T.C.
İSTANBUL
20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/492 Esas
KARAR NO: 2022/512
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/08/2022
KARAR TARİHİ: 02/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 10/08/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkil banka ile davalı arasında Doğrudan Borçlandırma Sistemine (DBS) ilişkin 14/02/2022 tarihinde sözleşme imzalandığını, uyuşmazlığa konu olayda satıcı/sağlayıcı sıfatını haiz olan davalının, borçlusu dava dışı ... Dış Ticaret İnşaat Taahhüt Anonim Şirketi olan 25/03/2022 düzenleme tarihli ve 23/06/2022 vade tarihli ... fatura numaralı 50.082,03 USD tutarlı faturayı yukarıda izah edilen DBS sistemine girdiğini, ancak davalının DBS sistemine giriş sırasında, fatura borçlusu olarak fiili olarak faturada unvanı yer alan ... Anonim Şirketi yerine müşteri sıfatıyla ... İnşaat Ve Sanayi Anonim Şirketinin unvanına yer verdiğini, Davalının doğrudan borçlandırma sistemine borçlu sıfatı ile unvan girişini yaptığı ... İnşaat şirketi ile müvekkil bankanın 22/03/2022 tarihinde DBS Alıcı Protokolünü imzaladığını ve DBS sistemine dahil olmayı, kendisine DBS kredi limiti tahsis edilmesini talep ettiğini, buna karşın davalının sisteme bilgilerini girdiği faturanın borçlusu ... Dış Ticaret İnşaat Taahhüt Anonim Şirketi'nin müvekkil banka ile imzaladığı bir DBS sözleşmesi bulunmamakla birlikte, bu firmaya tahsis edilmiş bir kredi limiti de bulunmadığını, bir diğer anlatımla davalının doğrudan borçlandırma sistemine girdiği fatura bilgilerine konu fatura borçlusu ile sisteme tanımladığı fatura borçlusunun farklı tüzel kişilikler olduğunu fatura borçlusuna müvekkil banka tarafından doğrudan borçlandırma sistemi kapsamında kredi limiti açılmadığı gibi, bu şirketin de sisteme dahil olmaya yönelik talebinin olmadığını, Davalı ile müvekkil banka arasında imzalanan DBS Satıcı/Sağlayıcı Sözleşmesi'nin 2.a. maddesinde açık koşul olarak, sisteme girmeyi kabul eden müşterilerin müvekkil bankada hesap açacağı ve sözleşmeyi ekli protokolü imzalayacağının hüküm altına alındığını, yukarıda belirtildiği üzere 25/03/2022 düzenleme tarihli faturanın borçlusu ... Dış Ticaret İnşaat Taahhüt Anonim Şirketi arasında imzalanmış bir protokol bulunmadığını, Davalı ile müvekkil banka arasında imzalanan DBS Satıcı/Sağlayıcı Sözleşmesi'nin 2.b. maddesinde, müvekkil bankanın kredi değerliliği açısından uygun gördüğü müşterilere kredi açabileceğinin hüküm altına alındığını, 25/03/2022 düzenleme tarihli faturanın borçlusu ... Anonim Şirketine müvekkil banka tarafından tahsis edilmiş bir limit olmadığı gibi, söz konusu şirketin müvekkil bankadan kredi açılmasına yönelik talebinin de olmadığını, Davalı ile müvekkil banka arasında imzalanan DBS Satıcı/Sağlayıcı Sözleşmesi'nin 3.d. maddesinde, dosya transferi aracılığıyla davalı tarafından iletilecek bilgilerin içeriğinden ve sıhhatinden davalının sorumlu olduğunun hükme bağlandığını, ayrıca 3.e. maddesinde, Satıcı/Sağlayıcı ve müşteriler arasında ticari ve faturaya bağlı ihtilaflara ve uyuşmazlıklara müvekkil bankanın muhatap olmadığının davalı yanca kabul edildiğini, sözleşme hükümleri çerçevesinde davalının, müvekkil banka tarafından limit tahsis edilen ve sisteme dahil edilen müşterilerin borçlu olduğu faturaların doğru bilgiler ile sisteme girilmesi noktasında beyan ve taahhütte bulunduğunu, ancak 25/03/2022 düzenleme tarihli ve 23/06/2022 vade tarihli ... fatura numaralı 50.082,03 USD tutarlı faturanın davalının arzedilen sözleşmesel yükümlülüklerine aykırı olarak girildiğini, Müvekkil banka tarafından davalıya gönderilen ... Noterliğinin 05/07/2022 keşide tarihli ve ... yevmiye numaralı işlemine konu ihtar ile söz konusu aykırılıkların davalıya bildirildiğini, mezkur ihtara karşın davalının kötü niyetli bir tutum sergileyerek, hem müvekkil banka aleyhine hem de fatura borçlusu dava dışı ... Anonim Şirketi aleyhine 25/03/2022 düzenleme tarihli fatura bedelinin ödenmesini teminen .... İcra Dairesinin 2022/...E. Sayılı dosyası nezdinde takip başlattığını, söz konusu ödeme emrinen müvekkil bankaya 25/07/2022 tarihinde KEP sistemi üzerinden tebliğ olduğunu, ancak müvekkil bankanın resmi yazışmalar birimi tarafından ödeme emri tebligatı sehven işleme alınmadığını ve ödeme emrine itiraz süresi içerisinde takibe itiraz edilemediğini, bu suretle mezkur icra takibinin müvekkil banka yönünden kesinleştiğini, bu aşamada icra müdürlüğünden kapak hesabı yapılması talep edilmiş olup, müvekkil banka tarafından takip tutarı icra müdürlüğüne ihtirazı kayıtla ödeneceğini, ancak icra müdürlüğüne haciz baskısı altında ödenecek tutarın, sözleşmesel yükümlülüklerine aykırılığı ve kötü niyeti sabit olan davalı tarafından çekilmesi halinde müvekkil bankanın zarara uğrayacağı izahtan vareste olduğunu, bu vecihle işbu dava dilekçesi ile, .... İcra Dairesinin 2022/...E. Sayılı dosyası nezdinde başlatılan takibe konu borç için tedbir talepli olarak menfi tespit davası açmak zarureti hasıl olduğunu, bu nedenlerle; öncelikle .... İcra Dairesinin 2022/...E. Sayılı dosyasına müvekkil banka tarafından ödenecek takip tutarın davalıya ödenmemesi için İcra ve İflas Kanunu 