T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/407 Esas
KARAR NO: 2023/445
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/06/2022
KARAR TARİHİ: 02/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 25/06/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... ve...Otoyolu(“Otoyol”)’nun işletmesi davacı müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı'ya ait ... plakalı araçlar ile 01.02.2019-05.04.2019 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili Şirketçe; davalı aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalı “yetkiye, borcun tamamına, ferilerine, işlemiş faize” itiraz ettiğini ,İlgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı tarafın itirazları zaman kazanma amacı ile haksız ve kötüniyetle yapıldığını, mezkur dava ikame edilmeden önce davalı tarafça İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaliri ve borcun ödenmesine ilişkin arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu ancak; anlaşmaya varılmadığını, davalının takip tarihindeki adresinin burdur ili, bucak ilçesi sınırlarında olması nedeniyle bucak icra müdürlüğünün yetkili olduğu yönündeki yetki itirazı yerinde olmadığını, davalı takibe itiraz dilekçesinde İİK’ya göre ilamsız takipte yetkili icra dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi olduğunu, şirket adresinin Kütahya ili, Tavşanlı ilçesi sınırları içerisinde olması nedeniyle Bucak İcra Dairesinin yetkili olduğunu ileri sürdüğünü, ancak davalı tarafından davacının seçimine göre icra takibinin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde açılabileceğini, dolayısıyla takibe konu borcun ihlalli geçişten kaynaklanan para borcu olması nedeniyle; davacı şirket seçimlik hakkını tbk md.89/1 yönünde kullanarak, şirket merkezinin bulunduğu istanbul icra dairelerinde takip açılışını gerçekleştirdiğini, davalıya ait araçların Otoyol’u kullandığı anlarda HGS/OGS hesapları müsait olmadığını, HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak davalının sorumluluğunda olduğunu, Otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, ücretli otoyolları kullanan davalı HGS/OGS hesabını müsait tutmayarak müvekkili şirket’in sağladığı hizmetin karşılığında ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, davalının kendi ihmal ve kusurunun neticesini müvekkili şirket’e yüklemeye çalışması kabul edilemeyeceğini, müvekkili şirketçe, davalıya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığını ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun "Ürün kara listede, OGS de tanımlı vb." sonucu ile döndüğü anlaşıldığını, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının OGS/HGS etiketinden geçiş ücreti çekilememiş ve ücreti ödenmeyen geçişleri için geçiş ücreti ve bu geçiş için yukarıda açıklandığı üzere ceza bedeli borçları tahakkuk ettirildiğini, ihlalli geçiş yapan araç sahibi birçok kanaldan ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebildiğini, müvekkili şirket’e ödeme yapılabilecek kanallar açık olduğunu, sanal pos aracılığı ile kredi kartı ve banka kartı vasıtasıyla ödeme yapılabildiğini, davalı mesleği işi gereği ücretli otoyolu kullandığını, davalı hakkında İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde; 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 2 nci maddesi uyarınca işlemiş ve işleyecek dönem için takip tarihinde yürürlükte olan %19,50 ticari faiz oranı- değişen oranlarda ve faiz oranlarındaki artıştan doğan her türlü hakları saklı tutularak talepte bulunulduğunu, takibe konu alacağın likit olduğu ve davalının kötüniyetli olarak ve takip sürecini sürüncemede bırakmak maksadı ile takibe itiraz ettiği, itirazın iptali ile takibin devamı yanında davalı aleyhine en az %20 tutarında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP: Davalı tarafa çıkarılan tebligatın davalıya usul ve yasaya uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen davalı taraf davaya süresinde cevap vermeyerek HMK 128. maddesi gereğince davacının iddialarının tamamını inkar etmiş sayılmıştır.
DELİLLER : İstanbul ... İcra Müdürlüğünün...2 Esas sayılı icra dosyası, İhlalli Geçiş Listesi, İhlalli Geçişlere İlişkin Görüntü ve Provizyon Kayıtları, trafik tescil bilgileri, 01/02/2023 tarihli bilirkişi raporu, CD ve tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi... tarafından hazırlanan 01/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Karayollarına ait tüm otoyollar ile 4046 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı kanunda belirtilen şekilde geçiş ücretlerinin tahsil edildiği, Davalı ... adına kayıtlı... plakalı 1 adet aracın 01.02.2019-05.04.2019 tarihleri arasında davacı firma tarafından işletilen köprü ve otoyollardan 20 Adet ihlalli / eksik bakiyeli HGS etiketi / HGS Plaka ile geçiş yaptığı, yine davalının 6001 sayılı kanuna göre geçişlerini takip eden 15 günlük yasal sürede HGS etiketine bakiye yüklediği yada geçiş ücretlerini ödediğine dair dosyaya bir belge ve bilgi sunmadığı, dolayısıyla ihlalli duruma düştüğü, Davalı firmaya ait... Plakalı araç tarafından 01.02.2019-05.04.2019 tarihleri arasında yapılan 20 adet İhlalli geçişlerden ötürü 775,85-TL GEÇİŞ ÜCRETİ + 3.103,40-TL (4 KATI) CEZA olmak üzere TOPLAM 3.879,25-TL borçlu olduğu Davacı tarafın 02.07.2019 Takip Tarihi itibariyle, Davalıdan, 2019 yılı içerisinde yapılan 20 adet geçişin ücreti, cezası, temerrüt faizi ve %18 KDV Miktarı aşağıdaki tabloda belirtilmiştir.
