu ve davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 27/09/2022 tarihli dilekçesi ile; yetki itirazını kabul ettiklerini, bu nedenle dosyanın yetkili Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini talep etmiştir.
Yetkiye ilişkin yasal düzenlemelere bakılacak olursa; 6100 sayılı HMK'nın 6. maddesinde, genel yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu açıklanmıştır. Para borçları götürülecek borç niteliğinde olduğundan alacaklının ikametgahı mahkemeleri de yetkili mahkemedir. Ayrıca sözleşmeden doğan davalarda HMK 10. Madde gereği sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesi yetkilidir. Tarafların tacir olması nedeniyle aralarında yetki sözleşmesi olması halinde bu sözleşme ile belirlenen mahkemede davaya bakmaya yetkilidir.
Eldeki davada taraflar arasında yetki sözleşmesi bulunmaktadır. Taraflar arasında düzenlenen 15/10/2020 tarihli dava konusu ... ... ... Katılımcı Sözleşmesinin 32. Maddesinde her türkü uyuşmazlık durumunda Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğunun düzenlendiği, davacı tarafça yetkili mahkemede dava açılmayarak yetkisiz olan Mahkememizde açılmıştır. Davalı taraf süresinde yetki itirazında bulunarak yetkili mahkemenin sözleşmede belirtildiği üzere Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin olduğunu belirtmiş, davacı tarafça davalının yetki itirazı kabul edilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi talep edilmiştir.
Somut olayda mahkememizin her yönden yetkisiz olduğu açık olup, süresinde yetki itirazında bulunarak doğru yetkili mahkemeyi belirten davalı şirketin yetkiye yönelik itirazı haklı olduğundan mahkememizin yetkisizliğine ve dosyanın görevli ve yetkili mahkeme olan Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça açılan DAVANIN, HMK 114/1-ç maddesi gereğince mahkememizin yetkisiz olması nedeniyle dava şartı yokluğundan HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2- HMK 20/1 maddesi gereğince, kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İSTANBUL ANADOLU ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE tevzi edilmek üzere İstanbul Anadolu Adliyesi Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna GÖNDERİLMESİNE, aksi halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
3- Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususunun görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair; tarafların yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/10/2022
Katip ...
e-imza*
Hakim ...
e-imza*