T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/472 Esas
KARAR NO: 2023/742
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/08/2022
KARAR TARİHİ: 09/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 01/08/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Tarafların duvar kağıdı tedariki konusunda anlaştıklarını ve 07.11.2019 tarihli "...-Tedarikçi Satın Alma Esas Sözleşmesi" imzalandığını, sözleşmenin imzalanması ile ticari ilişkiye başlandığını, davacının edimlerini yerine getirdiğini, cari hesap bakiyesinin ödenmediğini, ... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. Sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, borçlunun 08.03.2022 tarihli dilekçesi ile yetkiye itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, sonrasında dosyanın .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. sayılı dosyasına tevzi edildiğini, davalı tarafından .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. sayılı dosyasından gönderilen ödeme emrine ve borcun tamamına itiraz edildiği ve huzurdaki davanın ikame edildiğini, 21.03.2022 tarihinde ... Arabuluculuk Bürosuna başvurulduğu ve anlaşmazlıkla sonuçlandığını, itirazın iptali ile davalının kötü niyetli olarak yapmış olduğu itiraz sebebiyle, %20'den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, faize ve faiz oranına itirazın kabulünün mümkün olmadığını, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla, Davalı / Borçlunun .... İcra Müdürlüğünün 2022/... E. sayılı dosyasına yaptığı haksız ve hukuka aykırı itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesine, borçlunun kötü niyeti sabit olduğundan takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP: Davalı vekili tarafından sunulan 26/08/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesi ve delil listesi HMK'nın emredici hükümlerine gereğince usulüne uygun olmadığını, dava dilekçesinde iddia ve beyanlarını ispat ile mükellef olup, delillerini sunması gerektiği halde yeterli belge ve delil sunmadığını, düzenlenen sözleşmenin sat-öde (satıştan ödemeli) sözleşmesinin olduğunu, anlaşılan sözleşme tipine göre; ay içinde satılan ürünlerin ödemesi satıldığı ayın son günü vade başlangıcı olarak kabul edildiğini, bu tarihten 30 gün sonra sadece satılan ürünlerin ödemesi yapıldığını, sözleşmeye göre; vade ve ödenecek tutar bu usule göre belirlendiğini, ödeme ürünün satışına bağlandığını, bu nedenle davalının satmadığı ürünün bedelini davacıya ödemesi söz konusu olmadığını, taraflar arasında imzalanan satış sözleşmesinin 3.27 maddesine göre, nakliye bedelleri de Satıcı' ya ait olmak üzere iade etme ve bedellerini Satıcı'nın piyasada geçerli olan son satış fiyatı üzerinden geri fatura etme hakkına sahip olduğu, Satıcı'nın bu hususu kabul ve taahhüt ettiği kararlaştırıldığını, talebin sözleşmeye aykırı olduğunu, likit olmayan alacak için icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, ancak bu husustan daha önemli olan, davalının ödeme yükümlülüğünün doğabilmesi için öncelikle ürün satışının gerçekleşmiş olması, davacıya ait ürünlerin kaç adette satıldığı ve stokta ne kadar kaldığı yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda açıklığa kavuşacağını, taraflar arasında delil sözleşmesi bulunduğunu, sunulmuş olan sözleşmenin 15. maddesine göre; işbu sözleşme ile ilgili her türlü uyuşmazlıkta ...'in resmi defter ve kayıtları ile bilgisayar kayıtlarının HMK uyarınca geçerli, bağlayıcı ve kesin delil olacağı kararlaştırıldığını, dava dilekçesi ekinde sunmuş olduğu ve yargılama süresince sunacağı tüm delillere itirazlarının olduğunu, İİK'nun 67. maddesinde belirlenen koşullar oluşmadığından, davacı tarafın icra-inkar tazminatı talebinin reddi gerekeceğini, arz ve izah edilen ve re'sen değerlendirilecek diğer nedenlerle, davacının davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER: .... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı icra dosyası, 07/11/2019 tarihli tedarikçi satın alma esas sözleşmesi, cari hesap, faturalar, mutabakat mektubu, taraf şirketlerin BA/BS formları, arabulucu tutanağı, arabulucu sarf kararı, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
.... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... A.Ş. aleyhine cari hesaptan kaynaklı toplam 1.328.627,48-TL alacağa ilişkin adi takip yoluyla icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı tarafından takibe süresinde yapılan itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, icra takibinin derdest olduğu ve itirazın iptali davasının süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
... Asliye Ticaret Mahkemesi kanalı ile alınan Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 03/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Taraflar arasındaki ilişkinin taraflar arasında düzenlenen 07.11.2019 tarihli ...-Tedarikçi Satın Alma Esas Sözleşmesi ile başladığı ve davacı tarafından davalıya ilk faturanın 09.01.2020 tarihinde düzenlendiği; Davalının, davacı tarafından düzenlenen faturaları kabul ettiği ve yasal süresinde itirazda bulunmadığı, Taraflar arasındaki sözleşmenin sat-öde türünde bir sözleşme olduğu, sözleşmenin feshine dönük bir bilginin dosyada bulunmadığı, Davalının stokta kalan malları davacıya iade etme hakkı olduğu halde iade etmediği veya alması için ihtar etmediği, davacının cari hesap alacağı için davalıdan yazılı olarak talepte bulunmadığı ve ihtar etmediği, davacı tarafından 31.01.2022 tarihi itibariyle hesapta oluşan 1.328.627.48 TL borç bakiye için takip başlattığı ve takibin cari hesap alacağına dayandığı, Yapılan incelemelerde davacının defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 31.01.2022 tarihi itibariyle 1.328.627.48 TL alacaklı olduğu, Davacının talep ettiği alacak tutarının davalı defter kayıtlarında yer alıp almadığı, davacının fatura ettiği ürün bedellerini davalının davacıya ödeyip ödemediğini, alınan ürünlerin sürekli stokta tutulması nedeniyle hangi ürünlerin ne sürede stokta tutulduğu gibi huşuların davalı defter belge ve stok kayıtlarının incelenmesinden anlaşılacağı, Davalı taraftan davacının muavin defter dökümleri istenmiş ve davacı hesapları ile ilgili bir farkın olup olmadığı incelenmek istenmiş ancak davalı tarafından taraflarına bir bilgi verilmediği, kabulü halinde davacının ticari temerrüt faizi talep edebileceği ancak faiz ve icra inkar tazminatı konusunda takdirin mahkemeye ait olduğunun sonuç ve kanaatine varmışlardır.
Bilirkişi ... tarafından sunulan 27/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ... A.Ş'nin ticari defter ve belgeleri ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Talimat raporu kapsamında incelenmiş davalı şirketten ..., İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyası kapsamında alacak talebine konu olan 1.328.627,48 TL tutarında alacaklı olduğu, Davalı şirketin ticari defter ve belgelerinin incelemem kapsamına ibraz edilmediği, yerinde inceleme talebinin olmadığı, ve talimat raporunda yapılan tespitlerin aksine dosya kapsamına ödeme belgesi, ürün iade belgesi yada ürünlerin ödemesinin satışa bağlanmasını iddia etmekle birlikte alım yapılan ürünler ve bu ürünlerin satım bilgisine dayanak evrak ibraz etmediği, görülmüş olmakla birlikte Nihai takdir Sayın Mahkemeye Ait olmak üzere Dâvacı ... A.Ş'nin Davalı ... A.Ş.'den 1.328.627.48 'TI. alacaklı olduğu sonucuna varıldığının sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamına göre; dava; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine ticari satımdan kaynaklanan alacağa ilişkin başlatılan icra takibine yönelik İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı taraf, davalı şirket ile yapılan sözleşme ile davalı tarafa duvar kağıdı tedarik edildiğini ancak davalı tarafça bedeli ödenmediğinden aradaki cari hesap alacağına ilişkin başlatılan icra takibine davalı borçlu tarafça yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, kötüniyetli karşı tarafın icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf ise taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin sat-öde (satıştan ödemeli) sözleşmesi olduğunu, anlaşılan sözleşme tipine göre; ay içinde satılan ürünlerin ödemesi satıldığı ayın son günü vade başlangıcı olarak kabul edildiğini, bu tarihten 30 gün sonra sadece satılan ürünlerin ödemesi yapıldığını, sözleşmeye göre; vade ve ödenecek tutarın bu usule göre belirlendiğini, ödeme ürünün satışına bağlandığını, bu nedenle davalının satmadığı ürünün bedelini davacıya ödemesi söz konusu olmadığını, davalının ödeme yükümlülüğünün doğabilmesi için öncelikle ürün satışının gerçekleşmiş olması gerektiğini bu nedenle haksız davanın reddini talep etmiştir.