¸Davalı şahsın davacı firmaya ödemesi gereken cezalar, temerrüt faiz miktarı ve KDV dahil olmak üzere Toplam 4.144,68-TL borçlu olduğu, Borç tamamen ödeninceye kadar 3.879,25 TL Asıl Alacak üzerinden %19,50 Avans Faiz (TCMB tarafından deklere edilen değişen oranlarda) ve KDV talep edebileceği..." sonuç ve kanaatini bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Dava, davalının otoyol geçiş tutarı ve 6001 sayılı Kanun gereğince tahakkuk ettirilen ceza tutarının tahsili amacı ile başlatılan icra takibine karşı itirazın iptali davasıdır.
İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, bir eda davasıdır. Mahkemenin davanın reddi ya da kabulü yönünde verdiği karar, maddi anlamda kesin hüküm teşkil edeceğinden; davanın reddi halinde alacaklı, borçluya karşı aynı alacaktan dolayı yeni bir alacak davası açamayacağı gibi, davanın kabulü halinde borçlu da, alacaklıya karşı bir menfi tespit veya istirdat davası açamayacaktır.
Bu nedenledir ki, mahkeme itirazın iptali davasında tarafların iddia ve savunmalarını genel hükümlere göre inceleyerek, borcun varlığını ve miktarını araştırmak zorundadır.
Yasal dayanağını İİK'nın 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
Dosyaya getirtilen İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 3.879,25 TL asıl alacak, 224,94 TL işlemiş faiz ve 40,49 TL olmak üzere toplam 4.144,68 TL borcun ödenmesi amacıyla 06/08/2019 tarihinde 7 örnek nolu ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun borca itiraz ettiği, itirazın ve davanın süresinde olduğu görülmüştür.
İİK'nın 50/1. maddesi uyarınca, para veya teminat borcu için takip hususunda HMK'nın yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile uygulanır. 6100 sayılı HMK 10. maddesi gereğince sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda dava ve icra takibi, sözleşmenin yerine getirileceği (ifa edileceği) yerde açılabilir. Sözleşmenin yerine getirileceği yer tarafların açık ya da örtülü isteklerine göre belirlenir. Aksi durumda ise sözleşmenin yerine getirileceği yer Türk Borçlar Kanunu’nun 89. maddesi gereğince tespit edilir. Uyuşmazlık sözleşmeden doğan bir para borcuna ilişkin olup, sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa, bu para borcu alacaklının ödeme zamanındaki ikametgahında ödenir. Davalı taraf icra takibinin yetkisine itirazda bulunmuşsa da davacı, icra takibinde hizmet sözleşme ilişkisi nedeniyle doğan para alacağının tahsilini talep ettiği ve alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olması nedeniyle davalının yetki itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 5. fıkrasında; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği, 7. fıkrasında geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezaların uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; dosya kapsamına uygun, denetime elverişli ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davalı tarafa ait ...plaka sayılı aracın 01/02/2019 ile 05/04/2019 tarihleri arasında ihlalli geçişler yaptığı, köprü ve otoyol geçiş ücretlerinin ödenmediği, bilirkişi raporu ile davacının köprü geçiş ücreti ve geçiş ücretinin ödenmemesinden kaynaklanan 3.879,25 TL asıl alacak, 224,94 TL işlemiş faiz ve 40,49 TL olmak üzere toplam 4.144,68 TL alacağın bulunduğu ve 6001 Sayılı Yasanın 30/5 maddesine göre davacının cezayı talep etme hakkı olduğu, düzenlenen bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması nedeniyle hükme esas alınarak davanın kabulü ile davacı tarafın başlattığı İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden devamına karar verilmiştir.
Anılan durum karşısında takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20 oranı üzerinden hesaplanan icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile;
a) Davacı tarafın başlattığı İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra dosyasında borçlu davalı tarafından 3.879,25 TL asıl alacak, 224,94 TL işlemiş faiz 40,49-TL KDV olmak üzere toplam 4.144,68-TL alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin takip talebindeki şartlarla belirtilen miktarlar yönünden kaldığı yerden devamına,
b) Hükmolunan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 775,85-TL icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 283,12-TL nispi karar harcından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 202,42-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL başvuru harcı, 80,70-TL peşin harç, 230,50-TL tebligat gideri, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.891,90-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 4.144,68-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/06/2023
Katip
e-imza*
Hakim
e-imza*
Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İmza ile imzalanmıştır.