72. Maddesi uyarınca ihtiyatı tedbir kararı verilmesini ve yapılacak yargılama sonucunda .... İcra Dairesinin 2022/...E. Sayılı dosyaya konu tutar yönünden müvekkil bankanın borçlu olmadığının tespitine, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davalıların uhdesinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER: 14/02/2022 tarihli DBS Satıcı/Sağlayıcı Sözleşmesi 22/03/2022 tarihli protokol, fatura, ... Noterliği'nin ihtarnamesi, .... İcra Dairesi'nin 2022/... esas sayılı icra dosyası, davacı banka kayıtları ve tüm dosya kaspamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; davacı banka tarafından davalı şirket aleyhine açılan doğrudan borçlandırma sistemi sözleşmesinden kaynaklı davalı şirkete borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesinin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararı ile; Finans ile ilgili açılacak davalara bakacak mahkemeler nezdinde ihtisas mahkemelerinin belirlenmesi hususu görüşülerek; 26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 5. maddesinin beşinci fıkrasında, özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir.
Asliye Ticaret Mahkemelerine gelen işlerin vasıf ve mahiyeti itibarıyla çeşitli olması, bu çerçevede finans davalarının yoğunluğu ve niteliklerinin farklı olması göz önünde bulundurularak, gerek uygulama birliğinin sağlanması, gerekse etkinlik ve verimliliğin artırılması ile ihtisaslaşmanın önemi nazara alınarak, finans davalarında iş dağılımı bakımından iki veya daha fazla dairesi bulunan mahallerde ihtisaslaşmaya gidilmesinde fayda olacağı değerlendirilmiştir.
Kanuni düzenlemelerden ya da Hâkimler ve Savcılar Kurulunun kararlarından kaynaklı olarak, asliye ticaret mahkemesinin hangi dairelerinin iflâs ve konkordato, deniz ticareti ve deniz sigortaları gibi davalar dolayısıyla gelecek işlere ilişkin ihtisas mahkemesi sıfatıyla bakacağı gözetilerek, aynı dairelerde iş yoğunluğu oluşmaması bakımından finans davalarına olabildiğince farklı dairelerde bakılmak üzere ihtisas mahkemeleri belirlenmiştir.
Bu itibarla;
1) 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,
2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,
3) 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç),
4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,
5) 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,
6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,
7) 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan,
Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere;
a) İki veya üç asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 2 numaralı,
b) Dört veya beş asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 4 numaralı,
c) Altı veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6 numaralı,
d) On veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6 ve 7 numaralı,
e) On dört veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7 ve 8 numaralı,
f) Yirmi veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7, 8 ve 9 numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına karar verilmiştir.
Bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr mahkemelere gönderilmemesine, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine, 25.11.2021 tarihinde karar verildiği, Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesinin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararı ile bankacılık işlemlerinden kaynaklı tüm davalarda yirmi veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7, 8 ve 9 numaralı asliye ticaret mahkemeleri ihtisas mahkemesi olarak belirlenmiş olup derdest davaların bu mahkemelere gönderilemeyeceği, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin bu tarihten sonra açılan davaların anılan mahkemelere tevziine karar verileceği düzenlenmiştir.
Bu haliyle eldeki davanın davacı banka ile davalı şirket arasındaki doğrudan borçlandırma sistemi sözleşmesinden kaynaklı olduğu ve ihtilafın 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanunu kapsamında çözümlenmesi gereken hukuk davalarından olması, Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesinin 25/11/2021 tarih ve 1232 sayılı kararı ile; 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine karar verildiği, davanın 10/08/2022 tarihinde açıldığı gözetilerek dosyanın Mahkememize sehven tevzi edildiği anlaşılmakla İstanbul 6,7,8 ve 9 nolu Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi edilmek üzere dosyanın İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi bürosuna gönderilmesine karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacı tarafça açılan davanın niteliği ve HSK kararı gereğince Mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin reddine, dosyanın davaya bakmakla görevli İstanbul 6,7,8 ve 9 nolu Ticaret (Finans İhtisas) Mahkemelerinden birine tevzi edilmek üzere dosyanın İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi bürosuna gönderilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle karar verildi. 02/09/2022
Başkan ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Üye ...
e-imza*
Katip ...
e-imza*
*Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.