Dava konusu olan .... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... A.Ş. aleyhine cari hesaptan kaynaklı toplam 1.328.627,48-TL alacağa ilişkin adi takip yoluyla icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı tarafından takibe süresinde yapılan itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, icra takibinin derdest olduğu ve itirazın iptali davasının süresinde açıldığı anlaşılmıştır.
Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 18/04/2022 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.
Dava konusu ihtilaf davacı ile davalı arasındaki tedarikçi satın alma sözleşmesi kapsamında davacı tarafça davalıya satılan malların bedelinden kaynaklı davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı hususlarından kaynaklıdır.
Mahkememizce davacı tarafça sunulan deliller ve davacı tarafın ticari defter ve kayıtları üzerinde talimat mahkemesi kanalıyla yapılan inceleme sonrası bilirkişi tarafından düzenlenen rapora göre; davacının defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 31.01.2022 tarihi itibariyle 1.328.627,48 TL alacaklı olduğu, Davacının talep ettiği alacak tutarının davalı defter kayıtlarında yer alıp almadığı, davacının fatura ettiği ürün bedellerini davalının davacıya ödeyip ödemediğini, alınan ürünlerin sürekli stokta tutulması nedeniyle hangi ürünlerin ne sürede stokta tutulduğu gibi huşuların davalı defter belge ve stok kayıtlarının incelenmesinden anlaşılacağı, davalı taraftan davacının muavin defter dökümleri istenmiş ve davacı hesapları ile ilgili bir farkın olup olmadığı incelenmek istenmiş ancak davalı tarafından taraflarına bir bilgi verilmediği, kabulü halinde davacının ticari temerrüt faizi talep edebileceği ancak faiz ve icra inkar tazminatı konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için bilirkişi raporu alınmış ve düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; Davacı ... A.Ş'nin ticari defter ve belgeleri ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... Talimat raporu kapsamında incelenmiş davalı şirketten .... İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyası kapsamında alacak talebine konu olan 1.328.627,48 TL tutarında alacaklı olduğu, Davalı şirketin ticari defter ve belgelerinin incelemem kapsamına ibraz edilmediği, yerinde inceleme talebinin olmadığı ve talimat raporunda yapılan tespitlerin aksine dosya kapsamına ödeme belgesi, ürün iade belgesi yada ürünlerin ödemesinin satışa bağlanmasını iddia etmekle birlikte alım yapılan ürünler ve bu ürünlerin satım bilgisine dayanak evrak ibraz etmediği, görülmüş olmakla birlikte Nihai takdir Sayın Mahkemeye Ait olmak üzere Dâvacı ... A.Ş'nin Davalı ... A.Ş.'den 1.328.627,48-TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı şirket arasında duvar kağıdı tedarikine ilişkin sözleşme bulunduğu, davacı tarafça taraflar arasındaki tedarikçi satın alma sözleşmesi kapsamında davalıya satılıp teslim edilen duvar kağıtlarına ilişkin cari hesap alacağının ödenmediğinin iddia edildiği, davalı tarafça malların satılması halinde bedelinin ödeneceğini, aradaki sözleşmenin bu şekilde olduğu bu nedenle davacıya borçları bulunmadığının ileri sürüldüğü anlaşılmakla, taraflar arasındaki tedarikçi satın alma sözleşmesi kapsamında davacı tarafça davalı şirkete duvar kağıdı tedarik edildiği ve bu hususta taraflar arasında cari hesap ilişkisi bulunduğu sabit olup, davalı tarafça bunun aksi yönde bir itirazda bulunulmamıştır, davacı şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonrası düzenlenen rapora göre davacı şirketin davalıdan 1.328.627,48-TL alacaklı olduğu tespit edilmiş olup, davalı tarafça aradaki sözleşme gereği malların satılması halinde ödeme yapılacağı bu nedenle davacı tarafa borçlarının bulunmadığı ileri sürülmüş ise de davalı tarafın bilirkişi incelemesine ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediği anlaşılmakla, mahkememizce alınan bilirkişi raporuna yönelik itirazlarında da müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmadığı ve incelenmesi gerektiğine yönelik bir itirazının bulunmadığı, itirazının genel olarak müvekkili şirketin borçlu olmadığı yönünde olduğu, hem talimat mahkemesi kanalıyla hem mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen raporlar dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunmakla, taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı dosya kapsamına ibraz edilen, sözleşme, fatura, cari hesap ve BA/BS formları ile sabit olup, davacının incelenen ticari defterlerine göre davalıya tedarik ettiği mallar karşılığı davalı şirketten 1.328.627,48-TL miktarında alacaklı olduğu, davalı taraf borçlu olmadığı savunmasında bulunmuş ise de davalının malların teslim edilmediği yönünde bir iddia ve itirazının bulunmaması, davacı tarafça düzenlenen faturalara karşı itirazda bulunmaması ve savunmasının aksine dosya kapsamına sözleşme kapsamında tedarik edilen malların bedelinin ödendiğine ilişkin ödeme belgesi, makbuz, dekont, ürün iade belgesi sunulmaması yada ürünlerin ödemesinin satışa bağlanmasını iddia etmekle birlikte alım yapılan ürünler ve bu ürünlerin satım bilgisine dayanak evrak ibraz etmediği veya satılmayan ürünlerin iade edileceğini usulünce davacıya bildirmediği anlaşıldığından davacı tarafça sözleşme kapsamında davalıya tedarik edilen malların karşılığı 1.328.627,48-TL davalıdan alacaklı olduğu ispatlandığından, Davacı tarafça açılan davanın kabulü ile; Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı icra dosyasında Borçlu davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin borçlu davalı yönünden takip talebinde belirtilen şartlarla kaldığı yerden devamına, Dava konusu olan asıl alacağın likit ve itirazın haksız olması nedeniyle ası alacağın (1.328.627,48-TL'nin) %20'si oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile; Davacı tarafın başlattığı .... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı icra dosyasında;
a) Borçlu davalı tarafından yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin borçlu davalı yönünden takip talebinde belirtilen şartlarla kaldığı yerden devamına,
b) Dava konusu olan asıl alacağın (1.328.627,48-TL'nin) %20'si oranında icra inkar tazminatının borçlu davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
2- Davacı tarafça dava açılırken yatırılan peşin harcın alınması gereken 90.758,54-TL harçtan mahsubu ile bakiye 68.068,90-TL karar harcının borçlu davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3- Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 22.689,64-TL peşin harç olmak üzere toplam 22.770,34-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4- Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.560,00-TL'nin haksız çıkan taraf olan davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
5- Davacı tarafça yargılamanın yürütülmesi nedeniyle yapılan 13 adet tebligat-posta gideri 112,00-TL, talimat masrafı 43,00-TL, bilirkişi ücreti 5.500,00-TL olmak üzere toplam 5.655,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6- Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 176.149,02-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7- Davacı tarafça yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının davacı tarafa resen iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2023
Başkan ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Katip ...
e-imza*
*Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.